О приостановлении действия постановления Правительства Республики Казахстан от 30 декабря 2009 года № 2275 и утверждении перечня юридических лиц, основным видом деятельности которых является осуществление заемных операций или выкуп прав требования и сто процентов голосующих акций (долей участия) которых принадлежат национальному управляющему холдингу, имеющих право на вычет провизий (резервов) против сомнительных и безнадежных активов, условных обязательств, за исключением активов и условных обя Қолданыста

11.08.2026 жағдай бойынша қолданыста болған редакция: 05.11.2012. Бұл — корпустағы соңғы редакция.
Басқа 0
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2009 жылғы 30 желтоқсандағы № 2275 қаулысының қолданысын тоқтата тұру және негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесін, оны қалыптастыру ережесін, активтер мен шартты міндеттемелерді күмәнді және үмітсіз санатқа жатқызу және оларға қарсы провизиялар (резервтер) құру қағидаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасының Үкіметі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:
Тармақ 1
1. «Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тұлғалардың пайдасына не өзара байланысты тұлғалардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизиялар (резервтер) құру жөніндегі шығыстар сомасын шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесін, оны қалыптастыру ережесін және активтер мен шартты міндеттемелерді күмәнді және үмітсіз санатқа жатқызу ережесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2009 жылғы 30 желтоқсандағы № 2275 қаулысының қолданысы 2013 жылғы 1 қаңтарға дейін тоқтатыла тұрсын.
Тармақ 2
2. Қоса беріліп отырған:
Тармақша 1
1) Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесі (бұдан әрі – тізбе);
Тармақша 2
2) Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесін қалыптастыру қағидалары;
Тармақша 3
3) Ұлттық басқарушы холдингтің, сондай-ақ негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың активтер мен шартты міндеттемелерді күмәнді және үмітсіз санатқа жатқызу және оларға қарсы провизиялар (резервтер) құру қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) бекітілсін.
Тармақ 3. Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемел
3. Қағидалардың 2010 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізілетін 57, 70 және 80-тармақтарының екінші абзацын және Тізбенің 2012 жылғы 1 ақпаннан бастап қолданысқа енгізілетін 2-тармағын қоспағанда, осы қаулы 2009 жылғы 21 ақпаннан бастап қолданысқа енгізіледі және 2013 жылғы 1 қаңтарға дейін қолданылады. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң 2012 жылғы 5 қарашадағы № 1402 қаулысымен бекiтiлген Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесі
Тармақ 1
1. «Даму» кәсiпкерлiктi дамыту қоры» акционерлiк қоғамы.
Тармақ 2. Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемел
2. «Қазақстанның Даму Банкі» акционерлік қоғамы. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң 2012 жылғы 5 қарашадағы № 1402 қаулысымен бекiтiлген Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесін қалыптастыру қағидалары Осы Негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың мiндеттемелерi бойынша үшiншi тұлғаларға берiлген активтер мен шартты мiндеттемелердi (кредиттiк серiктестiктердiң активтерi мен шартты мiндеттемелерiнен басқа) қоспағанда, күмәндi және үмiтсiз активтерге, шартты мiндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тiзбесiн қалыптастыру қағидалары (бұдан әрi - Тiзбені қалыптастыру қағидалары) «Салық және бюджетке төленетiн басқа да мiндеттi төлемдер туралы» Қазақстан Республикасының 2008 жылғы 10 желтоқсандағы Кодексiнiң 106-бабының 4-тармағына (Салық кодексi) сәйкес әзiрлендi және күмәндi және үмiтсiз активтерге, шартты мiндеттемелерге қарсы провизиялар (резервтер) құру жөнiндегi шығыстар сомасын шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тiзбесiн қалыптастыру тәртiбiн белгiлейдi.
Тармақ 1
1. Негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, күмәнді және үмітсіз активтерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың тізбесін (бұдан әрі – тізбе) Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындайды, бұл ретте тиісті қаулының жобасын ұлттық басқарушы холдингтің қолдаухаты бойынша салық саясаты саласындағы уәкілетті орган енгізеді.
Тармақ 2
2. Тізбеге қосу үшін заңды тұлға мынадай талаптарға сәйкес келуі тиіс:
Тармақша 1
1) мұндай заңды тұлғаның дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі;
Тармақша 2
2) заңды тұлғаның негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылады;
Тармақша 3. Ұлттық басқарушы холдингтің, сондай-ақ негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және
3) заңды тұлға Салық кодексінің 106-бабының 1 (акцияларының бақылау пакеті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі ұлттық даму институты болып табылатын банктен басқа), 2 және 3-тармақтарында көрсетілген салық төлеуші болып табылмайды. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң 2012 жылғы 5 қарашадағы № 1402 қаулысымен бекiтiлген Ұлттық басқарушы холдингтің, сондай-ақ негізгі қызмет түрі қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз проценті ұлттық басқарушы холдингке тиесілі, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың міндеттемелері бойынша үшінші тұлғаларға берілген активтер мен шартты міндеттемелерді (кредиттік серіктестіктердің активтері мен шартты міндеттемелерінен басқа) қоспағанда, күмәнді және үмітсіз активтерге, шартты міндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың активтер мен шартты міндеттемелерді күмәнді және үмітсіз санатқа жатқызу және оларға қарсы провизиялар (резервтер) құру қағидалары
Тармақ 1. 1. Жалпы қағидалары
1. Жалпы қағидалары
Тармақ 1
1. Ұлттық басқарушы холдингтiң, сондай-ақ негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi, өзара байланысты тараптардың пайдасына не өзара байланысты тараптардың мiндеттемелерi бойынша үшiншi тұлғаларға берiлген активтер мен шартты мiндеттемелердi (кредиттiк серiктестiктердiң активтерi мен шартты мiндеттемелерiнен басқа) қоспағанда, күмәндi және үмiтсiз активтерге, шартты мiндеттемелерге қарсы провизияларды (резервтерді) шегеруге құқығы бар заңды тұлғалардың активтер мен шартты мiндеттемелердi күмәндi және үмiтсiз санатқа жатқызу және оларға қарсы провизиялар (резервтер) құру қағидалары (бұдан әрi – Қағидалар) «Салық және бюджетке төленетiн басқа да мiндеттi төлемдер туралы» Қазақстан Республикасының 2008 жылғы 10 желтоқсандағы Кодексiне (Салық кодексi) сәйкес әзiрлендi және активтердi, шартты мiндеттемелердi жiктеу және оларға қарсы провизиялар (резервтер) құру тәртiбi мен шарттарын айқындайды.
Тармақ 2
2. Осы Қағидаларда пайдаланылатын негiзгi ұғымдар мынадай мәнге ие:
Тармақша 1
1) активтер – барлық жеке және заңды тұлғаларға, оның iшiнде банктерге қойылатын талаптар; инвестициялық қарыз (кредит) – мынадай талаптарға сәйкес келетiн қарыз (кредит): қарыздың (кредиттiң) мерзiмi бес және одан артық жылды құрайды; қарыз (кредит) шартының талаптарында мерзiмiнен бұрын толық өтеуге тыйым салу белгiленген; қарыз (кредит) iшiнара өтелген жағдайда, iшiнара өтеу қарыз алушының бизнес-жоспарында көзделген мерзiмде және тәртiппен жүзеге асырылуы мүмкiн; қарыз (кредит) материалдық өндiрiстi, өндiрiстiк және көлiк инфрақұрылымын құруға, кеңейтуге және жаңғыртуға бағытталған iс-шаралар кешенiн iске асыруды көздейтiн оның бизнес-жоспарына сәйкес заңды тұлғаға берiледi;
Тармақша 3
3) қарыз (кредит) – Ұйымның қарыз, лизинг операцияларын жүзеге асыруы;
Тармақша 4
4) кредиттiк тәуекел – борышкердiң (дебитордың) Ұйым алдындағы актив және шартты мiндеттемелер жөнiндегi мiндеттемелердi шарттың талаптарына сәйкес орындамауы не тиiсiнше орындамауы не осындай орындамаудың (тиiсiнше орындамаудың) нақты қауiпiнiң болуы салдарынан шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi;
Тармақша 5
5) Ұйым – ұлттық басқарушы холдинг, сондай-ақ негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi заңды тұлғалар;
Тармақша 6
6) бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржыны – Бiртектi қарыздарды (кредиттердi) жiктеу тәртiбi мен шарттары туралы Ұйымның iшкi ережесiне сәйкес бiр топқа енгiзiлетiн бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) тобы;
Тармақша 7
7) провизиялар (резервтер) – нақты активтiң құнын жоғалтуға душар болуын тану, ал шартты мiндеттеме жағдайында - Ұйымның өз мiндеттемелерiн орындау мүмкiндiгi немесе активтердiң (шартты мiндеттемелердiң) жиынтығы бойынша шығынға душар болуын тану;
Тармақша 8
8) қамтамасыз ету құны – бағалау сәтiнде оны өткiзу (сату) мүмкiндiгi ескерiле отырып, ағымдағы сәттегi қамтамасыз етудiң нарықтық (әдiл) бағасы;
Тармақша 9
9) активтi (шартты мiндеттеменi) қайта жiктеу – бұрын қалыптастырылған провизия (резерв) сомасы мен қайта жiктеу жүргiзiлгеннен кейiнгi қажеттi провизия (резерв) сомасының арасындағы айырма сомаларына ұлғаю немесе азаю жағына провизиялар (резервтер) сомаларының оған қарсы тиiстi өзгерiстерiмен бұрын жiктелген активтi (шартты мiндеттеменi) жiктеу;
Тармақша 10
10) шартты мiндеттеме – Ұйым борышкер (қарыз алушы) үшiн үшiншi тұлғалардың пайдасына қабылдаған және борышкердiң (қарыз алушының) шарт талаптарынан туындайтын кредиттiк тәуекелдерiн көтеретiн мiндеттеме.
Тармақ 2. 2. Активтер мен шартты мiндеттемелердi жiктеу мен күмәндi және үмiтсiз активтер мен шартты мiндеттемелерге қарсы провизиялар (резервтер) қалыптастыру ерекшелiктерi
2. Активтер мен шартты мiндеттемелердi жiктеу мен күмәндi және үмiтсiз активтер мен шартты мiндеттемелерге қарсы провизиялар (резервтер) қалыптастыру ерекшелiктерi
Тармақ 3
3. Провизияларды (резервтердi) Ұйым активтер мен шартты мiндеттемелер құнсызданған кезде – актив және шартты мiндеттеме кредиттiк тәуекелдiң iске асырылуы салдарынан құнын жоғалтқан кезде қалыптастырылады.
Тармақ 4
4. Активтi және шартты мiндеттеменi жiктеу, оларды Ұйымның бухгалтерлiк есебiнде көрсету Ұйым мен оның борышкерi (дебиторы) арасындағы шарт талаптарын өзгертпейдi, оның iшiнде Ұйымның талап етудiң (борыштың) негiзгi сомасын және ол бойынша сыйақыны, сондай-ақ борышкердiң (дебитордың) шарт талаптарын бұзғаны үшiн айыппұлды, өсiмпұлды толық көлемде алу құқығына әсер етпейдi.
Тармақ 5
5. Қазақстан Республикасының Үкiметiне, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiне қойылатын талаптар мен салық және бюджетке төленетiн басқа да мiндеттi төлемдер бойынша талаптарды қоспағанда, активтер мен шартты мiндеттемелер жiктелуге тиiс.
Тармақ 6
6. Егер қарыз алушы (борышкер, бiрлесiп қарыз алушы) салық заңнамасына сәйкес анықталған жеңiлдетiлген салық салынатын мемлекетте тiркелген адам не салық заңнамасына сәйкес анықталған жеңiлдетiлген салық салынатын мемлекетте тiркелген адамнан, Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмi бойынша жеңiлдетiлген салық салынатын мемлекетте тiркелген адамға қатысы бойынша тәуелдi немесе еншiлес адамнан активтер мен шартты мiндеттемелер бойынша борышты талап ету құқығын Ұйым сатып алған жағдайларды қоспағанда, салық заңнамасына сәйкес анықталған жеңiлдетiлген салық салынатын мемлекетте тiркелген адамға қатысы бойынша тәуелдi немесе еншiлес тұлға болып табылса, осы Қағидалар қолданылмайды.
Тармақ 7
7. Активтердi, шартты мiндеттемелердi жiктеу (қайта жiктеу) және провизиялар (резервтер) қалыптастыру: осы Қағидалардың және Ұйымның iшкi нормативтiк құжаттарының талаптары сақталған; активтердi, шартты мiндеттемелердi жiктеу және оларға қарсы провизиялар (резервтер) қалыптастыру мақсатында кешендi және объективтi талдау жүргiзуге мүмкiндiк беретiн толық және сенiмдi ақпарат болған кезде жүзеге асырылады.
