Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Жер кодексінің» 15 бабының 1 тармағының 2-1) тармақшасына және Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару» Заңының 6 бабына сәйкес, Мұғалжар аудандық мәслихаты ШЕШІМ ҚАБЫЛДАДЫ:

2025 жылғы 11 қыркүйектегі
№ 430 шешіміне 1 қосымша
Талдысай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) "Жайылымдар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), "мемлекеттік статистика туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 "жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Талдысай ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы
ел­ді ме­кен­дер­дің
өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес
ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың
ор­ман қо­ры-ның
су қо­ры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
154865000
76633
21314
0
0
0
0
6163
104110
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Талдысай ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. Талдысай ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 104110 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 76633 гектар; елді мекендердің жерлері – 21314 гектар, босалқы жерлер 6163 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
жайы-лымдар-дың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар
көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, гек­тар
шал­ғай­да­ғы, гек­тар
мау­сым­дық, гек­тар
арид­тік, гек­тар
ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Тал­ды­с­ай ауыл­дық округ
154865000
Тал­ды­с­ай
Ең­бек
8947
8647
8947
8647
8947
8647
0
0
0
0
Талдысай ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 35 агороқұрылым жұмыс істейді, оларға 74554 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы
Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі
Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар
1
2
3
4
5
1
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-143
1,448
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-161
0,750
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-162
0,320
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-070
0,270
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-071
0,360
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-069
0,749
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-192
1,170
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-009
1,550
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-336
0,727
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-337
0,237
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-216
0,423
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
02-027-002-217
0,453
2
«Ой­ыл» ш/қ
61164025924
02-027-002-024
1
3
«Иги­лик» ш/қ
180664006204
02-027-002-100
1,560
4
«Та­лап-К» ш/қ
030764019636
02-027-002-005
1,095
5
«Кон­жар» ш/қ
610110301320
02-027-002-117
2,800
«Кон­жар» ш/қ
610110301320
02-027-002-014
1,017
«Кон­жар» ш/қ
610110301320
02-027-002-079
0,155
«Кон­жар» ш/қ
610110301320
02-027-002-081
0,206
6
«Ай­бат» ш/қ
611025300274
02-027-002-183
2,162
«Ай­бат» ш/қ
611025300274
02-027-002-184
0,333
«Ай­бат» ш/қ
611025300274
02-027-002-017
1,501
«Ай­бат» ш/қ
611025300274
02-027-002-018
0,817
7
«Нұр­қа­сым» ш/қ
050264033627
02-027-002-040
0,552
«Нұр­қа­сым» ш/қ
050264033627
02-027-002-154
1,132
«Нұр­қа­сым» ш/қ
050264033627
02-027-002-219
0,553
«Нұр­қа­сым» ш/қ
050264033627
02-027-
0,120
8
«Кай­ы­р­жан» ш/қ
070664027869
02-027-002-197
0,770
«Кай­ы­р­жан» ш/қ
070664027869
02-027-002-221
0,574
9
«Ар­ман-М» ш/қ
101164002935
02-027-002-201
0,700
«Ар­ман-М» ш/қ
101164002935
02-027-002-012
0,858
«Ар­ман-М» ш/қ
101164002935
02-027-002-013
0,308
«Ар­ман-М» ш/қ
101164002935
02-027-002-144
0,997
10
«Ел­нүр-Е» ш/қ
610823300120
02-027-002-098
0,300
11
«Бак­ка­нат» ш/қ
080664002250
02-027-002-121
0,228
«Бак­ка­нат» ш/қ
080664002250
02-027-002-031
0,537
«Бак­ка­нат» ш/қ
080664002250
02-027-002-095
0,200
12
«Бо­ла­шак-К» ш/қ
720421301186
02-027-002-035
0,125
«Бо­ла­шак-К» ш/қ
720421301186
02-027-002-036
0,436
«Бо­ла­шак-К» ш/қ
720421301186
02-027-002-208
1,970
13
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
02-027-002-155
1,524
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
02-027-002-156
2,479
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
02-027-002-112
0,989
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
02-027-002-187
0,510
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
02-027-002-054
1,449
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
02-027-002-232
0,497
14
«Құ­ла­гер» ш/қ
080664006015
02-027-002-142
0,996
«Құ­ла­гер» ш/қ
080664006015
02-027-002-060
0,741
«Құ­ла­гер» ш/қ
080664006015
02-027-002-207
0,775
15
«Рай­ым­бек» ш/қ
040764025692
02-027-002-068
0,140
«Рай­ым­бек» ш/қ
040764025692
02-027-002-122
0,300
16
«На­уры­з­бек» ш/қ
041164029527
02-027-002-083
0,425
17
«Ар­ту­ра» ш/қ
711017301418
02-027-002-037
0,227
«Ар­ту­ра» ш/қ
711017301418
02-027-002-159
2,179
18
«Дәу­рен-А» ш/қ
120564002782
02-027-002-045
0,180
«Дәу­рен-А» ш/қ
120564002782
02-027-002-200
0,458
«Дәу­рен-А» ш/қ
120564002782
02-027-002-199
0,424
«Дәу­рен-А» ш/қ
120564002782
02-027-002-218
0,783
19
«Бір­жан-К» ш/қ
050864021675
02-027-002-113
0,196
20
«Кен­бай» ш/қ
050964023269
02-027-002-118
0,336
«Кен­бай» ш/қ
050964023269
02-027-002-219
0,086
21
«Аман-Са­пар» ш/қ
070464001471
02-027-002-130
0,868
«Аман-Са­пар» ш/қ
070464001471
02-027-002-062
0,300
22
«Дастан-Қ» ш/қ
081064009080
02-027-002-160
2,503
«Дастан-Қ» ш/қ
081064009080
02-027-002-196
1,447
«Дастан-Қ» ш/қ
081064009080
02-027-002-133
0,130
23
«Са­ин» ш/қ
080664006005
02-027-002-136
0,093
«Са­ин» ш/қ
080664006005
02-027-002-191
0,995
24
«Тәй-Тәй» ш/қ
100764010886
02-027-002-168
0,095
«Тәй-Тәй» ш/қ
100764010886
02-027-002-169
0,135
«Тәй-Тәй» ш/қ
100764010886
02-027-002-164
0,700
«Тәй-Тәй» ш/қ
100764010886
02-027-002-165
0,340
«Тәй-Тәй» ш/қ
100764010886
02-027-002-150
1,993
25
«Му­ға­дес» ш/қ
150664027679
02-027-002-153
0,989
26
«Ай­ту­ған» ш/қ
101164019840
02-027-002-152
2,987
27
«Жас-Қа­нат» ш/қ
040660010480
02-027-002-158
1,995
28
«Нұр­хан» ш/қ
110664016823
02-027-002-157
2,010
29
«Ақ­құ­дық» ш/қ
141164006707
02-027-002-188
1,029
30
«Ка­у­сар» ш/қ
150764006183
02-027-002-193
0,485
«Ка­у­сар» ш/қ
150764006183
02-027-002-194
1,225
«Ка­у­сар» ш/қ
150764006183
02-027-002-195
0,370
«Ка­у­сар» ш/қ
150764006183
02-027-002-205
0,993
31
«Жо­лан-КА» ш/қ
150964007199
02-027-002-198
2,911
«Жо­лан-КА» ш/қ
150964007199
02-027-002-209
0,256
32
«Бақ­то­ры-Сул­тан» ш/қ
820223301824
02-027-002-202
0,398
«Бақ­то­ры-Сул­тан» ш/қ
820223301824
02-027-002-203
0,324
33
«Ере­сен» ш/қ
770428301669
02-027-002-206
1,073
34
«Орын­бек» ш/қ
741208303011
02-027-002-215
0,654
35
«Ең­бек-2017» АШӨК
160540018011
02-027-002
0,099
жиы­ны
74,554
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы, АШӨК – ауыл шаруашылығы өндірістік кооперативі;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-1785; қой мен ешкі – 4016 және жылқы-323 бас.
Талдысай ауылында: ірі қара мал – 1074; қой мен ешкі – 2649, жылқы-240 бас.
Еңбек ауылында: ірі қара мал – 711; қой мен ешкі – 1367, жылқы-83 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Талдысай ауылдық округі
154865000
Тал­ды­с­ай
8269
3973
2016
0
8947
0
Ең­бек
5474
2050
697
8647
0
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 22 479 га қажет.
Ірі қара мал – 1785; қой мен ешкі - 4016 және жылқы – 323 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 17594 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Талдысай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етпейді. Талдысай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 5311 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды көрші елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
1
2
3
4

