Об утверждении Плана по управлению пастбищами и их использованию по Сугалинскому, Жиренкопинскому, Кызылжарскому, Акрапскому, Жарыкскому, Отекскому, Бегалинскому, имени И.Курманову, имени И.Билтабанову, Сарбулакскому, Булакскому, Бестаускому, Жарсайскому, Терисакканскому, Талдысайскому, Кобдинскому сельским округам Кобдинского района на 2025-2029 годы Қолданыста

Қобда ауданының Сөгәлі, Жиренқопа, Қызылжар, Ақрап, Жарық, Өтек, Бегалы, И. Құрманов атындағы, И. Білтабанов атындағы, Сарбұлақ, Бұлақ, Бестау, Жарсай, Терісаққан, Талдысай, Қобда ауылдық округтері бойынша 2025-2029 жылдарға жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспарын бекіту туралы Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Жер кодексінің» 15 бабының 1 тармағының 2-1) тармақшасына және Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару» Заңының 6 бабына сәйкес, Қобда аудандық мәслихаты ШЕШІМ ҚАБЫЛДАДЫ:

1. Қобда ауданының Сөгәлі, Жиренқопа, Қызылжар, Ақрап, Жарық, Өтек, Бегалы, И. Құрманов атындағы, И. Білтабанов атындағы, Сарбұлақ, Бұлақ, Бестау, Жарсай, Терісаққан, Талдысай, Қобда ауылдық округтері бойынша 2025-2029 жылдарға жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары, осы шешімнің 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16 қосымшаларына сәйкес бекітілсін.

2. Осы шешім оның алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 1 қосымша Ақырап ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Ақырап ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Ақырап ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Ақы­рап ауыл­дық окру­гі 154233100 10842 10666 0 0 0 0 25,0 10691 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Ақырап ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Ақырап ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 76463 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер -10842 гектар; елді мекендердің жерлері – 10666 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ақы­рап ауыл­дық округ 154233100 Акы­рап 10666,0 0 0 0 0 0 0 Ақырап ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 26 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 76977 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 "Қоб­да-Agro" Ба­зар­ку­лов Б 830210302576 17559,00 2 "Д-Дау­лет" КХ А.То­ле­ба­ев 810115300400 780,00 3 "Ар­дақ" КХ А. Ни­я­зов 840114302010 1500,00 4 "Жа­рас" КХ Е. Ша­ға­шы­бай 950812350751 1200,00 5 "Мұ­хан­бет­қа­ли" КХ Н. Жун­ди­ба­ев 690118301765 1590,00 6 "Аң­сар"-Нур­гел­дин Адиль­бек Сан­сыз­ба­е­вич 670122302236 1486,00 7 "Ал­тын­бек"-Ер­ме­ков А 731210300690 2469,00 8 "Баг­жан"-Нур­пе­и­сов К 840125301499 2298,00 9 "Бе­ре­кет"-Ал­ды­я­ров А 670809301897 588,00 10 "Да­ни­яр"-Аб­ре­но­ва Т 470326400510 252,00 11 "Да­у­рен-2"-Тук­та­ба­ев А 700530300781 559,00 "Де­ге­ли"-Али­ев В 490221301268 8202,00 13 "Диль­наз"-Ал­ма­ни­я­зов А 740603301307 298,00 14 "До­ска­ли"-Ку­пе­сов Ғ. 521021300491 1761,00 15 "Ин­жу"-Ута­ро­ва 561010401136 403,00 16 "Ис­а­тай"-На­я­шев И 790910302879 346,00 17 "Ка­дыр­бай"-Нур­ке­ев Ж 660729300555 503,00 18 "Кос­шы"-Ай­до­сов Х 100364007970 2500,00 19 "Ну­ран"- Мур­за­бе­ков Ж 770411301180 24656,00 20 "РАЙС И К"-Му­хам­бе­то­ва Р 48081401664 315,00 21 "Суык­бу­лак"-Ис­а­е­ва А 630406302321 5827,00 22 "Та­бын"-Уте­гу­лов Ж 560824300223 52,00 23 "Ты­ны­штық"-Май­ма­ков А 620809301957 1001,00 24 "Ну­рислам"-Акыл­бе­ков А 731116350428 240,00 25 "Қа­ра­бұ­лақ" Ер­ме­ков А 810719302554 370,00 26 "Мар­лен" Са­ты­бал­ди­ев М 890206351325 222,00 Ито­го 26 76977 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-3568; қой мен ешкі – 8845 және жылқы-1420 бас. Ақырап ауылында: ірі қара мал – 1200; қой мен ешкі – 1355, жылқы- 81 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Ақы­рап ауыл­дық окру­гі 154233100 Ақы­рап 4768 10200 1501 0 9291 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 10666 гектаров га қажет. Ірі қара мал – 3568; қой мен ешкі - 8845 және жылқы – 1420 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 10666 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Ақырап ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Ақырап елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 8327 га құрады осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 22806 8572

Ақырап ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­діру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­нысты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 Ақы­рап ауыл­дық окру­гі Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лымда­ры Жа­зық жайылымдар мен шабындықтар Се­леулі бе­теге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Ақырап (қаз. Ақырап) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Ақырап ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Ақтөбе қаласының орталығынан 171 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,2 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Ақырап ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Ақырап ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 830210302576 2 810115300400 3 840114302010 4 950812350751 5 690118301765 6 670122302236 7 731210300690 8 840125301499 9 670809301897 10 470326400510 11 700530300781 12 490221301268 13 740603301307 14 521021300491 15 561010401136 16 790910302879 17 660729300555 18 100364007970 19 770411301180 20 48081401664 21 630406302321 22 560824300223 23 620809301957 24 731116350428 25 810719302554 26 890206351325 кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 "Қоб­да-Мілк" Ба­зар­ку­лов Б 107 "Д-Дау­лет" КХ А.То­ле­ба­ев "Ар­дақ" КХ А.Ни­я­зов 143 173 47 "Жа­рас" КХ Е.Ша­ға­шы­бай 56 120 "Мұ­хан­бет­қа­ли" КХ Н.Жун­ди­ба­ев 10 "Аң­сар"-Нур­гел­дин Адиль­бек Сан­сыз­ба­е­вич 125 "Ал­тын­бек"-Ер­ме­ков А 210 491 37 "Баг­жан"-Нур­пе­и­сов К 92 80 100 "Бе­ре­кет"-Ал­ды­я­ров А 80 90 "Да­ни­яр"-Аб­ре­но­ва Т 42 36 "Да­у­рен-2"-Тук­та­ба­ев А 100 "Де­ге­ли"-Али­ев С. 380 66 450 "Диль­наз"-Ал­ма­ни­я­зов А 93 75 5 "До­ска­ли"-Ку­пе­сов Ғ. 512 108 "Ин­жу"-Ута­ро­ва 21 112 42 "Ис­а­тай"-На­я­шев И 36 73 35 "Ка­дыр­бай"-Нур­ке­ев Ж 519 10 47 "Кос­шы"-Ай­до­сов Х 229 517 53 "Ну­ран"- Мур­за­бе­ков Ж 25 "РАЙС И К"-Му­хам­бе­то­ва Р 50 "Суык­бу­лак"-Ис­а­е­ва А 55 36 "Та­бын"-Уте­гу­лов Ж 298 28 93 "Ты­ны­штық"-Май­ма­ков А 259 352 78 "Ну­рислам"-Акыл­бе­ков А 84 125 55 "Қа­ра­бұ­лақ" Ер­ме­ков А 76 40 "Мар­лен" Са­ты­бал­ди­ев М 10 170 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Ақы­рап 0 5 0 0 5 0 0 0 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Ақы­рап Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Ақырап ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Ақырап ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Ақырап елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 8327 құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Ақырап ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 2 қосымша Бегалы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Бегалы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Бегалы ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Бе­га­лы ауыл­дық окру­гі 154255100 123762 Осы­ның ішін­де­ма 48515 10222 0 0 0 0 0 103318 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Бегалы ауылдық округінде 1 ауылды елді мекен бар. Бегалы ауылдық округі аумағының жалпы ауыл бойынша 103318 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 48515 гектар; елді мекендердің жерлері – 10222 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Бе­га­лы ауыл­дық округ 154255100 Бес­құ­дық 103318 - 10222 0 0 0 0 Бегалы ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, қуаң және екпе жайылымдар жоқ. Округте 16 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 48515 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер телімдеріне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 «Елім үшін» ш/қ 02-033-014-076 747.6 2 «Ал­ди­яр» ш/қ 02-033-014-032 996.2 3 «Аман – Есен» ш/қ 02-033-014-038 915,84 4 «Ар­сен» ш/қ 02-033-014-040 984,47 5 «Ары­стан­бек» ш/к 02-033-014-036 299,47 6 «Әмір» ш/к 02-033-014-026 99,6 7 « Бес­са­ры» ш/к 02-033-014-065 1522 02-033-014-028 798 8 «Бе­рик» ш/к 02-033-014-042 1994,65 02-033-014-016 568 02-033-014-070 896 02-033-014-078 1148,9 9 «Бей­ба­рыс» ш/к 02-033-014-041 997,42 02-033-014-024 1994,4 10 «Бо­лат» ш/к 02-033-014-019 2994 02-033-014-015 198,3 02-033-014-058 499,1 02-033-014-064 326 02-033-014-079 1272 11 «BS-Agro» ш/к 02-033-014-056 7774 02-033-014-053 718 02-033-014-063 1149 02-033-014-035 935,6 02-033-014-057 955,9 02-033-014-054 924 12 «Га­ким» ш/к 02-033-014-049 200 13 «Ера­сыл» ш/к 02-033-014-048 999 14 «Қо­ңыр ке­те» ш/к 02-033-014-029 430 02-033-014-044 748,8 15 «Нұр­бо­лат» ш/к 02-033-014-033 935,33 16 «Рай­ым­бек» ш/к 02-033-014-046 500 17 «Таз» ш/к 02-033-014-027 252,4 18 «Шер­кеш» 02-033-014-027 997,04 19 «30 лет Ка­зак­стан» ЖШС 02-033-014-008 5600 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал -1390; қой мен ешкі – 2593 және жылқы -1698 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Бе­га­лы ауыл­дық окру­гі 154255100 Бес­құ­дық 10425 3371 14263 0 10222 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 28059 га қажет. Ірі қара мал – 1390; қой мен ешкі - 2593 және жылқы – 1698 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 10222 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Бегалы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Бесқұдық елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 17837га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 17837

Бегалы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­діру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­нысты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 Бе­га­лы ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лымда­ры Жа­зық жайылым-дар мен ша-бындықтар Се­леулі –бе­теге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 12,2 - - 10,8 13,2 9,9 7,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 10,2 2856 341700 95676 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Бесқұдық (қаз. ) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Бегалы ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданынан орталығынан оңтүстік – батысқа қарай 32 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырағы негізінен қоңыр және құмайтты, қей жерлерде тұзды. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бетеге, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Бегалы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Бегалы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154255100 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Бе­рик 831120301422 2 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Бо­лат 801216401306 3 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Бас­са­ры 790408301534 4 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Бей­ба­рыс 5 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш//қ Ал­ди­яр 800530301007 6 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Райм­бек 800713302248 7 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Аман – Есен 8 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Ар­сен 861203302615 9 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Ары­стан­бек 770425402726 10 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Амир 700125401962 11 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Га­ким 641224301696 12 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Нур­бо­лат 720101303797 13 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Таз 750105301430 14 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Елім үшін 870422302724 15 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Шер­кеш 16 Бе­га­лы ауыл­дық окур­гі ш/қ Ая­у­лым кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Мул­ды­ке­шев Бе­рик Ами­ро­вич 79 491 - Мул­ды­ке­ше­ва Гуль­жа­мал 5 18 489 Каржа­уп Са­нат 350 23 Ур­ды­ба­ев Жады­гер 136 124 Ур­ды­ба­ев Ас­кар 2 15 Же­темб­а­ев Жак­сы­лық 166 11 16 Сар­ба­сов Али­бек 110 Ур­ды­ба­ев Ары­стан 11 33 Ай­дар­ба­е­ва Гуль­сим 27 23 Та­же­но­ва Гуль­нар 11 7 18 Ай­ба­сов Нур­лы­бек 8 15 На­ур­за­лин Сей­тек 32 Каржа­уп Абат 9 67 2 Аб­дол­ла Әлі­бек 8 Кок­шев Ба­хит 42 Ту­ле­уов Али­бек 27 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Бе­га­лы 0 7 0 0 6 0 0 8 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Бегалы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10 оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Бегалы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Бесқұдық елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 17837 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді немесе мезгілдік пайдалануға, қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Бегалы ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 3 қосымша Бестау ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Бестау ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Бестау ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Бес­тау ауыл­дық окру­гі 154241100 3757 2096 0 0 0 0 0 3618 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Бестау ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Бестау ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 54903 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 18148 гектар; елді мекендердің жерлері – 3757 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Бес­та­у­а­уыл­дық округ 154233100 Бес­та­у­а­уыл­дық округ 35461 35461 0 0 0 0 Бестау ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 8 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 39526 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 ТОО"Бес­тау-2015" Қал­қа­ман Жан­гел­ді 150940012065 19259,00 2 КХ « Жан­дос» Иба­шев Ер­мек 200264025996 2505,00 3 КХ « Бай­дос» Иба­шев Ер­мек 250364023794 2400 ,00 4 КХ « АРТ -АГ­РО» Умир­ба­ев Аза­мат 851115302556 2400,00 5 КХ « Рах­мет» Ко­нис­ба­ев Ти­мур 150464031272 2045,00 6 КХ « Но­мад» Әді­ма­но­ва Эль­ви­ра 120764007803 6000,00 7 КХ Ең­бек­ші-Адай Тным­ге­ре­ев Ма­рат 601005301122 2100,00 8 КХ Қа­ра­бұ­лақ Ес­пу­си­нов Абай 621010302469 2300,00 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2240; қой мен ешкі – 7107және жылқы-1150 бас. Бестау ауылында: ірі қара мал – 1340; қой мен ешкі – 5517, жылқы-1092 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Бестауауылдық округі 154233100 Бес­тау 2240 7107 1150 0 3757 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 1023 га қажет. Ірі қара мал – 2371; қой мен ешкі - 5740 және жылқы – 736 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 33820 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Бестауов атындағы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Бестау елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 65937 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4