Тармақ 8
8. Активтердi, шартты мiндеттемелердi жiктеу (қайта жiктеу) және провизиялар (резервтер) қалыптастыру осындай жiктеудiң уақтылылығы мен провизиялар (резервтер) мөлшерi өзгерiстерiнiң Ұйымның есебi мен есептiлiгiнде көрсетiлуiнiң дұрыстығы қағидатына негiзделедi.
Тармақ 9
9. Активтер мен шартты мiндеттемелер стандартты және жiктелген болып бөлiнедi.
Тармақ 10
10. Жiктелген актив ол бойынша шарттың талабы орындалмайтын не ол бойынша талап толық көлемде орындалмайды немесе мүлде орындалмайды деп пайымдауға негiз болатын активтi бiлдiредi.
Тармақ 11
11. Жiктелген шартты мiндеттеме ол бойынша үшiншi тұлғалардың пайдасына борышкер үшiн қабылданған және шарттың талаптарынан туындайтын кредиттiк тәуекелдердi көтеретiн Ұйымның өз мiндеттемелерiн орындау мүмкiндiгi бар шартты мiндеттеменi бiлдiредi.
Тармақ 12
12. Жiктелуге жатпайтын активтер пен шартты мiндеттемелер стандартты болып табылады.
Тармақ 13
13. Жiктелген активтер мен шартты мiндеттемелер мынадай санаттарға бөлiнедi: күмәндi; үмiтсiз.
Тармақ 14
14. Ұйымның жiктелген активтерi мен шартты мiндеттемелерi бойынша провизиялардың (резервтердiң) мөлшерi осы Қағидалардың 60-тармағының 1) тармақшасында белгiленген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз ету тiзбесi бойынша өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз ету құнына азайтылған негiзгi борыштың (талаптың) сомасынан есептеледi.
Тармақ 15
15. Активтер мен шартты мiндеттемелердi жiктеудi (қайта жiктеудi) Ұйым ай сайын барлық активтер мен шартты мiндеттемелер бойынша және айдың соңғы жұмыс күнiне дейiн жетi жұмыс күнiнен аспайтын мерзiм iшiнде жiктеу (қайта жiктеу) жүргiзудiң белгiлi бiр күнiндегi жай-күй бойынша жүргiзiледi.
Тармақ 16
16. Бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынын жiктеудi (қайта жiктеудi) Ұйым бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) барлық қоржындары бойынша және жiктеудi (қайта жiктеудi) жүргiзудiң белгiлi бiр күнiндегi жағдай бойынша тоқсанның соңғы жұмыс күнiне дейiн жетi жұмыс күнiнен аспайтын мерзiм iшiнде жүргiзедi.
Тармақ 17
17. Ұйымдардың қарыз алушылардың (борышкерлердiң) кредит төлеу қабiлеттiлiгiн талдау кезiнде, оның iшiнде қарыз алушының қаржылық жағдайын және кепiл құнын бағалау кезiнде қолданылатын өлшемдер, сондай-ақ провизиялар (резервтер) құру жөнiнде шешiм қабылдау және оны орындау рәсiмдерi осы Қағидалармен, сондай-ақ Ұйымның кредит, инвестициялық және есеп саясатын айқындайтын iшкi құжаттарымен регламенттеледi.
Тармақ 1. § 1. Осы Қағидалардың 26-43-тармақтарында көзделген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, қарыздарды (кредиттердi) жiктеу ерекшелiктерi
§ 1. Осы Қағидалардың 26-43-тармақтарында көзделген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, қарыздарды (кредиттердi) жiктеу ерекшелiктерi
Тармақ 18
18. Мыналарды: Қазақстан Республикасы Президентiнiң немесе Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң жанындағы Қазақстан Республикасының экономикасын жаңғырту мәселелерi жөнiндегi консультативтiк-кеңесшi орган ұсынымдарының негiзiнде Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне сәйкес және (немесе) Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмi бойынша және (немесе) Ұйымның басқару органының шешiмi бойынша ұсынылған бланкiлiк қарызды (кредиттi); бiр мезгiлде мынадай: осы Қағидалар қолданысқа енгiзiлгенге дейiн ұсынылған; Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне сәйкес және (немесе) Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмi бойынша ұсынылған және (немесе) Қазақстан Республикасы Президентiнiң немесе Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң жанындағы Қазақстан Республикасының экономикасын жаңғырту мәселелерi жөнiндегi консультативтiк-кеңесшi орган ұсынымдарының негiзiнде Ұйымның уәкiлеттi органының шешiмi бойынша ұсынылған шарттарға жауап беретiн бланкiлiк қарызды (кредиттi) қоспағанда, бланкiлiк қарыздар (кредиттер) күмәндi және (немесе) үмiтсiз активтерге жатқызылмауға тиiс.
Тармақ 19
19. Егер: кредит берудiң жалпы мерзiмiн ұзарту қарыз алушының қаржылық жағдайының нашарлауына байланысты болмаса және (немесе) қарыз алушыда Ұйым алдында мерзiмi өткен және (немесе) шығысқа шығарылған борышы, бiрақ бiр реттен артық болмаса; шарт (бас келiсiмдер шеңберiнде жасалған шарттарды қоса алғанда) бойынша төлемдер мерзiмiн өзгерту қарыз алушының қаржылық жағдайының нашарлауына байланысты болмаса және (немесе) қарыз алушыда Ұйым алдында мерзiмi өткен және (немесе) шығысқа шығарылған борышы (қарызды (кредиттi) мерзiмiнен бұрын өтеуге байланысты кестелердiң өзгеруi ескерiлместен), бiрақ үш реттен артық болмаса мерзiмiн ұзарту мөлшерiн айқындау мақсатында мерзiмiн ұзартудың болуы ескерiлмейдi.
Тармақ 20
20. Мынадай: Қазақстан Республикасынан тысқары жерде орналасқан (тiркелген) тауарлар, жылжымайтын, жылжымалы мүлiк; Ұйыммен келiсiм бойынша жүргiзiлген ауыртпалықтарды қоспағанда, үшiншi тұлғалардың құқықтарымен ауыртпалық артылған мүлiк; мемлекеттiк орган салған шектеуi бар мүлiк түрiнде қамтамасыз ету қабылданған қарыз (кредит) қамтамасыз етiлмеген деп танылады.
Тармақ 21
21. Қарыз алушыларға шетелдiк валютада берiлген қарыздар (кредиттер) бойынша, қарыз алушы тарапынан тиiстi хеджирлеу құралдары көзделмеген валюталық тәуекелдер бойынша «Қаржылық жағдай» өлшемiнiң жiктеу санаты бiр жiктеу санатына төмендейдi.
Тармақ 2. § 2. Депозиттердi жiктеу ерекшелiктерi
§ 2. Депозиттердi жiктеу ерекшелiктерi
Тармақ 22
22. Қазақстан Республикасының Үкiметi шешiмiнiң негiзiнде және (немесе) Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне және (немесе) Ұйымның басқару органының шешiмдерiне сәйкес орналастырылған депозиттi қоспағанда, депозиттер күмәндi және (немесе) үмiтсiз активтерге жатқызылмауға тиiс.
Тармақ 23
23. Standard & Poor's агенттiгi берген А тобының рейтингiнен төмен емес жеке рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас рейтингi не Қазақстан Республикасының тәуелсiз рейтингiнiң бiр деңгейiнен кем емес жеке рейтингi бар шетел банкiнде не Қазақстан Республикасының резидент банкiнде орналастырылған (ашылған) депозит (оның iшiнде ағымдағы шоты) қаражатты депозиттен, оның iшiнде ағымдағы шоттан аудару бойынша кешiктiру болмаған жағдайда стандартты ретiнде жiктеледi.
Тармақ 24
24. Ұйым Standard & Poor's агенттiгiнiң А тобының рейтингiнен төмен емес жеке рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас рейтингi бар шетел банкiнде депозитiн орналастырған ағымдағы шотын ашқан жағдайда Ұйым құжаттамалық расталған деректер негiзiнде жарты жылда бiр реттен кем емес уақытта олардың қаржылық жағдайына мониторинг жүргiзедi.
Тармақ 25
25. Standard & Poor's агенттiгiнiң А тобының рейтингiнен төмен емес жеке рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас рейтингi бар не Қазақстан Республикасының резидент банкiнде Қазақстан Республикасының тәуелсiз рейтингiнiң бiр позициясынан төмен тәуелсiз рейтингi бар шетел банкiнде депозит орналастырған не ағымдағы шот ашқан жағдайда Ұйым құжаттамалық расталған деректер негiзiнде тоқсанына бiр рет олардың қаржылық жағдайына мониторинг жүргiзедi.
Тармақ 3. § 3. Бiртектi қарыздарды (кредиттердi) жiктеу ерекшелiктерi
§ 3. Бiртектi қарыздарды (кредиттердi) жiктеу ерекшелiктерi
Тармақ 26
26. Ұйымның iшкi кредиттiк саясатында анықталған шарттарда берiлген және бiр қарыз алушыға тәуекелдi бағалау күнiндегi мөлшерi жиынтығында Ұйымның меншiктi капиталы шамасының 0,02 проценттен аспайтын қарыздар (кредиттер), егер осы Қағидалардың 31-тармағында өзгеше белгiленбесе, бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынына қосылады.
Тармақ 27
27. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен белгiленген және жобаларды Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғыртуға және әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздар (кредиттер) бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынына қосылмайды.
Тармақ 28
28. Ұйым бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржыны бойынша провизиялар (резервтер) қалыптастыру туралы шешiм қабылдаған кезде Ұйымның iшкi кредиттiк саясатында мыналар көзделуге тиiс: қолданылатын бiртектiлiк белгiлерiнiң тiзбесi; топтау жүргiзу тәртiбi, әдiстерi, мерзiмдерi; мониторинг жүргiзу тәртiбi; провизияларды (резервтердi) жiктеу (қайта жiктеу) және қалыптастыру, олардың мөлшерiн оларға қарсы ұлғайту немесе өзгерту жағына өзгерту әдiстемесi мен рәсiмдерi.
Тармақ 29
29. Қарыздардың (кредиттердiң) бiртектiлiгiнiң белгiлерi мыналар болуы мүмкiн: қарыз алушының түрi; кредит беру технологиясы; нысаналы мақсаты; қамтамасыз ету түрi; кредит беру мерзiмi; Ұйымның iшкi кредиттiк саясатымен анықталған әр түрлi кредит беру бағдарламалары бойынша өзге де белгiлер. Мыналар бiртектiлiк белгiлерi болмайды: мерзiмi өткен борыштардың болуы немесе болмауы; мерзiмi өткен борыштар күндерiнiң саны; жеке алынған қарыздар (кредиттер) бойынша кредиттiк тәуекелдер деңгейi; мерзiмiн ұзартулар саны.
Тармақ 30
30. Әдiстеме бiртектi қарыздарды (кредиттердi) күмәндi және үмiтсiз санатқа жатқызу тәртiбiн анықтауға тиiс.
Тармақ 31
31. Ұйым Ұйымның iшкi кредиттiк саясатында көрсетiлген бiртектiлiк белгiлерiн иеленетiн қарыздарды (кредиттердi) Ұйымның iшкi нормативтiк құжаттарында белгiленген тәртiппен бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынына енгiзбеуге құқылы.
Тармақ 32
32. Қарызды (кредиттi) бiртектi деп тану, сондай-ақ қарызды (кредиттi) бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынына енгiзу шарт талаптарының негiзiнде оған қол қойылған күнi жүргiзiледi.
Тармақ 33
33. Шартқа қол қойылғаннан кейiн осы Ереженiң 34-тармағында көзделгеннен басқа кез келген талап өзгерген кезде бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынын қайта топтауды өзгертуге әкеп соқтырмайды.
Тармақ 34
34. Егер қарыздың (кредиттiң) тәуекелдi бағалау күнiндегi мөлшерi Ұйымның меншiктi капиталы шамасының 0,02 процентiне тең болса немесе одан асса, қарызды (кредиттi) бiртектi деп тану тоқтатылады.
Тармақ 35
35. Олар бойынша бiртектi деп тану тоқтатылған, сондай-ақ бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) тобына енгiзiлмеген қарыздар (кредиттер) осы Қағидалардың 50-60-тармақтарына сәйкес жiктеледi.
Тармақ 36
36. Ұйымның бiртектi қарыздар (кредиттер) бойынша тәуекелiне баға беру әдiстемесi жалпы алғанда жекелеген қарыздар (кредиттер) сапасының кемуiне және мұндай қарыздардың (кредиттердiң) қоржыннан алынуына байланысты провизиялар (резервтер) мөлшерiнiң өсуiн көздемеуi тиiс.
Тармақ 37
37. Егер бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржынына енгiзiлген 30 (отыз) және одан артық күндiк мерзiмi бар мерзiмi өткен борыштардың мөлшерi (проценттiк үлесi) бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржыны бойынша iс жүзiнде құрылған провизиялардың (резервтердiң) мөлшерiнен артық болса, онда Ұйым құрылған провизиялардың (резервтердiң) мөлшерi мен 30 (отыз) және одан артық күн мерзiмiмен мерзiмi өткен борыштардың мөлшерi арасындағы айырма сомасына провизияларды (резервтердi) қосымша қалыптастырады.
