Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 23 қаңтардағы «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Заңының 6-бабына және Қазақстан Республикасының 2017 жылғы 20 ақпандағы «Жайылымдар туралы» Заңының 8-бабына сәйкес, Индер аудандық мәслихаты ШЕШТІ:

Индер аудандық мәслихатының
2023 жылғы 29 мамырдағы
№ 18-VIIІ шешіміне қосымша
Индер ауданы бойынша 2023-2024 жылдарға арналған жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары
Осы Индер ауданы бойынша 2023-2024 жылдарға арналған жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі – Жоспар) Қазақстан Республикасының 2017 жылғы 20 ақпандағы «Жайылымдар туралы» Заңына, Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 23 қаңтардағы «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Заңына, Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары-Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 24 сәуірдегі № 173 «Жайылымдарды ұтымды пайдалану қағидаларын бекіту туралы» бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 15090 тіркелген), Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 тіркелген) бұйрығына сәйкес әзірленді.
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозу процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспар мазмұны:

Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар:
жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қараудың жай-күйі туралы мәліметтер;
ветеринариялық-санитариялық объектілер туралы мәліметтер;
иелерін-жайылым пайдаланушыларды, жеке және (немесе) заңды тұлғаларды көрсете отырып, ауыл шаруашылығы жануарлары мал басының саны туралы деректер;
ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер;
шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын қалыптастыру туралы мәліметтер;
екпе және аридтік жайылымдарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері;
малды айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер;
мемлекеттік органдар, жеке және (немесе) заңды тұлғалар берген өзге де деректер ескеріле отырып қабылданады.
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Индер ауданында 1 кент, 6 ауылдық округтер, 12 ауылдық елді-мекендер орналасқан.
№
р/с
Жер санаты
Барлығы, гектар
Соның ішінде жайылымдық
1
Жалпы жер көлемі: соның ішінде
1 087596
980031
2
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер
418651,7319
416574,2019
3
елді мекен жерлері
12363,56
9303,9200
4
Өнеркәсiп, көлiк, байланыс, ғарыш қызметі, қорғаныс, ұлттық қауіпсіздік мұқтажына арналған жерлер және ауыл шаруашылығына арналмаған өзге де жерлер
1 787,10
0
5
Орман қорының жерлері
15445
4019
6
Су қорының жерлері
14461
0
7
Босалқы жерлер
624371,6081
549955,8781
№
р/с
Округ атауы
Ел­ді ме­кен ата­уы
Тер­ри­то­ри­я­ның жал­пы кө­ле­мі, га
соның ішінде
Бар­лық егіс кө­ле­мі, га
Ел­ді ме­кен­дер­дің же­рі
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы жер
Босал­қы жер және ар­найы жер қо­ры
Басқа
1
Индербор кенті
Индербор кенті
7364,83
5012
2,03
0
2350,80
0
2
Елтай ауылдық округі
Елтай
88422
383
62761,8685
24917,1315
360
248
Аққала
2000
2000
0
0
0
3
Есбол ауылдық округі
Есбол
196317
759,73
106225,71
76251,56
13080
381
Ынтымақ
2000
2000
0
4
Өрлік ауылдық округі
Өрлік
160239
551,64
43339,92
115565,44
782
139
5
Көктоғай ауылдық округі
Көктоғай
260251
434,30
93158,6734
165080,0266
1578
310
6
Бөдене ауылдық округі
Бөдене
53479,17
406
15187
24287,17
13599
159
7
Жарсуат ауылдық округі
Жарсуат
317123
416,89
97976,53
218270,28
459,3
96
Құрылыс
100
100
0
0
0
Қызылжар
100
100
0
0
0
Ақтан
100
100
0
0
0
Кетебай
100
100
0
0
0
Аудан шөл-шөлейтті аймақ зонасына жатады. Топырағы ащы, ылғалы аз, жері сорлы. Өсетін шөптер негізінен жусан, жусан-бүйіргенді, сұр-жусанды және жусан тұқымдастар, ащы жерлерге көкпек, ебелек, бұйырғын, адыраспан өссе, құмды жерлерге қияқ, еркек, қияқ боз, селеу, тағы басқа шөптер өседі. Кей жылдары, көктем ылғалды, жылы болғанда сәуірдің ортасынан бастап эфемерлер (мортық, қоңыр бас, сіңбірік, мысық құйрық) сияқты шөптер өсе бастайды. Бұл шөптер бір жарым айларда қурай бастайды. Жайылымды тиімді пайдалану, оның тозуына жол бермеу, әр малдың жақсы жейтін шөбіне қарай орналастыруға да байланысты.
Индер ауданының қысы қоңыржай салқын, онша ұзақ емес. Жаз аудан аумағында ыстық және ұзак болады. Жауын-шашынның жылдық мөлшері 242-282 мм.
Қар жамылғысының қалындығы 10 см-ден аспайды, желтоқсан айының екінші онкүндігінен бастап 2-3 ай бойы сақталады. Ал жазда буланушылық (ылғалды жер, су бетінен ауаға булану) 800-900 мм.
Индер ауданының өзені - Жайық. Атырау облысының үлесіне 323 км бөлігі тиетін болса, соның 150 км-дей ұзындығы Индер ауданының жерімен солтүстіктен оңтүстікке ағып өтеді.
Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары - Қазақстан Республикасының Ауыл шаруашылығы министрінің 2016 жылғы 30 желтоқсандағы №545 бұйрығының 6 қосымшасы 1 кестеге сәйкес бір ауыл шаруашылығы жануарларына су тұтынудың және су бұрудың үлестік нормалары анықталады.
Ауданда 7 мал қорымдары, 3 сібір жарасы көмінділері және 7 ветеринариялық пукттер бар.
Қазіргі уақытта Индер ауданында мүйізді ірі қара 23243 бас, ұсақ мал 97531 бас, 11329 бас жылқы және 3909 түйе саналады.
Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі №3-3/332 «Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» бұйрығына, Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары - Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 24 сәуірдегі №172 «Жайылымның жалпы алаңы жүктемесінің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі №3-3/332 бұйрығына өзгерістер енгізу туралы» бұйрығына сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасы: ірі қара мал - 18,0 га/бас, қой мен ешкілер - 3,6 га/бас, жылқы - 21,6 га/бас, түйе - 25,2 га/бас.
Табиғи
аймақ
Эко­ло­ги­я­лық гео­гра­фи­я­лық аудан­дар (кі­ші ай­мақ­тар)
Жай­ы­лым ти­пі (ба­сы­мы)
Жай­ы­лым­ның ор­та­ша өн­ді­ру шы­ғым­ды­лы­ғы/жем шөп өл­ше­мі, цент­нер/гек­тар бел­дем тар­ма­ғы
Қалпына келтірілген және деградацияланған алқаптардағы ауыл шаруашылығы жануарларының 1 басына арналған жайылым алаңының нормасы, гектар
Ірі қара
мал
Ұсақ мал
Жылқы
Түйе
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
қал­пы­на кел­ті­рі­л­ген
Шөл
Да­ла­лан­ған шөл (жар­ты­лай шө­лейт)
Ша­ғыр­лы - түр­лі шө­пте­сін­ді, жу­сан­ды - ер­кек шөп­ті, кей­де жүз­ген­мен бұ­та­лан­ған
240-260
18,0
26,5
3,6
5,3
21,6
31,8
25,2
37,1
Ауданның кейбір ауылдық округтерінде жеке шаруашылықтардағы (елді мекен шегінде) мал басының өсуіне байланысты 142537 га жайылымдық алқаптардың жетіспеушілігі байқалады, атап айтқанда Индрбор кентінде 49562 га, Бөдене ауылдық округінде 19342 га, Елтай ауылдық округінде 66833 га, Өрлік ауылдық округінде 6800 га.
Шаруа қожалықтарында жайылымдық жерлердің жетіспеушілігі байқалмайды. Барлық аудан көлеміндегі мал басына шаққанда 142537 га жайылымдық алқаптардың жетіспеушілігі байқалады.
Бұл мәселелерді шешу үшін мемлекеттік қордан жайылымдық алқаптарды ұтымды бөлу және елді мекен, ауыл шаруашылық мақсатындағы және Индер ауданының қордағы жерлерінен бөлу және елді мекен маңына жақын орналасқан жер телімдерін мемлекет мұқтажына алу есебінен ұлғайту қажет.
Күні бүгін Индер ауданының босалқы жер қорында 549955,8781 га жайылымдық жер учаскелері бар.
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 1-қосымша
№
р/с
Ауылдық округ
Мал қорымдары
Сібір жарасы көмінділері
Ветеринарлық пункттер
1
Индербор кенті
1
1
2
Елтай
1
1
3
Есбол
1
1
1
4
Өрлік
1
1
5
Көктоғай
1
1
1
6
Бөдене
1
1
7
Жарсуат
1
1
1
Барлығы
7
3
7
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 2-қосымша
№
Ауылдық
округ атауы
Шалғай жайылымға малдардың айдап шығарылу мерзімі
Шалғай жайылымнан малдардың қайтарылу мерзімі
Ескерту
1
Индербор кенті
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
2
Елтай
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
3
Есбол
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
4
Өрлік
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
5
Көктоғай
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
6
Бөдене
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
7
Жарсуат
Наурыздың бірінші жартысы
Қарашаның екінші онкүндігі
Сонымен қатар жайылымның кезеңінің ұзақтығы топырақтық-климаттық аймақ зонасына байланысты, ауыл шаруашылығы жануарлар түріне, сондай-ақ жайылым өнімділігіне байланысты біркелкі құрғақ-селеулі-бетегелі-жусанды далада 150-180 күнді құрайды.
Бұл жағдайда жайылымның ұзақтығы мүйізді ірі қара, ұсақ мүйізді малдар, жылқы және түйелер үшін максималды қар жамылғысың қалыңдығымен тереңдігіне және басқада факторларға байланысты.
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 3-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 4-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 5-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 6-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 7-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 8-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 9-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 10-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 11-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 12-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 13-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 14-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 15-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 16-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 17-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 18-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 19-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 20-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 21-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 22-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 23-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 24-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 25-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 26-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 27-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 28-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 29-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 30-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 31-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 32-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 33-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 34-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 35-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 36-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 37-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 38-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 39-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 40-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 41-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 42-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 43-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 44-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 45-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 46-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 47-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 48-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 49-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 50-қосымша
Индер ауданы бойынша
2023-2024 жылдарға арналған
жайылымдарды басқару және
оларды пайдалану жөніндегі
жоспарға 51-қосымша