Бестау ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­лары­ның, түр­лен­діру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­нысты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 Бес­тау ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі- бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лымда­ры Жа­зық жайылымдар мен шабындықтар Се­леулі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсім-ділік, гекта-рына центнерден (зерттеп қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Пятигор (қаз. Бестау ) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Бестау ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданының орталығынан солтүстікке қарай 90 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Бестау ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Бестау ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Иесінің типі Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 1 120764007803 КХ Но­мад 55 253 137 - 2 621010302469 КХ Қа­ра­бұ­лақ 23 868 14 3 250364023794 КХ Бай­дос 130 8 4 200264025996 КХ Жан­дос 56 894 5 150464031272 "КХ Рах­мет 53 2 6 851115302556 Арт-Аг­ро 43 691 89 7 601005301122 Ең­бек­ші-Адай 210 491 37 8 150940012065 ТОО Бес­тау-2015 415 670 225 6 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Бес­тау ауыл­дық окру­гі 0 2 0 0 2 0 0 0 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Бестау ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-50; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-60; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. .Бестау ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Бестау ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы 9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 4 қосымша Бұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауылшаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы №263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Бұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-Бұлақ ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтықобъектілержіктеуішінің коды Жерліңсанаттары жерлержиыны ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­мақ­са­тын­да­ғы ел­ді­ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лі­к­ж­ә­не­өз­ге де ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­мақ­са­тын­да­ғы­емес ерекше­қор­ға­ла-тын та­би­ғи­а­у­мақ­тар-дың ор­ман­қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы­жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі 154239100 35757 10507 0 0 0 0 0 121148 Бұлақ ауылдық округіне қарасты 2 елді-мекен бар. Бұлақ ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 121148 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер – 35757 гектар; елді мекендердің жерлері –10507 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елдімекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылымалаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Бұ­лақ ауыл­дық округ 154239100 154239200 Алия Бу­лак 18214 17343 18214 17343 18214 17343 0 0 0 0 Бұлақ ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 33 шаруақожалығы жұмыс істейді, оларға 66849 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­ды­ңа­та­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың.гек­тар 1 2 3 4 5 1. "Ил­хан" КХ Жа­д­рас­и­но­ва Асель Уте­ба­ли­ев­на 630222400588 232,00 2. "Қа­ра­жар" КХ На­за­ра­лин А 190964006504 1 999,00 3. "Та­ма" КХ Но­га­ев О 860120300601 533,00 4. "Ал­тай" КХ С.Ша­ха­нов 690902301102 2 000,00 5. "Да­ни­яр"-Ака­нов Ай­бек Сан­ди­га­ли­е­вич 7000110300817 590,00 6. "Абай"-Ксу­пов К 780404301828 8 883,00 7. "Ак­жи­гит"-Ак­жи­ги­тов М 710115301646 436,00 8. "Ак­тан"-Ра­ма­за­нов Б 761102300470 540,00 9. "А.Мол­да­гу­ло­ва"-Джул­ту­ба­ев С 691024301428 949,00 10. "Бибит"-Але­ке­шев Б 460604400619 171,00 11. "Жа­най"-Ора­зов Т 530710302402 696,00 12. "Жан­дос"-Са­ки­ев А 581001303894 384,00 13. "Әлім"-Мар­ка­ба­ев Р 770914303356 464,00 14. "Қа­нат-2"-Жа­на­ев Қ 361205300833 2 455,00 15. "Қо­даш"-Бай­га­ли­ев К 620706301818 699,00 16. "Қу­а­ныш"-Ис­ка­ли­ев А. 660912301875 73,00 17. "Ла­у­ра"-Жол­да­сов А/ Мат­ба­е­ва Назгуль 711013401729 996,00 18. "Мак­сат"-Му­ха­ме­дя­ро­ва Т 440517400355 9 192,00 19. "Мыр­за­бек"-Кер­жа­нов А 871206302316 558,00 20. "Нур-дан"-Уте­шев Ба­хит­жан Дау­ле­ти­я­ро­вич 730802302068 3 236,00 21. "Нур­ка­сын "-Да­ул­ба­ев Н 500405301122 551,00 22. "Ро­ди­на"-Ко­но­ва­лов Ксым Ба­зар­ба­е­вич 580605301432 500,00 23. "Се­рик"-Мен­ди­га­рин С 710920300852 383,00 24. "Та­ба­нов"-Ту­ле­ге­но­ва Гул­жа­ми­га Ка­ир­ба­ев­на 601028300576 1 307,00 25. "Та­лан"-Ис­ка­ли­ев И. 700821302511 821,00 26. "Аб­ду­а­ли­ев"-Аб­ду­а­ли­ев Н 1 991,00 27. "Ақ­жай­лау"-Ку­бай­дул­лин С 2 757,00 28. "Ме­ди­на"-Ба­ков Нур­лан 200864005389 13 010,00 29. "Ин­жил" Кой­шы­ба­ев А 860610302146 1 365,00 30. "Кен­же­мұ­рат" Кой­шы­ба­ев Е 900921350091 2 166,00 31. "Ну­ри­ла" Ма­де­нов Адиль­хан Аман­гел­ди­е­вич 299,00 32. "Жел­тай" Ки­ли­ба­ев Ми­рам­бек 810510301199 796,00 33. "Бұ­лақ" Қ.Әб­ді­ра­за­қов 3 262,00 жиы­ны 64294 Ескерту:аббревиатуралардыңтранскрипциясы: ш/қ–шаруақожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауылшаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-4071; қой мен ешкі–8875 және жылқы-2521 бас. Алия ауылында: ірі қара мал – 2366; қой мен ешкі - 5954 және жылқы – 1364 голов. Булак ауылында: ірі қара мал – 1705; қой мен ешкі – 2921 және жылқы – 1157 голов. Ауылдық округтің жайылымдық жем шөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100кг жайылымдық жемде табиғиы лғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жем шөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне :ірі қара мал-32кг; ұсақ мал -6,4кг; жылқы–35,7кг; жайылым кезеңінде 240күн: ірі қара мал -7680кг; ұсақ мал-1536кг; жылқы-8568кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7;ұсақ мал-1,5 және жылқы - бір басына8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі­қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Бұлақ ауылдық округі 154239100 Алия 3585 8171 1544 20 7515 0 154239200 Бу­лак 2046 4617 1308 0 2992 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 64007 га қажет. Іріқарамал–1560; қой мен ешкі-3913 және жылқы–331 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 10507 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 7515 2992

Бұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла­ры­ның, түр­лен­ді­ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны­сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап­тү­рі Кон­тур-да­ғы­пай­ыз-дық­қа­ты-нас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи­пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар­да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жай­ы­лым­дар мен ша­бын­дық­тар Се­ле­улі –бе­теге­лі – 60% Әр­түр-лі­шө­птер –40% 32,6 Жыл­бойы кестенің жалғасы Жалпытүсім-ділік, гекта-рына цен-тнер-ден (зерт-теп-қараужылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдарбойыншажайылымдықазық шабындық ша­была­ты­н жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 12,2 - - 10,8 13,0 9,3 7,6 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­рық ұр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған­ша­ра­лар 15 16 17 18 10,2 2856 332520 93106 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып­қол­дау Жайылымдардыгеоботаникалықзерттеумәліметтері Географиялық орналасуы Әлия - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Бұлақ ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданы орталығынан солтүстікке қарай 70 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әр түрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тас бұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - отулы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Бұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­ла­пе­те­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың­шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру­құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы­ж­әне­шах­та­лы­құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­ты­н­жол­дар, мал­ды­а­ял­да­ту­ға­ар­нал­ға­на­лаң­дар мен су­а­та­лаң­да­ры 4. Қой­ларды­то­ғы­ту­ға­ар­нал­ға­ныдыс­тар, қо­ра­лар­ж­әне­қор­шал­ған­жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың­қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оны­ңі­шін­де­элек­тр­лі­шар­бақ­тар), ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­жа­ну­ар­ла­рын­қор­шап-бөл­шек­те­п­жа­ю­ға­ар­нал­ған­қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы­жа­ну­ар­ла­рын­ве­те­ри­на­ри­я­лы­қем­де­уге­ар­нал­ға­нөт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және­жы­лу­энер­ги­я­сы­мен­қам­та­ма­сызе­ту­ге­ар­нал­ған­құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­ты­н­ж­әне­ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі­пай­да­ла­ны­ла­ты­н­объ­ек­ті­лер 7. Су­мен­жаб­дық­та­у­объ­ек­ті­ле­рі­ж­әне­тір­ші­лік­ті­қам­та­ма­сызе­ту­дің­бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­ды­ң­мау­сым­дық­тұ­руы­на­ар­нал­ған­құ­ры­лы­сжай­лар­ж­әне­жай­ы­лым­дар­д­ы­к­ү­т­іп-ұстау мен пай­да­ла­ну­ү­шін­қа­жет­ті­өз­ге де мү­лік

Бұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­ты­қ объ­ек­ті­лер­д­ің­ жік­те­уі­ші ­бой­ын­ша ­кент­тің, ауыл­дың, ауыл­ды­қ о­круг­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­ды­қо­круг­ті­ңа­та­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру­нө­мі­рі/ же­кес­әй­кестен­ді­ру­нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ил­хан" КХ 630222400588 2 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Қа­ра­жар" КХ 190964006504 3 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Та­ма" КХ 860120300601 4 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ал­тай" КХ 690902301102 5 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Да­ни­яр" 7000110300817 6 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Абай" 780404301828 7 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ак­жи­гит"- 710115301646 8 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ак­тан"- 761102300470 9 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "А. Мол­да­гу­ло­ва" 691024301428 10 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Бибит" 460604400619 11 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Жа­най" 530710302402 12 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Жан­дос" 581001303894 13 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Әлім" 770914303356 14 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Қа­нат-2" 361205300833 15 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Қо­даш" 620706301818 16 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Қу­а­ныш" 660912301875 17 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ла­у­ра" 711013401729 18 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Мак­сат"- 440517400355 19 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Мыр­за­бек" 871206302316 20 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Нур-дан" 730802302068 21 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Нур­ка­сын " 500405301122 22 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ро­ди­на" 580605301432 23 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Се­рик"- 710920300852 24 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Та­ба­нов" 601028300576 25 154239100 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Та­лан"- 700821302511 26 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Аб­ду­а­ли­ев" 27 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ақ­жай­лау" 28 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ме­ди­на" 200864005389 29 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ин­жел" 860610302146 30 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Кен­же­мұ­рат" 900921350091 31 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Ну­ри­ла" 32 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Жел­тай" 810510301199 33 154239200 Бұ­лақ ауыл­дық окру­гі "Бұ­лақ" кестенің жалғасы Жеке тұлғалардыңаты, әкесініңаты (бар болса), тегінемесезаңдытұлғалардыңатауы Мал басының саны, бас Ірі­қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Жа­д­рас­и­но­ва Асель Уте­ба­ли­ев­на - 863 - - На­за­ра­лин А 176 - 112 - Но­га­ев О 18 - - - С. Ша­ха­нов - - 211 - Ака­нов Ай­бек Сан­ди­га­ли­е­вич 57 - - - Ксу­пов Ку­а­ныш 419 - 183 - Ак­жи­ги­тов М - - 15 - Ра­ма­зан Асан 10 7 96 20 Джул­ту­ба­ев Се­рик 87 6 25 - Але­ке­шев Ал­тын­бек 37 22 3 - Ора­зов Тас­кин­бай 17 68 9 - Са­ки­ев Ал­тын­бай - 89 10 - Мар­ка­ба­ев Ру­стам­бек 9 22 154 - Жа­на­ев Қаш­кин­бай 278 846 67 - Бай­га­ли­ев Ка­нат 41 - 12 - Ис­ка­ли­ев Ас­кар 10 - - - Жол­да­сов А/ Мат­ба­е­ва Назгуль 159 - 76 - Му­ха­ме­дя­ро­ва Ту­ли­ша 420 2561 484 - Кер­жа­нов Ал­маз 140 335 26 - Уте­шев Ба­хит­жан Дау­ле­ти­я­ро­вич 220 1178 58 - Да­ул­ба­ев Тал­гат 26 18 26 - Ко­но­ва­лов Ксым Ба­зар­ба­е­вич - - - - Мен­ди­га­рин Се­рик 5 551 - - Ту­ле­ге­но­ва Гул­жа­ми­га Ка­ир­ба­ев­на 87 - 12 - Ис­ка­ли­ев Ильяс 96 35 31 - Аб­ду­а­ли­ев Нур­бек 47 - 22 - Ку­бай­дул­лин С - - 30 - Ба­ков Нур­лан 157 957 320 - Кой­шы­ба­ев Аза­мат - - 121 - Кой­шы­ба­ев Е - - 84 - Ма­де­нов Адиль­хан Аман­гел­ди­е­вич - - - - Ки­ли­ба­ев Ми­рам­бек - - 51 - Қ. Әб­ді­ра­за­қов - - - - 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкім­ші­лік-аумақ­ты­қобъ­ек­ті­лер­д­ің­жік­те­уі­ші­бой­ын­ша­кент­тің, ауыл­дың, ауыл­ды­қо­круг­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­ды­қо­круг­ті­ңа­та­уы 1 2 3 Бар­лы­ғы: Алия Бу­лак кестенің жалғасы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Іріқара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар­ж­әне­еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек­т­оқ­ты­лар ,те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 0 15 0 0 8 0 0 4 0 0 0 3 6 1 3- кесте. Шалғайдағыжайылымдардажаюүшінауылшаруашылығыжануарларыбасының саны туралымәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Іріқара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер жеке­а­у­лад­а­ғы ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, суқорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдармен аридтік жайылымдарда ауыл шаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұлжемшөптіңөнімділігіменсапасыноңтайландыруғамүмкіндікбереді. Аридтікжайылымдар, керісінше, азөсімдіктерменжәнеқаталжағдайларменсипатталады, бұлтұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылымстратегияларын қажететеді.

Бұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердіңнөмірлері I II III IV бі­рін­ші­жыл көк­тем­гі­мау­сым жаз­ғы­мау­сым күз­гі­мау­сым де­ма­ла­ты­ну­час­ке екін­ші­жыл де­ма­ла­ты­ну­час­ке көк­тем­гі­мау­сым жаз­ғы­мау­сым күз­гі­мау­сым үшін­ші­жыл күз­гі­мау­сым де­ма­ла­ты­ну­час­ке көк­тем­гі­мау­сым жаз­ғы­мау­сым төр­тін­ші­жыл жаз­ғы­мау­сым күз­гі­мау­сым де­ма­ла­ты­ну­час­ке көк­тем­гі­мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлі кқұрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жем шөптің қоректенуге жарамдылығы мен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығы мен анықталады. Көктемгі жайылымдар фемерлердің қайта өсуі мен қолданылады. Жазда (бидайшөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәндідақылдар) және қыста (жартылай бұта- солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әр бір учаске өз мерзімін де пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әрмаусымның(күндердің)жайылымұзақтығыбелгілібіржылдыңшарттарыменанықталады. Жануарлардыжаюауатемпературасының+10оСтұрақтыкөрсеткішінежеткендебасталуыкерек.Жайылымбиіктігі15-20смқаржамылғысыменаяқталады. Ауылдықокругтіңкөктемгіжайылымдарыселеулі-жусан, қауырсын-бетегеліжусантиптері басым.Жайылымныңұзақтығыкөктемгіжайылымдарда(сәуір-маусым)–70күндіқұрайды. Жазғыжайылымдарбидайшөптері,дәндідақылдар мен шөптердіңтүрлеріменұсынылған.Жайылымныңұзақтығы(маусым-қыркүйек)70күн. Күзгіжайылымдаржусан-жарматүріменұсынылған.Жайылымныңұзақтығы(қыркүйек-қараша)70күн. Қысқыжайылымдарбұта-солянкатүріменұсынылған.Жайылымныңұзақтығы(қараша-желтоқсан)30күн. Ауыл шаруашылығыжануарларыныңорташатәуліктіксутұтынуы: Жазғыуақытта(1басмалғатәулігінелитр): сүттісиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2жасқадейінгінетели-30; 6айғадейінгібұзаулар-20; жатырдыемізбейтінжұмысшыжылқылар-50; асылтұқымдыжылқылар,емізетінжатырлар-50; 1,5жасқадейінгіқұлындар-40; 7айғадейінгіқұлындар–10; ересекқой-8; 1жасқадейінгіжасқой-3. Көктемжәнекүзмезгілінде(1басмалғатәулігінелитр): сүттісиырлар-45; қысырсиырлар-40; 2жасқадейінгібаспақтар-30; 6айғадейінгібұзаулар-15; емізбейтінжұмысшыжылқылар-40; асылтұқымдыжылқылар, емізетінжатырлар-40; 1,5жасқадейінгіқұлындар-30; 7айғадейінгіқұлындар-6; ересекқойлар-5. Қысмезгілінде(1басмалғатәулігінелитр): сүттісиырлар-35; қысырсиырлар-30; 2жасқадейінгібаспақтар-25; 6айғадейінгібұзаулар-15; емізбейтінжұмысшыжылқылар-30; асылтұқымдыжылқылар,емізетінжатырлар-30; 1,5жасқадейінгіқұлындар–20; ересекқойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайтабөлу), онда жайылымдар мен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауылшаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Бұлақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Бұлақ ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың,оныңішіндежекеауланың ауыл шаруашылығыжануарларынжаюжөніндегіхалықтыңмұқтажынаарналғанқоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдардыгеоботаникалық зерттеу негізіндеұсынылатынжайылым айналымдарының схемаларыкөрсетілетінжайылым айналымдарының ұсынылатынсхемалары көрсетілген Схема(карта) жыл­дар 1 қа­мау­көк­тем 2 қа­мау­көк­тем-жаз 3 қа­мау­көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау­күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі­мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығыжануарларынайдауғаарналғансервитуттарды, мал айдау трассаларынжәнежайылымдықинфрақұрылымныңөзге де объектілерін,сондай-ақ ауыл шаруашылығыжануарларынайдауғаарналғансервитуттар, мал айдау трассалары,жайылымдықинфрақұрылымобъектілері, мал қорымдарының(биометриялықшұңқырлардың) орналасқан жерікөрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтінСхема(карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема(карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдар мен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңындаорналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастырусхемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 5 қосымша Жарық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Жарық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Талдысай ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Жа­рық ауыл­дық окру­гі 154233100 84633 11959 0 0 0 0 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Жарық ауылдық округінде 3 ауылдық елді мекен бар. Жарық ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 84633 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер – 49672,51 гектар; елді мекендердің жерлері – 11959 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ, ал бос жер қорлары-жоқ . 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Жа­рық ауыл­дық округ 154233100 0 0 0 0 Талдысай ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 34 ЖШС пен шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 49672,51 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 2 3 4 5 1 Ары­стан 02033036018 02033036012 02033036086 1905,9 181,94 300 2 Май­лы­бай 02033036098 02033036905 02033036015 02033036051 02033036070 164,8 1,0364 1814,79 450 909 3 Ай­бо­лат 02033036123 02033036038 02033036014 02033036087 02033036037 02033036013 1000 150 792,75 500 400 200,6 4 Едил 02033036100 02033036034 02033036140 02033036009 02033036151 1280 82,2 240 336 778 5 Ер­те­мір 02033036129 02033036101 02033036090 02033036045 997,081 500 50 93,9 6 Да­нар­бек 02033036091 02033036061 100 80 7 Нұр­ту 02033036093 252,95 8 Ар­ман 02033036115 02033036072 02033036060 02033036066 300 6000 533 900 9 Ак­ни­ет 02033036064 02033036083 02033036084 02033036132 500 1236 264 170,25 10 Ер­кін 02033036059 160 11 Са­дет Са­ға 02033036069 02033036068 150 700 13 Ба­сы­ға­ра 02033036079 5132 14 Игі­лік-2 02033036105 1090,59 15 Ұлан 02033036103 02033036102 1000 1200 16 Бо­ла­шақ 02033036039 02033036025 02033036096 138 402,3 1885 17 Кұт­ты­ғай 02033036097 02033036071 02033036085 02033036052 130 35 30,628 100 18 Нұр­лы­бек 02033036080 505 19 Жа­рык 02033036074 02033036076 02033036075 1068 412 694,5785 20 Қа­най 02033036041 02033036040 02033036092 1538 402 494,41 21 Га­ри­пол­ла 22 Дә­рі­бай 02033036106 02033036127 02033036107 02033036128 86,5181 110 189,2862 1015 23 Асыл 02033036117 02033036118 330 170 24 Ар­ман орак 25 Ай­бек 02033036119 400 26 Ке­нес -2 02033036065 400 27 Жақ­сы­лық 02033036114 1000 28 Жұл­дыз 02033036116 575 29 Қа­был 02033036134 02033036099 02033036133 02033036142 65 600 456 35 30 Та­бын 02033036159 02033036144 644 575 31 Дау­лет 02033036089 02033036088 02033036158 32 Мах-Иса 02033036124 1400 33 Ас­қан 02033036131 02033036130 500 390 34 Ал­дан Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; ЖШС-жауапкершілігі шектеулі серіктертік Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-3038; қой мен ешкі – 18470 және жылқы-1041 бас. Жарық ауылдық округте: ірі қара мал – 1044 қой мен ешкі – 3201 жылқы-90 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Жа­рық ауыл­дық окру­гі 154265100 Жа­рық 3568 88450 1420 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 11541 га қажет. Ірі қара мал – 3568; қой мен ешкі - 8845 және жылқы – 1420 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 10666 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Жарық ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Жарық елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 8327 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 6769