Тармақ 38
38. Бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржыны бойынша активтердiң жiктемелiк санаты осы Қағидаларға 1-қосымшаның 4-кестесiне сәйкес анықталады.
Тармақ 39
39. Ұйым тоқсанына кемiнде бiр рет бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржыны бойынша кредиттiк досьеге қоржынға жүргiзiлген талдау және оның нәтижелерi туралы ақпаратты құжаттамалық ресiмдейдi, оның iшiнде ұйымның бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржыны бойынша кредиттiк тәуекел мөлшерi туралы тұжырымдарын, сондай-ақ провизиялардың (резервтердiң) есебi туралы ақпаратты енгiзедi.
Тармақ 4. § 4. Дебиторлық берешектi жiктеу ерекшелiктерi
§ 4. Дебиторлық берешектi жiктеу ерекшелiктерi
Тармақ 40
40. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмдерiн iске асыру салдарынан және (немесе) Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне және (немесе) Ұйымның басқару органының шешiмдерiне сәйкес пайда болған дебиторлық берешектi қоспағанда, дебиторлық берешек күмәндi және (немесе) үмiтсiз активтерге жатқызылмауға тиiс. Бұл ретте дебиторлық берешек деп Ұйымның жедел, қайтарымдылық және өтеусiз (процентсiз) негiзде қарыздар (кредиттер) беруi салдарынан және (немесе) Ұйымның шартты мiндеттемелердi орындауы салдарынан туындаған берешек түсiнiледi.
Тармақ 41
41. Дебиторлық берешектi өтеу мерзiмiн куәландыратын құжаттармен расталмаған дебиторлық берешек пайда болған жағдайда, мұндай дебиторлық берешек мерзiмi өткен деп саналады және осы Қағидаларының талаптарына сәйкес пайда болған сәттен бастап он күнтiзбелiк күн өткен соң жiктелуге жатқызылады.
Тармақ 42
42. Дебиторлық берешектi өтеудiң мерзiмi өткен жағдайда дебиторлық берешек «Өтеу мерзiмiнiң өтуi» және «Қарыз алушыда (борышкерде) рейтингтiң болуы» өлшемдерi бойынша жiктеледi.
Тармақ 43
43. Дебиторлық берешектi өтеудiң мерзiмi өткен жағдайда және егер бiр дебитор есебiнен дебиторлық берешек Ұйымның меншiктi капиталының 5 (бес) процентiнен астамды құраса, дебиторлық берешек «Қаржылық жағдай», «Өтеу мерзiмiнiң өтуi» және «Қарыз алушыда (борышкерде) рейтингтiң болуы» өлшемдерi бойынша жiктеледi.
Тармақ 5. § 5. Шартты мiндеттемелердi жiктеу ерекшелiктерi
§ 5. Шартты мiндеттемелердi жiктеу ерекшелiктерi
Тармақ 44
44. Қазақстан Республикасы Президентiнiң немесе Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң жанындағы Қазақстан Республикасының экономикасын жаңғырту мәселелерi жөнiндегi консультативтiк-кеңесшi орган ұсынымдарының негiзiнде Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмдерiн iске асыру салдарынан және (немесе) Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне және (немесе) Ұйымның басқару органының шешiмдерiне сәйкес пайда болған шартты мiндеттемелердi қоспағанда, шартты мiндеттемелер күмәндi және (немесе) үмiтсiз активтерге жатқызылмауға тиiс.
Тармақ 45
45. Олар бойынша ақша түрiнде өтелуi бар және Ұйым бухгалтерлiк есебiнiң тиiстi шоттарында көрсетiлген мiндеттемелердi қоспағанда, Ұйымның шартты мiндеттемелерi жiктелуге жатады.
Тармақ 46
46. Қарыз алушының (борышкердiң) қаржылық жағдайы нашарлаған және (немесе) сыйақы төлеуде кiдiрiс болған жағдайда шартты мiндеттеме «Қаржылық жағдай» және «Өтеу мерзiмiнiң өтуi» өлшемдерi бойынша жiктеледi.
Тармақ 47
47. Ұйым шарт талаптарынан туындайтын өз мiндеттемелерiн орындау кезiнде туындайтын талаптар, егер шартта оны қарызға (кредитке) қайта ресiмдеу көзделмесе, мiндеттемелер сомасына дебиторлық берешек қайта ресiмделедi.
Тармақ 6. § 6. Өзге де активтердi жiктеу ерекшелiктерi
§ 6. Өзге де активтердi жiктеу ерекшелiктерi
Тармақ 48
48. Ұйымның бағалы қағаздар қоржынында орналасқан бағалы қағаздар бойынша талаптар мен мынадай тиiстi анықтамаларды күмәндi және (немесе) үмiтсiз активке жатқызуға болмайды: Standard & Poor's агенттiгiнiң «ВВВ-»-дан төмен емес халықаралық рейтингтiк бағасы бар немесе басқа да рейтингтiк агенттiктердiң бiреуiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi немесе Standard & Poor's агенттiгiнiң ұлттық шәкiлi бойынша «kzААА»-дан төмен емес немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар борыштық бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгiнiң «ВВВ-»-дан төмен емес халықаралық рейтингiсi бағасы бар немесе басқа да рейтингтiк агенттiктердiң бiреуiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi немесе Standard & Poor's агенттiгiнiң ұлттық шәкiлi бойынша «kzААА»-дан төмен емес немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас рейтингi бар эмитенттер акциялары.
Тармақ 49
49. Ұйым инвестициялары (салымдары) заңды тұлғаның акцияларына (жарғы капиталындағы қатысу үлесi), сондай-ақ Standard & Poor's агенттiгiнiң «ВВВ-»-дан төмен емес тәуелсiз рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң ұқсас деңгейдегi рейтингi бар шет мемлекеттердiң орталық үкiметтерi шығарған мемлекеттiк мәртебесi бар бағалы қағаздар күмәндi және (немесе) үмiтсiз активке жатқызуға болмайды.
Тармақ 3. 3. Активтер мен шартты мiндеттемелердi (инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi, сондай-ақ бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржынына енгiзiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда) жiктеген кезде өлшемдердi пайдалану ерекшелiгi
3. Активтер мен шартты мiндеттемелердi (инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi, сондай-ақ бiртектi қарыздар (кредиттер) қоржынына енгiзiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда) жiктеген кезде өлшемдердi пайдалану ерекшелiгi
Тармақ 1. §1. Негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап ету құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi заңды тұлғаларға арналған өлшемдердi пайдалану ерекшелiгi
§1. Негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап ету құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi заңды тұлғаларға арналған өлшемдердi пайдалану ерекшелiгi
Тармақ 50
50. Негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап ету құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi заңды тұлғалар активтер мен шартты мiндеттемелердi (инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi, сондай-ақ бiртектi қарыздардың (кредиттердiң) қоржынына енгiзiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда) жiктеген кезде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 1, 4-кестелерi қолданылады.
Тармақ 51
51. Қарыздарды (кредиттердi) жiктеген кезде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 1-кестесiнiң 1-5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 52
52. Депозиттердi жiктеген кезде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 1-кестесiнiң 1, 2, 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 53
53. Дебиторлық берешектi, бағалы қағаздарды жiктеген кезде Ұйымның бағалы қағаздар қоржынында орналасқан акцияларды жiктеудi қоспағанда, осы Қағидаларға 1-қосымшаның 1-кестесiнiң 1, 2, 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 54
54. Ұйымның бағалы қағаздар қоржынында орналасқан акцияларды жiктеген кезде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 1-кестесiнiң 1 және 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 55
55. Шартты мiндеттемелердi жiктеген кезде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 1-кестесiнiң 1, 2, 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 56
56. Активтiң (шартты мiндеттеменiң) жiктеу санаты активтi (шартты мiндеттеменi) бағалау баллдарының жалпы санын негiзге ала отырып, тиiстi өлшемдер бойынша анықталады.
Тармақ 57
57. Провизиялар (резервтер) осы Қағидаларға 1-қосымшаның 4-кестесiне сәйкес жiктеу санатын ескере отырып және тиiстi мөлшерлерде анықталады. Салық салу мақсатында осы Ережеге сәйкес құрылған провизиялар (резервтер) мына формула бойынша анықталатын коэффициентте түзетiледi: Т К = ------ мұндағы, ЖЖТ К - коэффициент, ЖЖТ - түзетулердi ескере отырып салық кезеңi iшiндегi жылдық жиынтық табыс, Т - салық кезеңi iшiнде жиынтық жылдық кiрiске қосылған (қосылуға жататын) және Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмi және (немесе) Ұйымның Директорлар кеңесiнiң шешiмi және (немесе) тиiстi жылға арналған республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының заңы нәтижесiнде пайда болған активтер бойынша алынған кiрiстер. Осы көрсеткiш Салық кодексiнiң 99-бабына сәйкес жиынтық жылдық кiрiстен алынып тастауға жататын кiрiстердi қамтымайды.
Тармақ 58
58. Қарыз алушының (борышкердiң, қарыз алушының) қаржылық жағдайы осы Қағидалардың 3-қосымшасына сәйкес айқындалады.
Тармақ 59
59. Қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қаржылық жағдайы - кәсiпкерлiк қызметтi жүзеге асыратын заңды тұлғаның, жеке тұлғаның қызметi:
Тармақша 1
1) тұрақты – қарыз алушының (тең қарыз алушының) қаржылық жағдайы тұрақты; төлем қабiлетi бар, қаржы тасқындары қарызға қызмет көрсетуге мүмкiндiк бередi; 3-қосымшаға сәйкес есептелген коэффиценттердiң қолайлы маңызы; бизнестi дамытуға оң нарықтық шарттар бар; нарықта жақсы бәсеке позициясы бар; ресурстар мен капитал нарығына еркiн қол жеткiзедi, саны шектелген жеткiзушiлерге тәуелдiлiгi жоқ, шарттың қолданыс мерзiмi кезiнде қарыз алушының тең қарыз алушының қаржылық жағдайын нашарлатуға мүмкiндiк беретiн iшкi және сыртқы факторлар анықталған жоқ, қарыз алушының Ұйыммен өзiнiң мiндеттемелерi бойынша есептесу мүмкiндiгi күмән тудырмайды, мерзiмi бойынша активтер мен мiндеттемелерi шамалас; қарыз алушы (тең қарыз алушы) оң кредиттiк тарихқа ие;
Тармақша 2
2) қанағаттанарлық - «тұрақты» сипаттамасына жақын осы санаттағы қарыз алушының (тең қарыз алушының) қаржылық жағдайы, бiрақ, оның осы деңгейде ұзақ уақыт бойына ұстап тұру ықтималдылығы төмен болып табылады; 3-қосымшаға сәйкес есептелген коэффиценттердiң қолайлы маңызы; кiрiстердiң, төлем қабiлеттiлiгiнiң деңгейiнiң төмендеуi байқалды; динамикада ақша ағындарының елеусiз азаюы байқалды, ақша ағындары борыштың негiзгi бөлiгiн жапты; қарыз алушы (тең қарыз алушы) өзiнiң қаржылық жағдайын жақсарту үшiн шаралар қабылданады; жеткiзушiнiң тауарларын, қызмет көрсетулерiн және қарыз алушы тең қарыз алушы өнiмдерiн тұтынушылардың шоғырлануының ең төменгi тәуекелi жоқ қарыз алушының (тең қарыз алушының) қосымша ресурстарға қол жетiмдiлiгi бар болуына байланысты Ұйыммен өз мiндеттемелерi бойынша есеп айырысуға қабiлеттiлiгi күмән туғызбайды;
Тармақша 3
3) тұрақсыз – қарыз алушы (тең қарыз алушы) өз мiндеттемелерi бойынша мынадай факторлардың байқалуына байланысты Ұйыммен есептесе алмайды деген толық ықтималдық бар: қарыз алушының (тең қарыз алушының) тұрақты және елеулi қаржылық жағдайының нашарлау белгiлерi бар; шығынмен жұмыс iстеу, төлем қабiлеттiлiгiнiң төмен деңгейi, нарықтық үлесiнiң тұрақты түрде азаюы; сонымен бiрге қарыз алушының өз қаржылық жағдайын тұрақтандыруына және жақсартуына сенiм жоқ қарыз алушының (тең қарыз алушының) Ұйым алдындағы өз мiндеттемелерi бойынша есеп айырыса алмау ықтималдылығы жоғары; қарыз алушыға 1 жылдан астам емес мерзiмге санация жарияланған; қарыз алушыға (тең қарыз алушыға) материалдық зиян шектiрген, бiрақ оның қызметiн тоқтатпаған төтенше жағдай, сондай-ақ басқа жағдай орын алған; қарыз алушының (тең қарыз алушының) кредиттiк досьесi немесе қарыз алушының қаржылық жағдайын бағалауға қажеттi мәлiметтер жоқ;
Тармақша 4
4) өте қиын – қарыз алушы (тең қарыз алушы) өз мiндеттемелерi бойынша мынадай факторлардың байқалуына байланысты Ұйыммен есептесе алмайды деген толық ықтималдық бар: 3-қосымшада көрсетiлген барлық көрсеткiштер бұзғандығы расталатын қарыз алушының (тең қарыз алушының) қаржылық жағдайының тұрақты нашарлауы шиеленiстi деңгейге жеттi; нарықтық позициясын жоғалту; қарыз алушының терiс меншiк капиталының болуы; қарыз алушыға 1 жылдан астам мерзiмге санация жариялануы; қарыз алушының банкрот деп танылуы; қарыз алушыға (тең қарыз алушыға) материалдық зиян шектiрген және/немесе оның өз қызметiн жалғастыруға мүмкiндiк бермейтiн төтенше жағдай бар. Ұйымның iшкi нормативтiк құқықтық құжаттарында белгiленген тәртiппен кредиттеу бойынша құжаттаманы жүргiзу талаптарына сәйкес кредиттiк мониторинг бойынша құжаттаманың жоқтығы деп жiктеледi. Дауыс берушi акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi заңды тұлғалардың қаржылық жағдайы шоғырландырған негiзде ұлттық басқарушы холдингтiң қаржылық жағдайына қарағанда төмен жiктелмейдi.