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні
Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де)
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­діру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­нысты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы
Ал­қап тү­рі
Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас
Ала­ңы, мың гек­тар
За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы
1
2
3
4
5
6
7
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
8, 10, 12, 13
Се­ле­улібе­те­ге­лі әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лымда­ры
Жа­зық жайылым-дар мен ша-бындықтар
Се­леулі бе­те-ге­лі – 60%
Әр­түрлі шө­птер –40%
17,6
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттепқарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
ша­бын­дық
ша­бы­ла­тын жай­ы­лым
көк­тем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
10,5
-
-
8,8
9,3
10,1
5,1
Кестенің жалғасы
Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы
Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар
15
16
17
18
8,3
2324
145947
40865
қа­на­ғат­та­нар­лық
Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін
учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Талдысай - Қазақстанның Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданындағы ауыл. Талдысай ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қандыағаш қаласының орталығынан батысқа қарай 40 шақырым жерде орналасқан.
Климаты
Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады.
Топырақ
Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды.
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі
Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік
Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер
Ұзынды­ғы, ки­ло­метр
Ала­ңы, мың шар­шы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар)
2.
Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар
1
0,1
0,1
3.
Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры
4.
Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар
5.
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер
1
0,025
6.
Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер
7.
Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды
Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы
Ие­сі­нің ти­пі
Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
1
2
3
4
5
1
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Да­у­рен» ш/қ
000264018189
2
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ой­ыл» ш/қ
61164025924
3
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Игі­лік» ш/қ
180664006204
4
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Та­лап-К» ш/қ
030764019636
5
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Қон­жар» ш/қ
610110301320
6
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ай­бат» ш/қ
611025300274
7
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Нұр­қа­сым» ш/қ
050264033627
8
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Қай­ы­р­жан» ш/қ
070664027869
9
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ар­ман-М» ш/қ
101164002935
10
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ел­нұр-Е» ш/қ
610823300120
11
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Бақ­қа­нат» ш/қ
080664002250
12
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Бо­ла­шақ-К» ш/қ
720421301186
13
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ақ­қа­нат» ш/қ
030764023426
14
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Құ­ла­гер» ш/қ
080664006015
15
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Рай­ым­бек» ш/қ
040764025692
16
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«На­уры­з­бек» ш/қ
041164029527
17
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ар­ту­ра» ш/қ
711017301418
18
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Дәу­рен-А» ш/қ
120564002782
19
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Бір­жан-К» ш/қ
050864021675
20
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Кен­бай» ш/қ
050964023269
21
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Аман-Са­пар» ш/қ
070464001471
22
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Дастан-Қ» ш/қ
081064009080
23
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Са­ин» ш/қ
080664006005
24
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Тәй-Тәй» ш/қ
100764010886
25
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Мұ­ға­дес» ш/қ
150664027679
26
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ай­ту­ған» ш/қ
101164019840
27
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Жан-Қа­нат-С» ш/қ
040660010480
28
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Нұр­хан» ш/қ
110664016823
29
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ақ­құ­дық» ш/қ
141164006707
30
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ка­у­сар» ш/қ
150764006183
31
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Жо­лан-КА» ш/қ
150964007199
32
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Бақ­то­ры Сұл­тан» ш/қ
820223301824
33
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ере­сен» ш/қ
770428301669
34
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Орын­бек» ш/қ
741208303011
35
154865000
Тал­ды­с­ай ауыл­дық окру­гі
«Ең­бек-2017» АШК
160540018011
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
6
7
8
9
10
Кал­ди­на Гул­зат
421
360
259
0
Ку­лов Ак­зат
48
68
74
0
Га­ни­ба­е­ва Г
0
6
35
0
Са­рин Бер­кин
16
436
3
0
Му­ка­тов Рус­лан
0
0
209
0
Шар­бо­син Нур­лан
330
75
436
0
Та­у­ма­нов Ба­ти­хан
215
0
303
0
На­сы­ров Сейт­кул
94
106
2
0
Али­шев Ка­зы­бек
195
0
240
0
Ер­му­ха­нов Е
56
36
1
0
Са­тка­но­ва Ай­да­на
38
0
4
0
Иб­ра­ги­мов К
0
0
184
0
Су­юн­ба­ев Бер­ди
341
1296
60
0
Сул­та­нов Рус­лан
40
160
63
0
Та­ры­ба­ев Н
122
0
14
0
Ал­даб­ер­ге­нов Е
39
175
23
0
Сан­ды­ба­ев Жа­су­лан
36
0
148
0
Га­ни­ба­ев М
306
57
59
0
Те­рекба­ев А
10
196
0
0
Ту­ле­уму­хам­бе­тов К
28
89
0
0
Ба­зы­лов Т
229
36
26
0
Қаз­бе­ков Бекзат
412
51
185
0
Те­ги­сов Са­ин
67
108
28
0
Бал­га­зин Есен­жол
419
0
284
0
Тыр­на­қов Қай­рат
0
349
0
0
Ка­ни­ев Жу­ма­бек
108
0
199
0
Ане­ше­ва Са­кип
0
0
13
0
Ка­ра­мур­зин Ма­рат
33
1198
100
0
На­сы­ров Сейт­жан
102
113
23
0
Та­жи­га­рин Асет
0
1096
0
0
Ке­ле­шов Ал­тын­бек
0
0
57
0
Ақ­қай­ыр Мей­рам­бек
20
24
10
0
Ка­би­ев Нур­тас
10
296
127
0
Му­хан­бе­тов Т
45
6
14
0
Бал­ға­зин Мақ­сат
0
0
43
0
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұ­қа­лар
сиыр­лар
қа­шар­лар
бұ­қа­шық­тар
қой­лар және еш­кі­лер
төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар)
төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер)
ай­ғыр­лар, би­е­лер
төл
түй­е­лер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ито­го:
Тал­ды­с­ай
0
11
0
0
7
0
0
2
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ито­го:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бі­рін­ші жыл
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
екін­ші жыл
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
үшін­ші жыл
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
төр­тін­ші жыл
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Талдысай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етпейді жайылатын мал. Талдысай елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 5311 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды көрші елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

жыл­дар
1 қа­мау көк­тем
2 қа­мау көк­тем-жаз
3 қа­мау көк­тем-жаз-күз
4 қа­мау күз
2025
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2026
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2027
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Лет­ний пе­ри­од 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2028
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2029
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

2025 жылғы 11 қыркүектегі
№ 430 шешіміне 1 қосымша
Ембі қаласында жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) "Жайылымдар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), "мемлекеттік статистика туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 "жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Ембі қаласының жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Қала атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы
ел­ді ме­кен­дер­дің
өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес
ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың
ор­ман қо­ры-ның
су қо­ры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Ем­бі
154823000
54669
50247
0
0
0
0
0
104916
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Ембі қаласында 1 қалалық елді мекен бар бар. Ембі қаласы аумағының жалпы ауданы 104916 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 54669 гектар; елді мекендердің жерлері – 50247 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, өнеркәсіп жерлерінің, орман қорының, су қорының, босалқы жер қоры жерлері жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Қала атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар
көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар
шал­ғай­да­ғы, гек­тар
мау­сым­дық, гек­тар
арид­тік, гек­тар
ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ем­бі
115823000
Ем­бі
49127
49127
49127
0
0
0
0
Ембі қаласының аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 27 агроқұрылым жұмыс істейді, оларға 54258 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы
Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі
Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар
1
2
3
4
5
1
«Ба­лау­са» ш/қ
361222300122
02-027-029-004
0,780
2
«Бей­біт» ш/қ
110464006234
02-027-038-007
0,639
«Бей­біт» ш/қ
110464006234
02-027-025-045
0,249
3
«Ме­шит» ш/қ
700201301611
02-027-038-009
1,103
4
«Ары­стан» ш/қ
100964006647
02-027-029-003
0,750
«Ары­стан» ш/қ
100964006647
02-027-029-059
0,463
«Ары­стан» ш/қ
100964006647
02-027-038-036
0,035
«Ары­стан» ш/қ
100964006647
02-027-038-047
0,200
5
«Ди­на­ра» ш/қ
110964020159
02-027-038-041
0,121
«Ди­на­ра» ш/қ
110964020159
02-042-002-248
0,432
«Ди­на­ра» ш/қ
110964020159
02-027-038-017
0,198
«Ди­на­ра» ш/қ
110964020159
02-027-035-043
0,593
«Ди­на­ра» ш/қ
110964020159
02-027-035-094
5,231
6
«Ер­ке­бұ­лан» ш/қ
390502400936
02-027-038-021
0,550
«Ер­ке­бұ­лан» ш/қ
390502400936
02-027-025-085
0,550
7
«Бір­лес» ш/қ
651222300728
02-027-037-168
1,423
8
«Үміт» ш/қ
040564035991
02-027-038-022
0,967
«Үміт» ш/қ
040564035991
02-027-029-204
1,496
9
«Аза­мат-М» ш/қ
050464026790
02-027-004-123
1,350
«Аза­мат-М» ш/қ
050464026790
02-027-029-164
0,939
«Аза­мат-М» ш/қ
050464026790
02-027-029-172
0,508
«Аза­мат-М» ш/қ
050464026790
02-027-029-173
0,289
«Аза­мат-М» ш/қ
050464026790
02-027-
3,212
10
«Аза­мат-Т» ш/қ
050864021714
02-027-038-024
0,497
«Аза­мат-Т» ш/қ
050864021714
02-027-038-052
0,707
«Аза­мат-Т» ш/қ
050864021714
02-027-029-139
0,287
«Аза­мат-Т» ш/қ
050864021714
02-027-038-078
1,319
11
«Ба­қай» ш/қ
060464029975
02-027-029-039
0,800
«Ба­қай» ш/қ
060464029975
0,078
«Ба­қай» ш/қ
060464029975
02-027-029-202
1,598
12
«Ақ­ни­ет» ш/қ
051164023024
02-027-038-026
0,596
13
«Мақ­сат-Б» ш/қ
060564028722
02-027-038-044
1,997
«Мақ­сат-Б» ш/қ
060564028722
02-027-038-027
0,497
14
«Нұр-Өс» ш/қ
061164014057
02-027-037-154
0,997
«Нұр-Өс» ш/қ
061164014057
02-042-001-282
0,300
«Нұр-Өс» ш/қ
061164014057
02-042-001
1,100
«Нұр-Өс» ш/қ
061164014057
02-042-001
1,444
«Нұр-Өс» ш/қ
061164014057
02-042-001
0,449
15
«Қа­ра Қып­шақ» ш/қ
080364022274
02-027-038-002
0,895
16
«Ыр­за» ш/қ
090764008136
02-027-038-037
0,499
17
«Ең­бек-1» ш/қ
091264015897
02-027-029-073
0,490
«Ең­бек-1» ш/қ
091264015897
02-042-002-732
0,450
«Ең­бек-1» ш/қ
091264015897
02-027-025-075
1,686
«Ең­бек-1» ш/қ
091264015897
02-042-002-732
3,156
18
«Ақ­нұр-У» ш/қ
110264011273
02-027-038-038
0,598
19
«Бек­на­зар» ш/қ
100964016083
02-027-038-039
0,998
«Бек­на­зар» ш/қ
100964016083
02-027-038-046
0,040
«Бек­на­зар» ш/қ
100964016083
02-027-038-068
1,875
20
«Кең да­ла» ш/қ
140564013078
02-027-038-042
0,299
«Кең да­ла» ш/қ
140564013078
02-027-038-045
0,620
21
«Көк-су» ш/қ
890311351138
02-027-038-050
0,997
22
«Бе­кұ­лан» ш/қ
810707301229
02-027-038-049
1,303
«Бе­кұ­лан» ш/қ
810707301229
02-027-025-084
0,601
23
«Та­быс» ш/қ
540201302645
02-027-038-067
1,497
24
«Жем са­ма­лы» ш/қ
550620402176
02-027-038-074
1,729
25
«Жай­лау» щ/қ
800225300675
02-027-038-077
0,384
26
«Тау-Кен» ЖШС
000640001445
02-042-001-354
0,399
27
«Ре­ал Ра­курс» ЖШС
041140002356
02-027-038-035
0,998
жиы­ны
54,258
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы; ЖШС – жауапкершілігі шектеулі серіктестігі.
Қала аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал- 2591; қой мен ешкі – 3083, жылқы- 961 бас, түйе – 13 бас.
Қала жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 26-ға дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -34 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 38,4 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8160 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-9216 кг, түйе 10152 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 850 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-9,6; ұсақ мал-1,6, жылқы - бір басына 10,8 гектар, түйе – бір басына 11,9 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Қала атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
1
Ем­бі
154823000
Ем­бі
24873
4933
10379
154
49127
0
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 40339 га қажет.
Ірі қара мал – 2591; қой мен ешкі – 3083 және жылқы – 961 бас, түйе 13 бас. Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 49127 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Ембі қаласының қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
1
2
3
4