Жарық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 Жа­рық ауыл­дық окру­гі Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар Се­леулі бе­те-ге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Талдысай ауылы - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Жарық ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданының орталығынан 171 шақырым, жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Жарық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Жарық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Ары­стан 45 - Май­лы­бай - 180 Ай­бо­лат 364 1620 60 Едил 397 422 26 Ер­те­мір 188 632 32 Да­нар­бек 25 216 1 Нұр­ту 409 10 Ар­ман 72 561 60 Ак­ни­ет 325 384 1 Ер­кін 6 440 1 Са­дет Са­ға 83 527 Ба­сы­ға­ра 130 1380 80 Игі­лік-2 4 321 - Ұлан 180 461 15 - Бо­ла­шақ 102 335 6 - Кұт­ты­ғай 12 349 10 Нұр­лы­бек 52 300 19 Жа­рык 130 170 9 Қа­най Га­ри­пол­ла 19 1 Дә­рі­бай 143 1499 40 Асыл 450 Ар­ман орак 520 2 Ай­бек 49 680 Ке­нес -2 4 253 78 Жақ­сы­лық 45 455 Жұл­дыз 62 510 Қа­был 24 Та­бын 40 216 Дау­лет 348 Мах-Иса 800 35 Ас­қан 146 68 Ал­дан 100 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Жа­рық ауыл­дық окру­гі 0 9 0 0 9 0 0 8 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Жарық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Талдысай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Талдысай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 6769 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Жарық ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 6 қосымша Жарсай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Жарсай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Жарсай ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Жар­сай ауыл­дық окру­гі 154247000 32499 8683 0 0 0 0 0 41182 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Жарсай ауылдық округінде 3 ауылды елді мекен бар. Жарсай ауылдық округі аумағының жалпы ауыл бойынша 32611 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 32499 гектар; елді мекендердің жерлері – 8683 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Жар­сай ауыл­дық округ 154247100 Жар­сай 3919 - 0 0 0 0 Жар­сай ауыл­дық округ 154247200 Ак­сай - 0 0 0 0 Жар­сай ауыл­дық округ 154247300 Қа­ра­ған­ды 1100 - 0 0 0 0 Жарсай ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, қуаң және екпе жайылымдар жоқ. Округте 21 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 30069 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер телімдеріне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 «Жі­бек-Жо­лы» ш/қ 02-033-014-076 1358.00 2 «Най­ман» ш/қ 02-033-014-032 1068.00 3 «Абай» ш/қ 02-033-014-038 1009,00 4 «Ай­дын» ш/қ 02-033-014-040 2839,00 5 «Ай­ту­ған» ш/к 02-033-014-036 2362,00 6 «Ал­тын-Да­ла» ш/к 02-033-014-026 3152,00 7 « Ар» ш/к 02-033-014-065 462,00 8 Асем ш/к 02-033-014-028 509,00 9 «Бес­бу­лак» ш/к 02-033-014-042 1898,00 10 Да­му 02-033-014-016 520,00 11 Де­низ 02-033-014-070 1329 12 До­сай 02-033-014-078 2991,00 13 «Ка­ра­ган­да» ш/к 02-033-014-041 2530,00 14 Сая 02-033-014-024 1494,00 15 «Сы­рым» ш/к 02-033-014-019 500,00 02-033-014-015 198,3 02-033-014-058 499,1 02-033-014-064 326 02-033-014-079 1272 16 «Тор­пак» ш/к 02-033-014-056 2059,00 02-033-014-053 718 02-033-014-063 1149 02-033-014-035 935,6 02-033-014-057 955,9 02-033-014-054 924 17 «Ку­а­ныш» ш/к 02-033-014-049 360,00 18 «Али-Амир» ш/к 02-033-014-048 1218 19 «Шым­бай» ш/к 02-033-014-029 1649,00 жиы­ны 116,691 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал -2668; қой мен ешкі – 12942 және жылқы -1071 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Жар­сай ауыл­дық окру­гі 254247000 Жар­сай 10425 3371 14263 0 10222 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 28059 га қажет. Ірі қара мал – 1390; қой мен ешкі - 2593 және жылқы – 1698 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 10222 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Жарсай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Жарсай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 17837га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 17837

Жарсай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 Жар­сай ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лымда­ры Жа­зық жайылым-дар мен ша-бын-дық-тар Се­леулі бе­т-ге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 12,2 - - 10,8 13,2 9,9 7,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 10,2 2856 341700 95676 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Жарсай (қаз. ) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Жарсай ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданынан орталығынан солтүстік – шығысқа қарай 30 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырағы негізінен қоңыр және құмайтты, қей жерлерде тұзды. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бетеге, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер

Ауылдық округте бір мал қорымы бар. Жарсай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 1 2 0,2 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Жарсай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154255100 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Жі­бек- Жо­лы 751112400102 2 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Най­ман 600915303133 3 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Абай 790408301534 4 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ ай­дын 710409300636 5 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш//қ Ай­ту­ған 800530301007 6 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Ал­тын-Да­ла 800713302248 7 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Ар 8 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Асем 861203302615 9 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Бес­бу­лак 770425402726 10 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Да­му 700125401962 11 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Де­низ 641224301696 12 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ До­сай 720101303797 13 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Ка­ра­ган­да 750105301430 14 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Сая 870422302724 15 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Сы­рым 16 Жар­сай ауыл­дық окур­гі ш/қ Тор­пак Кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Ук­сум­ба­ев К 79 491 - Ток­та­гул Х 5 18 489 Ма­са­ба­ев Са­ки 350 23 Қы­зыл­ба­лин Қай­рат 136 124 Каз­бе­ков И 2 15 Али­тур­ли­ев С 166 11 16 Бай­га­нин Нур­лы­бек 110 Ту­ре­бав Е 11 33 Ши­ни­бе­ков М 27 23 Еле­уов А 11 7 18 Га­са­но­ва Н 8 15 Ар­гум­ба­ев Н 32 Ми­ра­ли­ев Ш 9 67 2 Бай­гель­ди­нов Т 8 Бай­диль­дин Б 42 27 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Жар­сай 0 7 0 0 6 0 0 8 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Жарсай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10 оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Жарсай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Жарсай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 17837 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді немесе мезгілдік пайдалануға, қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Жарсай ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 7 қосымша Жиренқопа ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Жиренқопа ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдіңжербалансыныңжәнемемлекеттікжеркадастрыныңақпараттықжүйесініңдеректері 1-кесте. Жиренқопаауылдықокругініңжерсанаттарыбойыншажайылымдардыбөлу,гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерліңсанаттары жерлержиыны ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­мақ­са­тын­да­ғы ел­ді­ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лі­к­ж­ә­не­өз­ге де ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­мақ­са­тын­да­ғы­емес ерекше­қор­ға­ла-тын та­би­ғи­а­у­мақ­тар-дың ор­ман­қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы­жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі 154251100 71353 12299 0 0 0 0 0 83834 Жиренқопа ауылдықокругіаумағыныңжалпы ауданы 97071гектар.Санаттарбойыншажерлер:ауыл шаруашылығымақсатындағы жерлер - 71353гектар; елдімекендердің жерлері –12299гектар болып бөлінеді. Ерекшеқорғалатынтабиғиаумақтардың,орманқорының,суқорының жерлері,қорыжоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылымалаңы мен түрлері жеке­а­у­лад­а­ғы­а­уы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­жа­ну­ар­ла­ры­н­жа­ю­бой­ын­ша­ха­лық­мұқ­та­жын­қа­н­а­ғ­а­т­т­а­н­д­ы­р­у­ғ­а­а­р­н­а­л­ғ­ан, гек­тар көп­ші­лік­пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе­жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Жи­рен­қо­па­а­уыл­дық округ 154833000 Жи­рен­қо­па 68369 68369 68369 0 0 0 0 Жиренқопа ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 20 шаруақожалығы жұмыс істейді, оларға53254 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­ші­ки­е­ле­рі­нің, жер­пай­да­ла­ну­шы­лар­ды­ңа­та­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру­нө­мі­рі/же­кес­әй­кестен­ді­ру­нө­мі­рі Же­ру­час­ке­сі­нің­ка­дастр­лық­нө­мі­рі Жай­ы­лым­да­ра­ла­ңы, мың­гек­тар 1 2 3 4 5 1. Ақ­бай 820516302677 02-027-017-082 990 2. Ай­сул­тан 950528350292 02-027-017-083 599 3. Ақ­бо­та 691230300243 8914 4. Бай­те­рек 930714401189 2498 5. Көк­тем 700406301100 183 6. Ер­сай­ын 710921302814 2233 7. Иб­рай 810621302814 1934 8. Ис­лам­бек 831102302363 760 9. Каз­кор 590602301011 1495 10. Ма­рат 660402301047 50 11. Ма­рат 14462 12. Ми­ко 600908301822 3248 13. Нур- К 691111301660 869 14. Qazyna 821203401844 463 15. Ұлы да­ла 200564009350 4996 16. Ба­уыр-Аг­ро 580910301113 3465 17. Ак­жол 720820302768 335 18. Қа­нат­қа­ли 820514301995 90 19. НТЛ-ЛТД 990640004941 220 20. Са-Нур 010240003327 5450 жиы­ны 53254 Ескерту:аббревиатуралардыңтранскрипциясы: ш/қ–шаруақожалығы; Ауылдықокругаумағындағыауылшаруашылығыжануарларыныңсаны:іріқарамал-825;қойменешкі–1657жәнежылқы-110бас. . Ауылдық округтің жайылымдық жем шөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100кг жайылымдық жемде табиғиы лғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жем шөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне :ірі қара мал-32кг; ұсақ мал -6,4кг; жылқы–35,7кг; жайылым кезеңінде 240күн: ірі қара мал -7680кг; ұсақ мал-1536кг; жылқы-8568кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7;ұсақ мал-1,5 және жылқы - бір басына8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдардыбөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елдімекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі­қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Жирен қопа ауылдық округі 154833000 Жиренқопа Ауыл шаруашылығыжануарларынжаюүшін71 353гақажет. Іріқарамал–2371;қойменешкі-5740жәнежылқы–736басҚоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 33820 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. 5-кесте.Қажеттіқосымшажайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымшаберілетінжайылымдар жай­ы­лым­ пай­да­ла­ну­шы­лар­ға ­жер ­пай­да­ла­ну­ға ­бе­рі­лу­і­ мүм­кін ­жай­ы­лым­дар, мың гек­тар жеке ­а­у­лад­а­ғы ­а­уы­л­ ша­ру­а­шы­лығы ­жа­ну­ар­ла­ры­н ­жа­ю­ бой­ын­ша ха­лық ­мұқ­та­жын ­қа­н­а­ғ­а­т­т­а­н­д­ы­р­у м­а­қ­с­а­т­ы­н­д­а ­р­е­з­е­р­в­к­е ­қ­о­й­ы­л­у­ғ­а ­т­и­і­с­ ж­а­й­ы­л­ы­м­д­ар, мың гек­тар 1 2 3 4

Жиренқопа ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа­жер­лер мен ал­қап­тар­ды­ңа­та­уы Ал­қап­тү­рі Кон­тур-да­ғы­пай­ыз-дық­қа­ты-нас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи­пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі-бе­те­ге­лі-әр­түр­лі­шө­птер­ж­әне­жу­сан­ды,бұ­та­лы­ө­сім­дік­те­рі бар­да­ла­жай­ы­лым-да­ры Жа­зы­қ­жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар Се­леу-лі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түр-лі­шө­птер –40% 33,5 Жыл­бойы кестенің жалғасы Жалпытүсім-ділік, гекта-рына цен-тнер-ден (зерт-теп-қараужылы) Орташажылішіндежелінетінөсімдіктердіңтүсімділігі: құрғақмассаныңгектарынацентнерден, азықбірлігініңгектарынацентнерден, қорытылатын протеинніңгектарына килограмм маусымдарбойыншажайылымдықазық ша-бын-дық ша­бы-ла­ты­н­жайы-лым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестеніңжалғасы Кон­тур бой­ын­ша­есеп­тел­ген­тү­сім­ді­лік: құр­ғақ­мас­са­ның­гек­та­ры­на­цент­нер­ден (алы­мы), азық­бір­лі­гі­нің­гек­та­ры­на­цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша­а­зық­қо­ры­құр­ғақ­мас­са­ның­гек­та­ры­на­цент­нер­ден (алы­мы), азық­бір­лі­гі­нің­гек­та­ры­на­цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лы­қ­жай-күй, дә­рі­лі­кө­сім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну­бой­ын­ша­ұ­сы­ны­стар, мал­дың­тү­рі. Жақ­сар­ту­жө­нін­де­ұсы­ны­л­ған­ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұса­қ­ж­әне­ірі­қа­ра мал және­жыл­қы­ү­шін учас­ке­лер­діа­уы­сты­рып­қол­дау Жайылымдардыгеоботаникалықзерттеумәліметтері Географиялықорналасуы Жиренқопа- ҚазақстанныңАқтөбеоблысыҚобдаауданындағыауыл.Жиренқопаауылдықокругініңәкімшілікорталығы.Қобда ауданы орталығынансолтүстіккеқарай100шақырымжердеорналасқан. Климаты Ауылдықокругтіңклиматықұрғақ дала аймағынажатады, қысыұзаққатал,қысқаыстықжазда,қыспенжаздыңтемпературасыныңкүртқарама-қайшылықтарымен, жылдықжауын-шашынныңаздығымен,құрғақшылықпенсипатталады. Топырақ Топырақнегізіненқоңыржәнеқызылқоңыр,гумусы аз.Геоботаникалықзерттеунәтижесіндежайылымдардыңмынадайтүрлеріанықталды:әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде:жусан,бұйырғын,тасбұйырғын,күйреуік,изен,шөгінді,блюграсс,бетеге,камфоросма, қауырсынды шөп,екпе шөп, ши, тамарикс,шабындық,көкпек, бидай шөптері,вострец,астрагал, тобылғы,қараған,шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5ц/га дейін болды. Мал қорымдары(биометриялықшұңқырлар)туралымәліметтер Ауылдықокругтебір мал қорымыбар.