Тармақ 60
60. Қамтамасыз ету сапасы былайша жiктеледi:
Тармақша 1
1) сенiмдi – жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 100 процент мiндеттемелерiн жабатын өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсанның iшiнде қарыз (кредит) пайдалануға сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезеңдегi сыйақы бойынша, егер мұндай жеңiлдiктi Ұйым берсе), мыналар түрiнде: Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң кепiлдiктер (кепiлдемелерi); Қазақстан Республикасының мемлекеттiк бағалы қағаздары; заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «А» тобынан төмен емес ұзақ мерзiмдi борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес банктерiнiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «А-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «А-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; кредитор банктiң депозитiндегi ақша кепiлi; мемлекеттiк мәртебесi бар, шет мемлекеттердiң Үкiметтерi және орталық банктерi шығарған, Standard & Poor's агенттiгi берген «А-» тобынан төмен емес тәуелсiз рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар бағалы қағаздар; монетарлық қымбат бағалы металдар; Қазақстан Республикасының бiрiншi сыныпты эмитенттерiнiң вексельдерi; Standard & Poor's агенттiгi берген «А» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «А-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; жалғыз акционерi мемлекет немесе ұлттық холдинг не ұлттық басқарушы холдинг болып табылатын заңды тұлғалардың кепiлдiктерi (кепiлдемелерi);
Тармақша 2
2) жақсы – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 90 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк кезеңiндегi сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған үқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiндегi қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiндегi қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент;
Тармақша 3
3) қанағаттанарлық – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 60 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi түрiнде қамтамасыз етуге 0,8 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiндегi қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент; мыналар: қарыз алушының дебиторлық берешегi; қарыз алушының және/немесе кепiлгердiң жылжымалы мүлкi түрiнде қамтамасыз етуге 0,6 коэффициент;
Тармақша 4
4) қанағаттанарлықсыз – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 50 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн алуға қажеттi сыйақы, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi түрiнде қамтамасыз етуге 0,8 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiндегi қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент; мыналар: қарыз алушының дебиторлық берешегi; қарыз алушының және/немесе кепiлгердiң жылжымалы мүлкi; айналымдағы тауарлар түрiнде қамтамасыз етуге 0,6 коэффициент;
Тармақша 5
5) қамтамасыз етусiз – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 50 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн алуға қажеттi сыйақы, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi берiлген «ВВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi түрiнде қамтамасыз етуге 0,8 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiндегi қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент; мыналар: қарыз алушының дебиторлық берешегi; қарыз алушының және/немесе кепiлгердiң жылжымалы мүлкi; болашақта түсетiндi қоспағанда, айналымдағы тауарлар (төлем аккредиттелген операциялар бойынша жүзеге асырылатын сол тауарлардан басқа) түрiнде қамтамасыз етуге 0,6 коэффициент.
Тармақ 61
61. Ұйымның қамтамасыз ету сапасы мынаны қолдана отырып, қамтамасыз етудiң жүргiзiлген мониторингiнiң нәтижелерi бойынша анықталады: жылжымайтын мүлiк бойынша – Қазақстан Республикасының бағалау қызметi туралы заңнамасына сәйкес бағалаушы мен қарыз алушы және (немесе) кепiлгер арасындағы шарт бойынша өткiзiлген бағалау туралы есепте анықталған жылжымайтын мүлiктiң нарықтық құны; өзге қамтамасыз ету бойынша – Ұйымның iшкi нормативтiк құжатына сәйкес анықтаған құн.
Тармақ 62
62. Кредиттеу күнiнен бастап кезең iшiнде, сондай-ақ төлемдi өтеудiң бiрiншi мерзiмi болғанға дейiнгi кезеңде мерзiмi 7 (жетi) және одан астам жұмыс күнi мерзiмi өткен төлемдер болған кезде (төлемдердi мерзiмiнен бұрын өтеу жағдайларын қоспағанда) минус 1 балл мөлшерiнде «жiктелетiн актив бойынша төлемдердi өтеуде мерзiмi өткен төлем жоқ» жiктеу санатын бағалау қолданылмайды, 0 балл бағасы қолданылады.
Тармақ 2. § 2. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, ұлттық басқарушы холдинг үшiн өлшемдердi пайдалану ерекшелiгi
§ 2. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, ұлттық басқарушы холдинг үшiн өлшемдердi пайдалану ерекшелiгi
Тармақ 63
63. Активтер мен шартты мiндеттемелердi (инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi, бiртектi қарыздар (кредиттер) портфелiне енгiзiлген қарыздарды (кредиттердi), сондай-ақ Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда) жiктеу кезiнде ұлттық басқарушы холдинг осы Қағидаларға 1-қосымшаның 2,  4-кестелерiн пайдаланады.
Тармақ 64
64. Қарыздарды (кредиттердi) жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 2-кестесiнiң 1-4-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 65
65. Депозиттердi жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 2-кестесiнiң 1, 2, 4-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 66
66. Бағалы қағаздарды, дебиторлық берешектi жiктеу кезiнде Ұйымның бағалы қағаздар портфелiндегi акцияларды жiктеудi қоспағанда, осы Қағидаларға 1-қосымшаның 2-кестесiнiң 1, 2, 4-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 67
67. Ұйымның бағалы қағаздар портфелiндегi акцияларды жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 2-кестесiнiң 1 және 4-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 68
68. Шартты мiндеттемелердi жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 2-кестесiнiң 1, 2, 4-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 69
69. Активтiң (шартты мiндеттеменiң) жiктелу санаты тиiстi өлшемдер бойынша активтi (шартты мiндеттеменi) бағалау балының жалпы саны ескерiле отырып анықталады.
Тармақ 70
70. Провизиялар (резервтер) осы Қағидаларға 1-қосымшаның 4-кестесiне сәйкес жiктеу санатын ескере отырып және тиiстi мөлшерлерде анықталады. Салық салу мақсатында осы Ережеге сәйкес құрылған провизиялар (резервтер) мына формула бойынша анықталатын коэффициентте түзетiледi: Т К = ------ мұндағы, ЖЖТ К - коэффициент, ЖЖТ - түзетулердi ескере отырып салық кезеңi iшiндегi жылдық жиынтық табыс, Т - салық кезеңi iшiнде жиынтық жылдық кiрiске қосылған (қосылуға жататын) және Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiн және (немесе) Ұйымның Директорлар кеңесiнiң шешiмiн және (немесе) тиiстi жылға арналған республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының заңын iске асыру нәтижесiнде пайда болған активтер бойынша алынған кiрiстер. Осы көрсеткiш Салық кодексiнiң 99-бабына сәйкес жиынтық жылдық кiрiстен алынып тастауға жататын кiрiстердi қамтымайды.
Тармақ 71
71. Қарыз алушының (борышкердiң, қосалқы қарыз алушының) қаржылық жағдайы осы Қағидалардың 58-тармағында белгiленген тәртiппен анықталады.
Тармақ 72
72. Қамтамасыз ету сапасы осы Қағидалардың 60-61-тармақтарында белгiленген тәртiппен жiктеледi.
Тармақ 3. § 3. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға ұлттық басқарушы холдинг берген қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерiн пайдалану ерекшелiгi
§ 3. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға ұлттық басқарушы холдинг берген қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерiн пайдалану ерекшелiгi
Тармақ 73
73. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға ұлттық басқарушы холдинг берген қарыздарды (кредиттердi) жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 1-қосымшаның 3-4-кестелерi пайдаланылады.
Тармақ 4. 4. Инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi жiктеу ерекшелiгi
4. Инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi жiктеу ерекшелiгi
Тармақ 1. § 1. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi жiктеу өлшемдерiн пайдалану ерекшелiгi
§ 1. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi жiктеу өлшемдерiн пайдалану ерекшелiгi
Тармақ 74
74. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен анықталған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және шартты мiндеттемелердi қоспағанда, инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) және олармен байланысты шартты мiндеттемелердi жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 2-қосымшаның 1, 3-кестелерi пайдаланылады.
Тармақ 75
75. Қарыздарды (кредиттердi) жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 2-қосымшаның 1-кестесiнiң 1-5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 76
76. Депозиттердi жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 2-қосымшаның 1-кестесiнiң 1, 2, 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 77
77. Дебиторлық берешектi, бағалы қағаздарды жiктеу кезiнде Ұйымның бағалы қағаздар портфелiндегi акцияларды жiктеудi қоспағанда, осы Қағидаларға 2-қосымшаның 1-кестесiнiң 1, 2, 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 78
78. Ұйымның бағалы қағаздар портфелiндегi акцияларды жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 2-қосымшаның 1-кестесiнiң 1 және 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады. Шартты мiндеттемелердi жiктеу кезiнде осы Қағидаларға 2-қосымшаның 1-кестесiнiң 1, 2, 5-тармақтарында көзделген өлшемдер пайдаланылады.
Тармақ 79
79. Активтiң (шартты мiндеттеменiң) жiктелу санаты тиiстi өлшемдер бойынша активтi (шартты мiндеттеменi) бағалау балының жалпы саны ескерiле отырып анықталады.
Тармақ 80
80. Провизиялар (резервтер) осы Қағидаларға 2-қосымшаның 3-кестесiне сәйкес жiктеу санатына сүйене отырып және тиiстi мөлшерлерде анықталады. Салық салу мақсатында осы Қағидаларға сәйкес құрылған провизиялар (резервтер) мына формула бойынша анықталатын коэффициентте түзетiледi: Т К = ------ мұндағы, ЖЖТ К - коэффициент, ЖЖТ - түзетулердi ескере отырып салық кезеңi iшiндегi жылдық жиынтық табыс, Т - салық кезеңi iшiнде жиынтық жылдық кiрiске қосылған (қосылуға жататын) және Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiн және (немесе) Ұйымның Директорлар кеңесiнiң шешiмiн және (немесе) тиiстi жылға арналған республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының заңын iске асыру нәтижесiнде пайда болған активтер бойынша алынған кiрiстер. Осы көрсеткiш Салық кодексiнiң 99-бабына сәйкес жиынтық жылдық кiрiстен алынып тастауға жататын кiрiстердi қамтымайды.
Тармақ 81
81. Қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қаржылық жағдайы осы Қағидалардың 58-тармағында белгiленген тәртiппен анықталады.