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні
Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де)
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла­ры­ның, түр­лен­ді­ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны­сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы
Ал­қап тү­рі
Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас
Ала­ңы, мың гек­тар
За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы
1
2
3
4
5
6
7
Ем­бі қа­ла­сы
32, 134, 144, 154
Қа­ра жу­сан­ды және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар шөл да­ла жай­ы­лым-да­ры
Шөл­ді жайылым­дар, сор­таң то­пырақ­тар, жа­зық жайылым­дар
Қа­ра жу­сан – 60%
Тас бұй­ыр-ғын –40%
49,1
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
ша­бын­дық
ша­бы­ла­тын жай­ы­лым
көк­тем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
10,5
-
-
8,8
9,3
10,1
5,1
Кестенің жалғасы
Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы
Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар
15
16
17
18
8,3
2158
407754
106016
қа­на­ғат­та­нар­лық
Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін
учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Ембі - Қазақстанның Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданындағы қала. Қандыағаш қаласының орталығынан оңтүстікке қарай 100 шақырым жерде орналасқан.
Климаты
Ауылдын климаты құрғақ далалық, жартылай шөлейттік, шөлді аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады.
Топырақ
Топырақ негізінен ашық қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: жартылай бұталы, сортаң, шөл жайылымдары, сортаңды топырақтар. Шөптерде: қара-жусан, көкпек-жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, дәнді жусанды шөптер кездеседі. Ауылдын жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 50% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 9,5 ц/га дейін болды.
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылда бір мал қорымы бар.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі
Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік
Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер
Ұзынды­ғы, ки­ло­метр
Ала­ңы, мың шар­шы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар)
2.
Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар
3.
Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры
4.
Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар
5.
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер
6.
Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер
7.
Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды
Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы
Ие­сі­нің ти­пі
Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
1
2
3
4
5
1
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ба­лау­са» ш/қ
361222300122
2
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Бей­біт» ш/қ
110464006234
3
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ме­шит» ш/қ
700201301611
4
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ары­стан» ш/қ
100964006647
5
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ди­на­ра» ш/қ
110964020159
6
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ер­ке­бұ­лан» ш/қ
390502400936
7
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Бір­лес» ш/қ
651222300728
8
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Үміт» ш/қ
040564035991
9
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Аза­мат-М» ш/қ
050464026790
10
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Аза­мат-Т» ш/қ
050864021714
11
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ба­қай» ш/қ
060464029975
12
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ақ­ни­ет» ш/қ
051164023024
13
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Мақ­сат-Б» ш/қ
060564028722
14
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Нұр-Өс» ш/қ
061164014057
15
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Қа­ра Қып­шақ» ш/қ
080364022274
16
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ыр­за» ш/қ
090764008136
17
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ең­бек-1» ш/қ
091264015897
18
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ақ­нұр-У» ш/қ
110264011273
19
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Бек­на­зар» ш/қ
100964016083
20
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Кең да­ла» ш/қ
140564013078
21
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Көк-су» ш/қ
890311351138
22
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Бе­кұ­лан» ш/қ
810707301229
23
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Та­быс» ш/қ
540201302645
24
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Жем са­ма­лы» ш/қ
550620402176
25
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Жай­лау» ш/қ
800225300675
26
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Тау-Кен» ЖШС
000640001445
27
154823000
Ем­бі қа­ла­сы
«Ре­ал Ра­курс» ЖШС
041140002356
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
6
7
8
9
10
Би­сен­би­на Гуль­жа­хан
25
0
0
0
Ку­ран­та­ев Са­бы­р­жан
99
574
182
0
Ай­ма­гам­бе­тов Бо­лат
15
109
9
0
Ал­ма­ни­я­зов Аман­жол
33
26
7
0
Иман­ба­ев Жұ­ма­бай
400
1205
128
0
Бал­ма­жа­но­ва Ры­сты
27
0
11
0
Са­ри­нов Мұх­тар
0
0
0
0
Жа­ку­пов Ер­хан
121
650
36
0
Ке­не­шов Га­лым­жан
Елу­ба­ев Ма­рат
59
584
104
0
Уте­ми­со­ва Тө­ре­бе­ке
13
122
42
0
Бир­ма­нов Сер­ға­зы
6
15
0
Има­на­лин Бу­лат
149
658
78
0
Чер­ни­я­зо­ва Ри­та
Кен­же­ба­ев Аза­мат
50
58
9
0
Бир­ма­нов Жа­рас
31
39
1
0
Аман­га­рин Се­рик
Ура­за­лин Аза­мат
32
528
48
0
Ба­е­шов Ер­бол
7
0
50
0
Ак­ку­ла­нов Аза­мат
18
0
0
0
Иб­ра­ев Ма­рат
163
200
0
0
Жақ­сы­ба­ев Ба­уыр­бек
210
425
99
0
Еш­ба­ев Қо­ны­с­бай
51
289
20
0
Да­у­рен­бе­ко­ва К
Есен­бе­ков Асет
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұ­қа­лар
сиыр­лар
қа­шар­лар
бұ­қа­шық­тар
қой­лар және еш­кі­лер
төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар)
төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер)
ай­ғыр­лар, би­е­лер
төл
түй­е­лер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ито­го:
Ем­бі
0
17
0
0
6
0
0
5
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ито­го:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бі­рін­ші жыл
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
екін­ші жыл
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
үшін­ші жыл
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
төр­тін­ші жыл
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
Ауылда жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдын көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Ембі қаласында қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті жайылатын мал қамтамасыз етеді.

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

жыл­дар
1 қа­мау көк­тем
2 қа­мау көк­тем-жаз
3 қа­мау көк­тем-жаз-күз
4 қа­мау күз
2025
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2026
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2027
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Лет­ний пе­ри­од 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2028
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2029
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

2025 жылғы 11 қыркүйектегі
№ 430 шешіміне 1 қосымша
Мұғалжар ауылында жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) "Жайылымдар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), "мемлекеттік статистика туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 "жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Мұғалжар ауылының жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауыл атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы
ел­ді ме­кен­дер­дің
өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес
ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың
ор­ман қо­ры-ның
су қо­ры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Мұ­ғал­жар
154857000
3302
17615
0
0
0
0
0
20917
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Мұғалжар ауылында 1 ауылдық елді мекен бар. Мұғалжар ауылының аумағының жалпы ауданы 20917 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 3302 гектар; елді мекендердің жерлері – 20917 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, өнеркәсіп жерлерінің, орман қорының, су қорының, босалқы жер қоры жерлері жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауыл атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар
көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар
шал­ғай­да­ғы, гек­тар
мау­сым­дық, гек­тар
арид­тік, гек­тар
ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Мұ­ғал­жар
1154857000
Мұ­ғал­жар
17286
17286
17286
0
0
0
0
Мұғалжар ауылының аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 2 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 3 293 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы
Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі
Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар
1
2
3
4
5
1
«Дау­лет­жан» ш/қ
060664028290
02-027-038-028
0,479
«Дау­лет­жан» ш/қ
060664028290
02-027-038-029
0,724
«Дау­лет­жан» ш/қ
060664028290
02-027-038-030
0,160
«Дау­лет­жан» ш/қ
060664028290
02-027-037-561
1,539
2
«Да­у­рен­бай» ш/қ
860628300538
02-027-037-506
0,400
жиы­ны
3,293
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауыл аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал- 728; қой мен ешкі – 2000 және жылқы- 190 бас.
Ауыл жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 26-ға дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -34 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 38,4 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8160 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-9216 кг, түйе 10152 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 850 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-9,6; ұсақ мал-1,6, жылқы - бір басына 10,8 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауыл атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
1
Мұ­ғал­жар
154857000
Мұ­ғал­жар
6989
3200
2052
0
17286
0
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 12241 га қажет.
Ірі қара мал – 1130; қой мен ешкі – 2511 және жылқы – 421 бас. Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 17286 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Мұғалжар ауылының қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
1
2
3
4

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні
Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де)
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы
Ал­қап тү­рі
Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас
Ала­ңы, мың гек­тар
За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы
1
2
3
4
5
6
7
Мұ­ғал­жар ауы­лы
134, 154
Қа­ра жу­сан­ды және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар тау бөк­тер­лі, шөл да­ла жай­ы­лым-да­ры
Шөл­ді жайы-лым­дар, сор­таң то­пы-рақ­тар, тау бөк­тер­лі, жа­зық жайы-лым­дар
Қа­ра жу­сан – 60%
Тас бұй­ыр-ғын –40%
17,3
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
ша­бын­дық
ша­бы­ла­тын жай­ы­лым
көк­тем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
10,5
-
-
8,8
9,3
10,1
5,1
Кестенің жалғасы
Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы
Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар
15
16
17
18
8,3
2158
143474
37303
қа­на­ғат­та­нар­лық
Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін
учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Мұғалжар - Қазақстанның Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданындағы ауыл. Қандыағаш қаласының орталығынан оңтүстікке қарай 120 шақырым жерде орналасқан.
Климаты
Ауылдын климаты құрғақ далалық, жартылай шөлейттік, шөлді аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады.
Топырақ
Топырақ негізінен ашық қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: жартылай бұталы, сортаң, шөл жайылымдары, сортаңды топырақтар. Шөптерде: қара-жусан, көкпек-жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, дәнді жусанды шөптер кездеседі. Ауылдын жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 50% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 9,5 ц/га дейін болды.
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылда бір мал қорымы бар.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі
Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік
Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер
Ұзынды­ғы, ки­ло­метр
Ала­ңы, мың шар­шы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар)
2.
Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар
3.
Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры
4.
Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар
5.
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер
6.
Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер
7.
Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
1
154839000
Мұ­ғал­жар ауы­лы
«Дау­лет­жан» ш/қ
060664028290
Ку­зем­ба­ев Дау­лет­жан
20
78
115
2
154839000
Мұ­ғал­жар ауы­лы
«Да­у­рен­бай» ш/қ
860628300538
Ка­ли­ев Қор­ган
14
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұ­қа­лар
сиыр­лар
қа­шар­лар
бұ­қа­шық­тар
қой­лар және еш­кі­лер
төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар)
төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер)
ай­ғыр­лар, би­е­лер
төл
түй­е­лер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ито­го:
Мұ­ғал­жар
0
7
0
0
5
0
0
2
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ито­го:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бі­рін­ші жыл
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
екін­ші жыл
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
үшін­ші жыл
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
төр­тін­ші жыл
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
Ауылда жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдын көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Мұғалжар ауылында қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті жайылатын мал қамтамасыз етеді.