Жиренқопа ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с№ Жай­ы­лым­ды­қ­ин­фра­құ­ры­лы­м­о­бъ­ек­ті­ле­рі Жұ­мысі­степ­тұр­ған­жай­ы­лым­ды­қ­ин­фра­құ­ры­лы­м­о­бъ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­ла­пе­те­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың­шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру­құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы­ж­әне­шах­та­лы­құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­ты­н­жол­дар, мал­ды­а­ял­да­ту­ға­ар­нал­ға­на­лаң­дар мен су­а­та­лаң­да­ры 4. Қой­ларды­то­ғы­ту­ға­ар­нал­ға­ныдыс­тар, қо­ра­лар­ж­әне­қор­шал­ған­жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың­қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оны­ңі­шін­де­элек­тр­лі­шар­бақ­тар), ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­жа­ну­ар­ла­рын­қор­шап-бөл­шек­те­п­жа­ю­ға­ар­нал­ған­қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы­жа­ну­ар­ла­рын­ве­те­ри­на­ри­я­лы­қем­де­уге­ар­нал­ға­нөт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және­жы­лу­энер­ги­я­сы­мен­қам­та­ма­сызе­ту­ге­ар­нал­ған­құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­ты­н­ж­әне­ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі­пай­да­ла­ны­ла­ты­н­объ­ек­ті­лер 7. Су­мен­жаб­дық­та­у­объ­ек­ті­ле­рі­ж­әне­тір­ші­лік­ті­қам­та­ма­сызе­ту­дің­бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­ды­ң­мау­сым­дық­тұ­руы­на­ар­нал­ған­құ­ры­лы­сжай­лар­ж­әне­жай­ы­лым­дар­д­ы­к­ү­т­іп-ұстау мен пай­да­ла­ну­ү­шін­қа­жет­ті­өз­ге де мү­лік

Жиренқопа ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­ты­қобъ­ек­ті­лер­д­ің­жік­те­уі­ші­бой­ын­ша­кент­тің, ауыл­дың, ауыл­ды­қо­круг­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­ды­қо­круг­ті­ңа­та­уы Ие­сі­нің­ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру­нө­мі­рі/ же­кес­әй­кестен­ді­ру­нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ақ­бай 820516302677 2 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ай­сул­тан 950528350292 3 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ақ­бо­та 691230300243 4 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Бай­те­рек 930714401189 5 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Көк­тем 700406301100 6 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ер­сай­ын 710921302814 7 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Иб­рай 810621302814 8 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ис­лам­бек 831102302363 9 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Каз­кор 590602301011 10 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ма­рат 660402301047 11 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ма­рат 12 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ми­ко 600908301822 13 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Нур- К 691111301660 14 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Qazyna 821203401844 15 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ұлы да­ла 200564009350 16 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ба­уыр-Аг­ро 580910301113 17 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Ак­жол 720820302768 18 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Қа­нат­қа­ли 820514301995 19 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі НТЛ-ЛТД 990640004941 20 154833000 Жи­рен­қо­па­а­уыл­ды­қо­кру­гі Са-Нур 010240003327 кестенің жалғасы Жеке тұлғалардыңаты, әкесініңаты (бар болса), тегінемесезаңдытұлғалардыңатауы Мал басының саны, бас Ірі­қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Ро­зы­ба­ки­ев Ме­дет Юс­у­п­жа­нұ­лы 159 392 48 - Су­ли­ка­нов Иль­дар Ка­лы­ко­вич 228 - - - Ма­на­шев Бах­ты­бай Мас­са­ло­вич 150 105 51 - Ша­ри­по­ва Гуль­на­ра 1513 - 8 - Есен­жу­ло­ва Зли­ха - - 278 - Та­гы­бер­дин Му­рат Са­и­но­вич 401 813 46 - Аже­ба­ев Ри­нат Отар­ба­е­вич 330 732 87 - Мум­ба­сов Али­бек 162 450 10 - Ту­ле­уов Ку­а­ныш 220 260 7 - Ша­ри­пов Ма­рат - - 1276 - Са­гин­ды­ков Бе­рик 52 - 1276 - С.Ма­са­ба­ев - 258 - - Ай­жа­ры­ков Нур­лан 233 186 2 - На­кеш Жа­нар - 30 3 - Най­му­шин Ми­ха­ил - 413 53 - Ку­ке­ба­ев Нур­ха­сан 216 94 - - Бе­ке­шев Ер­бол 112 363 2 - Ма­на­шев Ма­ди 158 453 5 - На­кеш Али­бек - - - - Иман­га­ли­е­ва Ка­ми­ля 541 - 18 - 2-кесте. Ауыл шаруашылығыжануарларыныңтүрлері мен жыныстықжастоптарыбойыншақалыптастырылғанүйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралыдеректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Іріқара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар­ж­әне­еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек­т­оқ­ты­лар ,те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Жи­рен­қо­па 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағыжайылымдардажаюүшінауылшаруашылығыжануарларыбасының саны туралымәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Іріқара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер жеке­а­у­лад­а­ғы ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­та­у­а­ры­нөн­ді­ру­ші­лер жеке­а­у­лад­а­ғы ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­та­у­а­ры­нөн­ді­ру­ші­лер жеке­а­у­лад­а­ғы ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­та­у­а­ры­нөн­ді­ру­ші­лер жеке­а­у­лад­а­ғы ауы­л­ша­ру­а­шы­лы­ғы­та­у­а­ры­нөн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, суқорлары жерлерін де және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдар да ауыл шаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұлжем шөптің өнімділігімен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, азөсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұлтұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Жиренқопа ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердіңнөмірлері I II III IV бі­рін­ші­жыл көк­тем­гі­мау­сым жаз­ғы­мау­сым күз­гі­мау­сым де­ма­ла­ты­ну­час­ке екін­ші­жыл де­ма­ла­ты­ну­час­ке көк­тем­гі­мау­сым жаз­ғы­мау­сым күз­гі­мау­сым үшін­ші­жыл күз­гі­мау­сым де­ма­ла­ты­ну­час­ке көк­тем­гі­мау­сым жаз­ғы­мау­сым төр­тін­ші­жыл жаз­ғы­мау­сым күз­гі­мау­сым де­ма­ла­ты­ну­час­ке көк­тем­гі­мау­сым Ауылдықокругтіңжайылымдарымаусымдықболыптабылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда малжаю жем шөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгіжайылымдарэфемерлердіңқайтаөсуіменқолданылады. Жазда (бидайшөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсыншөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәндідақылдар) және қыста (жартылайбұта- солянка). Жайылымдардыолардықорғаушараларынсақтамайпайдаланукөбінесежайылымдардыңтозыпкетуіне, әртүрлідәрежедегідеградацияғаәкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы)маусымдашөптіпайдаланбау 40-70% жембірлігінжәне 60-80% ақуыздыжоғалтуғаәкеледі. Осыған байланысты жылсайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өзмерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылымалаңдарынжекелегенжайылымдықучаскелергебөлу; Әрмаусымның (күндердің) жайылымұзақтығыбелгілібіржылдыңшарттарыменанықталады. Жануарлардыжаюауатемпературасының+10оСтұрақтыкөрсеткішінежеткендебасталуыкерек. Жайылымбиіктігі 15-20 смқаржамылғысыменаяқталады. Ауылдықокругтіңкөктемгіжайылымдарыселеулі-жусан, қауырсын-бетегеліжусантиптері басым.Жайылымныңұзақтығыкөктемгіжайылымдарда(сәуір-маусым)–70күндіқұрайды. Жазғыжайылымдарбидайшөптері,дәндідақылдар мен шөптердіңтүрлеріменұсынылған.Жайылымныңұзақтығы(маусым-қыркүйек)70күн. Күзгіжайылымдаржусан-жарматүріменұсынылған.Жайылымныңұзақтығы(қыркүйек-қараша)70күн. Қысқыжайылымдарбұта-солянкатүріменұсынылған.Жайылымныңұзақтығы(қараша-желтоқсан)30күн. Ауыл шаруашылығыжануарларыныңорташатәуліктіксутұтынуы: Жазғыуақытта(1басмалғатәулігінелитр): сүттісиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2жасқадейінгінетели-30; 6айғадейінгібұзаулар-20; жатырдыемізбейтінжұмысшыжылқылар-50; асылтұқымдыжылқылар,емізетінжатырлар-50; 1,5жасқадейінгіқұлындар-40; 7айғадейінгіқұлындар–10; ересекқой-8; 1жасқадейінгіжасқой-3. Көктемжәнекүзмезгілінде(1басмалғатәулігінелитр): сүттісиырлар-45; қысырсиырлар-40; 2жасқадейінгібаспақтар-30; 6айғадейінгібұзаулар-15; емізбейтінжұмысшыжылқылар-40; асылтұқымдыжылқылар, емізетінжатырлар-40; 1,5жасқадейінгіқұлындар-30; 7айғадейінгіқұлындар-6; ересекқойлар-5. Қысмезгілінде(1басмалғатәулігінелитр): сүттісиырлар-35; қысырсиырлар-30; 2жасқадейінгібаспақтар-25; 6айғадейінгібұзаулар-15; емізбейтінжұмысшыжылқылар-30; асылтұқымдыжылқылар,емізетінжатырлар-30; 1,5жасқадейінгіқұлындар–20; ересекқойлар-3. Ауылдықокругкекіретінауылдықелдімекендерарасындажайылымдардыжобалықбөлу(қайтабөлу), ондажайылымдарменқамтамасызетілмегенжекежәнезаңдытұлғалардыңауылшаруашылығыжануарларының басы үшінауылдықокругтіңауылдықелдімекендеріарасындажайылымдардыбөлу (қайтабөлу) схемасы көрсетіледі. Жиренқопа ауылдықокругініңқоғамдықжайылымалаңыжайылымдықжемгедегенқажеттіліктіқамтамасызетеді.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Жиренқопа ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекараларымен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема(карта) 3. Жайылымдардыгеоботаникалық зерттеу негізіндеұсынылатынжайылым айналымдарының схемаларыкөрсетілетінжайылым айналымдарының ұсынылатынсхемалары көрсетілген Схема(карта) жыл­дар 1 қа­мау­көк­тем 2 қа­мау­көк­тем-жаз 3 қа­мау­көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау­күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі­мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы­мау­сым 2 Күз­гі­мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема(карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема(карта) 7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл,ауылдықокругжанындаорналасқанжайылымдарменқамтамасызетілмегенжекежәне (немесе) заңдытұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығыжануарларыныңмал басын орналастырусхемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңындаорналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастырусхемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 8 қосымша Қобда ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Қобда ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Қобда ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Қоб­да ауыл­дық окру­гі 154833000 123762 34716 0 0 0 0 0 158478 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Қобда ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. Қобда ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 13961 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 13961 гектар; елді мекендердің жерлері – 13961 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Қоб­да ауыл­дық округ 154230000 Қоб­да Құр­сай 12282 6814 12282 6814 12282 6814 0 0 0 0 Қобда ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 22 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 29 634 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 "Қып­шақ" ш/қ 810115300400 1000,00 2 "Манс­ур" ш/қ 540608301322 1200,00 3 "Құ­ла­гер" ш/қ 950519350253 500,00 4 "Аг­ро Құр­сай" ш/қ 170464016242 2000,00 5 "Азиз-1" ш/қ 590720402850 1249,00 6 "Али-Нур" ш/қ 581020301346 332,00 7 "Ал­тын-Жер" 820304302812 400,00 8 "Аль-Фа­ра­би" ш/қ 700715301170 2442,00 9 "АНТ" ш/қ 730502301712 1500,00 10 "Ер­лан" ш/қ 710608300806 7566,00 11 "Зи­нель" ш/қ 900928451232 400,00 12 "Ку­а­ныш-1" ш/қ 890121400880 359,00 13 "Са­мер" ш/қ 470115302335 2126,00 14 "Сір­ге­лі" ш/қ 810513012290 707,00 15 "Та­бын-тал" ш/қ 620819301515 3500,00 16 "Та­быс" ш/қ 860621302175 630,00 17 "Әмір" ш/қ 790711301729 104,00 18 "Коб­да-Beef" ш/қ 830210302576 200,00 19 "Орын­бек" ш/қ 160764008072 352,00 20 "Жақ­сы­лық" ш/қ 230564019541 1555,00 21 "Бо­ла­шақ" ш/қ 512,00 29634 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Қобда округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2245; қой мен ешкі – 5913 және жылқы-227 бас. Қобда ауылында: ірі қара мал – 1794; қой мен ешкі – 4345, жылқы-99 бас. Құрсай ауылында: ірі қара мал – 451; қой мен ешкі – 1568, жылқы-128 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Қобда ауылдық округі 154833000 Қоб­да 1794 4345 99 0 12282 0 Құр­сай 451 1568 128 0 6814 1380 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 33 052 га қажет. Ірі қара мал – 2245; қой мен ешкі - 5913 және жылқы – 227 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 19096 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 1380 мың гектар. Қобда ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Қобда елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 0 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 0 0 0