Тармақ 82
82. Әдiстемеде қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) - заңды тұлғаны, кәсiпкерлiк қызметтi жүзеге асыратын жеке тұлғаның қаржылық жағдайы былайша жiктеледi:
Тармақша 1
1) тұрақты – болған жағдайда, оның iшiнде мынадай көрсеткiштер: қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қаржылық жағдайы тұрақты; қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) төлем қабiлетi бар; ақша ағыны қарызға қызмет көрсетуге мүмкiндiк бередi; 3-қосымшаға сәйкес есептелген коэффициенттердiң мәнi жалпы қабылданған нормалар шегiнде; бизнестi дамытуға жағымды нарықтық шарттары; нарықта жақсы бәсеке ұстанымы бар; ресурстар мен капитал нарығына қол жетiмдi, саны шектелген өнiм берушiлерге тәуелдi емес, шарттың қолданылу мерзiмi iшiнде қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қаржылық жағдайын бiршама нашарлатуға мүмкiндiк беретiн сыртқы немесе iшкi факторлар анықталған жоқ, қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) Ұйыммен өзiнiң мiндеттемелерi бойынша есептесу мүмкiндiгi күмән тудырмайды; жағымды кредиттiк тарихы бар;
Тармақша 2
2) қанағаттанарлық – болған жағдайда, оның iшiнде мынадай көрсеткiштер: «тұрақты» сипаттамасына жақын осы санаттағы қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қаржылық жағдайы, бiрақ оны осы деңгейде ұзақ уақыт бойына ұстап тұру ықтималдылығы төмен болып табылады; кiрiстердiң, төлем қабiлетiнiң деңгейi кредит беру басталғаннан бастап үш жыл iшiнде борышкердiң бизнес-жоспарында көзделген деңгейде; серпiнде ақша ағындарының елеусiз азаюы байқалды, бұл ретте ағындар борыштың негiзгi бөлiгiн жабуға мүмкiндiк бередi; қарыз алушы (борышкер, тең қарыз алушы) өзiнiң қаржылық жағдайын жақсарту үшiн шаралар қабылдайды; тауарларды, қызметтердi берушiлердiң және қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) өнiмдерiн тұтынушылардың шоғырлануының ең төменгi тәуекелi бар; қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қосымша ресурстарға қол жетiмдiлiгiне байланысты Ұйыммен өз мiндеттемелерi бойынша есеп айырысу мүмкiндiгi күмән туғызбайды;
Тармақша 3
3) тұрақсыз – болған жағдайда, оның iшiнде мынадай көрсеткiштер: қарыз алушы (борышкер, тең қарыз алушы) өз мiндеттемелерi бойынша мынадай факторлардың байқалуына байланысты Ұйыммен есептесе алмайды деген белгiлi ықтималдық бар: қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) тұрақты және елеулi қаржылық жағдайының нашарлау белгiлерi бар; кiрiстердiң, төлем қабiлетiнiң деңгейi кредит беру басталғаннан бастап үш жыл iшiнде борышкердiң бизнес-жоспарында көзделген деңгейде; нарықтық үлесi төмендедi; қарыз алушы (борышкер, тең қарыз алушы) қабылдайтын шаралар қаржылық жағдайды тұрақтандыру үшiн тиiмдi болатынына сенiм жоқ қарыз алушыға (борышкерге, тең қарыз алушыға) бiр жылдан аспайтын мерзiмге санация жарияланды; форс-можорлық мән-жайлар, сондай-ақ қарыз алушыға (борышкерге, тең қарыз алушыға) материалдық зиян шектiрген, бiрақ оның қызметiн тоқтатпаған өзге мән-жайлар орын алды;
Тармақша 4
4) өте қиын – болған жағдайда, оның iшiнде мынадай көрсеткiштер: қарыз алушының (борышкердiң, тең қарыз алушының) қаржылық жағдайының үнемi нашарлауы: төлем қабiлетсiздiгi, нарықтық ұстанымын жоғалтуы өте қиын деңгейге жеткiздi; қарыз алушыға (борышкерге, тең қарыз алушыға) бiр жылдан астам мерзiмге санация жарияланады; қарыз алушы (борышкер, тең қарыз алушы) банкрот деп танылды; қарыз алушыға (борышкерге, тең қарыз алушыға) материалдық зиян шектiрген және (немесе) өз қызметiн жалғастыруға мүмкiндiк бермейтiн форс-можорлық мән-жайлар орын алды, қарыз алушыда (тең қарыз алушыда) кредиттiк досье жоқ. Жүз процент дауыс берушi акциялары (қатысу үлестерi) ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi заңды тұлғалардың қаржылық жағдайын шоғырландырылған негiздегi ұлттық басқарушы холдингтiң қаржы жағдайынан төмен жiктеуге болмайды.
Тармақ 83
83. Қамтамасыз ету сапасы былайша жiктеледi:
Тармақша 1
1) сенiмдi – жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 100 процент мiндеттемелерiн жабатын өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсанның iшiнде қарыз (кредит) пайдалануға сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк кезеңiндегi сыйақы бойынша, егер мұндай жеңiлдiктi Ұйым берсе), мыналар түрiнде: Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң кепiлдiктер (кепiлдемелерi); Қазақстан Республикасының мемлекеттiк бағалы қағаздары; заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «А-» тобынан төмен емес ұзақ мерзiмдi борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес банктерiнiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент банктердiн кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ+» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; кредитор банктiң депозитiндегi ақша кепiлi және/немесе кредитор банктегi кепiлзат болып табылатын ақша; мемлекеттiк мәртебесi бар, шет мемлекеттердiң Үкiметтерi және орталық банктерi шығарған, Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ+» тобынан төмен емес тәуелсiз рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар бағалы қағаздар; монетарлық қымбат бағалы металдар; Қазақстан Республикасының бiрiншi сыныпты эмитенттерiнiң вексельдерi; Standard & Poor's агенттiгi берген «А-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; жалғыз акционерi мемлекет немесе ұлттық холдинг не ұлттық басқарушы холдинг болып табылатын заңды тұлғалардың кепiлдiктерi (кепiлдемелерi);
Тармақша 2
2) жақсы – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша кемiнде 70 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген "В+" тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң резервтегi аккредитивтерi; тиiстi қаржы жылына арналған республикалық немесе жергiлiктi бюджеттерде инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкерлердiң мiндеттемелерiн өтеу және қызмет көрсету үшiн көзделген мүлiк; төлем қабiлетi бар (қаржылық жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдендiрiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент емес ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар Қазақстан Республикасының резидент ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент;
Тармақша 3
3) қанағаттанарлық – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 60 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктiң резервтiк аккредитивтерi; тиiстi қаржы жылына арналған республикалық немесе жергiлiктi бюджеттерде инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкерлердiң мiндеттемелерiн өтеу және қызмет көрсету үшiн көзделген мүлiк; төлем қабiлетi бар (қаржы жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдiк берiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi немесе осыған ұқсас Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резиденттерi емес-ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi немесе осыған ұқсас Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резиденттерi емес-ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың – Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан темен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктiң резервтiк аккредитивтерi; мүлiк, оның iшiнде бизнес-жоспарға сәйкес келешекте түсетiн мүлiк; қаржы жылына сәйкес республикалық немесе жергiлiктi бюджеттердегi инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкердiң мiндеттемелерiн өтеу және қамтамасыз ету үшiн көзделген ақша; төлем қабiлетi бар (қаржы жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдiк берiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi түрiнде қамтамасыз етуге 0,8 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiнде қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент; мыналар: қарыз алушының дебиторлық берешегi; қарыз алушының және/немесе кепiлзат берушiнiң жылжымалы мүлкi; айналымдағы тауарлар түрiнде қамтамасыз етуге 0,6 коэффициент;
Тармақша 4
4) қанағаттанарлық – осы тармақшада санамаланған қамтамасыз етуден тұратын және жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 50 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан темен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктердiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктiң резервтiк аккредитивтерi; тиiстi қаржы жылына арналған республикалық немесе жергiлiктi бюджеттерде инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкерлердiң мiндеттемелерiн өтеу және қызмет көрсету үшiн көзделген мүлiктер; төлем қабiлеттiлiгi бар (қаржы жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдiк берiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi немесе осыған ұқсас Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резиденттерi емес-ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi немесе осыған ұқсас Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резиденттерi емес-ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктiң резервтiк аккредитивтерi; мүлiк, оның iшiнде бизнес-жоспарға сәйкес келешекте түсетiн мүлiк; қаржы жылына сәйкес республикалық немесе жергiлiктi бюджеттердегi инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкердiң мiндеттемелерiн өтеу және қамтамасыз ету үшiн көзделген ақша; төлем қаблеттiлiгi бар (қаржы жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдiк берiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi түрiнде қамтамасыз етуге 0,8 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiнде қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент; мыналар: қарыз алушының дебиторлық берешегi; қарыз алушының және/немесе кепiлзат берушiнiң жылжымалы мүлкi; айналымдағы тауарлар түрiнде қамтамасыз етуге 0,6 коэффициент;
Тармақша 5
5) қамтамасыз етусiз – жиынтығы актив бойынша қарыз алушының кемiнде 50 процент мiндеттемелерiн жабатын қамтамасыз ету (негiзгi борыш және бiрiншi тоқсан iшiнде қарызды (кредиттi) пайдаланғаны үшiн сыйақы алуға қажеттi, сондай-ақ жеңiлдiк берiлген кезең үшiн сыйақы бойынша, егер осындайды Ұйым ұсынса). Осы тармақшаны қолдану мақсатында қамтамасыз етудi бағалау кезiнде қамтамасыз ету құнына мынадай коэффициенттер қолданылады: осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлген өтiмдiлiгi жоғары қамтамасыз етуге 1 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктiң резервтiк аккредитивтерi; тиiстi қаржы жылына арналған республикалық немесе жергiлiктi бюджеттерде инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкерлердiң мiндеттемелерiн өтеу және қызмет көрсету үшiн көзделген мүлiк; төлем қаблеттiлiгi бар (қаржы жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдiк берiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В+» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi; Standard & Poor's агенттiгi немесе осыған ұқсас Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерi берген «ВВ+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резиденттерi емес-ұйымдары шығарған бағалы қағаздар; Standard & Poor's агенттiгi немесе осыған ұқсас Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерi берген «В+» тобынан төмен емес борыштық рейтингi бар Қазақстан Республикасының резиденттерi емес-ұйымдары шығарған бағалы қағаздар түрiнде қамтамасыз етуге 0,9 коэффициент; мыналар: заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «ВВ-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); заңды тұлғалардың - Қазақстан Республикасы резидент еместерiнiң, оның iшiнде Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар резидент емес банктердiң кепiлдiктерi (кепiлдемелерi); Standard & Poor's агенттiгi берген «В-» тобынан төмен емес борыштық рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар банктiң резервтiк аккредитивтерi; мүлiк, оның iшiнде бизнес-жоспарға сәйкес келешекте түсетiн мүлiк; қаржы жылына сәйкес республикалық немесе жергiлiктi бюджеттердегi инвестициялық қарыздар (кредиттер) бойынша борышкердiң мiндеттемелерiн өтеу және қамтамасыз ету үшiн көзделген ақша; төлем қаблеттiлiгi бар (қаржы жағдайы тұрақты) заңды тұлғалардан кепiлдiк берiлген төлемдер бойынша түсетiн ақша; Standard & Poor's агенттiгi берген «В» тобынан төмен емес қаржылық сенiмдiлiк рейтингi немесе Moody's Investors Service немесе Fitch рейтингтiк агенттiктерiнiң осыған ұқсас деңгейдегi рейтингi бар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру полистерi түрiнде қамтамасыз етуге 0,8 коэффициент; Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ресiмделген жылжымайтын мүлiк түрiнде қамтамасыз етудiң нарықтық құнына 0,7 коэффициент; мыналар: қарыз алушының дебиторлық берешегi; қарыз алушының және/немесе кепiлзат берушiнiң жылжымалы мүлкi; айналымдағы тауарлар түрiнде қамтамасыз етуге 0,6 коэффициент.
Тармақ 84
84. Ұйымның қамтамасыз ету сапасы жүргiзiлген қамтамасыз ету мониторингi нәтижелерi бойынша мыналарды қолдана отырып айқындалады: жылжымайтын мүлiк бойынша - Қазақстан Республикасының бағалау қызметi туралы заңнамасына сәйкес бағалаушы мен қарыз алушы және (немесе) кепiлзат алушы арасында жасалған шарт бойынша жүргiзiлген бағалау жөнiндегi есепте айқындалған жылжымайтын мүлiктiң нарықтық құны; өзге қамтамасыз ету бойынша - Ұйымның iшкi нормативтiк құжаттарына сәйкес анықталған құны.