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

жыл­дар
1 қа­мау көк­тем
2 қа­мау көк­тем-жаз
3 қа­мау көк­тем-жаз-күз
4 қа­мау күз
2025
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2026
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2027
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Лет­ний пе­ри­од 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2028
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2029
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

2025 жылғы 11 қыркүйектегі
№ 430 шешіміне 1 қосымша
Құмжарған ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) "Жайылымдар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), "мемлекеттік статистика туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 "жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Құмжарған ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы
ел­ді ме­кен­дер­дің
өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес
ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың
ор­ман қо­ры-ның
су қо­ры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
154851000
103784
42123
13041
0
0
0
3562
162510
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Құмжарған ауылдық округінде 3 ауылдық елді мекен бар. Құмжарған ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 162510 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 103784 гектар; елді мекендердің жерлері – 42123 гектар; өнеркәсіп жерлері – 13041 гектар; қордағы жерлер 3562 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар
көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар
шал­ғай­да­ғы, гек­тар
мау­сым­дық, гек­тар
арид­тік, гек­тар
ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Құм­жар­ған ауыл­дық округ
154851000
Бір­лік
Құм­сай
Құм­жар­ған
22051
8879
8784
22051
8879
8784
22051
8879
8784
0
0
0
0
Құмжарған ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 15 агроқұрылым жұмыс істейді, оларға 102 901 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы
Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі
Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар
1
2
3
4
5
1
«Ал­ты­най» ш/қ
160264033362
02-027-033-029
0,249
2
«Жұл­дыз-Э» ш/қ
112264019192
02-027-037-370
2,414
«Жұл­дыз-Э» ш/қ
112264019192
02-027-033-010
0,143
«Жұл­дыз-Э» ш/қ
112264019192
02-027-033-086
0,246
3
«Қа­ра-Көл» ш/қ
120464005096
02-027-033-006
0,652
«Қа­ра-Көл» ш/қ
120464005096
02-027-033-007
1,200
«Қа­ра-Көл» ш/қ
120464005096
02-027-033-108
0,850
4
«Дастан-Б» ш/қ
051264021011
02-027-033-087
1,196
«Дастан-Б» ш/қ
051264021011
02-027-033-011
0,800
«Дастан-Б» ш/қ
051264021011
02-027-033-131
1,996
5
«Қо­па» ш/қ
060860010610
02-027-033-021
0,413
«Қо­па» ш/қ
060860010610
02-027-033-110
0,589
«Қо­па» ш/қ
060860010610
02-027-033-135
0,425
6
«Қай­сар» ш/қ
991064004595
02-027-033-063
0,699
7
«Иги­лик-Р» ш/қ
090564006717
02-027-033-103
0,447
«Иги­лик-Р» ш/қ
090564006717
02-027-033-020
0,759
8
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-082
5,047
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-083
1,223
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-066
1,194
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-077
0,995
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-100
1,997
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-113
4,983
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
02-027-033-114
3
9
«Нұр-Ай» ш/қ
120164016074
02-027-033-071
1,980
«Нұр-Ай» ш/қ
120164016074
02-027-033-112
3,115
10
«Жа­ңа-Құм­сай» ш/қ
131164012195
02-027-033-080
7,579
11
«Ба­ғлан» ш/қ
141264025152
02-027-033-314
2,024
12
«Бе­ре­ке» ш/қ
841120401699
02-027-033-106
0,420
«Бе­ре­ке» ш/қ
841120401699
02-027-033-107
3,450
«Бе­ре­ке» ш/қ
841120401699
02-027-032-471
0,196
13
«Ата­ме­кен» ш/қ
860718301149
02-027-033-144
1,028
14
«Ба­ра­кат» ш/қ
550501302442
02-027-033-143
1,865
15
«Құм­жар­ған» ЖШС
991240004918
02-027-033-008
48,730
жиы­ны
102,901
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы, ЖШС – жауапкершілігі шектеулі серіктестігі;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2431; қой мен ешкі – 3332 және жылқы-624 бас.
Бірлік ауылында: ірі қара мал –1478; қой мен ешкі – 1503, жылқы-318 бас, түйе-4 бас.
Құмсай ауылында: ірі қара мал – 149; қой мен ешкі – 384, жылқы-58 бас, түйе-5 бас.
Құмжарған ауылында: ірі қара мал –203; қой мен ешкі – 627, жылқы – 61 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 26-ға дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -34 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 38,4 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8160 кг; ұсақ мал -1368 кг; жылқы-9216 кг, түйе 10152 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 850 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-9,6; ұсақ мал-1,6, жылқы-бір басына 10,8 гектар және түйе 11,9 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Құмжарған ауылдық округі
154851000
Бір­лік
14188
2404
3434
47
22051
0
Құм­сай
1430
614
626
59
8879
0
Құм­жар­ған
2150
885
594
-
8784
0
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 35 519 га қажет.
Ірі қара мал – 2431; қой мен ешкі – 3332 және жылқы – 624 бас, түйе 10 бас. Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 39 714 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Құмжарған ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, Жағабұлақ елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 4617 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
1
2
3
4

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні
Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де)
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы
Ал­қап тү­рі
Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас
Ала­ңы, мың гек­тар
За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы
1
2
3
4
5
6
7
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
24, 32, 74, 145
Қа­ра жу­сан­ды және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар шөл да­ла жай­ы­лым-да­ры
Шөл­ді жайы-лым­дар, сор­таң то­пы-рақ­тар, жа­зық жайы-лым­дар
Қа­ра жу­сан – 60%
Тас бұй­ыр-ғын –40%
39,7
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
ша­бын­дық
ша­была­тын жайылым
көк­тем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
10,5
-
-
8,8
9,3
10,1
5,1
Кестенің жалғасы
Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы
Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар
15
16
17
18
8,3
2158
329626
85703
қа­на­ғат­та­нар­лық
Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін
учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Бірлік - Қазақстанның Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданындағы ауыл. Құмжарған ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қандыағаш қаласының орталығынан оңтүстікке қарай 85 шақырым жерде орналасқан.
Климаты
Ауылдық округтің климаты құрғақ далалық, жартылай шөлейттік, шөлді аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады.
Топырақ
Топырақ негізінен ашық қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: жартылай бұталы, сортаң, шөл жайылымдары, сортаңды топырақтар. Шөптерде: қара-жусан, көкпек-жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, дәнді жусанды шөптер кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 50% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 9,5 ц/га дейін болды.
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі
Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік
Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер
Ұзынды­ғы, ки­ло­метр
Ала­ңы, мың шар­шы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар)
2.
Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар
3.
Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры
4.
Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар
5.
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер
1
0,0900
6.
Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер
7.
Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік
1
0,0020

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды
Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы
Ие­сі­нің ти­пі
Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
1
2
3
4
5
1
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Ал­ты­най» ш/қ
160264033362
2
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Жұл­дыз-Э» ш/қ
112264019192
3
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Қа­ра-Көл» ш/қ
120464005096
4
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Дастан-Б» ш/қ
051264021011
5
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Қо­па» ш/қ
060860010610
6
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Қай­сар» ш/қ
991064004595
7
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Иги­лик-Р» ш/қ
090564006717
8
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Ра­ма­зан» ш/қ
110364005619
9
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Нұр-Ай» ш/қ
120164016074
10
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Жа­ңа-Құм­сай» ш/қ
131164012195
11
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Ба­ғлан» ш/қ
141264025152
12
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Бе­ре­ке» ш/қ
841120401699
13
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Ата­ме­кен» ш/қ
860718301149
14
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Ба­ра­кат» ш/қ
550501302442
15
154851000
Құм­жар­ған ауыл­дық окру­гі
«Құм­жар­ған» ЖШС
991240004918
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
6
7
8
9
10
Са­та­ев Ма­жит
Жал­му­хам­бе­тов Му­рат­ка­ли
Туй­ма­гам­бе­тов
133
522
16
Есе­ни­я­зов Дар­хан
395
323
Ма­хам­бе­тов Уа­ли­хан
179
117
Аби­шев Сы­рым­бет
318
1163
156
Сул­тан­ге­ре­ева Сым­бат
45
Уте­ге­нов Ер­бу­лат
395
475
335
За­ки­ро­ва Гуль­жа­зи­ра
347
381
Нур­га­ли­ев М
346
Бал­га­зин Рус­лан
183
33
Нур­га­ли­е­ва Ай­гул
115
Ка­зи­ха­нов Баг­дат
Те­ми­ров Бе­ре­кет
75
499
61
35
5059
931
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұ­қа­лар
сиыр­лар
қа­шар­лар
бұ­қа­шық­тар
қой­лар және еш­кі­лер
төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар)
төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер)
ай­ғыр­лар, би­е­лер
төл
түй­е­лер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ито­го:
Құм­жар­ған
0
15
0
0
6
0
0
3
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ито­го:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бі­рін­ші жыл
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
екін­ші жыл
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
үшін­ші жыл
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
төр­тін­ші жыл
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Құмжарған ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді жайылатын мал. Алайда, Жағабұлақ елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 4617 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

жыл­дар
1 қа­мау көк­тем
2 қа­мау көк­тем-жаз
3 қа­мау көк­тем-жаз-күз
4 қа­мау күз
2025
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2026
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2027
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Лет­ний пе­ри­од 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2028
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2029
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

2025 жылғы 11 қыркүектегі
№ 430 шешіміне 1 қосымша
Қайыңды ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) "Жайылымдар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), "мемлекеттік статистика туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 "жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.

Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Қайыңды ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы
ел­ді ме­кен­дер­дің
өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес
ерекше қор­ға­латын та­би­ғи аумақ­тар-дың
ор­ман қо­ры-ның
су қо­ры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қай­ың­ды ауыл­дық окру­гі
154847000
114782
35621
20691
0
0
0
109873
280967
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Қайыңды ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. Қайыңды ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 280967 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 114782 гектар; елді мекендердің жерлері – 35621 гектар, өнеркәсіп жерлері – 20691, босалқы жерлер 109873 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
жайы-лымдар-дың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар
көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, гек­тар
шал­ғай­да­ғы, гек­тар
мау­сым­дық, гек­тар
арид­тік, гек­тар
ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Қай­ың­ды ауыл­дық округ
154847000
Қай­ың­ды
Ал­тын­ды
30251
4960
30251
4960
30251
4960
0
0
0
0
Қайыңды ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 44 агроқұрылым жұмыс істейді, оларға 114413 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы
Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі
Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар
1
2
3
4
5
1
«Есет» ш/қ
120364000312
02-027-035-021
0,300
«Есет» ш/қ
120364000312
02-027-035-001
1
«Есет» ш/қ
120364000312
02-027-035-002
0,080
2
«Бе­ре­ке-Э» ш/қ
990164006691
02-027-035-012
0,990
«Бе­ре­ке-Э» ш/қ
990164006691
02-027-035-078
2,992
«Бе­ре­ке-Э» ш/қ
990164006691
02-027-035-079
4,987
«Бе­ре­ке-Э» ш/қ
990164006691
02-027-035-072
3,389
3
«Жи­бек» ш/қ
800225300605
02-027-035-010
0,075
4
«Жан­те­мір» ш/қ
660722300498
02-027-035-038
0,500
«Жан­те­мір» ш/қ
660722300498
02-027-035-039
1,495
«Жан­те­мір» ш/қ
660722300498
02-027-035-047
0,896
«Жан­те­мір» ш/қ
660722300498
02-027-035-013
0,070
«Жан­те­мір» ш/қ
660722300498
02-027-035-054
0,491
5
«Рыс­құл» ш/қ
040364069233
02-027-035-011
0,200
«Рыс­құл» ш/қ
040364069233
02-027-035-
1,959
6
«Жа­ды­ра» ш/қ
050864021417
02-027-035-024
0,700
7
«Әді­лет» ш/қ
130164008769
02-027-035-023
0,499
8
«Ая­жан-С» ш/қ
090464014536
02-027-035-030
0,498
«Ая­жан-С» ш/қ
090464014536
02-027-035-098
2,097
9
«Мы­ң­жа­сар» ш/қ
080464001700
02-027-029-058
0,220
«Мы­ң­жа­сар» ш/қ
080464001700
02-027-035-031
0,350
10
«Жан­гүл» ш/қ
120464011564
02-027-029-072
0,300
«Жан­гүл» ш/қ
120464011564
02-027-035-036
0,593
«Жан­гүл» ш/қ
120464011564
02-027-035-057
0,496
«Жан­гүл» ш/қ
120464011564
02-027-035-093
0,500
11
«Мер­ген­бай» ш/қ
120464010705
02-027-035-037
0,998
«Мер­ген­бай» ш/қ
120464010705
02-027-035-097
0,500
«Мер­ген­бай» ш/қ
120464010705
02-027-035-
0,999
12
«Рах­ман» ш/қ
140664011937
02-027-029-087
1,490
13
«Сер­пін» ш/қ
140264016061
02-027-035-042
0,299
14
«Ары­стан» ш/қ
140664003599
02-027-035-044
1,494
15
«Ар­сен-1» ш/қ
140564012921
02-027-035-046
1,019
16
«Бай­ша­ған» ш/қ
150864024046
02-027-035-048
1,994
17
«Нұр­бер­ген» ш/қ
160164006014
02-027-035-049
2,087
18
«Бір­лік-У» ш/қ
170364017495
02-027-035-052
1,999
«Бір­лік-У» ш/қ
170364017495
02-027-035-064
4,990
«Бір­лік-У» ш/қ
170364017495
02-027-035
0,999
«Бір­лік-У» ш/қ
170364017495
02-027-035
2,069
19
«Бай­лық» ш/қ
811216301807
02-027-035-053
0,699
20
«ТС-2016» ш/қ
951106350588
02-027-035-061
1,996
21
«Те­мір­лан» ш/қ
901115301916
02-027-035-058
0,499
«Те­мір­лан» ш/қ
901115301916
02-027-035-090
0,712
«Те­мір­лан» ш/қ
901115301916
02-027-035-091
2,927
22
«Нұр­жай­на» ш/қ
780331300279
02-027-035-060
1,498
23
«Жұл­дыз-Ж» ш/қ
130164011005
02-027-038-016
0,015
«Жұл­дыз-Ж» ш/қ
130164011005
02-027-035-065
4,983
24
«Ысқақ-Әу­лие» ш/қ
080364005650
02-027-038-025
1,487
«Ысқақ-Әу­лие» ш/қ
080364005650
02-027-037-446
1
25
«Үбай­дол­ла» ш/қ
631125300112
02-027-039-573
0,199
«Үбай­дол­ла» ш/қ
631125300112
02-027-039-574
0,050
«Үбай­дол­ла» ш/қ
631125300112
02-027-035-070
4,991
26
«Ра­сул» ш/қ
810425302462
02-027-035-069
1,691
27
«Қам­бар» ш/қ
801014300571
02-027-035-071
0,999
«Қам­бар» ш/қ
801014300571
02-027-035-075
2,995
28
«Ба­стау» ш/қ
911001301363
02-027-035-074
1,599
29
«Бо­ла­шақ» ш/қ
770318301690
02-027-035-076
3,224
30
«Да­ни­яр» ш/қ
600126402519
02-027-035-080
1,499
31
«Аян» ш/қ
700128300667
02-027-035-081
1,495
32
«Ба­ғлан» ш/қ
840824301191
02-027-029-170
1,193
«Ба­ғлан» ш/қ
840824301191
02-027-038-069
1,302
33
«Әу­ли­ет»ш/қ
590114300030
02-027-029-200
1,197
34
«НҰР» ш/қ
790811300468
02-027-035-092
1,928
35
«Ел­ше­бек» ш/қ
820322301288
02-027-035-096
1,998
36
«Жанә­діл» ш/қ
831210302380
02-027-035-095
0,799
37
«Та­быс» ш/қ
691001300872
02-027-035
2,977
38
«Манс­ур» ш/қ
740318300687
02-027-035
1,405
39
«Ай­на­зым» ш/қ
790920303405
02-027-035
0,600
40
«Қа­ра бұ­лақ» ш/қ
901112301880
02-027-035
1,369
41
«Қай­нар» ш/қ
930711351261
02-027-035
2,219
42
«Жүз­сер­жол» ЖШС
990840009541
02-027-035-017
0,799
43
«Мұ­ғал­жар Асыл» ЖШС
190540021572
02-027-035-063
11,585
44
«Көк­тас» АҚ
930140000740
02-027-035-018
3,870
жиы­ны
114,413
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы, ЖШС – жауапкершілігі шектеулі серіктестік, АҚ- акционерлік қоғам;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2045; қой мен ешкі – 3006 және жылқы-802 бас.
Қайыңды ауылында: ірі қара мал – 1435; қой мен ешкі – 1690, жылқы-636 бас.
Алтынды ауылында: ірі қара мал – 610; қой мен ешкі – 1316, жылқы-166 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қайыңды ауылдық округі
154847000
Қай­ың­ды
11049
2535
5342
0
30251
0
Ал­тын­ды
4697
1974
1394
0
4960
0
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 26 991 га қажет.
Ірі қара мал – 2045; қой мен ешкі - 3006 және жылқы – 802 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 35211 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Қайыңды ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етпейді. Алтынды елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 3105 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды көрші елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
1
2
3
4