Қобда ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­нысты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 Қоб­да ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лымдар мен ша-бындықтар Се­леулі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсім-ділік, гекта-рына центнерден (зерттепқарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Қобда (қаз. Қобда) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Қобда ауданының Қобда ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Қобда ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Ақкемер ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 2 154230100 Коб­да "Қып­шақ" ш/қ 810115300400 3 154230200 Коб­да "Манс­ур" ш/қ 540608301322 4 154230100 Коб­да "Құ­ла­гер" ш/қ 950519350253 5 154230200 Коб­да "Аг­ро Құр­сай" ш/қ 170464016242 6 154230200 Коб­да "Азиз-1" ш/қ 590720402850 7 154230100 Коб­да "Али-Нур" ш/қ 581020301346 8 154230100 Коб­да "Ал­тын-Жер" 820304302812 9 154230200 Коб­да "Аль-Фа­ра­би" ш/қ 700715301170 10 154230100 Коб­да "АНТ" ш/қ 730502301712 11 154230200 Коб­да "Ер­лан" ш/қ 710608300806 12 154230200 Коб­да "Зи­нель" ш/қ 900928451232 13 154230200 Коб­да "Ку­а­ныш-1" ш/қ 890121400880 14 154230200 Коб­да "Са­мер" ш/қ 470115302335 15 154230200 Коб­да "Сір­ге­лі" ш/қ 810513012290 16 154230100 Коб­да "Та­бын-тал" ш/қ 620819301515 17 154230100 Коб­да "Та­быс" ш/қ 860621302175 18 154230100 Коб­да "Әмір" ш/қ 790711301729 19 154230100 Коб­да "Коб­да-Beef" ш/қ 830210302576 20 154230100 Коб­да "Орын­бек" ш/қ 160764008072 21 154230100 Коб­да "Жақ­сы­лық" ш/қ 230564019541 22 154230100 Коб­да "Бо­ла­шақ" ш/қ кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Хоб­даб­а­ев Асет 0 0 0 Тур­му­хам­бе­тов Ер­га­лий 5 100 60 Ах­ме­тов Ибра­хим 106 80 0 Ша­ри­пов Нур­лан 0 0 0 Су­ли­ка­но­ва Зли­ха 63 29 0 Кал­ка­ше­ва Ак­ма­рал 52 0 0 Ту­мен­ба­е­ва Ак­ку­мыс 0 545 0 Ки­зай­бе­ков Му­рат­жан 5 30 1 Каз­бе­ков Сар­сен 89 544 19 Джан­га­зин Кен­же­тай 253 0 47 Есен­гел­ди­е­ва Ак­то­ты 3 50 0 Су­ли­ка­нов Ма­лик 1 45 12 Иман­га­зин Ер­жан 171 160 8 Сейт­жа­па­ров Жан­дос 66 90 19 Отен Ас­кар 84 545 96 Ло­мов­цев Сер­гей 147 0 1 Кен­же­га­ли­ев Ба­ур­жан 19 4 0 Нур­гель­дин Асыл­бек 0 0 0 Әли­ұлы Бағд­әу­лет 10 25 15 Жақ­сым­бай Назгуль 244 19 61 Тяп­суев Ер­тай 0 0 0 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Қоб­да 0 15 0 0 10 0 0 4 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Қобда ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Қобда ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Қобда елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 8327 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Қобда ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 9 қосымша Қызылжар ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Қызылжар ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Қызылжар ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі 154257000 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі 12571 0 0 0 0 9297 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Қызылжар ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. Қызылжар ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 70011 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 28803 гектар; елді мекендердің жерлері – 12571 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Қы­зы­л­жар ауыл­дық округ 154257000 Қы­зы­л­жар 28803 0 0 0 0 Қызылжар ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 26 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 28803 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 "Мақ­сат-7" КХ Джу­ма­бе­ков Н 741218301931 1000 2 "Ажар"- Бек­бу­си­нов Г 660309301523 370,00 "Құт­ты­ғай"-Ша­ли­мов Тал­гат 640304302795 1 680,00 3 "Абы­лай­хан"-Бал­ма­нов А 630405300746 1 127,00 4 "Аслан"-Жа­на­жа­нов Н 680701303075 996,00 5 "Ата-Ко­ныс"-Илья­сов Б 720827300889 772,00 6 "Ата-ме­кен"-Жи­сов К 551010301871 730,00 7 "Бак­ти­яр-1"-Аби­лов А 701013300565 1 719,00 8 "Бо­ла­шақ"-Су­ли­ка­нов Бе­рик Дю­син­ба­е­вич 690112301762 1 244,00 10 "Ди­дар"-Жи­сов Ж 850916300690 1 496,00 11 "Жи­гер"-Ра­ев Бир­жан Ер­му­ха­но­вич 370620301193 1 941,00 12 "Бер­кат"-Ба­тыр­ге­ре­ев З 380701305237 1 140,00 13 "Кай­рат"-Уте­нов Т 480125300791 249,00 14 "Ку­бей­син"-Жа­на­жа­нов Е 800828300396 497,00 15 "Му­ра"-Сар­сен­га­ли­ев Ж 711202300534 582,00 16 "Ру­стем-Дастан"-Кос­ма­гам­бе­тов С 500704301357 2 574,00 17 "Те­мир­лан"-Си­ба­га­тов К 690503302082 685,00 18 КХ "Кы­зы­л­жар" Бал­ма­нов А 80564004302 2 888,00 19 КХ "Бақ­ни­ятр-2" Има­ни­я­зов А 3 314,00 20 "Қай­рат-2" Тле­пи­ев Қ 1 105,00 21 "Ер­нат" Тле­пи­ев М 100,00 22 "Үсен" Ша­ри­по­ва Ве­не­ра Ма­ра­тов­на 1 007,00 23 "Са­зан" Бек­та­сов Ну­рым Аб­лай­е­вич 401,00 24 "Бір­жан" Ра­ев Ба­ур­жан 499,00 25 "Бе­ре­ке" Май­ла­нов Ер­син 498,00 26 "Нұр­дау­лет" Илья­сов Е 189 жиы­ны 28803 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-3774; қой мен ешкі – 11559 және жылқы-2183 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,33 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 33-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -34 кг; ұсақ мал -7,3 кг; жылқы – 33,9 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8140 кг; ұсақ мал -1766,6 кг; жылқы-8136 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1030 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,33 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,9; ұсақ мал-1,8 және жылқы-бір басына 8,1 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Қызылжар ауылдық округі 154257000 Қызылжар ауылдық округі 3774 11559 2183 0 19214 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 19214 га қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4

Қызылжар ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар Әр­түр-лі шө­птер –100% 33,7 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсім-ділік, гекта-рына цен-тнер-ден (зерт-теп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық ша-бын-дық ша­бы-ла­тын жайы-лым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,7 - - 8,7 9,0 7,1 8,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Қызылжар ауылдық округі- Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауылдық округ. Қызылжар ауылдық округінің әкімшілік орталығы – Қызылжар ауылы. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы жылы, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 71% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 14,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Қызылжар ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Қызылжар ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ажар 2 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Бер­кат 3 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Бах­ти­яр-1 4 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Те­мір­лан 5 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ата-Ме­кен 6 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Мұ­ра 7 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ата-Қо­ныс 8 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Жі­гер 9 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Құт­ты­ғай 10 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Қы­зы­л­жар 11 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Рү­стем-Дастан 12 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Бо­ла­шақ 13 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ану­ар 14 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Абы­лай­хан 15 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Қай­рат 16 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Аслан 17 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ку­бей­син 18 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ди­дар 19 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Бах­ти­яр-2 20 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Са­зан 21 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Қай­рат-2 22 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Мақ­сат-7 23 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Ер­нат 24 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Мас­қар 25 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Нұр­дау­лет 26 Қы­зы­л­жар ауыл­дық окру­гі Қы­зы­л­жар Бе­ре­ке кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 - - 30 274 1307 207 147 294 235 725 220 127 4 98 123 16 157 969 38 272 390 182 - 634 - - 482 219 247 272 70 - 1641 488 641 752 - 117 157 40 6 31 12 1 5 10 177 271 5 514 1927 177 119 748 71 4 70 34 42 114 109 418 12 134 46 30 579 45 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Қы­зы­л­жар 0 14 0 0 9 0 0 7 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Қы­зы­л­жар 794 3774 3610 11559 137 2183 0 0 Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Қызылжар ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Қызылжар ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Қызылжар ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 10 қосымша Сарбұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Сарбұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Сарбұлақ ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі 154237100 172835 18345 0 0 0 0 0 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Сарбұлақ ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Сарбұлақ ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 157835 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 172835 гектар; елді мекендердің жерлері – 18345 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Сар­бұ­лақ ауыл­дық округ 154237100 Сар­бұ­лақ 172835 18345 18345 0 0 0 0 Сарбұлақ ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 29 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 147579 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 «TS-AGRO» ЖШС 02033022104 16694.93 2 «Ті­ле­ген» Тан­ке­ев И 151264018439 02033022085 2992 «Жай­лау» Суй­на­лы Е 02033022101 500 3 «Аг­ро-Ли­дер 2030» ШҚ 02033022060 10000 4 «Ай­дар-Та­бын» ШҚ 701122301764 02033022064 2251 5 «Уақ» ШҚ Ай­да­шев Т 870830301398 02033022116 3038,00 6 «Анес» ШҚ Арал­та­ев К 02033022098 1855 7 «Ай­да­у­рен» ШҚ Асан­ба­е­ва З 190764022452 02033022048 1222 8 «Ай­зан» ШҚ Ма­жи­дов М 190764006227 02033022079 2941 9 «Ақ­на­зар» ШҚ Ура­зов Р 560210302390 02033022061 9000 10 «Ис­лам» ШҚ Ай­да­шев Нур­лы­бек 890410350811 02033022083 2481 11 «Дәу­лет» ШҚ Ура­зо­ва Б 751026402687 02033022075 1860 12 «Дау­лет­ке­рей» ШҚ Ура­зов Б 720215301136 02033022044 2007 13 «Жақ­сы­лық»ШҚ Хай­рул­лин С 941116351488 02033022112 5457 14 «Кок­бу­лак» ШҚ Кур­ман­га­ли­ев А 750102302133 02033022040 15763 15 «На­урыз» ШҚ Ман­гы­ба­ев А 630901302580 02033022054 3525 16 «Сай­хан» ШҚ Ма­жи­дов В 710528301146 02033022055 3205 17 «Сан­жар» ШҚ Ай­да­шев Б 740906301989 02033022093 6000 18 «Тұл­пар» ШҚ Ура­зов Б 750330301236 02033022086 1000 19 «Жәні­бек» ШҚ Да­гас С 650707302133 02033022102 1460 20 «Са­ры­сай» ШҚ Сар­ба­со­ва У 02033022103 1169 21 «На­зар» ШҚ Ал­ма­нов Е 800623300351 02033022107 1200 22 «Ба­лау­са» 02033022108 944 23 «Па­ра­сат» ШҚ Тұр­да­лы Қ 02033022113 1500 24 «До­стық» ШҚ Абил­ха­сов Ал­тын­бек 900101352812 02033022114 4475 25 «Ильяс» Су­е­се­но­ва Ан­ар­гуль 801101401915 02033022125 438 26 «Бір­лік» ШҚ Жа­ни­бе­ков Аслан 870820351479 02033022111 2180 27 «Ба­тыс Трек Ком­па­ний» 02033022109 445 28 «Сар­бұ­лақ-Қоб­да» 02033022081 13767 29 «Сар­бұ­лақ Ли­ман» 02033022103 868 жиы­ны 147579 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-3809; қой мен ешкі – 8349 және жылқы-4129 бас. Сарбұлақ ауылында: ірі қара мал – 3809; қой мен ешкі – 8349, жылқы- 4129 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Сарбұлақ ауылдық округі 154237100 Сарбұлақ ауылы 3809 8349 4129 0 18345 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 18345 га қажет. Ірі қара мал – 3809; қой мен ешкі - 8349 және жылқы – 4129 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Сарбұлақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Сарбұлақ елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4

Сарбұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар Әр­түр-лі шө­птер –100% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсім-ділік, гекта-рына цен-тнер-ден (зерт-теп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық ша-бын-дық ша­бы-ла­тын жайы-лым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Сарбұлақ - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Сарбұлақ ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданының орталығынан солтүстікке қарай 22 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы жылы, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Сарбұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Сарбұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Жәні­бек» Шқ 650707302133 2 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Сан­жар» ШҚ 740906301989 3 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Сай­хан» ШҚ 710528301146 4 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «На­урыз» ШҚ 630901302580 5 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Тұл­пар» ШҚ 750330301236 6 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Уақ» ШҚ 870830301398 7 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Тле­ген» 151264018439 8 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «На­зар» ШҚ 800623300351 9 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Арай» 750109301690 10 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ай­дар-Та­бын» 701122301764 11 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ай­зан» 900405350442 12 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ақ­на­зар» 560210302390 13 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ай­да­у­рен» 680408401677 14 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Дау­лет» 751026402687 15 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Дау­лет­ке­рей» 720215301136 16 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Жақ­сы­лық» 360701408412 17 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Кок­бу­лак» 750102302521 18 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ильяс» 801101401915 19 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Анес» 20 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «До­стық» 900101352812 21 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ба­лау­са» 22 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Бір­лік» 870820351479 23 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «ТС-Аг­ро» ЖШС 24 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Жай­лау» 25 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Са­ры­сай» 26 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ба­тыс Трек Ком­па­ний» ЖШС 27 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Сар­бұ­лақ-Қоб­да» СПК 28 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Сар­бұ­лақ-Ли­ман» Спк 29 Сар­бұ­лақ ауыл­дық окру­гі Сар­бұ­лақ «Ис­лам» кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Да­гас Сол­дат 66 544 66 Ай­да­шев Бек­бо­лат 286 933 238 Ма­жи­дов Ви­са­ди 378 Ман­ги­ба­ев Абды­га­ли 831 85 Ура­зов Бо­лат 8 9 70 Ай­да­шев Те­мир­бек 1608 Тан­ке­ев Ис­лам 260 776 Ал­ма­нов Ер­лан 104 58 Бай­бу­ла­тов Ер­бо­лат 3 326 57 Бек­ба­у­лов Асыл­бек 330 63 Ма­жи­до­ва Ами­на 143 3 Ура­зов Рим 85 376 Асан­ба­е­ва Зи­на 122 56 Ура­зо­ва Бо­та­гоз 332 Ура­зов Ба­уы­р­жан 33 32 460 Хай­рул­лин Сәр­сен­бі 79 Кур­ман­га­ли­ев Асыл­бек 474 332 Суй­се­но­ва Ан­ар­гуль 285 Арал­та­ев Ке­рей Абил­ха­сов Ал­тын­бек 56 48 Ку­та­нов Ра­хат Жа­ни­бе­ков Аслан 93 800 Же­ке­ев Абат 225 487 Сүй­і­на­лы Ел­дос Сар­ба­сов У Ища­нов Асыл­бек 30 Ал­даб­ер­ген Гуль­май­ра По­хи­тун Алек­сандр 178 150 Ай­да­шев Нур­лы­бек 66 90 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Сар­бұ­лақ 0 10 0 0 5 0 0 4 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Сар­бұ­лақ 959 2374 2626 6588 169 3445 0 0 Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Сарбұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Сарбұлақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Сарбұлақ елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 8327 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Сарбұлақ ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 11 қосымша Сөгәлі ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Сөгәлі ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Сөгәлі ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі 130540010308 123762 19384 0 0 0 0 0 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Сөгәлі ауылдық округінде 3 ауылды елді мекен бар. Сөгәлі ауылдық округі аумағының жалпы ауыл бойынша 19384 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер – 19280 гектар;. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Сөг­ә­лі ауыл­дық округ 154255100 Сөг­ә­лі 13131 - 19384 0 0 0 0 Сөгәлі ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, қуаң және екпе жайылымдар жоқ. Округте 19 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 19384 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер телімдеріне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 «Али» ш/қ 711025301997 02-033-014-076 89 2 «Адил» ш/қ 7405302349 02-033-014-032 80 3 «Аслан» ш/қ 620902302405 02-033-014-038 310 4 «Ама­нат» ш/қ 740423302535 02-033-014-040 404 5 «Бу­ран­бай» ш/к 720906302537 02-033-014-036 144,77 6 «Ал­тын­бек» ш/к 631010300800 02-033-014-026 148,3 7 « Жан­бо­лат» ш/к 7207033300715 02-033-014-065 2554 8 Ке­нес ш/қ 720106302944 02-033-014-028 456 9 «Али­шер» ш/к 061510002356 02-033-014-042 414 10 Мыр­за ш/қ 201164012349 02-033-014-016 300,2 11 Сы­рым ш/қ 201264017204 02-033-014-070 294 12 Ай­ға­ли ш/қ 211164018250 02-033-014-078 189 13 «Азиз­хан» ш/к 850506301580 02-033-014-041 434 14 На­зым ш-қ 7302022300397 02-033-014-024 134,5 15 «Ая­жан» ш/к 620724300665 02-033-014-019 175 16 Ду­ман ш/қ 621205300899 02-033-014-015 94 17 Аман­дық ш/қ 710518300718 02-033-014-058 434,4 18 Сөг­ә­лі ш/қ 880928300919 02-033-014-064 941 19 « Ка­зак­стан» ЖШС 990840004858 02-033-014-008 3040,7 жиы­ны 10636,87 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал -5394; қой мен ешкі – 13004 және жылқы -1956 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі Сөг­ә­лі 5394 13004 1956 0 19384 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 28059 га қажет. Ірі қара мал – 5394; қой мен ешкі - 13004 және жылқы – 1956 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 19384 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Сөгәлі ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Сөгәлі елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 17837

Сөгәлі ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар Се­леу-лі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түр-лі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсім-ділік, гекта-рына цен-тнер-ден (зерт-теп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық ша-бын-дық ша­бы-ла­тын жайы-лым көк­тем жаз күз Қыс 8 9 10 11 12 13 14 12,2 - - 10,8 13,2 9,9 7,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 10,2 2856 341700 95676 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Сөгәлі,Көк-үй (қаз. ) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Сөгәлі ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданынан орталығынан солтүстік – батысқа қарай 104 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырағы негізінен қоңыр және құмайтты, қей жерлерде тұзды. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бетеге, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар

Сөгәлі ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Сөгәлі ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 00 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Али 711025301997 2 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Адил 7405302349 3 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Аслан 620902302405 4 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Ама­нат 740423302535 5 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш//қ Бу­ран­бай 720906302537 6 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Ал­тын­бек 631010300800 7 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Жан­бо­лат 7207033300715 8 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Ке­нес 720106302944 9 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Али­шер 061510002356 10 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Мыр­за 201164012349 11 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Сы­рым 201264017204 12 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Ай­ға­ли 211164018250 13 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Азиз­хан 850506301580 14 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ На­зым 7302022300397 15 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қА­я­жан 620724300665 16 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Ду­ман 621205300899 17 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Аман­дық 710518300718 18 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ш/қ Сөг­ә­лі 880928300919 19 Сөг­ә­лі ауыл­дық окру­гі ТОО Ка­зах­стан 990840004858 Кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Аб­ды­ка­ли­ков Бо­лат 71 13 6 - Аман­ку­лов АЛИК 60 255 7 Амир­га­ли­ев Едил­бай 14 36 Ар­за­ку­лов Лес­кен 229 6 Ах­ме­тов Ер­бу­лек 195 613 10 Дау­ле­ти­я­ров Акыл­бек 85 384 10 Жу­ма­шев Ер­бол 197 521 1 Иб­ра­ев Омир­бек 50 138 Из­ба­сов Есен­бай 7 33 20 100 68 44 Жа­на­жа­нов Сы­рым 120 365 31 86 507 2 На­би­ев Ан­дрей 363 1139 243 Нур­га­ли­ев Кал­ды­гул 211 158 27 Сар­ман­та­ев Габ­бас 14 132 Тал­жа­нов Уте­ген 5 16 Умар­га­зи­ев Мжит 249 458 1 Ша­ри­пов Иль­дар 509 382 1313 2001 1112 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Сөг­ә­лі 0 0 0 0 0 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Сөгәлі ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10 оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Сөгәлі ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Бесқұдық елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 17837 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді немесе мезгілдік пайдалануға, қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Сөгәлі ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 Де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 Де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 Де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал асын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 12 қосымша Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Талдысай ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі 154265100 31467 5127 0 0 0 0 768 37362 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Талдысай ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Талдысай ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 37362 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 31467 гектар; елді мекендердің жерлері – 5127 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ, ал бос жер қорлары-768 га. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Тал­ды­с­ай ауыл­дық округ 154265100 Тал­ды­с­ай 4772 4772 4772 0 0 0 0 Талдысай ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 16 ЖШС пен шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 19658 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 2 3 4 5 1 "Бир­лик" ш/қ -Мак­со­тов Са­мат Мак­са­то­вич 790803301670 700,00 2 "Діл­да" ш/қ -Жу­ма­ли­е­ва Ж 590904401882 630,00 3 "Жа­на-жол" ш/қ -Ша­ба­ров Бек­му­рат Ка­ра­та­е­вич 220364029331 896,00 4 "Иги­лик" ш/қ -Жа­ман­ку­лов М 650206302368 888,00 5 "Кок-Бух­та" ш/қ -Ша­ба­ров Б 570612301994 488,00 6 "Му­слим" ш/қ -Ал­ма­ган­бе­тов Д 710321301458 243,00 7 "Тал­ды­с­ай" ш/қ -Ис­ен­та­ев Ма­рат Жу­ма­ди­ло­вич 170764025877 2 576,00 8 "Ын­ты­мақ" ш/қ -Ха­жай С 160764015749 508,00 9 "Кум­сай" ш/қ -Жа­ма­лов Ж 840825301850 473,00 10 "Фер­ро" ш/қ Бор­зи­лов Н 456,00 11 "Ама­нат" ш/қ -Сер­га­зин О 661022302520 997,00 12 "Ал­тай" ш/қ -Ашик­ба­ев А 471016300234 95,00 13 "Бе­ре­кет" ш/қ -Ал­ма­гам­бе­тов Ер­лан 920101305795 990,00 14 "Ну­ри­ла" ш/қ- Ма­де­нов Адиль­хан Аман­гел­ди­е­вич 730829300594 299,00 15 "РИД-АГ­РО" ЖШС 050140013102 3209 16 "Бу­лак Биф" ЖШС 160940024060 6210 бар­лы­ғы 19658 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; ЖШС-жауапкершілігі шектеулі серіктертік Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-3167; қой мен ешкі – 6908 және жылқы-398 бас. Талдысай ауылында тұрғындарда: ірі қара мал – 985; қой мен ешкі – 2684, жылқы-79 бас. . Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі 154265100 Тал­ды­с­ай 7388 3489 664 0 4772 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 11541 га қажет. Ірі қара мал –985; қой мен ешкі - 2684 және жылқы – 79 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 33820 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Талдысай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Талдысай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 6769 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 6769

Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы 1 2 3 4 5 6 7 Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар Се­леу-лі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түр-лі шө­птер –40% 32,6 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсім-ділік, гекта-рына цен-тнер-ден (зерт-теп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық ша-бын-дық ша­бы-ла­тын жайы-лым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 12,2 - - 10,8 13,0 9,3 7,6 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 10,2 2856 332520 93106 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Талдысай ауылы - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Талдысай ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданының орталығынан 22 шақырым, ал облыс орталығынан 85 км жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Рид Аг­ро» ЖШС 050140013102 2 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Бу­лак Beef» ЖШС 160940024060 3 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Кок Бух­та» ШҚ 570612301994 4 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Жа­ңа-Жол» ШҚ 220364029331 5 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Діл­дә» ШҚ 590904401882 6 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Ын­ты­мақ» ШҚ 160764015749 7 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Бір­лік» ШҚ 790803301670 8 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Му­слим» ШҚ 710321301458 9 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Игі­лік» ШҚ 650206302368 10 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Құм­сай» ШҚ 840825301850 11 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Тал­ды­с­ай» ШҚ 170764025877 12 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Бе­ре­кет» ШҚ 920101305795 13 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Ама­нат» ШҚ 661022302520 14 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Ну­ри­ла» ШҚ 730829300594 15 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Ал­тай» ШҚ 120264015644 16 154265100 Тал­ды­с­ай­ский сель­ский округ «Аг­ро» ШҚ 130764012273 кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Мен­ди­га­рин Сайн 500 - 2 - Тле­уов Асет Жан­га­ли­е­вич 735 - - - Ша­ба­ров Бек­му­рат Ка­ра­та­е­вич 333 2457 102 - Ша­ба­ров Бек­му­рат Ка­ра­та­е­вич - 94 - - Жу­ма­ли­е­ва Жу­ма­би­ке 174 - 16 - Ха­жай Са­нат 98 212 23 - Мак­со­тов Са­мат Мак­со­то­вич 29 7 13 - Ал­ма­гам­бе­тов Дар­хан Кул­жа­ба­е­вич 7 522 41 - Жа­ман­ку­лов Мыр­за­бек Айт­па­гам­бе­то­вич 13 136 29 - Жа­ма­лов Жәні­бек Сай­ла­у­га­ли­е­вич 4 13 34 - Ис­ен­та­ев Ма­рат Жу­ма­ди­льо­вич 189 - - - Ал­ма­гам­бе­тов Ер­лан Орын­ба­са­ро­вич - 200 21 - Сер­ге­азин Орын­ба­сар Аман­ды­ко­вич - 82 - - Ма­де­нов Адиль­хан 42 369 32 - Ашык­ба­ев А. - 132 - - Та­и­ров Адил­хан Аби­ше­вич 58 - - - 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі 0 9 0 0 9 0 0 8 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Талдысай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Талдысай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 6769 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Талдысай ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 13 қосымша Терісаққан ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Терісаққан ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Терісаққан ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі 154267100 36023 10719 0 0 0 0 0 46742 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Терісаққан ауылдық округінде 2 елді мекен бар. Теісаққан ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 46742 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 36023 гектар; елді мекендердің жерлері – 10719 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық округ 154267100 Те­рі­сақ­қан 37893 10719 10719 0 0 0 0 Терісаққан ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 14 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 14672 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 «Tе­рі­сақ­қан-2017» ЖШС 640511301831 02033012023 14136 2 "Ару­жан" КХ К.Су­ин­га­ри­ев 620913302495 02033012034 131,3 3 "Бір­лік" КХ Ку­лия Нур­лы­бек 690402301243 02033006037 1091 4 "Ак­жол"-Каш­кан­гу­ло­ва Ж 160364008563 02033012016 1830 5 "Ата­ме­кен"-Ток­та­гул К 580203302544 02033012012 1666,2 6 "Бе­ре­ке"-Уте­ни­я­зов Б.Ж. 200364005370 02033006028 1025,28 7 "До­сжан"-Ка­ли­ков Р.И. 811110301424 02033006037 360 8 "Ка­ра­лат"-Да­лел­хан Ку­а­ныш 200564001870 02033012029 641,2 9 "Ма­ди-2"-Еща­нов С 670114300593 02033006007 676,88 10 "Нур­тас"-Ка­ра­жи­ги­то­ва А 630101413187 02033006018 584,86 11 "Са­ки"-Му­ку­шев Ж 870402300213 02033006012 591 12 "Мух­лис"-Ак­за­мов Б.М. 600217302140 02033012020 1410 13 "Ша­ян"-Ура­зов К 710406302468 02033006010 408 14 "Құ­да­кел­ді" Ху­ан­даг Х 801105350720 02033006033 253 15 "Ке­те" Ра­ев На­урз­жан 181164027935 02033005174 11,47 16 КХ ИС­МА­И­ЛОВ Б.В. 830225301827 999 17 КХ НУ­РАН 130164006752 02033012015 1300,1 жиы­ны 18488 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-4643; қой мен ешкі – 25383 және жылқы-2403 бас. Терісаққан ауылында: ірі қара мал – 3360; қой мен ешкі – 22301, жылқы- 2307 бас. Жаңаталап ауылында: ірі қара мал – 1283; қой мен ешкі – 3082, жылқы- 96 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Терісаққан ауылдық округі 154267100 Терісаққан ауылы 4643 25383 2403 0 18354 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 18 га қажет. Ірі қара мал – 4643; қой мен ешкі - 25383 және жылқы – 2403 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Терісаққан ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Терісаққан елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 7 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 1 4 3 7

Терісаққан ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі 14, 12, 172, 144, 52, Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайылым-дар мен ша-бындықтар Әр­түрлі шө­птер –100% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Терісаққан - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Терісаққан ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданының орталығынан оңтүстікке қарай 42 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қыс құбылмалы әр түрлі болуы мүмкін, жаз мезгілі ыстық құрғақ болады қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Терісаққан ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Терісаққан ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Қа­ра­лат» Шқ 200564001870 2 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ис­май­лов Б» ШҚ 830225301827 3 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ак­жол» ШҚ 160364008563 4 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ну­ран» ШҚ 130164006752 5 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ару­жан» ШҚ 620913302495 6 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ата­ме­кен» ШҚ 580203302544 7 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Най­ман» ШҚ 600915303133 8 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Бе­ре­ке» ШҚ 200364005370 9 154267100 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі КХ ҚҰ­ДА­КЕЛ­ДІ 801105350720 10 154267200 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ма­ди ШҚ 670114300593 11 154267200 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «До­сжан» ШҚ 811110301424 12 154267200 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Нур­тас» ШҚ 630101413187 13 154267200 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «СА­КИ» 870402300213 14 154267200 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Ша­ян» ШҚ 710406302468 15 154267200 Те­рі­сақ­қан ауыл­дық окру­гі «Бір­лік» ШҚ 871015301825 кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Да­лел­хан Қу­аыш 468 10 Ис­май­лов Б 436 130 Каш­кан­ку­ло­ва Ж 253 Мур­за­бе­ков Ж 364 143 1586 Суйн­га­ри­ев К 142 2 ТОК­ТА­ГУЛ ХУ­АН­ДЫК 255 45 17 ТОГ­ТА­ГУЛ ХУ­А­НАР 270 Уте­нья­зов Б 25 19014 357 ХУ­АН­ДАГ ХУ­ДА­ГЕЛ­ДИ 724 Еща­нов Са­кен 322 114 10 Ка­ли­ков Р.И. 11 24 Ка­ра­жи­ги­то­ва А.Н. 294 13 Му­ку­шов Ж 33 Ура­зов К 17 623 17 Ху­а­нар Аман­жол 70 558 6 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Те­рі­сақ­қан 23 685 332 323 1388 1638 46 50 68 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Те­рі­сақ­қан 724 724 616 616 150 150 0 0 Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Терісаққан ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Терісаққан ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Терісаққан елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 8327 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Терісаққан ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 14 қосымша Өтек ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

Өтек ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. Өтек ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Өтек ауыл­дық окру­гі 154261100 72152 5900 0 0 0 0 0 78052 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Өтек ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. Өтек ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 247666 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 72 152 гектар; елді мекендердің жерлері – 5900 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Өтек ауыл­дық округ 154261100 Өтек Жар­сай-2 19214 13415 19214 13415 19214 13415 0 0 0 0 Өтек ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 54 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 134 796 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 1 2 3 4 5 1 "Нұр­қа­сым" ШҚ-Ауә­зо­ва Мар­жан 0602400075 1192 2 "Дау­лет-1"ШҚ-Ша­у­е­нов Ер­мек Давле­то­вич 820106301927 600 3 "Се­рік­қа­ли" ШҚ-Са­ти­ев Се­рик­қа­ли Са­лим­ге­ре­евич 740728300884 967 4 "Ра­ма­зан" ШҚ-Ба­ла­ев Мей­рам­бек 910324350197 1156 5 "Кі­ші құ­ұм" КХ- Қа­лу­ов Ха­мид Зи­нул­ла­ұ­лы 831009602000 700,00 6 "Төрт-Қа­ра" КХ К.Каз­бе­ков 830715302650 1 469,00 7 "Ки­ил" КХ Пип­ко Алек­сей Ни­ко­ла­е­вич 820610300106 499,00 8 "Ал­мас" КХ А.Ка­ли­ев 940810350898 3 326,00 9 "Му­са" КХ А.Сейт­жа­но­ва 880608401110 17 008,00 10 "Ұлан" КХ Егіз­бай Ұ 811124300829 1 498,00 11 "Несі­бе" КХ Ай­му­ха­нов Е 810310300460 2 990,00 12 "Ожы­рай" КХ Са­бе­нов М 761005301520 1 492,00 13 "Бек­тас" КХ Джул­ту­ба­ев Б 950810350989 4 392,00 14 "Ну­ра­ли" КХ Ку­с­ма­гам­бе­тов Т 850803301476 1 000,00 15 "Аб­зал"-Бал­жі­гі­тов К 161164022198 868,00 16 "Абиш" ШҚ -Тле­шев Нур­кен Ку­лум­бе­то­вич 650823301691 2090 17 "Аг­ро-Өтек"-Кай­бол­ди­нов А 880212351376 400,00 18 "Ай­да­на"-Ал­дра­пе­ков Ж 660924300505 991,00 19 "Аюп"-Ута­ра­лов Ж 630212301031 360,00 20 "Да­ни­яр"-Шу­ме­ке­ев К 780408301057 1 983,00 21 "Же­нис-2"-Жу­ла­ма­нов М 370416300225 451,00 22 "Жү­сіп"-Тә­жі­бай М 600105301133 1 440,00 23 "Әділ­хан"-Шок­пу­тов Б 751029300294 997,00 24 "Ка­ра­т­о­бе"-Да­на­ба­ев А 720915300768 4 000,00 25 "На­урыз"-Ка­ли­ев Д 430401300366 1 093,00 26 "Оте"-Ути­ев А 670104300668 293,00 27 "Ра­кыш"-Бек­ба­ев У 510407300445 491,00 28 "Ра­сул"-Му­са­ба­ев А 800511303057 498,00 29 "Са­паш"-Ба­лу­а­нов Ж 831125301905 500,00 30 "Се­рик"-Ар­сла­нов Ж 701218300699 900,00 31 "Та­бын"-Кір­жа­нов Ж 830509302313 17 960,00 32 "Тай­ыр"-Ис­а­нов Т 861117302599 998,00 33 "Өтен"-Са­тыг­у­лов Н 830919401485 498,00 34 "Ту­ған-жер"-Орын­га­ли­ев С 760302300782 6 328,00 35 "Ас­қан"-С.Бай­мен­чи­на 1 028,00 36 "Бе­ре­ке-1"-Жар­му­ха­нов Е 7 047,00 37 "Ке­мал"-Бик­ни­я­зо­ва Г 999,00 38 "До­сым­жан"-Сар­ба­со­ва У 030629550916 996,00 39 "Ко­лос"-Вой­ка С 1 329,00 40 "Алия"-Есе­на­ма­нов Умир­бек Умир­жа­но­вич 1308,00 41 "Әлім­жан" Та­жи­ба­ев Бо­лы­с­бек Жа­ла­ма­но­вич 750706300445 998,00 42 "Шө­ме­кей"-ауе­зов Ер­дос Шим­бо­ла­то­вич 698,00 43 "Аман­гель­ды"-Би­се­нов Аман­гель­ды Аман­жо­ло­вич 1685,00 44 "Алар­да"-Жа­ги­п­ба­ров Аль­ма­ган­бет Алиа­ска­ро­вич 3359,00 45 "Та­лан" Ума­ро­ва Та­лан Жа­на­ба­ев­на 6391,00 46 "Үбі­ни­яз"-Кубла­нов Из­ги­лик 1438,00 47 "До­стық" Пип­ко Алек­сей Ни­ко­ла­е­вич 748,00 48 "Хам­за" Бах­тыг­е­ре­ев Ай­бек 898,00 49 "Ис­лам" Сдуов Нур­ма­гам­бет Нур­дау­ле­то­вич 6993,00 50 "Ша­ңы­рақ" Көз­ді­ба­е­ва Ғ 6985,00 51 "Мағ­жан» Би­ма­шев М 410,00 52 "Ди­маш" Шок­па­ро­ва Ляз­зат Айт­жа­нов­на 6993,00 53 "Қо­ныр тө­бе" 2066,00 54 "Ну­ра­ли" Кай­бол­ди­но­ва Май­ра 999,00 жиы­ны 134796 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-6036; қой мен ешкі – 9710 және жылқы-2005 бас. Өтек ауылында: ірі қара мал – 3447; қой мен ешкі – 4903, жылқы-1166 бас. Жарсай-2 ауылында: ірі қара мал – 834; қой мен ешкі – 4806, жылқы-1129 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Өтек ауылдық округі 154261100 Өтек 25852 6374 9794 0 19214 0 Жар­сай-2 6255 6248 9484 0 13415 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 64007 гектаров га қажет. Ірі қара мал – 4281; қой мен ешкі - 9709 және жылқы – 2295 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 32629 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. Өтек ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Өтек елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 22806 га құрады, Жарсай-2 8572 осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 22806 8572