Тармақ 2. § 2. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басымды салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерiн пайдалану ерекшелiгi
§ 2. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басымды салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерiн пайдалану ерекшелiгi
Тармақ 85. Ұлттық басқарушы холдингтiң, сондай-ақ негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi, заңды тұлғалар үшiн активтер мен шартты мiндеттемелердi (инвестициялық қарыздар (кредиттер) және олармен байланысты шарттық мiндеттемелердi, сондай-ақ бiртектi қарыздар (кредиттер) қосылған қарыздарды қоспағанда) жiктеу өлшемдерi
85. Ұлттық басқарушы холдинг Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басымды салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздарды (кредиттердi) жiктеген кезде осы Қағидаларға 2-қосымшаның 2, 3-кестелерi пайдаланылады. Қағидаларға 1-қосымша Ұлттық басқарушы холдингтiң, сондай-ақ негiзгi қызмет түрi қарыз операцияларын жүзеге асыру немесе талап құқықтарын сатып алу болып табылатын және дауыс беретiн акцияларының (қатысу үлестерiнiң) жүз процентi ұлттық басқарушы холдингке тиесiлi, заңды тұлғалар үшiн активтер мен шартты мiндеттемелердi (инвестициялық қарыздар (кредиттер) және олармен байланысты шарттық мiндеттемелердi, сондай-ақ бiртектi қарыздар (кредиттер) қосылған қарыздарды қоспағанда) жiктеу өлшемдерi 1-кесте № Өл­шем­дер Жiк­теу са­на­ты Бал­дар 1. Қар­жы­лық жай-күйi 1.1. тұ­рақ­ты 0 1.2. қа­на­ғат­та­нар­лық +1 1.3. тұ­рақ­сыз +2 1.4. на­шар +4 2. Ке­шiк­тiрiл­ген өтеу мерзi­мiнiң бо­луы кре­дит бой­ын­ша са­лым­дар (де­по­зит­тер), ба­ға­лы қа­ға­з­дар және шар­тты мiн­дет­те­ме­лер бой­ын­ша де­би­тор­лық бе­ре­шек бой­ын­ша 2.1. жiк­те­летiн ак­тив бой­ын­ша ке­шiк­тiрiл­ген тө­лем­дер­дiң бол­мауы -1 2.2. ағым­да­ғы күн­ге дей­iн тө­лем­дер­дiң мерзi­мiн өт­кi­зуi бар болған және тө­лем­дер­дi тө­леу мерзi­мi ба­стал­ма­ған қары­здар 0 2.3. 7-30 күн 7 күн­ге дей­iн 14 күн­ге дей­iн +1.5 2.4. 31-60 күн 7 күн­нен 15 күн­ге дей­iн 14 күн­нен 30 күн­ге дей­iн +2.5 2.5. 61-90 күн 15 күн­нен 30 күн­ге дей­iн 30 күн­нен 60 күн­ге дей­iн +3.5 2.6. 90 күн­нен астам 30 күн­нен астам 60 күн­нен астам +4.5 3. Қам­та­ма­сыз ету са­па­сы 3.1. Сенiм­дi -3 3.2. Жақ­сы -2 3.3. қа­на­ғат­та­нар­лық 0 3.4. қа­на­ғат­тан­ғы­сыз +1 3.5. қам­та­ма­сыз етiл­мей­дi +2 4. Ұзар­ту 4.1. ұзар­ту­дың бол­мауы 0 4.2. ұзар­ту­дың бо­луы ұзар­ту­лар са­ны +1 бал­ға кө­бей­тiледi 5. Қарыз алушы­да (бо­рыш­кер­де) рей­тинг­тiң бо­луы 5.1. «А» және жо­ға­ры -3 5.2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi­нен жо­ға­ры - «А»-ға дей­iн -2 5.3. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi дең­гей­iн­де -1 5.4. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi­нен тө­мен және рей­тин­гi жоқ 0 Ұлттық басқарушы холдинг үшiн (инвестициялық қарыздар (кредиттер) және оларға байланысты шартты мiндеттемелердi, сондай-ақ бiртектi қарыздар (кредиттер) қосылған қарыздарды, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басымды салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда) активтер мен шартты мiндеттемелердi жiктеу өлшемдерi 2-кесте № Өл­шем­дер Жiк­теу са­на­ты Бал­дар 1. Қар­жы­лық жай-күйi 1.1. тұ­рақ­ты 0 1.2. қа­на­ғат­та­нар­лық +1 1.3. тұ­рақ­сыз +2 1.4. на­шар +4 2. Ке­шiк­тiрiл­ген өтеу мерзi­мiнiң бо­луы кре­дит бой­ын­ша са­лым­дар (де­по­зит­тер), ба­ға­лы қа­ға­з­дар және шар­тты мiн­дет­те­ме­лер бой­ын­ша де­би­тор­лық бе­ре­шек бой­ын­ша 2.1. жiк­те­летiн ак­тив бой­ын­ша ке­шiк­тiрiл­ген тө­лем­дер­дiң бол­мауы -1 2.2. ағым­да­ғы күн­ге дей­iн тө­лем­дер­дiң мерзi­мiн өт­кi­зуi бар болған және тө­лем­дер­дi тө­леу мерзi­мi ба­стал­ма­ған қары­здар 0 2.3. 7-30 күн 7 күн­ге дей­iн 14 күн­ге дей­iн +1.5 2.4. 31-60 күн 7 күн­нен 15 күн­ге дей­iн 14 күн­нен 30 күн­ге дей­iн +2.5 2.5. 61-90 күн 15 күн­нен 30 күн­ге дей­iн 30 күн­нен 60 күн­ге дей­iн +3.5 2.6. 90 күн­нен астам 30 күн­нен астам 60 күн­нен астам +4.5 3. Қам­та­ма­сыз ету са­па­сы 3.1. Сенiм­дi -3 3.2. Жақ­сы -2 3.3. қа­на­ғат­та­нар­лық 0 3.4. қа­на­ғат­тан­ғы­сыз +1 3.5. қам­та­ма­сыз етiл­мей­дi +2 4. Қарыз алушы­да (бо­рыш­кер­де) рей­тинг­тiң бо­луы 4.1. «А» және жо­ға­ры -3 4.2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi­нен жо­ға­ры - «А»-ға дей­iн -2 4.3. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi дең­гей­iн­де -1 4.4. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi­нен тө­мен және рей­тин­гi жоқ 0 Ұлттық басқарушы холдингтiң Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басымды салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерi 3-кесте № Өл­шем­дер Жiк­теу са­на­ты Бал­дар 1. Қар­жы­лық жай-күйi 1.1. жiк­те­летiн ак­тив бой­ын­ша ке­шiк­тiрiл­ген тө­лем­дер­дiң бол­мауы -1 1.2. ағым­да­ғы күн­ге дей­iн тө­лем­дер­дiң мерзi­мiн өт­кi­зуi бар болған және тө­лем­дер­дi тө­леу мерзi­мi ба­стал­ма­ған қары­здар 0 1.3. 30-60 күн +1.5 1.4. 61-90 күн +2.5 1.5. 91-120 күн +3.5 1.6. 120 күн­нен астам +4.5 Тиiстi жiктеу санаттары үшiн провизиялардың (резервтердiң) қажеттi көлемiнiң проценттiк мәндерiнiң шкаласы 4-кесте Ак­тив­тiң (шар­тты мiн­дет­те­менiң, бiр­тек­тi қары­здар (кре­дит­тер) қор­жы­ны­ның) жiк­те­лу са­на­тын ай­қын­да­у­ға ар­нал­ған балл са­ны * Ак­тив­тiң (шар­тты мiн­дет­те­менiң, бiр­тек­тi қары­здар (кре­дит­тер) қор­жы­ны­ның) жiк­те­лу са­на­ты Ак­тив­тер (шар­тты мiн­дет­те­ме­лер, бiр­тек­тi қары­здар (кре­дит­тер) қор­жы­ны) бой­ын­ша про­ви­зи­я­лар (негiз­гi бо­рыш со­ма­сы­ның %) мөл­шерi 1-ге дей­iн (ко­са ал­ған­да) Стан­дарт­ты Күм­ән­дi: 1-ден 2-ге дей­iн (ко­са ал­ған­да) 1-са­нат 5% - тө­лем­дер­дi уақ­ты­лы және то­лық тө­ле­ген кез­де 2-са­нат 10% - тө­лем­дер­дi ке­шiк­тiр­ген және то­лық тө­ле­ме­ген кез­де 2-ден 3-ке дей­iн (ко­са ал­ған­да) 3-са­нат 20% - тө­лем­дер­дi уақ­ты­лы және то­лық тө­ле­ген кез­де 4-са­нат 25% - тө­лем­дер­дi ке­шiк­тiр­ген және то­лық тө­ле­ме­ген кез­де 3-тен 4-ке дей­iн (қо­са ал­ған­да) 5-са­нат 50% - бар­лық жағ­дай­да 4-тен 8-ге дей­iн (ко­са ал­ған­да) 6-са­нат 75% - бар­лық жағ­дай­да 8-ден жо­ға­ры Үмiт­сiз 100% - бар­лық жағ­дай­да * Ескертпе: Агроөнеркәсiптiк кешен саласындағы ұлттық басқарушы холдинг пен оның еншiлес ұйымдарына баллдар саны әрқашан 0-ге тең. Қағидаларға 2-қосымша Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) қоспағанда, инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерi 1-кесте № Өл­шем­дер Жiк­теу са­на­ты Бал­дар 1. Қар­жы­лық жай-күйi 1.1. тұ­рақ­ты 0 1.2. қа­на­ғат­та­нар­лық +1 1.3. тұ­рақ­сыз +2 1.4. на­шар +4 2. Ке­шiк­тiрiл­ген өтеу мерзi­мiнiң бо­луы кре­дит бой­ын­ша са­лым­дар (де­по­зит­тер), ба­ға­лы қа­ға­з­дар және шар­тты мiн­дет­те­ме­лер бой­ын­ша де­би­тор­лық бе­ре­шек бой­ын­ша 2.1. жiк­те­летiн ак­тив бой­ын­ша ке­шiк­тiрiл­ген тө­лем­дер­дiң бол­мауы -1 2.2. ағым­да­ғы күн­ге дей­iн тө­лем­дер­дiң мерзi­мiн өт­кi­зуi бар болған және тө­лем­дер­дi тө­леу мерзi­мi ба­стал­ма­ған қары­здар 0 2.3. 7-30 күн 7 күн­ге дей­iн 14 күн­ге дей­iн +1.5 2.4. 31-60 күн 7 күн­нен 15 күн­ге дей­iн 14 күн­нен 30 күн­ге дей­iн +2.5 2.5. 61-90 күн 15 күн­нен 30 күн­ге дей­iн 30 күн­нен 60 күн­ге дей­iн +3.5 2.6. 90 күн­нен астам 30 күн­нен астам 60 күн­нен астам +4.5 3. Қам­та­ма­сыз ету са­па­сы 3.1. Сенiм­дi -3 3.2. Жақ­сы -2 3.3. қа­на­ғат­та­нар­лық 0 3.4. қа­на­ғат­тан­ғы­сыз +1 3.5. қам­та­ма­сыз етiл­мей­дi +2 4. Қарыз алушы­да (бо­рыш­кер­де) рей­тинг­тiң бо­луы 4.1. «А» және жо­ға­ры -3 4.2. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi­нен жо­ға­ры - «А»-ға дей­iн -2 4.3. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi дең­гей­iн­де -1 4.4. Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның рей­тин­гi­нен тө­мен және рей­тин­гi жоқ 0 Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмiмен айқындалған және Қазақстан Республикасының экономикасын оның басым салаларында жаңғырту мен әртараптандыруға бағытталған мемлекеттiк бағдарламаларға сәйкес жобаларды iске асыратын заңды тұлғаларға берiлген инвестициялық қарыздарды (кредиттердi) жiктеу өлшемдерi 2-кесте № Өл­шем­дер Жiк­теу са­на­ты Бал­дар 1. Ке­шiк­тiрiл­ген өтеу мерзi­мiнiң бо­луы 1.1. жiк­те­летiн ак­тив бой­ын­ша ке­шiк­тiрiл­ген тө­лем­дер­дiң бол­мауы -1 1.2. ағым­да­ғы күн­ге дей­iн тө­лем­дер­дiң мерзi­мiн өт­кi­зуi бар болған және тө­лем­дер­дi тө­леу мерзi­мi ба­стал­ма­ған қары­здар 0 1.3. 30-60 күн +1.5 1.4. 61-90 күн +2.5 1.5. 91-120 күн +3.5 1.6. 120 күн­нен астам +4.5 Тиiстi жiктеу санаттары үшiн провизиялардың (резервтердiң) қажеттi көлемiнiң проценттiк мәндерiнiң шкаласы 3-кесте Ак­тив­тiң (шар­тты мiн­дет­те­менiң, бiр­тек­тi қары­здар (кре­дит­тер) қор­жы­ны­ның) жiк­те­лу са­на­тын ай­қын­да­у­ға ар­нал­ған балл са­ны* Ак­тив­тiң (шар­тты мiн­дет­те­менiң, бiр­тек­тi қары­здар (кре­дит­тер) қор­жы­ны­ның) жiк­те­лу са­на­ты Ак­тив­тер (шар­тты мiн­дет­те­ме­лер, бiр­тек­тi қары­здар (кре­дит­тер) қор­жы­ны) бой­ын­ша про­ви­зи­я­лар (негiз­гi бо­рыш со­ма­сы­ның %) мөл­шерi 1-ге дей­iн (ко­са ал­ған­да) Стан­дарт­ты Күм­ән­дi: 1-ден 2-ге дей­iн (ко­са ал­ған­да) 1-са­нат 5% - тө­лем­дер­дi уақ­ты­лы және то­лық тө­ле­ген кез­де 2-са­нат 10% - тө­лем­дер­дi ке­шiк­тiр­ген және то­лық тө­ле­ме­ген кез­де 2-ден 3-ке дей­iн (ко­са ал­ған­да) 3-са­нат 20% - тө­лем­дер­дi уақ­ты­лы және то­лық тө­ле­ген кез­де 4-са­нат 25% - тө­лем­дер­дi ке­шiк­тiр­ген және то­лық тө­ле­ме­ген кез­де 3-тен 4-ке дей­iн (қо­са ал­ған­да) 5-са­нат 50% - бар­лық жағ­дай­да 4-тен 8-ге дей­iн (ко­са ал­ған­да) 6-са­нат 75% - бар­лық жағ­дай­да 8-ден жо­ға­ры Үмiт­сiз 100% - бар­лық жағ­дай­да * Ескертпе: Агроөнеркәсiптiк кешен саласындағы ұлттық басқарушы холдинг пен оның еншiлес ұйымдарына баллдар саны әрқашан 0-ге тең. Қағидаларға 3-қосымша Қарыз алушының қаржылық жағдайын анықтау
Тармақ 1. 1. Контрагент банктердiң және басқа да қаржы институттарының қаржылық жағдайын анықтау өлшемдерi
1. Контрагент банктердiң және басқа да қаржы институттарының қаржылық жағдайын анықтау өлшемдерi
Тармақ 1
1. Контрагент банктердiң және басқа да қаржы институттарының қаржылық жағдайын бағалау кезiнде «Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес әзiрленген Шоттардың жоспарына сәйкес бухгалтерлiк есеп шоттарында операцияларды көрсету тәртiбiнде қаржылық есептiлiктiң төменде көрсетiлген көрсеткiштерi пайдаланылады: 1-кесте Шот­тың ко­ды Шот­тың ата­уы 1000 Ақ­ша 1050 Кор­ре­спон­дент­тiк шот­тар 1100 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Ұлт­тық Бан­кiне қой­ы­ла­тын та­лап­тар 1200 Әдiл құн бой­ын­ша пай­да неме­се шы­ғын ар­қы­лы есеп­те­летiн ба­ға­лы қа­ға­з­дар 1250 Бас­қа банк­тер­ге ор­на­ла­сты­ры­л­ған күр­делi қар­жы 1300 Бас­қа банк­тер­ге берiл­ген қары­здар 1306 Қары­здар бой­ын­ша бас­қа банк­тер­дiң мерзi­мi өт­кен бе­ре­ше­гi 1309 Қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша бас­қа банк­тер­дiң мерзi­мi өт­кен бе­ре­ше­гi 1319 Бас­ка банк­тер­ге берiл­ген (кон­трак­тив­тiк) қары­здар және қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша ре­зерв­тер (про­ви­зи­я­лар) 1320 Банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар бер­ген қары­здар және қар­жы ли­зин­гi 1327 Банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар бер­ген қары­здар бой­ын­ша мерзi­мi өт­кен бе­ре­шек 1328 Банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар бер­ген (кон­трак­тив­тiк) қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша мерзi­мi өт­кен бе­ре­шек 1329 Банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар берiл­ген (кон­трак­тив­тiк) қары­здар және қар­жы ли­зинг­терi бой­ын­ша ре­зерв­тер (про­ви­зи­я­лар) 1400 Кли­ент­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар 1409 Фак­то­ринг бой­ын­ша кли­ент­тер­дiң мерзi­мi өт­кен бе­ре­ше­гi 1421 Қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша кли­ент­тер­дiң мерзi­мi өт­кен бе­ре­ше­гi 1423 Фор­фей­тинг бой­ын­ша кли­ент­тер­дiң мерзi­мi өт­кен бе­ре­ше­гi 1424 Қары­здар бой­ын­ша кли­ент­тер­дiң мерзi­мi өт­кен бе­ре­ше­гi 1427 Са­уда қыз­метiн қар­жы­лан­ды­ру опе­ра­ци­я­ла­ры бой­ын­ша мерзi­мi өт­кен бе­ре­шек 1428 Қары­здар және қар­жы ли­зинг­терi бой­ын­ша кли­ент­тер­ге берiл­ген (кон­трак­тив­тiк) ре­зерв­тер (про­ви­зи­я­лар) 1450 Са­ту­ға қол­да бар ба­ға­лы қа­ға­з­дар 1458 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар­мен жа­са­ла­тын «керi РЕ­ПО» опе­ра­ци­я­ла­ры 1470 Ка­пи­тал­ға және қо­са рет­тел­ген бо­рыш­қа ин­ве­сти­ци­я­лар 1475 Қо­са рет­тел­ген бо­рыш­қа ин­ве­сти­ци­я­лар (бел­сен­дi) 1476 Өзге ин­ве­сти­ци­я­лар (бел­сен­дi) 1480 Өте­ген­ге дей­iн ұста­ла­тын ба­ға­лы қа­ға­з­дар 1600 Та­у­ар­лық-ма­те­ри­ал­дық қор­лар 1650 Негiз­гi құ­рал­дар және ма­те­ри­ал­дық емес ак­тив­тер 1850 Өзге де­би­тор­лар 1880 Се­кью­ри­ти­лен­дiрiл­ген ак­тив­тер 2010 Кор­ре­спон­дент­тiк шот­тар 2020 Бас­қа банк­тер та­лап өт­кен­ге дей­iн­гi са­лым­дар 2030 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Үкi­метi­нен алын­ған қары­здар 2040 Ха­лы­қа­ра­лық қар­жы ұй­ым­да­ры­нан алын­ған қары­здар 2050 Бас­қа банк­тер­ден және банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар­дан алын­ған қары­здар 2110 Овер­найт қары­здар 2120 Мерзiм­дi са­лым­дар 2200 Кли­ент­тер­дiң ал­дын­да­ғы мiн­дет­те­ме­лер 2255 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар­мен жа­са­ла­тын "РЕ­ПО" опе­ра­ци­я­ла­ры 2300 Ай­на­лым­ға шы­ға­ры­л­ған ба­ға­лы қа­ға­з­дар 2400 Қо­са рет­тел­ген бо­ры­штар 2850 Өзге кре­ди­тор­лар 3200 Жал­пы банк­тiк тәу­е­кел­дер­ге ар­нал­ған ре­зерв­тер (про­ви­зи­я­лар) 3510 Ре­зерв­те­гi ка­пи­тал (пас­сив­тi) 3580 Өт­кен жыл­дар­дың бөлiн­бе­ген та­за пай­да­сы (жа­был­ма­ған шы­ғы­ны) (пас­сив­тi) 3599 Бөлiн­бе­ген та­за пай­да (жа­был­ма­ған шы­ғын) (пас­сив­тi) 4050 Кор­ре­спон­дент­тiк шот­тар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4100 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Ұлт­тық Бан­кiне ор­на­ла­сты­ры­л­ған са­лым­дар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4200 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4250 Бас­қа банк­тер­де ор­на­ла­сты­ры­л­ған са­лым­дар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4300 Бас­қа банк­тер­де бер­ген қары­здар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4320 Банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар­ға берiл­ген неме­се банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар­дан алын­ған қары­здар және қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4400 Кли­ент­тер­ге қой­ы­ла­тын та­лап­тар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4450 Өзге ба­ға­лы қа­ға­з­дар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4465 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар­мен жа­сал­ған «керi РЕ­ПО» опе­ра­ци­я­ла­ры бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4475 Қо­са рет­те­летiн бо­рыш­қа ин­ве­сти­ци­я­лар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4476 Өзге ин­ве­сти­ци­я­лар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 4480 Өте­ген­ге дей­iн ұста­ла­тын ба­ға­лы қа­ға­з­дар бой­ын­ша сый­а­қы алу­ға бай­ла­ны­сты кiрiстер 5020 Кор­ре­спон­дент­тiк шот­тар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5030 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Үкi­метi­нен және жер­гiлiк­тi ат­қа­ру­шы ор­ган­да­ры­нан алын­ған қары­здар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5040 Ха­лы­қа­ра­лық қар­жы ұй­ым­да­ры­нан алын­ған қары­здар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5050 Бас­қа банк­тер­ден алын­ған қары­здар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5060 Банк­тiк опе­ра­ци­я­лар­дың же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар­дан алын­ған қары­здар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5090 Сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты бас­қа шы­ғы­стар 5110 Овер­найт қары­здар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5120 Бас­қа банк­тер­дiң са­лым­да­ры бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5150 Фи­ли­ал­дар­мен есеп ай­ы­ры­су­лар бой­ын­ша шы­ғы­стар 5200 Кли­ент­тер­дiң та­лап­та­ры бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5250 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар­мен «РЕ­ПО» опе­ра­ци­я­ла­ры бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5300 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5400 Қо­са рет­тел­ген бо­рыш бой­ын­ша сый­а­қы тө­ле­у­ге бай­ла­ны­сты шы­ғы­стар 5451 Бас­қа банк­тер­ге ор­на­ла­сты­ры­л­ған са­лым­дар бой­ын­ша ре­зерв­тер­ге (про­ви­зи­я­лар­ға) ар­нал­ған қа­ра­жат бө­лу 5452 Бас­қа банк­тер­ге ұсы­ны­л­ған қары­здар мен қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша ре­зерв­тер­ге (про­ви­зи­я­лар­ға) ар­нал­ған қа­ра­жат бө­лу 5455 Кли­ент­тер­ге ұсы­ны­л­ған қары­здар мен қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша ре­зерв­тер­ге (про­ви­зи­я­лар­ға) ар­нал­ған қа­ра­жат бө­лу 5464 Ба­ға­лы қа­ға­з­дар бой­ын­ша ре­зерв­тер­ге (про­ви­зи­я­лар­ға) ар­нал­ған қа­ра­жат бө­лу 5466 Банк опе­ра­ци­я­ла­ры­ның же­ке­ле­ген түр­лерiн жү­зе­ге асы­ра­тын ұй­ым­дар­ға ұсы­ны­л­ған қары­здар мен қар­жы ли­зин­гi бой­ын­ша ре­зерв­тер­ге (про­ви­зи­я­лар­ға) ар­нал­ған қа­ра­жат бө­лу 6005 Шы­ға­ры­л­ған өтел­ме­ген ак­кре­ди­тив­тер бой­ын­ша ық­ти­мал та­лап­тар (бел­сен­дi) 6010 Рас­тал­ған өтел­ме­ген ак­кре­ди­тив­тер бой­ын­ша ық­ти­мал та­лап­тар (бел­сен­дi) 6055 Берiл­ген неме­се рас­тал­ған ке­пiл­дiк­тер бой­ын­ша ық­ти­мал та­лап­тар (бел­сен­дi)
Тармақ 2
2. Қаржылық жағдайды анықтау үшiн мынадай көрсеткiштер пайдаланылады:
Тармақша 1
1) «Иммобилизацияланған қаражат» (ИҚ) - 1850, 1306, 1309, 1327, 1328, 1409, 1421, 1423, 1424, 1427, 1600, 1650 шоттары және 2850 шоты сомасының айырмасы ретiнде анықталады (ИҚ = 1850 + 1306 + 1309 + 1327 + 1328 + 1409 + 1421 + 1423 + 1424 + 1427 + 1600 + 1650 - 2850);
Тармақша 2
2) «Меншiктi капитал-брутто» (МКБ) - «Меншiктi капитал» және «Иммобилизацияланған қаражат» көрсеткiштерiнiң айырмасы ретiнде аныкталады;
Тармақша 3
3) «Кiрiс активтерi» (КА) - 1000, 1050, 1100, 1200, 1250, 1300, 1400, 1450, 1470 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (КА = 1000 + 1050 + 1100 + 1200 + 1250 + 1300 + 1400 + 1450 + 1470);
Тармақша 4
4) «Кредиттер брутто» (КБ) - 1300, 1319, 1320, 1329, 1400, 1428, 6005, 6010, 6055 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (КБ = 1300 + 1319 + 1320 + 1329 + 1400 + 1428 + 6005 + 6010 + 6055);
Тармақша 5
5) «Мерзiмi өткен кредитте» (МК) - 1306, 1309, 1327, 1328, 1409, 1421, 1423, 1424, 1427 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (МК = 1306 + 1309 + 1327 + 1328 + 1409 + 1421 + 1423 + 1424 + 1427);
Тармақша 6
6) «Таза проценттiк кiрiс» - «резервтерге арналған шығыстар» (ТПК-РШ) - 4050, 4100, 4200, 4250, 4300, 4320, 4400, 4450, 4465, 4475, 4476, 4480 шоттарының сомасы және 5020, 5030, 5040, 5050, 5060, 5090, 5110, 5120, 5150, 5200, 5250, 5300, 5400, 5451, 5452, 5455, 5464, 5466 шоттарының сомасы айырма ретiнде анықталады ((ТПК-РШ) = (4050 + 4100 + 4200 + 4250 + 4300 + 4320 + 4400 + 4450 + 4465 + 4475 + 4476 + 4480) - (5020 + 5030 + 5040 + 5050 + 5060 + 5090 + 5110 + 5120 + 5150 + 5200 + 5250 + 5300 + 5400 + 5451 + 5452 + 5455 + 5464 + 5466));
Тармақша 7
7) «Проценттiк кiрiс әкелетiн активтер» (ПКА) - 1050, 1100, 1200, 1250, 1300, 1320, 1400, 1450, 1458, 1475, 1476, 1480, 1880 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (ПКА = 1050 + 1100 + 1200 + 1250 + 1300 + 1320 + 1400 + 1450 + 1458 + 1475 + 1476 + 1480 + 1880);
Тармақша 8
8) «Таза пайда» + «Резервтер» + «Резервтiк қор» (ТРР) - 3599, 1319, 1329, 1428, 3200, 3510, 3580 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (ТРР = 3599 + 1319 + 1329 + 1428 + 3200 + 3510 + 3580);
Тармақша 9
9) «Проценттiк кiрiстер» (ПК) - 4050, 4100, 4200, 4250, 4300, 4320, 4400, 4450, 4465, 4475, 4476, 4480 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (ПК = 4050 + 4100 + 4200 + 4250 + 4300 + 4320 + 4400 + 4450 + 4465 + 4475 + 4476 + 4480);
Тармақша 10
10) «Проценттiк шығыстар» (ПШ) - 5020, 5030, 5040, 5050, 5060, 5090, 5110, 5120, 5150, 5200, 5250, 5300, 5400 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (ПШ = 5020 + 5030 + 5040 + 5050 + 5060 + 5090 + 5110 + 5120 + 5150 + 5200 + 5250 + 5300 + 5400);
Тармақша 11
11) «Проценттiк мiндеттемелер» (ПМ) - 2010, 2020, 2030, 2040, 2050, 2110, 2120, 2200, 2255, 2300, 2400 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (ПМ = 2010 + 2020 + 2030 + 2040 + 2050 + 2110 + 2120 + 2200 + 2255 + 2300 + 2400);
Тармақша 12
12) «Кредиттер бойынша кiрiс» (КК) - 4300, 4320, 4400 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (КК = 4300 + 4320 + 4400);
Тармақша 13
13) «Кредиттер бойынша провизияларға арналған шығыстар» (КПШ) - 5452 және 5455 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (КПШ = 5452 + 5455);
Тармақша 14
14) «Қалыптасқан провизиялар» (ҚП) - 1319, 1329, 1428 шоттарының сомасы ретiнде анықталады (ҚП = 1319 + 1329 + 1428);
Тармақ 3
3. Қаржылық жағдайды анықтау үшiн осы құжаттың 2-кестесiнiң 1-бағанында көрсетiлген әрбiр көрсеткiш бойынша қорытынды балдар есептеледi. Көрсеткiштiң қорытынды балы 3-бағандағы нормативтерге сәйкестiкке байланысты 4-бағаннан тиiстi балл берiледi. 2-кесте Көр­сет­кi­штiң ата­уы Есеп­теу тәр­тiбi Көр­сет­кiш нор­ма­тив­терi Тиiстi балл 1 2 3 4 Ка­пи­тал им­мо­би­ли­за­ци­сы ко­эф­фи­ци­ен­тi им­мо­би­ли­за­ци­я­лан­ған қа­ра­жат / мен­шiк­тi ка­пи­тал – брут­то 0-10% 0 10-30% 5 30%-тен ар­тық неме­се терiс мәнi 10 Ав­то­но­мия ко­эф­фи­ци­ен­тi мен­шiк­тi ка­пи­тал – нет­то/ мiн­дет­те­ме­лер 13%-тен ар­тық 0 6%-13% 5 6%-тен кем 10 Ма­невр­леу ко­эф­фи­ци­ен­тi мен­шiк­тi ка­пи­тал – нет­то/ мен­шiк­тi ка­пи­тал – брут­то 90%-тен ар­тық 0 70%-90% 5 70%-тен кем неме­се егер еке­уi де терiс мән­дi бол­са 10 Ка­пи­тал­дың муль­ти­пли­ка­то­ры ак­тив­тер / мен­шiк­тi ка­пи­тал 700%-тен кем 0 700%-900% 5 900%-тен ар­тық неме­се терiс мән­дi бол­са 10 Жиын­тық ак­тив­тер­де­гi кiрiстiк ак­тив­тер­дiң үлес сал­ма­ғы кiрiс ак­тив­терi / ак­тив­тер 80%-тен ар­тық 0 80%-тен-40%-ке дей­iн 5 40%-тен кем 10 Жиын­тық ак­тив­тер­де­гi кас­са­лық қа­ра­жат­тың үлес сал­ма­ғы кас­са / ак­тив­тер 3%-тен ар­тық 0 Кре­дит – брут­то (кли­ент­тер­ге кре­дит­тер, БАК, тең­герiм­нен тыс та­лап­тар) мен жиын­тық ак­тив­тер қа­ты­на­сы кре­дит­тер - брут­то (БАК және тең­герiм­нен ты­сты қо­са ал­ған­да) / ак­тив­тер 100%-тен кем 0 100%-130% 5 130%-тен ар­тық 10 Кре­дит­тiк қор­жын­да­ғы мерзi­мi өт­кен және шек­тел­ген бе­ре­шек­тiң үлесi мерзi­мi өт­кен кре­дит­тер/ кре­дит­тер – брут­то 5%-тен кем 0 5%-15% 5 15%-тен ар­тық 10 Кре­дит тәу­е­келi ко­эф­фи­цен­тi кре­дит­тер – брут­то - қа­лып­тас­қан про­ви­зи­я­лар / кре­дит­тер – брут­то 85%-тен ар­тық 0 60%-85% 5 60%-тен кем 10 Тәу­е­кел­ге тү­зетiл­ген та­за про­цент­тiк мар­жа та­за про­цент­тiк кiрiс - ре­зерв­тер­ге ар­нал­ған шы­ғы­стар / про­цент­тiк кiрiс әке­летiн ак­тив­тер 2%-тен ар­тық 0 0,5%-2% 5 0,5%-тен кем 10 Тәу­е­кел­ден қор­ға­лу ко­эф­фи­ци­ен­тi та­за пай­да + ре­зерв­тер + ре­зерв­тiк қор / кiрiс ак­тив­терi 20%-тен ар­тық 0 11%-20% 5 11%-тен кем 10 ROA ак­тив­терiне қай­та­ру та­за пай­да / ак­тив­тер 3%-тен ар­тық 0 1%-3% 5 1%-тен кем 10 ROA мен­шiк­тi ка­пи­та­лы­на қай­та­ру та­за пай­да / мен­шiк­тi ка­пи­тал 18%-тен ар­тық 0 6%-18% 5 6%-тен кем неме­се егер еке­уi де терiс мән­дi бол­са 10 Та­за про­цент­тiк мар­жа та­за про­цент­тiк кiрiс / про­цент­тiк кiрiс әке­летiн ак­тив­тер 6%-тен ар­тық 0 3%-6% 5 3%-тен ар­тық 10 Про­цент­тiк спр­эд (про­цент­тiк кiрiстер/про­цент­тiк кiрiс әке­летiн ак­тив­тер) - (про­цент­тiк шы­ғы­стар/про­цент­тiк мiн­дет­те­ме­лер) 6%-тен ар­тық 0 4%-6% 5 4%-тен кем 10 Кре­дит­тер бой­ын­ша про­ви­зи­я­лар­ға ар­нал­ған шы­ғы­стар­ға қа­ты­сты кре­дит­тер бой­ын­ша кiрiстiң ара қа­ты­на­сы кре­дит­тiк кiрiс / кре­дит­тiк про­ви­зи­я­лар­ға шы­ғы­стар 35%-тен кем 0 35%-55% 5 55%-тен ар­тық 10 Ле­ве­редж мiн­дет­те­ме­лер / мен­шiк­тi ка­пи­тал – нет­то 600%-тен кем 0 600%-810% 5 810%-тен ар­тық неме­се терiс мәнi 10 Де­по­зит­тер­дiң кре­дит­тер­ге ара­қа­ты­на­сы де­по­зит­тер / кре­дит­тер 80%-тен ар­тық 0 60%-80% 5 60%-тен кем 10
Тармақ 4
4. Қаржылық жағдайды анықтау үшiн барлық көрсеткiштер бойынша қорытынды балдар жинақтайды және алынған нәтиже құжаттың 3-кестесiне сәйкес қаржылық жағдайының жiктелуiн анықтайды. Егер қорытынды балдар сомасы кемiнде 75 балды құраса - контрагент-банктiң жағдайы «Тұрақты» болып жiктеледi, 76-ден 130-ге дейiнгi балдар - жағдайы «Қанағаттанарлық», 131-ден 154-қа дейiнгi балдар - жағдайы «Тұрақты емес», 154-тан артық балдар - жағдайы «Нашар». 3-кесте Жағ­дайы Қо­ры­тын­ды ба­лы Тұ­рақ­ты <75 Қа­на­ғат­та­нар­лық 76-130 Тұ­рақ­ты емес 131-154 На­шар >=155
Тармақ 5
5. Егер контрагент банктiң рейтингi Қазақстан Республикасының егемен рейтингiне тең немесе жоғары болған жағдайда, онда жағдай «Тұрақты» деп саналады.
Тармақ 2. 2. Корпоративтiк контрагенттердiң қаржылық жағдайын жiктеу өлшемдерi
2. Корпоративтiк контрагенттердiң қаржылық жағдайын жiктеу өлшемдерi
Тармақ 6
6. Корпоративтiк конграгенттердiң қаржылық жағдайы төменде келтiрiлген кестеге сәйкес есептеледi. 1-бағанда көрсетiлген әрбiр көрсеткiш 2-бағаннан шығатын есеп айырысу тәртiбiне сәйкес есептеледi және одан әрi оған 3-бағанға сәйкес тиiстi балды иеленедi: 4-кесте Қар­жы­лық көр­сет­кi­ш­тер Есеп ай­ы­ры­су тәр­тiбi Көр­сет­кiш нор­ма­тив­терi Тиiстi балл Сал­мақ­ты­лық ко­эф­фи­ци­ен­тi Қо­ры­тын­ды балл 1 2 3 4 5 6 1. Ағым­да­ғы өтiм­дiлiк ко­эф­фи­ци­ен­тi Ағым­да­ғы ак­тив­тер / Ағым­да­ғы мiн­дет­те­ме­лер >=80% 0 2 50-80% 5 <50% 10 2. Мерзiм­дi өтiм­дiлiк ко­эф­фи­ци­ен­тi Өтiм­дi ак­тив­тер /Ағым­да­ғы мiн­дет­те­ме­лер >=65% 0 2 20-65% 5 <20% 10 3. Қар­жы­лық тұт­қа Қары­здық қа­ра­жат / Мен­шiк­тi ка­пи­тал <=67% 0 4 67-233% 5 >233% 10 4. Ав­то­но­мия ко­эф­фи­ци­ен­тi Қары­здық қа­ра­жат / Ак­тив­тер­дiң бар­лы­ғы <=40% 0 4 40-70% 5 >70% 10 5. Са­ту­дың рен­та­бель­дiлi­гi, % Та­за пай­да / Түсiм >=14% 0 3 7-14% 5 <7% 10 6. Мен­шiк­тi ка­пи­тал­дың рен­та­бель­дiлi­гi (КОЕ), % Та­за пай­да / Мен­шiк­тi ка­пи­тал >=12% 0 3 5-12% 5 <5% 10 7. Бiр жыл iшiн­де­гi ак­тив­тер­дiң ди­на­ми­ка­сы Жыл со­ңын­да­ғы ак­тив­тер (ке­зең) / жыл ба­сын­да­ғы ак­тив­тер (ке­зең) >15% 0 2 5-15% 5 <5% 10 8. Бiр жыл iшiн­де­гi та­за пай­да сер­пiнi Ағым­да­ғы жыл iшiн­де­гi та­за пай­да (ке­зең) / өт­кен жыл iшiн­де­гi та­за пай­да (ке­зең) >=10% 0 2 0-10% 5 <0% 10 9. Бiр жыл iшiн­де опе­ра­ци­я­лық қыз­мет­тен түс­кен ақ­ша­ның тү­су сер­пiнi Ағым­да­ғы жыл iшiн­де опе­ра­ци­я­лық қыз­мет­тен түс­кен ақ­ша түсiм­дерiнiң со­ма­сы (ке­зең) / опе­ра­ци­я­лық қыз­мет­тен түс­кен ақ­ша түсiм­дерiнiң со­ма­сы (ке­зең) >=10% 0 3 0-10% 5 <0% 10
Тармақ 7
7. Көрсеткiштерден әрқайсысы бойынша алынған балдарды (6 бағана) жинақтайды және алынған нәтиже осы құжаттың 5-кестесіне сәйкес қаржылық жағдайының жiктелуiн анықтайды. Егер балдар сомасы кемiнде 130 балды құраса, контрагент-банктiң жағдайы «Тұрақты», 135-тен 175 балға дейiн - «Қанағаттанарлық» жағдай, 180-нан 200 балға дейiн - «Тұрақты емес» жағдай, 205-нан артық балға - «Нашар» жағдай болып жiктеледi. 5-кесте Жағ­дайы Қо­ры­тын­ды ба­лы Тұ­рақ­ты <130 Қа­на­ғат­та­нар­лық 135-175 Тұ­рақ­ты емес 180-200 На­шар >205