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні
Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де)
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­лары­ның, түр­лен­діру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы
Ал­қап тү­рі
Кон­турда­ғы пай­ыздық қа­тынас
Ала­ңы, мың гек­тар
За­ма­на­уи пай­да­ланы­луы
1
2
3
4
5
6
7
Қай­ың­ды ауыл­дық окру­гі
31, 134, 154
Қа­ра жу­сан­ды және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар тау бөк­тер­лі, шөл да­ла жай­ы­лым-да­ры
Шөл­ді жайылымдар, сор­таң топырақ­тар, тау бөк­тер­лі, жа­зық жайылым­дар
Се­леулі бе­теге­лі – 60%
Әр­түрлі шө­птер –40%
35,2
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
ша­бын­дық
ша­была­тын жайылым
көк­тем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
10,5
-
-
8,8
9,3
10,1
5,1
Кестенің жалғасы
Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы
Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар
15
16
17
18
8,3
2324
292251
81830
қа­на­ғат­та­нар­лық
Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін
учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Қайыңды - Қазақстанның Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданындағы ауыл. Қайыңды ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қандыағаш қаласының орталығынан оңтүстікке қарай 130 шақырым жерде орналасқан.
Климаты
Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады.
Топырақ
Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды.
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі
Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік
Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер
Ұзынды­ғы, ки­ло­метр
Ала­ңы, мың шар­шы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар)
2.
Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар
3.
Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры
4.
Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар
5.
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер
6.
Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер
7.
Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды
Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы
Ие­сі­нің ти­пі
Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
1
2
3
4
5
1
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Есет» ш/қ
120364000312
2
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Бе­ре­ке-Э» ш/қ
990164006691
3
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жи­бек» ш/қ
800225300605
4
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жан­те­мір» ш/қ
660722300498
5
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Рыс­құл» ш/қ
040364069233
6
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жа­ды­ра» ш/қ
050864021417
7
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Әді­лет» ш/қ
130164008769
8
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ая­жан-С» ш/қ
090464014536
9
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Мы­ң­жа­сар» ш/қ
080464001700
10
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жан­гүл» ш/қ
120464011564
11
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Мер­ген­бай» ш/қ
120464010705
12
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Рах­ман» ш/қ
140664011937
13
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Сер­пін» ш/қ
140264016061
14
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ары­стан» ш/қ
140664003599
15
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ар­сен-1» ш/қ
140564012921
16
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Бай­ша­ған» ш/қ
150864024046
17
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Нұр­бер­ген» ш/қ
160164006014
18
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Бір­лік-У» ш/қ
170364017495
19
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Бай­лық» ш/қ
811216301807
20
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«ТС-2016» ш/қ
951106350588
21
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Те­мір­лан» ш/қ
901115301916
22
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Нұр­жай­на» ш/қ
780331300279
23
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жұл­дыз-Ж» ш/қ
130164011005
24
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ысқақ-Әу­лие» ш/қ
080364005650
25
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Үбай­дол­ла» ш/қ
631125300112
26
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ра­сул» ш/қ
810425302462
27
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Қам­бар» ш/қ
801014300571
28
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ба­стау» ш/қ
911001301363
29
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Бо­ла­шақ» ш/қ
770318301690
30
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Да­ни­яр» ш/қ
600126402519
31
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Аян» ш/қ
700128300667
32
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ба­ғлан» ш/қ
840824301191
33
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Әу­ли­ет»ш/қ
590114300030
34
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«НҰР» ш/қ
790811300468
35
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ел­ше­бек» ш/қ
820322301288
36
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жанә­діл» ш/қ
831210302380
37
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Та­быс» ш/қ
691001300872
38
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Манс­үр» ш/қ
740318300687
39
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Ай­на­зым» ш/қ
790920303405
40
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Қа­ра бұ­лақ» ш/қ
901112301880
41
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Қай­нар» ш/қ
930711351261
42
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Жүз­сер­жол» ЖШС
990840009541
43
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Мұ­ғал­жар Асыл» ЖШС
190540021572
44
154847000
Қай­ын­ды ауыл­дық окру­гі
«Көк­тас» АҚ
930140000740
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
6
7
8
9
10
Жу­ба­ны­шев Га­лым
145
100
37
Уа­и­сов Жу­ма­сейт
835
7943
937
220
Ка­ды­ров Ас­кар­бек
55
56
52
18
Кан­гель­дин А
569
41
306
Той­гу­лов Ба­тыр
83
33
Би­гель­ди­нов Ж
29
72
33
Жа­лим­бе­тов Жа­рас
47
54
68
Аспен­дин Сай­лау
133
98
60
Бур­кит­ба­ев Ба­я­нас
30
24
Бер­ди­ба­ев Жан­дос
191
74
108
Дар­ме­нов Жи­де­бай
295
539
80
Та­же­но­ва Сау­ле
116
825
10
Кай­ыр­ба­е­ва Аде­ме
51
41
186
Уа­ли­ев Ку­рак­бай
92
128
91
Бо­ран­ба­е­ва Кла­ра
127
2
Сар­сен­ба­ев Жа­ра­с­бек
116
Ис­ма­и­лов Бер­ма­гам­бет
Уа­ли­ев Ме­де­убай
653
675
281
Ни­я­зов Ал­мат
25
40
40
Да­и­нов Ту­рым
120
Жан­га­зин Ти­мур
122
41
83
Кал­ма­гам­бе­тов Ж
16
32
58
Са­дуов Жа­рыл­қа­ған
203
Сар­сен­ба­ев Т
Са­ги­нов Ры­сжан
236
1177
89
Адилов Асыл­бек
62
Жақ­сы­ба­ев С
123
23
29
Ба­ту­а­лин Бах­ти­яр
55
87
69
Ис­лам­ға­ли­ев Өте­ген
28
53
Ай­ма­гам­бе­то­ва Ба­ян
47
43
Қай­на­за­ров Ер­кин
29
Ай­ма­ғам­бе­тов Ру­стам
Иш­ни­я­зов Са­ғит­жан
50
24
12
Ер­ке­шов Нұр­тас
117
Ел­ше­бек Тө­ле­ген
20
31
Копт­ле­уов Ку­а­ныш­бай
35
56
52
Уай­сов Нур­се­ит
50
1095
58
Кан­гель­ди­нов Му­слим
316
Му­син Ади
Еш­ни­я­зов Тал­ғат
Увай­сов Ма­нар­бек
58
838
74
127
1473
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұ­қа­лар
сиыр­лар
қа­шар­лар
бұ­қа­шық­тар
қой­лар және еш­кі­лер
төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар)
төл (ер­кек тоқ­ты­лар , те­ке­шік­тер)
ай­ғыр­лар, би­е­лер
төл
түй­е­лер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ито­го:
Қай­ың­ды
0
11
0
0
7
0
0
2
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ито­го:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бі­рін­ші жыл
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
екін­ші жыл
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
үшін­ші жыл
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
жаз­ғы мау­сым
төр­тін­ші жыл
жаз­ғы мау­сым
күз­гі мау­сым
де­ма­ла­тын учас­ке
көк­тем­гі мау­сым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Қайыңды ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етпейді жайылатын мал. Алайда Алтынды елді мекенінде жайылымдардың тапшылығы 3105 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды көрші елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.

2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)

жыл­дар
1 қа­мау көк­тем
2 қа­мау көк­тем-жаз
3 қа­мау көк­тем-жаз-күз
4 қа­мау күз
2025
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2026
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2027
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Лет­ний пе­ри­од 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
2028
де­ма­лу
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
2029
көк­тем­гі-жаз­ғы мау­сым 1
Жаз­ғы мау­сым 2
Күз­гі мау­сым 3
де­ма­лу
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті

4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)

2025 жылғы 11 қыркүектегі
№ 430 шешіміне 1 қосымша
Жұрын ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) "Жайылымдар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), "мемлекеттік статистика туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 "жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:

3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;

Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:

1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;

2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;

4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;

6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.

9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;