Өтек ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­нысты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 Өтек ауыл­дық окру­гі Се­ле­улі бе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайылым-дар мен ша-бындықтар Се­леулі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 32,6 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 12,2 - - 10,8 13,0 9,3 7,6 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 10,2 2856 332520 93106 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Өтек (қаз. Өтек) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. Өтек ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Ақтөбе қаласының орталығынан 171 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,2 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

Өтек ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с № Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

Өтек ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Нұр­қа­сым" ШҚ- 0602400075 2 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Дау­лет-1"ШҚ- 820106301927 3 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Се­рік­қа­ли" ШҚ- 740728300884 4 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ра­ма­зан" ШҚ- 910324350197 5 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Кі­ші құ­ұм" КХ- 831009602000 6 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Төрт-Қа­ра" КХ 830715302650 7 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ки­ил" КХ 820610300106 8 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ал­мас" КХ 940810350898 9 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Му­са" КХ 880608401110 10 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ұлан" КХ 811124300829 11 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Несі­бе" КХ 810310300460 12 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ожы­рай" КХ 761005301520 13 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Бек­тас" КХ 950810350989 14 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ну­ра­ли" КХ 850803301476 15 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Аб­зал"- 161164022198 16 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Абиш" ШҚ - 650823301691 17 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Аг­ро-Өтек"- 880212351376 18 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ай­да­на"- 660924300505 19 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Аюп"- 630212301031 20 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Да­ни­яр"- 780408301057 21 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Же­нис-2"- 370416300225 22 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Жү­сіп"- 600105301133 23 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Әділ­хан"- 751029300294 24 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ка­ра­т­о­бе"- 720915300768 25 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "На­урыз"- 430401300366 26 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Оте"- 670104300668 27 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ра­кыш"- 510407300445 28 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ра­сул"- 800511303057 29 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Са­паш"- 831125301905 30 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Се­рик"- 701218300699 31 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Та­бын"- 830509302313 32 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Тай­ыр"- 861117302599 33 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Өтен"- 830919401485 34 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ту­ған-жер"- 760302300782 35 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ас­қан"- 36 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Бе­ре­ке-1"- 37 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ке­мал"- 38 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "До­сым­жан"- 030629550916 39 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ко­лос"- 40 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Алия"- 41 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Әлім­жан" 750706300445 42 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Шө­ме­кей"- 43 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Аман­гель­ды" 44 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Алар­да"- 45 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Та­лан" 46 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Үбі­ни­яз"- 47 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "До­стық" 48 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Хам­за" 49 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ис­лам" 50 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ша­ңы­рақ" 51 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Мағ­жан» 52 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ди­маш" 53 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Қо­ныр тө­бе" 54 154261100 Өтек ауыл­дық окру­гі "Ну­ра­ли" кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Ауә­зо­ва Мар­жан 35 52 - - Ша­у­е­нов Ер­мек Давле­то­вич 36 100 10 - Са­ти­ев Се­рик­қа­ли Са­лим­ге­ре­евич 24 150 5 - Ба­ла­ев Мей­рам­бек 9 35 75 - Қа­лу­ов Ха­мид Зи­нул­ла­ұ­лы 8 45 - - К.Каз­бе­ков 75 95 4 - Пип­ко Алек­сей Ни­ко­ла­е­вич 150 - - - А.Ка­ли­ев 15 75 15 - А.Сейт­жа­но­ва 95 154 - - Егіз­бай Ұ 68 76 14 - Ай­му­ха­нов Е 71 47 2 - Са­бе­нов М 36 35 3 - Джул­ту­ба­ев Б 86 145 - - Ку­с­ма­гам­бе­тов Т 150 175 15 - Бал­жі­гі­тов К 142 85 14 - Тле­шев Нур­кен Ку­лум­бе­то­вич 145 76 75 - Кай­бол­ди­нов А 39 84 15 - Ал­дра­пе­ков Ж 78 35 - - Ута­ра­лов Ж 98 193 14 - Шу­ме­ке­ев К 25 85 25 - Жу­ла­ма­нов М 35 34 3 - Тә­жі­бай М 53 15 50 - Шок­пу­тов Б 109 150 53 - Да­на­ба­ев А 14 - 14 - Ка­ли­ев Д 96 75 15 - Ути­ев А 65 - - - Бек­ба­ев У 100 50 15 - Му­са­ба­е­ва К 3 - 10 - Ба­лу­а­нов Ж 35 36 30 - Ар­сла­нов Ж 32 37 - - Кір­жа­нов Ж 175 142 75 - Ис­а­нов Т 3 10 50 - Са­тыг­у­лов Н 75 15 20 -- Орын­га­ли­ев С 150 250 - -- С.Бай­мен­чи­на 59 58 12 -- Жар­му­ха­нов Е 35 - - - Бик­ни­я­зо­ва Г - - - - Сар­ба­со­ва У 75 150 15 - Вой­ка С 74 - 15 - Есе­на­ма­нов Умир­бек Умир­жа­но­вич 15 - 55 - Та­жи­ба­ев Бо­лы­с­бек Жа­ла­ма­но­вич 150 201 - - Ауе­зов Ер­дос Шим­бо­ла­то­вич 74 45 12 - Би­се­нов Аман­гель­ды Аман­жо­ло­вич 80 14 - - Жа­ги­п­ба­ров Аль­ма­ган­бет Алиа­ска­ро­вич 42 10 17 - Ума­ро­ва Та­лан Жа­на­ба­ев­на 44 - - - Кубла­нов Из­ги­лик 36 - 15 - Пип­ко Алек­сей Ни­ко­ла­е­вич 58 - - - Бах­тыг­е­ре­ев Ай­бек 15 42 53 - Сдуов Нур­ма­гам­бет Нур­дау­ле­то­вич 30 - 17 - Көз­ді­ба­е­ва Ғ 15 - - - Би­ма­шев М 30 115 15 - Шок­па­ро­ва Ляз­зат Айт­жа­нов­на 25 71 - - - 10 - - Кай­бол­ди­но­ва Май­ра 25 40 - - 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: Өтек 0 17 0 0 10 0 0 6 0 0 0 Жар­сай-2 4 10 5 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

Өтек ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Өтек ауылдық округінің Өтек, Жарсай-2 ауылдарының қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Өтек елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 22806 га, 8557 құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Өтек ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 15 қосымша И. Білтабанов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

И.Білтабанов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. И. Білтабанов атындағы ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі 154241100 91680 10851 0 0 0 0 0 158478 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша И.Білтабанов атындағы ауылдық округінде 3 ауылдық елді мекен бар. И.Білтабанов атындағы ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 157835 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 123762 гектар; елді мекендердің жерлері – 34716 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық округ 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов Қо­сөт­кел Бай­тақ 411 375 125 0 0 0 0 И. Білтабанов атындағы ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 50 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 38 236 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 2 3 4 5 1 «Гай­наш» ш/қ 670806300028 151,0 2 «АБК-Же­мі­сі» ш/қ 751111301565 82,00 3 «Же­ме­ней» ш/қ 450509302859 2764,0 4 «Ақ Жай­лау» ш/қ 690504300202 6705,0 5 «Же­ме­ней-1» ш/қ 690506302168 200,0 6 «Ке­не­тай» ш/қ 680928300421 659,0 7 «Пи­ро­гов» ш/қ 640126302163 191,00 8 «Айт­кул» ш/қ 410305301735 1518,00 9 «Фи­липп» ш/қ 480226301015 160,00 10 «Ақ Жол» ш/қ 730406301939 598,00 11 «Нұр-Дан» ш/қ 12 «Ма­ди­яр-А» ш/қ 13 «Урын­ба­сар» ш/қ 661017301862 630,00 14 «Мақ­пал» ш/қ 721117301892 3892,00 15 «Ма­ду» ш/қ 680411300847 2286,00 16 «Те­мир­лан» ш/қ 650803302561 1992,00 17 «На­зер­ке» ш/қ 760811302079 382,00 18 «Ма­ди» ш/қ 711107402520 1781,00 19 «Али­шер» ш/қ 800212402012 486,00 20 «Гаухар» ш/қ 670321401107 385,00 21 «Қып­шақ» ш/қ 22 «Али» ш/қ 23 «Ақ­тө­ре» ш/қ 710125401607 1905,00 24 «Вик­тор» ш/қ 841124301525 274,00 25 «Ба­ур­жан» ш/қ 740626301382 1316,00 26 «Са­нақ» ш/қ 620112300404 776,00 27 «На­зар» ш/қ 840613302845 98,00 28 «На­деж­да» ш/қ 300,00 29 «Бат­пақ­ты» ш/қ 600831301428 1936,00 30 «Ела­ман» ш/қ 871123451141 495,00 31 «Ер­нар» ш/қ 081264000331 32 «Жал­ғас» ш/қ 081264000331 990,00 33 «Аят­хан» ш/қ 299,00 34 «Құт» ш/қ 35 «Анес» ш/қ 36 «Шұ­ғы­ла» ш/қ 37 «Ша­хан» ш/қ 38 «Ма­хам­бет» ш/қ 840613302845 2244,00 39 «Аза­мат» ш/қ 561130401545 1000,00 40 «Bes-Arys» ш/қ 41 «Алан» ш/қ 42 «Нур-Мтс» ш/қ 700603300580 15 249,00 43 «Мей­ір­хан» ш/қ 752,00 44 «Ақ Жай­лау» ш/қ 6705,00 45 «Ақ Жай­лау» ш/қ 6705,00 46 «Ақ Жай­лау» ш/қ 740123300746 6705,00 47 «Адил­жан» ш/қ 48 «Жұл­дыз» ш/қ 49 «Қып­шақ» ш/қ 50 «Тор­пақ» ш/қ Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-5676; қой мен ешкі – 13847 және жылқы-736 бас. И. Білтабанов ауылында: ірі қара мал – 3166; қой мен ешкі – 9907, жылқы-1003 бас. Қосөткел ауылында: ірі қара мал – 1136; қой мен ешкі – 1606, жылқы-588 бас. Байтақ ауылында: ірі қара мал – 603; қой мен ешкі – 411, жылқы – 169 бас. Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 И.Білтабанов атындағы ауылдық округі 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов 3166 9907 1003 0 0 Қо­сөт­кел 1136 1606 588 0 0 Бай­тақ 603 588 169 0 0 0 0 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 65937 га қажет. Ірі қара мал – 5676; қой мен ешкі - 13847 және жылқы – 736 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 33820 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. И. Білтабанов атындағы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, И.Білтабанов елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 65937 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4

И. Білтабанов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 И. Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі 16, 20, 175, 148, 54, Се­ле­улі бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лымда­ры Жа­зық жайылым-дар мен ша-бындықтар Се­леулі –бе­теге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 55,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы И.Білтабанов (қаз. И.Білтабанов ) - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. И.Білтабанов атындағы ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қобда ауданының орталығынан солтүстікке қарай 22 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

И. Білтабанов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с№ Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