«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Жұрын ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы
ел­ді ме­кен­дер­дің
өнер­к­ә­сіп, кө­лік және өзге де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мақ­са­тын­да­ғы емес
ерекше қор­ға­ла-тын та­би­ғи аумақ­тар-дың
ор­ман қо­ры-ның
су қо­ры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
154845000
160591
38805
0
0
7697
0
38042
245135
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Жұрын ауылдық округінде 4 ауылдық елді мекен бар. Жұрын ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 245135 гектар. Санаттар бойынша жерлер: ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 160591 гектар; елді мекендердің жерлері – 38805 гектар; орман қоры 7697 гектар; босалқы жер 38042 гектар болып бөлінеді. Өнеркәсіп жерлері, су қорының жерлері жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру­ға ар­нал­ған, гек­тар
көп­ші­лік пай­да­ла­на­тын, мың гек­тар
шал­ғай­да­ғы, гек­тар
мау­сым­дық, гек­тар
арид­тік, гек­тар
ек­пе жай­ы­лым­дар, гек­тар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Жұ­рын ауыл­дық округ
154845000
Жұ­рын
Көл­де­нең те­мір
Кө­бе­лей
Рзд №53
21896
5771
10132
21896
5771
10132
21896
5771
10132
0
0
0
0
Жұрын ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 55 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 159 657 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Мен­шік ие­ле­рі­нің, жер пай­да­ла­ну­шы­лар­дың ата­уы
Биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
Жер учас­ке­сі­нің ка­дастр­лық нө­мі­рі
Жай­ы­лым­дар ала­ңы, мың гек­тар
1
2
3
4
5
1
«Асем» ш/қ
731105350389
02-027-007-037
0,504
«Асем» ш/қ
731105350389
02-027-007-632
0,326
2
«Әу­ез» ш/қ
300121300665
02-027-007-063
0,466
«Әу­ез» ш/қ
300121300665
02-027-007-078
0,141
«Әу­ез» ш/қ
300121300665
02-027-007-036
0,077
3
«Ащы­бұ­лақ» ш/қ
190664000019
02-027-007-046
0,900
«Ащы­бұ­лақ» ш/қ
190664000019
02-027-
2,255
4
«Әл­ке-би» ш/қ
120264007792
02-027-018-014
0,140
«Әл­ке-би» ш/қ
120264007792
02-027-018-015
0,282
5
«Бал­ман» ш/қ
841120400535
02-027-007-630
0,697
«Бал­ман» ш/қ
841120400535
02-027-007-038
0,398
6
«Жұл­дыз-К» ш/қ
950464003879
02-027-007-072
0,320
«Жұл­дыз-К» ш/қ
950464003879
02-027-007-073
0,290
7
«Ма­нас-К» ш/қ
060564028168
02-027-007-002
0,170
«Ма­нас-К» ш/қ
060564028168
02-027-007-003
1,024
«Ма­нас-К» ш/қ
060564028168
02-027-007-130
0,994
«Ма­нас-К» ш/қ
060564028168
02-027-007-165
6,400
«Ма­нас-К» ш/қ
060564028168
02-027-007-166
0,760
8
«На­зар» ш/қ
150864008480
02-027-007-012
0,677
9
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-007-074
0,765
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-007-024
0,140
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-007-153
0,500
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-007168
0,455
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-025-105
2,279
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-025-112
2,250
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
02-027-025-112
1,989
10
«Сәң­кі­бай» ш/қ
064664027738
02-027-018-012
2,191
«Сәң­кі­бай» ш/қ
064664027738
02-027-018-049
0,556
«Сәң­кі­бай» ш/қ
064664027738
02-027-018-061
0,328
«Сәң­кі­бай» ш/қ
064664027738
02-027-010-235
0,159
11
«Се­рік­қа­ли» ш/қ
820629300131
02-027-007-027
0,820
«Се­рік­қа­ли» ш/қ
820629300131
02-027-007-045
0,313
«Се­рік­қа­ли» ш/қ
820629300131
02-027-007-103
0,298
12
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-089
0,226
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-034
0,250
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-035
0,163
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-623
0,531
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-624
0,780
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-625
0,340
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
02-027-007-621
0,374
13
«Те­мір­лан-2» ш/қ
091164018194
02-027-007-161
1,027
«Те­мір­лан-2» ш/қ
091164018194
02-027-007-179
4,131
14
«Жам­был»ш/қ
660831300569
02-027-007-090
0,701
«Жам­был»ш/қ
660831300569
02-027-007-123
1,594
«Жам­был»ш/қ
660831300569
02-027-007-616
0,797
15
«Тоқ­пан» ш/қ
120364019809
02-027-007-059
0,300
16
«Жа­сұ­лан-А» ш/қ
051164024356
02-027-007-058
0,873
17
«Ақ­сау­лет» ш/қ
111264019182
02-027-007-139
0,399
«Ақ­сау­лет» ш/қ
111264019182
02-027-007-147
0,196
«Ақ­сау­лет» ш/қ
111264019182
02-027-007-060
0,530
«Ақ­сау­лет» ш/қ
111264019182
02-027-007-092
0,100
«Ақ­сау­лет» ш/қ
111264019182
02-027-007-093
0,100
18
«Қо­ны­с­бай» ш/қ
050264032857
02-027-007-070
0,586
«Қо­ны­с­бай» ш/қ
050264032857
02-027-007-171
2,357
19
«Те­мір­ға­ли» ш/қ
711009300664
02-027-018-036
0,214
«Те­мір­ға­ли» ш/қ
711009300664
02-027-018-037
0,140
«Те­мір­ға­ли» ш/қ
711009300664
02-027-018-020
0,493
«Те­мір­ға­ли» ш/қ
711009300664
02-027-018-021
0,040
«Те­мір­ға­ли» ш/қ
711009300664
02-027-018-065
0,399
20
«Шо­лақ» ш/қ
080864008504
02-027-007-066
1,349
«Шо­лақ» ш/қ
080864008504
02-027-007-084
0,321
«Шо­лақ» ш/қ
080864008504
02-027-007-170
2,166
21
«Қарт­бай» ш/қ
040664029007
02-027-007-088
0,200
22
«Тө­рах­мет» ш/қ
040664025639
02-027-018-029
0,430
«Тө­рах­мет» ш/қ
040664025639
02-027-018-081
0,399
23
«Те­мір­бо­лат» ш/қ
040664023840
02-027-007-091
0,300
24
«Рас» ш/қ
050364031634
02-027-007-099
0,775
25
«Нұр­лан»ш/қ
051164024022
02-027-007-105
0,618
«Нұр­лан»ш/қ
051164024022
02-027-007-152
0,622
«Нұр­лан»ш/қ
051164024022
02-027-007-169
1,197
«Нұр­лан»ш/қ
051164024022
02-027-007-633
0,300
26
«Жорт­пас» ш/қ
650125402097
02-027-007-102
0,246
«Жорт­пас» ш/қ
650125402097
02-027-007-643
3,252
27
«Нұр­лан-А» ш/қ
080364004820
02-027-007-127
0,198
«Нұр­лан-А» ш/қ
080364004820
02-027-007-638
2,498
28
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
02-027-007-131
0,997
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
02-027-007-000
0,349
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
02-027-007-143
0,740
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
02-027-007-612
1,994
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
02-027-007-613
0,300
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
02-027-007646
3,168
29
«Жан­се­рік» ш/қ
101064015874
02-027-007-132
1,498
30
«Сан­жар-С» ш/қ
110864019706
02-027-007-133
1,493
«Сан­жар-С» ш/қ
110864019706
02-027-025-117
2,008
«Сан­жар-С» ш/қ
110864019706
02-027-007-648
1,693
31
«Нұр-Та­лап» ш/қ
130364002251
02-027-007-144
2,992
32
«Нұр­хат» ш/қ
131164006557
02-027-007-146
5,073
«Нұр­хат» ш/қ
131164006557
02-027-007-645
3,376
33
«Шал­қар» ш/қ
141164013797
02-027-018-066
2,961
34
«Барс» ш/қ
141064012837
02-027-007-148
0,997
«Барс» ш/қ
141064012837
02-027-007-631
1,419
«Барс» ш/қ
141064012837
02-027-007-640
2,493
35
«Дастан-1» ш/қ
140564013068
02-027-025-076
1,121
«Дастан-1» ш/қ
140564013068
02-027-018-071
3,097
«Дастан-1» ш/қ
140564013068
02-027-025-092
0,114
«Дастан-1» ш/қ
140564013068
02-027-025-114
1,244
36
«Құ­ла­гер-А» ш/қ
700101406695
02-027-007-150
2,992
«Құ­ла­гер-А» ш/қ
700101406695
02-027-018-072
0,380
37
«То­ған» ш/қ
150464000530
02-027-018-073
3,440
38
«Өмір­бай» ш/қ
630713302201
02-027-007-162
2,801
39
«Ер­нұр» ш/қ
631029302325
02-027-007-064
0,422
«Ер­нұр» ш/қ
631029302325
02-027-007-065
0,421
«Ер­нұр» ш/қ
631029302325
02-027-007-622
1,150
40
«Қо­ныс» ш/қ
720518401823
02-027-007-609
1,686
41
«Ті­леу-қа­бақ» ш/қ
890627350821
02-027-007-608
1,501
«Ті­леу-қа­бақ» ш/қ
890627350821
02-027-007-615
1,499
42
«Али­нұр» ш/қ
750726301615
02-027-007-176
1,500
«Али­нұр» ш/қ
750726301615
02-027-018-074
0,284
«Али­нұр» ш/қ
750726301615
02-027-007-637
0,746
«Али­нұр» ш/қ
750726301615
02-027-018-080
0,492
43
«Әмір» ш/қ
821212301410
02-027-018-078
4,072
44
«Zhide» ш/қ
471001300381
02-027-007-178
1,499
«Zhide» ш/қ
471001300381
02-027-033-130
2,122
45
«Әді­лет» ш/қ
200564017094
02-027-007-620
3,795
46
«Рай­ым­бек» ш/қ
770624300824
02-027-007-619
0,395
47
«Асан» ш/қ
821225302221
02-027-018-079
2,339
48
«ORLEY» ш/қ
920705400803
02-027-007-635
5,624
49
«Жұ­ба­ныш» ш/қ
710412301640
02-027-007-636
1,495
50
«Сәм­бет» ш/қ
810305300812
02-027-007-639
2,495
51
«Ақ сұң­қар» ш/қ
831018303038
02-027-008-081
10,447
52
«Аслан» ш/қ
571031400431
02-027-018-082
0,432
53
«Сұң­қар» ш/қ
941011350361
02-027-007-644
1,498
54
«Ба­зан» ш/қ
920330302270
02-027-018-149
1,617
55
«Мұ­қан» ш/қ
641025300834
02-027-007
1,010
жиы­ны
116,691
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-1474; қой мен ешкі – 3843 және жылқы-735 бас.
Жұрын ауылында: ірі қара мал – 1024; қой мен ешкі – 3204, жылқы-276 бас.
Көлденең темір ауылында: ірі қара мал – 249; қой мен ешкі – 497, жылқы-180 бас.
Көбелей ауылында: ірі қара мал – 177; қой мен ешкі – 5, жылқы – 271 бас.
Рзд № 53: ірі қара мал – 24; қой мен ешкі – 137, жылқы- 8 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -6,4 кг; жылқы – 35,7 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1536 кг; жылқы-8568 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1020 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,7; ұсақ мал-1,5 және жылқы-бір басына 8,4 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Жұрын ауылдық округі
154845000
Жұ­рын
7885
4806
2318
0
21896
0
Көл­де­нең те­мір
1917
745
1512
0
5771
0
Кө­бе­лей
1363
7
2276
0
10132
0
Рзд №53
185
205
67
0
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 23 286 га қажет.
Ірі қара мал – 1474; қой мен ешкі - 3843 және жылқы – 735 бас қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 37799 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Ақкемер ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылатын малға жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда, №53 разъезде жайылымдардың тапшылығы 457 га құрады, осыған байланысты жайылымдық аумақтарды елді мекендер арасында қайта бөлуді қарастыру қажет.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жай­ы­лым пай­да­ла­ну­шы­лар­ға жер пай­да­ла­ну­ға бе­рі­луі мүм­кін жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
же­ке аулад­а­ғы ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын жаю бой­ын­ша ха­лық мұқ­та­жын қа­на­ғат­тан­ды­ру мақ­са­тын­да ре­зерв­ке қой­ы­лу­ға ти­іс жай­ы­лым­дар, мың гек­тар
1
2
3
4

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар­дың жік­те­ме­сі бой­ын­ша және тү­сі­нік­сөз бой­ын­ша шифр­лар, кү­ні
Кон­тур­лар мен си­патта­ма­лар нө­мі­рі (жақ­ша ішін­де)
Та­би­ғи азық­тық ал­қап­тар тип­те­рі­нің (ай­ыр­ма­ла-ры­ның, түр­лен­ді-ру­ле­рі­нің) жер бе­де­ріне то­пы­р­ақ­қа бай­ла­ны-сты­ры­л­ған ата­уы. Бас­қа жер­лер мен ал­қап­тар­дың ата­уы
Ал­қап тү­рі
Кон­тур-да­ғы пай­ыз-дық қа­ты-нас
Ала­ңы, мың гек­тар
За­ма­на­уи пай­да­ла-ны­луы
1
2
3
4
5
6
7
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
14, 17, 20, 24, 53, 144, 145
Се­ле­улі- бе­те­ге­лі -әр­түр­лі шө­птер және жу­сан­ды, бұ­та­лы өсім­дік­те­рі бар да­ла жай­ы­лым-да­ры
Жа­зық жайы-лым-дар мен ша-бын-дық-тар
Се­леу-лі –бе­те-ге­лі – 60%
Әр­түр-лі шө­птер –40%
37,8
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
ша­была­тын жайылым
көк­тем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
10,5
-
-
8,8
9,3
10,1
5,1
Кестенің жалғасы
Кон­тур бой­ын­ша есеп­тел­ген тү­сім­ді­лік: құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Кон­тур бой­ын­ша азық қо­ры құр­ғақ мас­са­ның гек­та­ры­на цент­нер­ден (алы­мы), азық бір­лі­гі­нің гек­та­ры­на цент­нер­ден (бөл­гіш)
Да­қыл­дық-тех­ни­ка­лық жай-күй, дә­рі­лік өсім­дік­тер­дің бар-жо­ғы
Пай­да­ла­ну бой­ын­ша ұсы­ны­стар, мал­дың тү­рі. Жақ­сар­ту жө­нін­де ұсы­ны­л­ған ша­ра­лар
15
16
17
18
8,3
2324
313732
87845
қа­на­ғат­та­нар­лық
Ұсақ және ірі қа­ра мал және жыл­қы үшін
учас­ке­лер­ді ауы­сты­рып қол­дау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Жұрын - Қазақстанның Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданындағы ауыл. Жұрын ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Қандыағаш қаласының орталығынан оңтүстікке қарай 25 шақырым жерде орналасқан.
Климаты
Ауылдық округтің климаты құрғақ дала аймағына жатады, қысы ұзақ қатал, қысқа ыстық жазда, қыс пен жаздың температурасының күрт қарама-қайшылықтарымен, жылдық жауын-шашынның аздығымен, құрғақшылықпен сипатталады.
Топырақ
Топырақ негізінен қоңыр және қызыл қоңыр, гумусы аз. Геоботаникалық зерттеу нәтижесінде жайылымдардың мынадай түрлері анықталды: әртүрлі, селеулі-бетегелі жусанды және бетегелі-жусанды, тобылғы-қараған бұталы өсімдіктер. Шөптерде: жусан, бұйырғын, тасбұйырғын, күйреуік, изен, шөгінді, блюграсс, бетеге, камфоросма, қауырсынды шөп, екпе шөп, ши, тамарикс, шабындық, көкпек, бидай шөптері, вострец, астрагал, тобылғы, қараған, шабындық кездеседі. Ауылдық округ жайылымдарының жалпы проективті жабыны жалпы алаңның 60% құрайды. Қыша, квиноа, адыраспан, ошаған, сафора сияқты шөптердің 3% - от улы және зиянды өсімдіктердің болуы. Бұл жайылымдардың потенциалды өнімділігі табиғи ылғалдылықта 10,5 ц/га дейін болды.
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі
Жұ­мыс іс­теп тұр­ған жай­ы­лым­дық ин­фра­құ­ры­лым объ­ек­ті­ле­рі­нің са­ны, бір­лік
Құ­ры­лы­сты (ре­кон­струк­ци­я­ны) та­лап ете­тін, бір­лік­тер
Ұзынды­ғы, ки­ло­метр
Ала­ңы, мың шар­шы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Су­лан­ды­ру құ­ры­лы­сжай­ла­ры (ұң­ғы­ма­лар, құ­быр­лы және шах­та­лы құ­дық­тар, апан­дар)
2.
Құ­ры­лы­сжай­лар, кө­пір­лер, жол­дар
3.
Мал ай­дай­тын жол­дар, мал­ды аял­да­ту­ға ар­нал­ған алаң­дар мен су­ат алаң­да­ры
4.
Қой­лар­ды то­ғы­ту­ға ар­нал­ған ыдыс­тар, қо­ра­лар және қор­шал­ған жер­лер, жай­ы­лым­дар­дың қор­ша­у­ла­ры, шар­бақ­тар (оның ішін­де элек­тр­лі шар­бақ­тар), ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын қор­шап-бөл­шек­теп жа­ю­ға ар­нал­ған қа­ша­лар
5.
Ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы жа­ну­ар­ла­рын ве­те­ри­на­ри­я­лық ем­де­у­ге ар­нал­ған өт­ке­лек­тер
6.
Электр және жы­лу энер­ги­я­сы­мен қам­та­ма­сыз ету­ге ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар мен объ­ек­ті­лер, жа­ңар­ты­ла­тын және ба­ла­ма­лы энер­гия көз­де­рі пай­да­ла­ны­ла­тын объ­ек­ті­лер
7.
Су­мен жаб­дық­тау объ­ек­ті­ле­рі және тір­ші­лік­ті қам­та­ма­сыз ету­дің бас­қа да түр­ле­рі, пер­со­нал­дың мау­сым­дық тұ­руы­на ар­нал­ған құ­ры­лы­сжай­лар және жай­ы­лым­дар­ды кү­тіп-ұстау мен пай­да­ла­ну үшін қа­жет­ті өзге де мү­лік

басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте.  Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкім­ші­лік-аумақ­тық объ­ек­ті­лер­дің жік­те­уі­ші бой­ын­ша кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ко­ды
Кент­тің, ауыл­дың, ауыл­дық округ­тің ата­уы
Ие­сі­нің ти­пі
Ие­сі­нің биз­нес сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі/ же­ке сәй­кестен­ді­ру нө­мі­рі
1
2
3
4
5
1
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Әсем» ш/қ
731105350389
2
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Әу­ез» ш/қ
300121300665
3
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ащы­бұ­лақ» ш/қ
190664000019
4
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Әл­ке-би» ш/қ
120264007792
5
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Бал­ман» ш/қ
841120400535
6
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Жұл­дыз-К» ш/қ
950464003879
7
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ма­нас-К» ш/қ
150864008480
8
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«На­зар» ш/қ
060964023845
9
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Қа­сай» ш/қ
060964023845
10
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Сәң­кі­бай» ш/қ
064664027738
11
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Се­рік­қа­ли» ш/қ
820629300131
12
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Шо­ман» ш/қ
070664026315
13
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Те­мір­лан-2» ш/қ
091164018194
14
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Жам­был» ш/қ
660831300569
15
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Тоқ­пан» ш/қ
120364019809
16
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Жа­сұ­лан-А» ш/қ
051164024356
17
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ақ­сау­лет» ш/қ
111264019182
18
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Қо­ны­с­бай» ш/қ
050264032857
19
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Те­мір­ға­ли» ш/қ
711009300664
20
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Шо­лақ» ш/қ
080864008504
21
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Қарт­бай» ш/қ
040664029007
22
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Тө­рах­мет» ш/қ
040664025639
23
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Те­мір­бо­лат» ш/қ
040664023840
24
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Рас» ш/қ
050364031634
25
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Нұр­лан»ш/қ
051164024022
26
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Жорт­пас» ш/қ
650125402097
27
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Нұр­лан-А» ш/қ
080364004820
28
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Бе­ре­ке-Ж» ш/қ
100664018124
29
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Жан­се­рік» ш/қ
101064015874
30
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Сан­жар-С» ш/қ
110864019706
31
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Нұр-Та­лап» ш/қ
130364002251
32
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Нұр­хат» ш/қ
131164006557
33
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Шал­қар» ш/қ
141164013797
34
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Барс» ш/қ
141064012837
35
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Дастан-1» ш/қ
140564013068
36
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Құ­ла­гер-А» ш/қ
700101406695
37
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«То­ған» ш/қ
150464000530
38
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Өмір­бай» ш/қ
630713302201
39
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ер­нұр» ш/қ
631029302325
40
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Қо­ныс» ш/қ
720518401823
41
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ті­леу-қа­бақ» ш/қ
890627350821
42
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Али­нұр» ш/қ
750726301615
43
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Әмір» ш/қ
821212301410
44
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Zhide» ш/қ
471001300381
45
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Әді­лет» ш/қ
200564017094
46
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Рай­ым­бек» ш/қ
770624300824
47
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Асан» ш/қ
821225302221
48
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«ORLEY» ш/қ
920705400803
49
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Жұ­ба­ныш» ш/қ
710412301640
50
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Сәм­бет» ш/қ
810305300812
51
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ақ сұң­қар» ш/қ
831018303038
52
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Аслан» ш/қ
571031400431
53
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Сұң­қар» ш/қ
941011350361
54
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Ба­зан» ш/қ
920330302270
55
154845000
Жұ­рын ауыл­дық окру­гі
«Мұ­қан» ш/қ
641025300834
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қа­ра мал
Ұсақ мал
жыл­қы­лар
түй­е­лер
6
7
8
9
10
Ора­за­лин Қай­рат
33
0
13
0
Аб­са­та­ров Ай­дын­ға­ли
12
0
1
0
Дау­ле­то­ва Са­ния
0
77
22
0
Же­ке­ев Мұ­қан­бет
0
0
178
0
Аб­ди­ров Ка­нат
126
0
0
0
Иб­ра­ев Асыл­бек
140
139
68
0
Сан­ки­ба­е­ва Гул­жан
130
19
126
0
Бай­ке­нов Мыр­за­бай
14
0
2
0
Ис­е­нов Ану­ар­бек
740
0
0
0
Мур­за­бе­ков Ж
0
0
160
0
Көк­кө­зов С
182
937
25
0
Ума­ров Қаз­бек
355
0
189
0
Аб­ди­ров Т
337
0
3
0
Ко­шим­бе­тов Ж
373
0
0
0
Ал­пы­с­ба­ев Бо­лат
11
12
11
0
Ал­пы­с­ба­ев Мей­р­жан
83
0
15
0
Сал­ма­гам­бе­тов
19
0
4
0
Ну­ку­сов Ға­лым­жан
177
1117
58
0
Кен­же­гу­лов Бо­лат
138
0
0
0
Гу­ро­ва Еле­на
646
0
0
0
Сул­та­нов Те­мір­га­ли
20
20
0
0
Уте­ге­нов Мей­рам­бек
167
0
79
0
Есен­жо­лов Т
23
44
25
0
Жам­был Құ­ді­рет
39
0
33
0
Ит­ка­рин Ға­лым­жан
74
0
3
0
Ну­ку­со­ва Гуль­ба­рам
224
638
24
0
Жак­сим­ба­ев М
0
334
0
0
Да­на­бек Жай­на­гул
1199
2406
615
0
Та­ва­но­ва Гуль­жа­нат
0
0
114
0
Ту­ле­уов Ма­ди
107
0
185
0
Узак­ба­ев Ру­стам
95
0
72
0
Ки­та­ров Сұл­тан­бек
46
1658
2
0
Да­у­е­то­ва Гул­ба­қыт
14
0
122
0
Фир­сов Ви­та­лий
0
1068
213
0
Ку­сту­ба­е­ва Әсел
411
0
0
0
Еш­ма­то­ва Шы­нар
0
0
744
0
Ата­ев Ба­уы­р­жан
443
0
0
0
Жа­на­діл Жаслан
86
0
0
0
Сам­ба­ев Да­уыс
177
91
126
0
Те­ре­ба­е­ва Ал­тын
14
10
0
0
Атан­та­ев Ка­сым­хан
0
0
108
0
Ми­на­шев Мейр­бек
264
0
1
0
Ба­зар­ба­е­ва Жа­н­ар­гүл
0
923
129
0
Нур­га­ли­ев То­қаш
0
0
0
0
Бо­лу­спа­ев Ак­тай
108
0
56
0
Май­ба­сов Анар­бек
62
0
0
0
Ис­пу­си­нов Асан
39
0
35
0
Ба­ла­шо­ва На­зи­ра
0
0
148
0
Иман­ба­ев Мир­ға­лым
0
0
38
0
Ах­мет­бе­ков Сү­лей­мен
0
0
69
0
Ха­лым­бек Әсет
333
100
172
0
Қо­сы­ба­е­ва Да­меш
0
0
0
0
Аб­ди­ка­лы­ко­ва Аде­ля
66
0
315
0
Қы­дыр­бай Жан­се­рік
0
0
499
0
Та­га­нов Аман­дық
115
0
198
0
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұ­қа­лар
сиыр­лар
қа­шар­лар
бұ­қа­шық­тар
қой­лар және еш­кі­лер
төл (тоқ­ты­лар, шы­бы­штар)
төл (ер­кек тоқ­ты­лар, те­ке­шік­тер)
ай­ғыр­лар, би­е­лер
төл
түй­е­лер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ито­го:
Жұ­рын
0
9
0
0
7
0
0
4
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
же­ке аулад­а­ғы
ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы та­у­а­рын өн­ді­ру­ші­лер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ито­го:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.