И. Білтабанов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Гай­наш» ш/қ 670806300028 2 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «АБК-Же­мі­сі» ш/қ 751111301565 3 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Же­ме­ней» ш/қ 450509302859 4 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ақ Жай­лау» ш/қ 690504300202 5 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Же­ме­ней-1» ш/қ 690506302168 6 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ке­не­тай» ш/қ 680928300421 7 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Пи­ро­гов» ш/қ 640126302163 8 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Айт­кул» ш/қ 410305301735 9 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Фи­липп» ш/қ 480226301015 10 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ақ Жол» ш/қ 730406301939 11 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Нұр-Дан» ш/қ 12 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ма­ди­яр-А» ш/қ 13 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Урын­ба­сар» ш/қ 661017301862 14 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Мақ­пал» ш/қ 721117301892 15 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ма­ду» ш/қ 680411300847 16 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Те­мир­лан» ш/қ 650803302561 17 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «На­зер­ке» ш/қ 760811302079 18 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ма­ди» ш/қ 711107402520 19 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Али­шер» ш/қ 800212402012 20 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Гаухар» ш/қ 670321401107 21 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Қып­шақ» ш/қ 22 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Али» ш/қ 23 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ақ­тө­ре» ш/қ 710125401607 24 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Вик­тор» ш/қ 841124301525 25 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ба­ур­жан» ш/қ 740626301382 26 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Са­нақ» ш/қ 620112300404 27 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «На­зар» ш/қ 840613302845 28 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «На­деж­да» ш/қ 29 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Бат­пақ­ты» ш/қ 600831301428 30 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ела­ман» ш/қ 871123451141 31 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ер­нар» ш/қ 081264000331 32 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Жал­ғас» ш/қ 081264000331 33 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Аят­хан» ш/қ 34 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Құт» ш/қ 35 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Анес» ш/қ 36 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Шұ­ғы­ла» ш/қ 37 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ша­хан» ш/қ 38 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ма­хам­бет» ш/қ 840613302845 39 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Аза­мат» ш/қ 561130401545 40 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Bes-Arys» ш/қ 41 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Алан» ш/қ 42 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Нур-Мтс» ш/қ 700603300580 43 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Мей­ір­хан» ш/қ 44 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ақ Жай­лау» ш/қ 45 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ақ Жай­лау» ш/қ 46 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Ақ Жай­лау» ш/қ 740123300746 47 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Адил­жан» ш/қ 48 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Жұл­дыз» ш/қ 49 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Қып­шақ» ш/қ 50 154833000 И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі «Тор­пақ» ш/қ кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Ря­зан­цев Ми­ха­ил Ро­ди­ко­вич 114 0 4 0 Са­пар­ба­ев Ку­дай­бер­ди Аман­гел­ди­е­вич 45 10 Чу­жа­нов Ма­рат Би­тим­ба­е­вич 55 2 Жи­ен­ку­лов Жан­бир­бай Есен­ку­ло­вич 146 834 Чу­жа­нов Зи­нул­ла Би­тим­ба­е­вич 35 Ку­ди­нов Ни­ко­лай Ми­хай­ло­вич 9 19 Пи­ро­го­ва Та­тья­на Фе­до­ров­на Айт­ку­лов Се­рик Буз­да­но­вич 18 Бу­зен­ков Вла­ди­мир Ми­хай­ло­вич Есма­гам­бе­тов До­сан Ал­па­мы­со­вич 87 81 10 Уте­шов Ба­хит­жан Арал­та­ев Ке­рей Ани­со­вич Ка­ри­мов Жан­дос 24 Ну­гу­ме­тов Ар­дак Туль­жа­но­вич 179 791 273 9 Ища­нов Ба­ур­жан 245 5 54 Али­ев Ва­лид 1 Аба­тов Кур­ман­га­лий Жу­ма­га­ли­е­вич Купт­ле­уова Нур­жа­мал Нур­дау­ле­тов­на 186 Са­гин­ды­ко­ва Алия 3 20 Кул­ме­те­но­ва Шол­пан 36 34 Сар­сем­ба­е­ва Шол­пан 75 4 Ес­кен­ди­ров Те­мир­хан Ка­ра­та­е­вич 10 20 6 Ку­пи­со­ва Лэй­ла Ске­ри­ков­на 77 Сич Вик­тор Пав­ло­вич 2 Ер­ме­ков Ба­ур­жан Еды­ло­вич 173 41 201 Есен­гу­лов Тас­бу­лат 30 110 24 Гер­ман Алек­сандр Пав­ло­вич 21 10 Ба­лу­ев Алек­сандр Кеслер Алек­сандр Вла­ди­ми­ро­вич 235 Бу­рам­ба­е­ва Ай­нур Аман­жо­лов­на 115 3 Тю­ле­по­ва Гуль­на­ра Ис­ма­гу­лов­на 78 25 Ада­ев Жал­гас Са­гин­ды­ко­ва­ич 58 12 Ахат Жа­нат 2 Са­гин­га­ли­ев Кай­рат 29 74 Арал­та­ев Рус­лан Ки­ре­евич - Бах­ти­я­ров Са­ид 421 Ол­джа­ба­ев Се­рик 1249 145 Ма­хам­бе­тов Ба­ур­жан 371 5 Из­ба­са­ров Се­рик 45 52 Ма­ди­я­ров Кал­бай 183 Кан­ды­бов Сер­гей Ни­ко­ла­е­вич Са­та­е­ва Нур­с­лу Сен­ба­ев­на 161 Бл­та­ба­но­ва За­да За­ри­ва­нов­на 5 17 13 Жи­ен­ку­лов Жан­бир­бай 146 834 Жи­ен­ку­лов Жан­бир­бай 146 834 - - Жи­ен­ку­лов Жан­бир­бай 146 834 - Ер­ме­ков Ер­лан 15 5 Каль­ни­я­зо­ва Ай­на­гуль Мир­за­ли­ев­на 75 4 - Из­ба­но­ва Ра­и­са 92 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ито­го: И.Бі­л­та­ба­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі 0 4905 0 0 11924 0 0 1760 0 10 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

И. Білтабанов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. И. Білтабанов атындағы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, И.Білтабанов елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 61785 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде И.Білтабанов ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы

Қобда аудандық мәслихатының 2025 жылғы 19 желтоқсан № 419 шешіміне 16 қосымша И. Құрманов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген). Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.

2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.

5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;

6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.

9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;

10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.

8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар: «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау; жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу; жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

И. Құрманов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 1 қосымша Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері 1-кесте. И. Құрманов атындағы ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Жерлің санаттары жерлер жиыны ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы ел­ді ме­кен­дер­дің өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың ор­ман қо­ры-ның су қо­ры-ның босал-қы жер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 И. Құр­ма­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі 154258000 63510 14406 0 0 0 0 8632 86278 Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша И.Құрманов атындағы ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. И. Құрманов атындағы ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 100627 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 63510 гектар; елді мекендердің жерлері – 14406 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ. 2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар № р/с Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды елді мекеннің атауы Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар Жайылым алаңы мен түрлері же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар шал­ғай­да­ғы, гек­тар мау­сым­дық, гек­тар арид­тік, гек­тар ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 И. Құр­ма­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі 154258000 Бе­га­лы Егін­ді­бұ­лақ 10378 6438 10378 6438 10378 6438 0 0 0 0 И. Құрманов атындағы ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 46 шаруа қожалығы,1АШК жұмыс істейді, оларға 69714,4 гектар жайылым бекітілген. 3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер р/с № Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар 2 3 4 5 1 "Нұр-Пей­іш" ШҚ 650924300721 02:033:020:045 2402 2 "Аман­жол"ШҚ- 790705301380 150 3 "ТЕЗ" ШҚ 620618301156 02:033:020:005 800 4 "Сүй­ін­дік" ШҚ 661110301838 1884 5 "Нұр­ба­қыт" ШҚ 880929301229 02:033:020:015 3500 6 "Тай­бу­рыл" ШҚ 130164007740 3450 7 "Жай­лау" ШҚ 880821300917 02:033:020:015 1879 8 "Жұ­ма­мұ­ра­тұ­лы" ШҚ 050708550532 02:033:020:070 02:033:019:096 2500 1449 9 "Шың" ШҚ 880101300172 1000 10 "Ата-Кә­сіп" ШҚ 630520401479 500 11 "Атап­кел" ШҚ 740412302189 02:033:019:202 4809 12 "Әжі­бай" ШҚ 650718302193 2000 13 "Абат" ШҚ 780110403298 02:033:019:245 1646 14 "Ер­бол" ШҚ 850803301476 02:033:020:041 855 15 "Шын­тас" ШҚ 840124302015 1000 16 "Ақ­күш-Кү­зет" ШҚ 170864013552 1370 17 "Жан­тө­ре" ШҚ 200964036273 970 18 "Те­мір-Ат" ШҚ 170864020790 2000 19 "Егім­бай" ШҚ 190764011484 02:033:019:259 500 20 "Аң­сар" ШҚ 911126400708 02:033:020:069 2532 21 "Нур­лан ШҚ 810502400554 02:033:020:063 02:033:019:264 500 18,7 22 "Ай­бек" ШҚ 630820402011 50 23 "Шал­қар" ШҚ 910915301439 02:033:020:065 10000 24 "Бе­рік-1" ШҚ 690216400766 500 25 "Нұ­ран-А" ШҚ 861116351294 02:033:020:072 2100 26 "Өр­леу ШҚ 800628301674 02:033:020:073 400 27 "Қо­ңыр­бай" ШҚ 190464036366 02:033:020:042 500 28 "Өр­кен" ШҚ 210264023288 1000 29 "Ын­таш" ШҚ 630918300765 02:033:020:076 490 30 "Да­ни­яр" ШҚ 651204300610 881 31 "Мат­жан" ШҚ 820314300444 186 32 "Ал­тын­бек" ШҚ 820907402629 02:033:020:036 1501 33 " Егін­ді­бұ­лақ" АШК 170240005932 450 34 "Ал­тын­бек" ШҚ 660114300660 302 35 "Ай­ман" ШҚ 140464030807 100 36 "Бе­ре­ке" ШҚ 221164005290 02:033:020:066 5890 37 "Ди­маш" ШҚ 230664010016 38 "Сұң­қар 7" ШҚ 601208302342 39 "Адиль­жан" ШҚ 700226301182 40 "Ис­а­тай & К" ШҚ 720806300349 41 "Те­мир­жан" ШҚ 940427351557 42 "Әді­лет" ШҚ 880109400457 43 "Ша­ңы­рақ" ШҚ 910602399061 02:033:020:065 1000 44 "Ис­лам" ШҚ 910419300048 02:033:028:012 700 45 "Мыр­за" ШҚ 201164012349 02:033:028:011 100 46 "Ай­ман" ШҚ 870205300659 02:033:020:019 100 47 "Бахыт" ШҚ 711103401401 5300 Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; ЖШС-жауапкершілігі шектеулі серіктертік Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-1270; қой мен ешкі – 4237 және жылқы-1066 бас. Бегалы ауылында тұрғындарда: ірі қара мал – 694; қой мен ешкі – 2470, жылқы-403 бас. Егіндібұлақ ауылында: ірі қара мал – 576; қой мен ешкі – 1767, жылқы-463 бас. . Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,7 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,5; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,4 гектар. 4-кесте. Жайылымдарды бөлу № п/п Ауылдық округ атауы Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды Елді мекен атауы Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 И.Құрманов атындағы ауылдық округі 154258000 Бе­га­лы 694 1767 403 0 7532 0 Егін­ді­бұ­лақ 576 2470 463 0 5673 0 Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 33052 га қажет. Ірі қара мал –1270; қой мен ешкі - 4237 және жылқы – 1066 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 13205 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар. И. Құрманов атындағы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 1200 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар р/с № Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар Қосымша берілетін жайылымдар жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар 1 2 3 4 1200

И. Құрманов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 2 қосымша Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де) Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы Ал­қап тү­рі Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас Ала­ңы, мың гек­тар За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы 1 2 3 4 5 6 7 И.Құр­ма­нов атын­да­ғы ауыл­дық окру­гі Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры Жа­зық жайы-лымдар мен ша-бындықтар Се­леулі –бе­те-ге­лі – 60% Әр­түрлі шө­птер –40% 33,5 Жыл бойы кестенің жалғасы Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы) Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм маусымдар бойынша жайылымдық азық шабындық ша­была­тын жайылым көк­тем жаз күз қыс 8 9 10 11 12 13 14 10,5 - - 8,8 9,3 10,1 5,1 Кестенің жалғасы Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш) Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар 15 16 17 18 8,3 2324 278050 77854 қа­на­ғат­та­нар­лық Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері Географиялық орналасуы Егіндібұлақ - Қазақстанның Ақтөбе облысы Қобда ауданындағы ауыл. И.Құрманов атындағы ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Ақтөбе қаласының орталығынан 160 шақырым жерде орналасқан. Климаты Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады. Топырақ Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 8,4 ц/га дейін болды. Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер Ауылдық округте екі мал қорымы бар.

И. Құрманов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 3 қосымша Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер р/с№ Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер Ұзынды­ғы, ки­ло­метр Ала­ңы, мың шар­шы метр 1 2 3 4 5 6 1. Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар) 2. Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар 1 0,1 0,1 3. Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры 4. Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар 5. Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер 1 0,025 6. Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер 7. Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

И. Құрманов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 4 қосымша 1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер р/с № Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы Ие­сі­нің ти­пі Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі 1 2 3 4 5 1 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Нұр-Пей­іш" ШҚ 650924300721 2 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Аман­жол"ШҚ- 790705301380 3 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "ТЕЗ" ШҚ 620618301156 4 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Сүй­ін­дік" ШҚ 661110301838 5 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Нұр­ба­қыт" ШҚ 880929301229 6 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Тай­бу­рыл" ШҚ 130164007740 7 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Жұ­ма­мұ­ра­тұ­лы" ШҚ 050708550532 8 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Ата-Кә­сіп" ШҚ 630520401479 9 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Атап­кел" ШҚ 130164007740 10 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Әжі­бай" ШҚ 650718302193 11 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Ер­бол" ШҚ 611110301195 12 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Шын­тас" ШҚ 171164006930 13 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Ақ­күш-Кү­зет" ШҚ 170864013552 14 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Егім­бай" ШҚ 900529351059 15 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Жан­тө­ре" ШҚ 880413300780 16 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Бе­рік-1" ШҚ 690116400766 17 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Ын­таш" ШҚ 630918300765 18 154258100 Бе­га­лы ауы­лы "Да­ни­яр" ШҚ 651204300610 19 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Мат­жан" ШҚ 820314300444 20 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы "Ал­тын­бек" ШҚ 820907402629 21 154258500 Егін­ді­бұ­лақ ауы­лы " Егін­ді­бұ­лақ" АШК 170240005932 кестенің жалғасы Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы Мал басының саны, бас Ірі қа­ра мал Ұсақ мал жыл­қы­лар түй­е­лер 6 7 8 9 10 Нур­пи­сов Аль­бек Ка­па­ро­вич 73 690 3 - Из­ба­сов Бек­бо­лат Му­хам­бет­ка­ли­е­вич 57 62 11 - Ша­у­ме­нов Ал­тын­бек Са­гин­га­но­вич 256 726 3 - Ай­жа­ри­ков Се­рик Ка­бы­ло­вич 87 138 12 - Са­гын­ды­ков Да­у­рен Аман­ку­ло­вич 87 138 191 - Ани­шов Жа­ны­бек 118 256 - Жұ­ма­мұ­ра­тұ­лы Ал­тын­би 272 - Амир­га­ли­е­ва Ро­за Изтур­га­нов­на 190 - Али­ев Дау­лет­жан Ба­зар­ба­е­вич 245 597 148 - Ани­шов Ма­хам­бет 241 182 - На­уры­зов Тле­ген Ту­ле­уга­ли­е­вич 85 200 141 - Куль­ба­лин Умир­бек Елеа­ма­но­вич 136 - Кал­ды­ба­ев Кай­рат Зе­ке­но­вич 120 2 - Куль­ни­я­зов Ал­мат Жал­га­со­вич 39 201 145 - Ес­бу­си­нов Ал­мат Бек­бо­ла­то­вич 94 168 - Жу­ма­ли­е­ва Ку­лян Се­ри­ков­на 22 45 - Кул­ва­лин Ту­ре­га­лий Ын­та­ше­вич 48 124 98 - Бер­му­хам­бе­тов Наг­ме­тул­ла 32 200 56 - Аз­на­ба­ев Дар­хан Ку­ба­ше­вич 12 65 52 - Ис­тле­уова Кар­лы­гаш Бо­рам­ба­ев­на 45 172 - - Жа­ка­нов Жа­сан Жак­сы­лы­ко­вич 12 25 5 - 2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер № п/п Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер бұ­қа­лар сиыр­лар қа­шар­лар бұ­қа­шық­тар қой­лар және еш­кі­лер төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар) төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер) ай­ғыр­лар, би­е­лер төл түй­е­лер төл 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Бар­лы­ғы: Егін­ді­бұ­лақ 0 2 0 0 4 0 0 0 0 0 3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер р/с № Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы Численность поголовья, голов Ірі қара мал Ұсақ мал Жылқылар Түйелер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Ито­го: Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

И.Құрманов атындағы ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспарға 5 қосымша Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары жылдар Учаскелердің нөмірлері I II III IV бі­рін­ші жыл көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке екін­ші жыл де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым үшін­ші жыл күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым жаз­ғы мау­сым төр­тін­ші жыл жаз­ғы мау­сым күз­гі мау­сым де­ма­ла­тын учас­ке көк­тем­гі мау­сым Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс. Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу; Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады. Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн. Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн. Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн. Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы: Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-55; қысыр сиырлар-50; 2 жасқа дейінгі нетели-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-20; жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-40; 7 айға дейінгі құлындар – 10; ересек қой-8; 1 жасқа дейінгі жас қой-3. Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-45; қысыр сиырлар-40; 2 жасқа дейінгі баспақтар-30; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-40; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-40; 1,5 жасқа дейінгі құлындар-30; 7 айға дейінгі құлындар-6; ересек қойлар-5. Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр): сүтті сиырлар-35; қысыр сиырлар-30; 2 жасқа дейінгі баспақтар-25; 6 айға дейінгі бұзаулар-15; емізбейтін жұмысшы жылқылар-30; асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30; 1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20; ересек қойлар-3. Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. И.Құрманов атындағы ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, ауылдық округ елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 6769 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет. 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде И.Құрманов атындағы ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта) 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта) жыл­дар 1 қа­мау көк­тем 2 қа­мау көк­тем-жаз 3 қа­мау көк­тем-жаз-күз 4 қа­мау күз 2025 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2026 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2027 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Лет­ний пе­ри­од 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу 2028 де­ма­лу көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 2029 көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1 Жаз­ғы мау­сым 2 Күз­гі мау­сым 3 де­ма­лу ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта).

5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

7. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы

8. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы

9. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы