Об утверждении Плана по управлению пастбищами и их использованию по Айтекебийскому району на 2025-2029 годы
Деректемелер және дереккөз
- Толық атауы
- Об утверждении Плана по управлению пастбищами и их использованию по Айтекебийскому району на 2025-2029 годы
- Атауы (қаз.)
- Әйтеке би ауданы бойынша 2025-2029 жылдарға жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспарын бекіту туралы
- Акт түрі
- Өзге акт
- Заңдық күші
- Қолданыста
- Тізілімдегі мәртебе коды
- new
- Нөмірі
- 383
- Қабылданған күні
- 25.09.2025
- Қолданысқа енгізілген күні
- 17.10.2025
- Көрсетілген редакция
- 25.09.2025 215160_781629.kaz
- Соңғы өзгеріс
- 25.09.2025
- Мәтін тілі
- қазақша
- НҚА мемлекеттік тіркеу нөмірі
- G25CB00383M
- ЭКБ идентификаторы
- 215160
- Редакция идентификаторы
- 215160_781629
- Бастапқы дереккөз
- ЭКБ zan.gov.kz (API)
- Деректер жаңартылды
- 31.07.2026 02:01
0 Әйтеке би ауданы бойынша 2025-2029 жылдарға жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспарын бекіту туралы
Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару» Заңының 6-бабына, Қазақстан Республикасының Жер кодексінің 15-бабының 1-тармағының 2-1) тармақшасына және Қазақстан Республикасының «Жайылымдар туралы» Заңының 8-бабына сәйкес, Әйтеке би аудандық мәслихаты ШЕШІМ ҚАБЫЛДАДЫ:
1 1. Бекітілсін:
1) осы шешімнің 1-қосымшасына сәйкес, Ақкөл ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
2) осы шешімнің 2-қосымшасына сәйкес, Ақтасты ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
3) осы шешімнің 3-қосымшасына сәйкес, Аралтоғай ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
4) осы шешімнің 4-қосымшасына сәйкес, Тұмабұлақ ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
5) осы шешімнің 5-қосымшасына сәйкес, Әйке ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
6) осы шешімнің 6-қосымшасына сәйкес, Жабасақ ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
7) осы шешімнің 7-қосымшасына сәйкес, Жамбыл ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
8) осы шешімнің 8-қосымшасына сәйкес, Темірбек Жүргенов ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
9) осы шешімнің 9-қосымшасына сәйкес, Қайрақты ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
10) осы шешімнің 10-қосымшасына сәйкес, Қарабұтақ ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
11) осы шешімнің 11-қосымшасына сәйкес, Құмқұдық ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
12) осы шешімнің 12-қосымшасына сәйкес, Қызылжұлдыз ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
13) осы шешімнің 13-қосымшасына сәйкес, Сарат ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
14) осы шешімнің 14-қосымшасына сәйкес, Сұлукөл ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
15) осы шешімнің 15-қосымшасына сәйкес, Үшқатты ауылдық округі бойынша жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспары;
2 2. Осы шешім оның алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.
3 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне
1-қосымша
Ақкөл ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
24 Ақкөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Ақкөл ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Ақкөл ауылдық округі
153433100
113279
28350
0
0
0
0
0
141629
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Ақкөл ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Ақкөл ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 180005 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 113279 гектар; елді мекендердің жерлері – 28350 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ақкөл ауылдық округ
153433100
Ақкөл
27270
27270
27270
0
0
0
0
Ақкөл ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 34 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 72178 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
К/Х "ТЕМІРБЕК"
|980564016582|
2,243
2
К/Х "ЖАНАБАЙ"
|040864019621|
2,900
3
К/Х "БОПАЙ"
|971064016595|
02-024-033-005
2,000
4
К/Х "ЖАЙСАҢ"
|181164013886|
3,800
5
К/Х "БАЛТАБЕК"
|050664026282|
0,800
6
К/Х "ҚАРАКЕСЕК"
|200664031678|
02-024-033-029
1,500
7
К/Х "ҚАЗЫБИ"
|971064016614|
1,529
8
К/Х "ӘСЕЛ"
|050764021631|
1,500
9
К/Х "ҚОНЫСБАЙ"
|070664027712|
18,600
10
К/Х "БАЙДАЛЫ"
|110864018586|
02-024-036-044
0,994
11
К/Х "АКЗИНЕТ"
|121164013736|
02:024:033:007
5,000
12
К/Х "НҰРЖІГІТ"
|170464030684|
1,500
13
К/Х "ШАХАН"
|140964007008|
02-024-033-008
2,000
14
К/Х "ТҰРЛЫБАЙ"
|230864037025|
02:024:033:049
1,900
15
К/Х "ЖАЛҒАСБАЙ"
|151064012422|
02-024-033-012
1,000
16
К/Х "АЙМАХАН"
|211164013269|
02-024-033-040
1,500
17
К/Х "АДАЛ"
|171264007368|
02-024-033-019
3,000
18
К/Х "АСЫЛХАН"
|201064026305|
02-024-033-032
1,450
19
К/Х "АЛАША"
|200664031658|
0,957
20
К/Х "НҰР"
|210664028838|
02-024-038-297
1,198
21
К/Х "АМАНҚҰЛ"
|201064024428|
1,030
22
К/Х "НАҒАШЫБАЙ"
|230964016432|
02:024:033:051
0,800
23
К/Х "САЙМАҚАН"
|220864011802|
02-024-033-045
0,950
24
К/Х "КӘУСАР"
|211164015533|
1,500
25
К/Х "МАУЛЕТ"
|211164013319|
02-024-033-041
1,700
26
К/Х "ТҰЯҚБАЙ"
|121164012123|
1,000
27
К/Х "АҒАЙЫНДЫЛАР"
|211264029478|
02-024-033-028
2,000
28
К/Х "АЛДАБЕРГЕН"
|241164037867|
0,300
29
К/Х "МӘДИ"
|211264018006|
02-024-033-039
0,786
30
К/Х "АҚБОТА"
|230964022219|
02:024:033:052
1,000
31
К/Х «ШОБАН»
|230964009271|
02:024:033:048
1,600
32
К/ХҚ "КАЙРАТ-АГРО"
|210764032884|
3,361
33
КХ "ЖАНТУАР"
|211164019447|
0,780
итого
72,178
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-690; қой мен ешкі – 1381 және жылқы-45 бас.
Ақкөл ауылында: ірі қара мал – 690; қой мен ешкі – 1381, жылқы-45 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Ақкөл ауылдық округі
153433100
Ақкөл
5382
1795
391
7568
27270
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 7568 га қажет.
Ірі қара мал – 690; қой мен ешкі - 1381 және жылқы – 45 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 27270 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Ақкөл ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Ақкөл елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Ақкөл (қаз. Ақкөл-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Ақкөл ауылдық округінің әкімшілік орталығы. Жүргенов ауданының орталығынан оңтүстікке қарай 120 км жерде орналасқан
25 Ақкөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмаларының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыз-дық қаты-нас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдала-нылуы
1
2
3
4
5
6
7
Ақкөл ауылдық округі
22, 17, 308, 25
Селеулі-бетегелі-әртүрлі шөптер және жусанды,
Жазық жайылым-дар мен ша-бындықтар
Селеулі –бетегелі – 85%
Әртүр-лі шөптер –15%
27,3
Жыл бойы
Кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,0
-
-
4,2
5,4
1,8
1,8
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,2
1872
196560
51106
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Ақкөл (қаз. Ақкөл -Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Ақкөл ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 100 км жерде орналасқан.
26 Ақкөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.
27 Ақкөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Акколь
К/Х "ТЕМІРБЕК"
|980564016582|
2
К/Х "ЖАНАБАЙ"
|040864019621|
3
К/Х "БОПАЙ"
|971064016595|
4
К/Х "ЖАЙСАҢ"
|181164013886|
5
К/Х "БАЛТАБЕК"
|050664026282|
6
К/Х "ҚАРАКЕСЕК"
|200664031678|
7
К/Х "ҚАЗЫБИ"
|971064016614|
8
К/Х "ӘСЕЛ"
|050764021631|
9
К/Х "ҚОНЫСБАЙ"
|070664027712|
10
К/Х "БАЙДАЛЫ"
|110864018586|
11
К/Х "АКЗИНЕТ"
|121164013736|
12
К/Х "НҰРЖІГІТ"
|170464030684|
13
К/Х "ШАХАН"
|140964007008|
14
К/Х "ТҰРЛЫБАЙ"
|230864037025|
15
К/Х "ЖАЛҒАСБАЙ"
|151064012422|
16
К/Х "АЙМАХАН"
|211164013269|
17
К/Х "АДАЛ"
|171264007368|
18
К/Х "АСЫЛХАН"
|201064026305|
19
К/Х "АЛАША"
|200664031658|
20
К/Х "НҰР"
|210664028838|
21
К/Х "АМАНҚҰЛ"
|201064024428|
22
К/Х "НАҒАШЫБАЙ"
|230964016432|
23
К/Х "САЙМАҚАН"
|220864011802|
24
К/Х "КӘУСАР"
|211164015533|
25
К/Х "МАУЛЕТ"
|211164013319|
26
К/Х "ТҰЯҚБАЙ"
|121164012123|
27
К/Х "АҒАЙЫНДЫЛАР"
|211264029478|
28
К/Х "АЛДАБЕРГЕН"
|241164037867|
29
К/Х "МӘДИ"
|211264018006|
30
К/Х "АҚБОТА"
|230964022219|
31
К/Х «ШОБАН»
|230964009271|
32
К/ХҚ "КАЙРАТ-АГРО"
|210764032884|
33
КХ "ЖАНТУАР"
|211164019447|
жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
САГЫНГАЛИЕВ ТАУПИХ ГАЛЛАМОВИЧ
70
36
53
-
ДАУЛЕТОВ ЖОЛДЫГАЛИ БАКЫТКЕРЕЕВИЧ
16
112
173
-
КЕНЖЕБАЕВ МАРАТ ОРМАНТАЕВИЧ
61
60
123
-
ЖУБАНИЯЗОВ ЖЕНИСБЕК БАБЕКЕЕВИЧ
159
0
52
-
ОРЫНБАСАР АЙНАБЕК
0
165
21
-
ТӨЛЕПБЕРГЕНОВ БЕКЖАН ҚУАНЫШБАЙҰЛЫ
62
408
3
-
УСЕРБАЕВ АЛМАТ КАЗИЕВИЧ
33
31
0
-
АЛМАГАНБЕТОВ АБАЙ АМАНГЕЛДІҰЛЫ
97
0
0
-
САТМАГАНБЕТОВ МУРАТ
524
-
1177
-
АЛИЕВ ЕРДИЛДА
10
0
-
ИЖАНОВ ТАСБОЛАТ
138
634
120
-
КУМАРОВА АНАР
6
-
0
-
КАЛИЕВ КУАНТАЙ МАКСОТОВИЧ
105
10
42
-
АЙСАТОЛЛАҰЛЫ ТАЛҒАТ
33
35
2
-
ЖАЛГАСБАЕВ МЭЛС ХАЛЕЛОВИЧ
16
0
54
-
УТАРБАЕВ ЕЛДОС АЙМАХАНОВИЧ
47
-
0
-
ТЕМИРАЛИЕВ БОЛАТ АРЫСТАНОВИЧ
0
930
0
-
УКСИКБАЕВ ДАРХАН САГИНДЫКОВИЧ
60
-
20
-
ӘМІРОВ ҚАЙСАР АЛМАСҰЛЫ
144
-
1
-
ТУЛЕБАЕВ ТАЛГАТ ИТЖЕМЕСОВИЧ
23
0
0
-
НАГМЕТОВ АМАНКУЛ АБСУЛТАНОВИЧ
32
0
2
-
СЫДИКОВАМАНКЕЛДЫ НАГАШЫБАЕИЧ
28
31
2
-
МЕДЕТОВ НУРЛАН
77
50
1
-
САГНБАЕВ АСЛАН КАНИЕВИЧ
80
0
2
-
ТЛЕУБЕРГЕНОВ САГИНДЫК АМАНТАЕВИЧ
78
0
0
-
ТУРУМОВА АЙЖАН АППАЗОВНА
79
70
43
-
ӨТЕҒҮЛОВ МҰХАМЕДАМИН ЕРТАРҒЫНҰЛЫ
0
0
43
-
АЛДАБЕРГЕНОВ НУРЖАН АЛДАБЕРГЕНУЛЫ
82
0
0
-
ДАУЫЛБАЕВ АДИЛ АБДИЖАЛИЕВИЧ
35
10
0
-
ЖУКЕЕВА МУЛДИР БИСЕНБЕКОВНА
32
169
101
-
АҚЫЛБАЕВ НҰРСҰЛТАН
71
51
0
-
ДОШНИЯЗОВ ДАНАТ КОПАБАЙУЛЫ
32
0
0
-
БЕКТИБАЕВ ЕРЛАН САГИНГАЛИЕВИЧ
102
0
-
2230
2854
2035
-
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ақкөл
0
2
0
0
4
0
0
3
0
0
0
жиыны
0
2
0
0
4
0
0
3
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ақкөл
-
-
-
-
-
-
-
-
Жиыны:
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер.
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
28 Ақкөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі.
Ақкөл ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Ақкөл елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Ақкөл ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2026
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Летний период 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
37 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне
2-қосымша
Ақтасты ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
58 Ақтасты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Ақтасты ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қорының
су қоры-ның
босалқы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Ақтасты ауылдық округі
153435000
99579
51739
0
2412
0
0
0
159127
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Ақтасты ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар. Ақтасты ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 402162 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 99579 гектар; елді мекендердің жерлері – 57136 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Ақтасты ауылдық округ
153435000
Ақтасты
26112
26112
26112
0
0
0
0
Толыбай
30477
30477
30477
0
0
0
0
Ақтасты ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 19 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 57413 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Orekee»
111264006884
9,823
2
КХ «Темірлан»
050164029714
02-024-017079
2,778
3
КХ «Ернар»
170364010903
02-024-011-033
1,998
4
КХ «Шыңғыс»
080564008038
02-024-013-075
02-024-013-076
02-024-013-066
10,599
5
КХ «Сәуле»
150464013105
02-024-021-083
1,467
6
КХ «Арсен»
140164021321
02024017143
3,792
7
КХ «Арыстан»
210164026328
1,198
8
КХ «Диас»
150564015155
02-024-011-029
0,499
9
КХ «Асхат»
080964007561
02-024-011-030
1,200
10
КХ «Толы-Дән»
120164005603
02-024-011-003
02-024-011-032
2,990
11
КХ «Әлімхан»
160364010783
02-024-011-031
2,997
12
КХ «Мирас»
210664025685
2,799
13
КХ «Алихан»
140364010571
02-024-011-030
3,992
14
КХ «Данияр»
210664021980
2,193
15
КХ «Томирис»
220964036217
02-024-011-032
1,000
16
КХ «Боранбай»
97116401514
02-024-011-004
0,300
17
КХ «Мақсат»
180564020058
02-024-011-006
2,991
18
КХ «Толыбай-Агро»
211164013270
3,797
19
КХ «Бейбіт»
050164030564
02-024-011-004
1,000
жиыны
57,413
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-1241; қой мен ешкі – 2157 және жылқы-482 бас. Ақтасты ауылында: ірі қара мал – 625; қой мен ешкі – 1013, жылқы-299 бас.
Толыбай ауылында: ірі қара мал – 616; қой мен ешкі – 1144, жылқы-183 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Ақтасты ауылдық округі
153435000
Ақтасты
4875
1317
2601
8793
26112
-
Толыбай
4805
1487
1592
7884
30477
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 16677 га қажет.
Ірі қара мал – 1241; қой мен ешкі - 2157 және жылқы – 482 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 56589 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Ақтасты ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда қтасты елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
59 Ақтасты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контур-дағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Ақтасты ауылдық округі
308, 13, 144, 20, 22, 28, 156, 148
Жусан немесе жусанды жайылымдар сортаң немесе дәнді-шабындық шабындықтар мен жайылымдарда жусан немесе жусан жайылымдары басым сод-жусан-жусан шөлді дала
Жазық жайы-лымдар мен ша-бындықтар
Жусан немесе жусанды жайылымдар – 30%
Әртүрлі шөптер –70%
56,6
Жыл бойы
Кесетенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,0
-
-
2,8
3,4
1,0
1,0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,2
1872
407520
105955
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы Ақтасты (қаз. Ақтасты-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Ақтасты ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 96 км жерде орналасқан.
60 Ақтасты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с
№
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.
61 Ақтасты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Ақтасты
КХ «Orekee»
111264006884
2
КХ «Темірлан»
050164029714
3
КХ «Ернар»
170364010903
4
КХ «Шыңғыс»
080564008038
5
КХ «Сәуле»
150464013105
6
Толыбай
КХ «Арыстан»
210164026328
7
КХ «Диас»
150564015155
8
КХ «Асхат»
080964007561
9
КХ «Толы-Дән»
120164005603
10
КХ «Әлімхан»
160364010783
11
КХ «Мирас»
210664025685
12
КХ «Алихан»
140364010571
13
КХ «Данияр»
210664021980
14
КХ «Томирис»
220964036217
15
Ақтасты
КХ «Боранбай»
97116401514
16
КХ «Мақсат»
180564020058
17
КХ «Толыбай-Агро»
211164013270
18
КХ «Бейбіт»
050164030564
19
ИП «Қызылбай»
950126350930
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Ахметбаева Жайнагул
176
-
-
-
Ахметбаева Жайнагул
-
-
510
-
Баймуратов Тағыберген
19
40
-
-
Жолмұрат Орынбай
305
642
458
-
Савлеев Бисембай
39
113
13
-
Жаркынов Бериккали
45
14
-
-
Жусипкалиев Асылбек
-
-
-
-
Алматов Медет
39
55
-
Диханбаева Гульнар
107
71
33
-
Жумагалиев Талгат
108
286
350
-
Жумашев Самат
87
-
86
-
Идирисов Асылхан
539
25
401
-
Инербаев Ғалымжан
76
90
155
-
Куанышбаев Сенбай
33
18
4
-
Кульниязов Ерик
-
-
-
-
Сапаолв Аманжол
214
36
67
-
Танатарова Тыныштық
110
-
84
-
Тлеумаганбетов Токтар
10
15
36
-
Қызылбай Роллан Темірұлы
-
-
11
-
1988
1522
2484
-
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Актасты
0
6
0
0
4
0
0
30
0
0
0
Толыбай
0
11
0
0
3
0
0
36
0
0
0
Жиыны:
0
17
0
0
7
0
0
66
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Актасты
-
-
-
-
-
-
-
-
Толыбай
-
-
-
-
-
-
-
-
Жиыны:
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
62 Ақтасты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды. Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Ақтасты ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Ақтасты елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Ақтасты ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2026
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
71 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне
3-қосымша
Аралтоғай ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
92 Аралтоғай ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Аралтоғай ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қорының
су қоры-ның
босалқы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Аралтоғай ауылдық округі
153437000
147098
75987
0
0
0
0
0
223085
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Аралтоғай ауылдық округінде 4 ауылдық елді мекен бар.
Аралтоғай ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 247410 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 147098 гектар; елді мекендердің жерлері – 75987 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Аралтоғай ауылдық округ
154833000
Аралтогай
32687
32687
32687
0
0
0
0
Киякты
9508
9508
9508
0
0
0
0
Улгайсын
17885
17885
17885
0
0
0
0
Милы
14363
14363
14363
0
0
0
0
Аралтоғай ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 51 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 118 794 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Мерей»
121164014269
02-024-036-513
02-024-040-090
2,343
2
КХ «Әділ»
130364020389
02-024-036-516
3,400
3
КХ «Қожа»
091264000680
02-024-040-104
02-024-040-078
10,646
4
КХ «Бейбіт»
061264023149
02-024-040-023
0,782
5
КХ «Нағашы»
060764023977
02-024-040-064
02-024-040-063
02-024-040-062
2,955
6
КХ «Болат»
060464029261
02-024-040-123
0,700
7
КХ «Қаракемер»
050664024622
02-024-040-065
3,000
8
КХ «Ұлан»
021064015361
02-024-040-116
1,983
9
КХ «Абылайхан»
110764013189
02-024-040-081
02-024-040-125
5,000
10
КХ «Адилет»
000964012254
02-024-040-022
02-024-040-112
02-024-040-122
02-024-040-014
3,675
11
КХ «Фируза»
111164017013
02-024-040-019
02-024-040-020
3,400
12
КХ «Султан»
091264015906
02-024-040-110
3,956
13
КХ «Үміт»
051264021180
02-024-040-067
02-024-040-066
1,250
14
КХ «Байтақ»
160564022122
02-024-040-120
9,500
15
КХ «Акежан ауылы»
201264009779
02-024-033-031
2,100
16
КХ «Қасым»
190764001665
02-024-040-132
2,800
17
КХ «Еділбай»
171164002714
02-024-040-124
1,000
18
КХ «Жандаулет»
211164019358
02-024-034-1024
1,000
19
КХ «Абай»
210664028263
02-024-033-034
4,100
20
КХ «Төлеген»
750226301314
02-024-040-005
0,225
21
КХ «Жигер»
220264004095
02-024-033-055
1,496
22
КХ «Мақсат»
231264011111
02-024-033-050
1,300
23
КХ «Арслан»
201064034940
02-024-040-137
3,000
24
КХ «Алдияр»
210664017179
02-024-040-141
0,770
25
КХ «Олжас»
250164027786
02-024-040-161
0,500
26
КХ «Еламан»
220864034663
1,300
27
КХ «Елімай»
210164005008
02-024-040-138
1,139
28
КХ «Кең дала»
210164006195
02-024-026-464
02-024-026-465
3,200
29
Кх «Қолғанат»
050764021989
02-024-040-071
02-024-040-070
02-024-040-069
2,000
30
КХ «Құтты мекен»
211164013294
02-024-040-145
02-024-042-080
1,550
31
КХ «Орда»
150264030960
02-024-036-515
1,500
32
КХ «Ахмет»
230964009330
-
1,000
33
КХ «Рахат»
111064015767
02-024-039-817
1,116
34
КХ «Айлин»
211164015850
02-024-040-146
1,000
35
КХ «Назаралы»
210164020735
02-024-040-139
0,728
36
КХ «Малика»
140664006346
02-024-040-108
2,500
37
КХ «Зұлқайрат»
210964004287
-
1,700
38
КХ «Ақдәулет»
800164000050
02-024-040-003
2,510
39
КХ «Хамза»
130264026374
02-024-040-097
0,885
40
КХ «РЖ Абылайхан»
131164010832
02-024-040-103
2,500
41
КХ «Даулетбек»
120964003150
02-024-040-091
0,600
42
КХ «Аслан»
131164010109
02-024-040-025
0,500
43
КХ «Аят»
120864015804
02-024-040-092
0,500
44
КХ «Ғабиден»
130864011893
02-024-040-105
0,500
45
«Нұрсұлтан»
800164000030
02-024-040-131
0,530
46
Кх «Досбол»
151164015381
02-024-040-118
02-024-040-117
1,000
47
КХ «Баянауыл»
110364006875
02-024-040-079
02-024-040-134
14,600
48
КХ «Дильназ»
130564013383
02-024-040-099
0,500
49
КХ «Батыр»
150664025423
02-024-033-010
0,600
50
КХ «Мұрагер»
980664016128
02-024-040-128
1,034
51
КХ «Наурызбай»
030264021283
02-024-036-056
2,921
жиыны
118,794
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2163; қой мен ешкі – 3321 және жылқы-1070 бас.
Аралтоғай ауылында: ірі қара мал – 1087; қой мен ешкі – 2037, жылқы-890 бас.
Қияқты ауылында: ірі қара мал – 312; қой мен ешкі – 510, жылқы-52 бас.
Милы ауылында: ірі қара мал – 450; қой мен ешкі – 172, жылқы – 40 бас.
Ұлғайсын ауылында: ірі қара мал – 310; қой мен ешкі – 702 және жылқы-88 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Аралтоғай
Ауылдық округі
154833000
Аралтогай
8478
2648
7743
18869
32687
-
Киякты
2434
663
452
3549
9508
-
Милы
3510
224
348
4082
14363
-
Улгайсын
2418
913
766
4097
17885
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 30597 га қажет.
Ірі қара мал – 2163; қой мен ешкі - 3321 және жылқы – 1070 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 74443 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Аралтоғай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Аралтоғай елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
93 Аралтоғай ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Аралтоғай ауылдық округі
156,16,15,22,156
Селеулі-бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылым-дар мен ша-бындықтар
Селеулі –бетегелі – 60%
Әртүр-лі шөптер –40%
95,3
Жыл бойы
Кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зертепқарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,0
-
-
6,8
8,9
8,3
4,8
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,2
1872
686160
178402
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Аралтоғай (қаз. Аралтоғай-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Аралтоғай ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 100 км жерде орналасқан.
94 Аралтоғай ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.
95 Аралтоғай ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Қияқты
КХ «Мерей»
121164014269
2
КХ «Әділ»
130364020389
3
КХ «Қожа»
091264000680
4
КХ «Бейбіт»
061264023149
5
КХ «Нағашы»
060764023977
6
КХ «Болат»
060464029261
7
Милысай
КХ «Қаракемер»
050664024622
8
КХ «Ұлан»
021064015361
9
КХ «Абылайхан»
110764013189
10
КХ «Адилет»
000964012254
11
КХ «Фируза»
111164017013
12
КХ «Султан»
091264015906
13
КХ «Үміт»
051264021180
14
КХ «Байтақ»
160564022122
15
Аралтогай
КХ «Акежан ауылы»
201264009779
16
КХ «Қасым»
190764001665
17
КХ «Еділбай»
171164002714
18
КХ «Жандаулет»
211164019358
19
КХ «Абай»
210664028263
20
КХ «Төлеген»
750226301314
21
КХ «Жигер»
220264004095
22
КХ «Мақсат»
231264011111
23
КХ «Арслан»
201064034940
24
КХ «Алдияр»
210664017179
25
КХ «Олжас»
250164027786
26
КХ «Еламан»
220864034663
27
КХ «Елімай»
210164005008
28
КХ «Кең дала»
210164006195
29
Кх «Қолғанат»
050764021989
30
КХ «Құтты мекен»
211164013294
31
КХ «Орда»
150264030960
32
КХ «Ахмет»
230964009330
33
КХ «Рахат»
111064015767
34
КХ «Айлин»
211164015850
35
КХ «Назаралы»
210164020735
36
КХ «Малика»
140664006346
37
КХ «Зұлқайрат»
210964004287
38
КХ «Ақдәулет»
800164000050
39
КХ «Хамза»
130264026374
40
Ұлғайсын
КХ «РЖ Абылайхан»
131164010832
41
КХ «Даулетбек»
120964003150
42
КХ «Аслан»
131164010109
43
КХ «Аят»
120864015804
44
КХ «Ғабиден»
130864011893
45
«Нұрсұлтан»
800164000030
46
Кх «Досбол»
151164015381
47
КХ «Баянауыл»
110364006875
48
КХ «Дильназ»
130564013383
49
КХ «Батыр»
150664025423
50
КХ «Мұрагер»
980664016128
51
КХ «Наурызбай»
030264021283
Жиыны
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Алмаханов Кайрат
155
495
2
-
Байниязова Жанат
993
-
1098
-
Бектебаев Ерлан
233
232
-
-
Булекбаев Асет
101
68
13
-
Загретдинова Гульчира
-
-
77
-
Сермаганбетов Кенжебек
230
30
-
-
Абдиганиев Куаныш
105
-
40
-
Абдиганиев Муса
100
290
20
-
Абдуллин Серик
-
-
315
-
Баханов Бауыржан
240
1200
-
-
Картин Нурлан
154
-
115
-
Орынбасаров Мамбет
68
-
14
-
Сейтов Асхат
193
356
67
-
Танирбергенов Сырбай
-
-
489
9
Акбергенов Азамат
93
-
48
-
Жолғұтты Айнұр
343
-
81
-
Аяпов Берик
-
4609
-
-
Болекбаев Сабит
202
-
44
-
Даутов Ануар
-
-
127
-
Дерманов Бакыткелды
80
11
76
-
Дерманова алтынгуль
163
70
17
-
Жүгінісов Дәуренбек
89
-
-
-
Канадбаев Арслан
77
130
64
-
Касымов Руслан
-
-
28
-
Керуенбаев Алжан
24
-
-
-
Кожина Акманар
98
-
47
-
Нуртаев Ардак
100
38
-
-
Орынбасаров Токтар
63
1407
161
-
Сагындыков Ораз
170
420
28
-
Сандибеков Жангазы
105
-
47
-
Сүйінтаев Саламат
4
18
40
-
Телеуов Салимжан
45
64
2
-
Телеуова Динара
830
857
13
12
Турекешов Шаттык
74
120
82
-
Усманов Жангазы
50
-
-
-
Утегулов Ертилес
138
-
94
-
Хистаубай Манарбек
88
528
60
-
Қожабаев Ерқазы
280
-
181
-
Қожабаев Ертай
36
-
28
-
Алдабергенов Бөкенбай
323
1596
180
9
Бермуханбетов Темирхан
21
-
31
-
Жарасов Максот
115
75
28
-
Жумабеков Рауф
133
124
25
-
Кадиров Сабит
36
-
-
-
Курамысов Жасулан
153
-
-
-
Лайыков Сабит
78
45
-
-
Наурызбаев Асылгерей
1003
2860
562
-
Сахиев Жасулан
84
109
3
-
Шанаев Нұрғали
16
27
2
-
Қазанғапов Думан
13
37
1
-
Такишева Шахизада
124
651
111
7823
16467
4461
30
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Аралтоғай
0
5
0
0
7
0
0
45
0
0
0
Милы
0
3
0
0
1
0
0
2
0
0
0
Ұлғайсын
0
2
0
0
3
0
0
4
0
0
0
Қияқты
0
2
0
0
2
0
0
3
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Аралтогай
-
-
-
-
-
-
-
-
Милы
-
-
-
-
-
-
-
-
Улгайсын
-
-
-
-
-
-
-
-
Киякты
-
-
-
-
-
-
-
-
Жиыны:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
96 Аралтоғай ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады.Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Аралтоғай ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Аралтоғай елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Аралтоғай ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2026
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Летний период 2
Күзгі маусым 3
демалу
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
105 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне
4-қосымша
Тұмабұлақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
126 Тұмабұлақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Тұмабұлақ ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Тұмабұлақ ауылдық округі
153443000
148034
108809
1846
0
0
0
258689
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Тұмабұлақ ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар.
Тұмабұлақ ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 505144 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 148034 гектар; елді мекендердің жерлері – 108809 гектар, ауыл шаруашылығы мақсатында емес 1846 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Тұмабұлақ ауылдық округ
153443000
Тұмабұлақ
62160
62160
62160
0
0
0
0
Сарыбұлақ
44797
44797
44797
0
0
0
0
Тұмабұлақ ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 39 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 145534 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Базарбек»
091164012284
02-024-015-040
02-024-015-041
02-024-015-037
3,000
2
КХ «Дөйт»
230864031938
4,500
3
КХ «Бимагамбет»
990764014416
02-024-015-015
02-024-015-016
2,108
4
КХ «Дәулетімбет»
000364016909
02-024-015-062
4,900
5
КХ «Динара»
010664018026
02-024-015-042
02-024-015-064
7,300
6
КХ «Жидели-булак»
030164019397
02-024-015-006
2,670
7
КХ «Айым»
050564024173
02-024-015-051
02-024-015-038
1,700
8
КХ «Аспан-С»
051264020985
02-027-017-241
0,186
9
КХ «Данияр»
110764012339
02-024-015-043
1,000
10
КХ «Аю»
111164006791
02-024-015-044
2,000
11
КХ «Береке»
121064016905
02-024-015-055
2,500
12
КХ «Әліби»
130564010795
02-024-004-003
02-024-015-046
4,650
13
КХ «Тәкібай әулеті»
130764013707
02-024-015-050
7,000
14
КХ «Сатыбалды-Б»
160264010849
02-024-015-065
1,000
15
КХ «Сұлтан»
160964021532
02-024-015-054
3,200
16
КХ «Сахит»
180864030046
02-024-015-059
3,500
17
КХ «Жанарыс»
200664033595
02-027-017-100
6,700
18
КХ «Иса»
200664034533
02-024-015-067
10,000
19
КХ «Ертуған»
200664034583
02-024-015-064
2,500
20
КХ «Айдын-Жүрек»
201064023737
3,320
21
КХ «Мадияр»
201064023826
1,500
22
КХ «Әлім»
201064030958
2,000
23
КХ «Алимжан»
220364000056
02:024:015:075
10,000
24
КХ «Сахи»
220664032888
2,700
25
КХ «Шанбай»
220764045526
02:024:015:079
10,000
26
КХ «Асылхан»
220864001538
1,300
27
КХ «Сарыбұлақ»
230864027454
3,000
28
КХ «Мақсат»
230864030325
1,500
29
КХ «Усенбай»
230864042666
02:024:015:085
10,000
30
КХ «Құдайберлі»
240564037244
02-024-015-087
1,800
31
КХ «Қарабас»
241164028203
02-024-036-515
1,500
32
КХ «Мамыт»
241164028233
02-024-015-088
1,000
33
КХ «Әкімжан»
971064016664
02-024-039-817
0,423
34
КХ «Алуа»
971264024137
02-024-015-013
02-024-013-140
6,516
35
КХ «Сенім»
980364020236
02-024-015-061
6,340
36
КХ «Муса»
981264016237
02-024-015-057
02-024-015-058
8,277
37
КХ «Ізен»
990564014746
02-024-015-047
3,500
38
КХ «Аспан»
990564014756
02-024-015-022
1,944
39
КХ «Өмір»
991264015914
02-024-015-060
1,000
жиыны
145,534
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-5639; қой мен ешкі – 7743 және жылқы-4452 бас.
Тұмабұлақ ауылында: ірі қара мал – 2455; қой мен ешкі – 3494, жылқы-3027 бас.
Сарыбұлақ ауылында: ірі қара мал – 3184; қой мен ешкі – 4249, жылқы-1425 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Тұмабұлақ ауылдық округі
153443000
Тұмабұлақ
19149
4542
26335
50026
62160
-
Сарыбұлақ
28735
6434
16748
51937
44797
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 101963 га қажет.
Ірі қара мал – 5639; қой мен ешкі - 7743 және жылқы – 4452 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 106957 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Тұмабұлақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Тұмабұлақ елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
127 Тұмабұлақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Тұмабұлақ ауылдық округі
22, 24, 29, 28, 152, 158
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабын-дықтар
Жусан немесе жусанды жайылымдар– 70%
Әртүрлі шөптер –30%
106,9
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,8
-
-
3,6
4,4
3,2
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,0
1820
748300
194558
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Тұмабұлақ (қаз. Тұмабұлақ-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Тұмабұлақ ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 110 км жерде орналасқан.
128 Тұмабұлақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с
№
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар.
129 Тұмабұлақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
КХ «Базарбек»
091164012284
2
КХ «Дөйт»
230864031938
3
КХ «Бимагамбет»
990764014416
4
КХ «Дәулетімбет»
000364016909
5
КХ «Динара»
010664018026
6
КХ «Жидели-булак»
030164019397
7
КХ «Айым»
050564024173
8
КХ «Аспан-С»
051264020985
9
КХ «Данияр»
110764012339
10
КХ «Аю»
111164006791
11
КХ «Береке»
121064016905
12
КХ «Әліби»
130564010795
13
КХ «Тәкібай әулеті»
130764013707
14
КХ «Сатыбалды-Б»
160264010849
15
КХ «Сұлтан»
160964021532
16
КХ «Сахит»
180864030046
17
КХ «Жанарыс»
200664033595
18
КХ «Иса»
200664034533
19
КХ «Ертуған»
200664034583
20
КХ «Айдын-Жүрек»
201064023737
21
КХ «Мадияр»
201064023826
22
КХ «Әлім»
201064030958
23
КХ «Алимжан»
220364000056
24
КХ «Сахи»
220664032888
25
КХ «Шанбай»
220764045526
26
КХ «Асылхан»
220864001538
27
КХ «Сарыбұлақ»
230864027454
28
КХ «Мақсат»
230864030325
29
КХ «Усенбай»
230864042666
30
КХ «Құдайберлі»
240564037244
31
КХ «Қарабас»
241164028203
32
КХ «Мамыт»
241164028233
33
КХ «Әкімжан»
971064016664
34
КХ «Алуа»
971264024137
35
КХ «Сенім»
980364020236
36
КХ «Муса»
981264016237
37
КХ «Ізен»
990564014746
38
КХ «Аспан»
990564014756
39
КХ «Өмір»
991264015914
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Дуйсенгалиев Бекжан
42
24
4
-
Уайсбаев Бакытберген
-
-
131
-
Жубатов Каскырбай
83
56
74
-
Кулмаганбетов Галымжан
41
19
172
-
Кушикбаев Асхат
112
1222
27
-
Сарсенбаев Айдарбек
275
-
303
-
Айтмаганбетов Токсанбай
32
6
43
-
Аязбаев Серик
-
-
3
-
Сартаев Жаналык
140
-
137
-
Жетибаев Кудайберген
292
-
15
-
Әртіс Елбек
74
-
419
-
Ташаманов Самалбек
81
-
-
-
Бухарбаев Шыныбек
-
-
74
-
Айтмаганбетов Батырбай
16
56
8
-
Досмұратов Темірбек
140
-
101
-
Абдилдин Рахымжан
-
-
148
-
Танатаров Галымжан
-
-
442
-
Бухарбаев Жандарбек
128
261
-
-
Ертуғанов Ерболат
-
-
46
-
Муханов Жалгасхан
73
-
79
-
Мадияров Бакыткали
51
-
104
-
Асугарин Макымжан
-
-
396
-
Бухарбаева Жадра
392
-
58
-
Сахиев Берик
-
639
-
-
Бекпанов Биболат
102
915
-
-
Орынбекова Гүлнар
28
-
15
-
Бухарбай Қазыбек
134
-
-
-
Сансызбай Қуанбек
42
-
-
-
Бухарбаев Панабек
148
-
71
-
Өтегенов Батырбек
70
-
116
-
Бухарбаева Жадра
-
-
-
-
Бухарбаев Панабек
-
-
-
-
Жанабергенов Ғалымжан
20
69
-
-
Монголов Куанышбай
193
-
103
-
Киялова Гүлмира
43
381
52
-
Бухарбаев Шыныбек
1224
2560
338
-
Абдилдин Бакытжан
99
-
286
-
Досмуратов Сабыртай
97
-
57
-
Зейнелов Ерлан
-
-
48
-
4190
6487
3987
-
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Тұмабұлақ
0
8
0
0
11
0
0
151
0
0
0
Сарыбұлақ
0
11
0
0
14
0
0
71
0
0
0
Барлығы:
0
19
0
0
25
0
0
222
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Тұмабұлақ
-
-
-
-
-
-
-
-
Сарыбұлақ
-
-
-
-
-
-
-
-
Барлығы:
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
130 Тұмабұлақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі.
Тұмабұлақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Тұмабұлақ елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Тұмабұлақ ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2026
демалу
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғым маусымд 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
139 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 5-қосымша
Әйке ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
160 Әйке ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025 – 2029 жылдарға арналған жоспарға
1-қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Әйке ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Әйке ауылдық округі
153441100
80670
42497
0
0
0
0
0
123167
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Әйке ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар.
Әйке ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 255899 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 80670 гектар; елді мекендердің жерлері – 42497 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Әйке ауылдық округ
153441100
Әйке
20744
20744
20744
0
0
0
0
Тереңсай
19629
19629
19629
0
0
0
0
Әйке ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 23 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 47223 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Азамат»
981164012796
02024019324 02024019323 02024019322 02024019321 02024019320 02024019319 02024019214 02024019215
1,671
2
КХ «Азамат»
991264015924
02024017012 02024017148
0,488
3
КХ «Айтым»
010464016627
02024017153 02024017154 02024017155
2,342
4
КХ «Алшын»
230264045450
0,798
5
КХ «Баракат»
221064013016
1,700
6
КХ «Бенкала»
111164014871
02024017137
3,000
7
КХ «Даулет»
981164013249
0,963
8
КХ «Дидар»
011264017670
02-024-019-115
0,508
9
КХ «Жаназар»
990364023609
02024017058
4,392
10
КХ «Замзагуль»
981264016623
02024019007
0,260
11
КХ «Махамбет»
971164015203
02024017150
0,033
12
КХ «Мирас»
240664031704
0,998
13
КХ «Молдахмет»
981164013289
02024017066 02024017067 02024017068
0,600
14
КХ «Нурхан»
000264017666
02024019113 02024019114
0,048
15
КХ «Серік»
000364017550
02024017080
2,224
16
КХ «Саят»
201064034871
02024019147
1,500
17
КХ «Танатар»
000664013886
02024017132
1,178
18
КХ «Таланды»
110864012203
02024016466
4,136
19
КХ «Табыс»
220364002052
3,500
20
КХ «Тұрман»
170864012581
02024019340 02024017149 02024017158
2,200
21
КХ «Тұрсын-Аман»
150864023078
2024019314 02024019329 02024019328
2,662
22
КХ «Шынгыс»
981264016247
02024009152
11,882
23
КХ «Кайрат»
990164014781
02024019075 02024019076
0,180
барлығы
47,223
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2414; қой мен ешкі – 3984 және жылқы-2117 бас.
Әйке ауылында: ірі қара мал – 1427; қой мен ешкі – 2607, жылқы-1141 бас.
Тереңсай ауылында: ірі қара мал – 987; қой мен ешкі – 1377, жылқы-976 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,30 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 30-ға дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -30 кг; ұсақ мал -5,0 кг; жылқы – 33,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7200 кг; ұсақ мал -1200 кг; жылқы- 7920 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,30 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-6,6; ұсақ мал-1,1 және жылқы-бір басына 7,1 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Әйке
сельский округ
153441100
Әйке
9418
2867
8101
20386
20744
-
Тереңсай
6514
1514
6929
14957
19629
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 35343 га қажет.
Ірі қара мал – 2414; қой мен ешкі - 3984 және жылқы – 2117 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 40373 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Әйке ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Әйке елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
161 Әйке ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Әйке ауылдық округі
8, 16, 18, 144, 308
Жусан, фескукаштан немесе сортаң кокпек жайылымдары бар қауырсынды шөпті жайылымдардың басым бөлігі бар турфграсс, турфрасс шөпті дала
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Жусан – 50%
Әртүрлі шөптер –50%
40,3
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,2
-
-
3,4
3,6
0
2,2
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
6,6
1848
265980
74474
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Әйке (қаз. Әйке-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Әйке ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан шығысқа қарай 120 км жерде орналасқан.
162 Әйке ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер
Ауылдық округте бір мал қорымы бар
163 Әйке ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Әйке
КХ «Азамат»
991264015924
2
КХ «Айтым»
010464016627
3
КХ «Алшын»
230264045450
4
КХ «Баракат»
221064013016
5
КХ «Жаназар»
990364023609
6
КХ «Махамбет»
971164015203
7
КХ «Мирас»
240664031704
8
КХ «Молдахмет»
981164013289
9
КХ «Серік»
000364017550
10
КХ «Танатар»
000664013886
11
КХ «Таланды»
110864012203
12
КХ «Тұрман»
170864012581
13
КХ «Шынгыс»
981264016247
14
Теренсай
КХ «Азамат»
981164012796
15
КХ «Бенкала»
111164014871
16
КХ «Даулет»
981164013249
17
КХ «Дидар»
011264017670
18
КХ «Замзагуль»
981264016623
19
КХ «Нурхан»
000264017666
20
КХ «Саят»
201064034871
21
КХ «Табыс»
220364002052
22
КХ «Тұрсын-Аман»
150864023078
23
КХ «Кайрат»
990164014781
24
КХ «Райымбек»
981164012805
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Жакенов Нургали
28
26
-
-
Имагамбетов Саят
35
45
43
-
Даургенбаев Бигельды
-
-
53
-
Булекбаев Нурлыбек
81
-
39
-
Жаназаров Бекберген
391
506
426
-
Анахов Талгат
19
14
14
-
Салмаганбетов Геният
-
-
-
-
Молдахметов Медет
58
125
20
-
Амангосов Кенесбай
18
-
130
-
Танатаров Рахымжан
21
30
1
-
Тунгатаров Оразбай
-
-
-
-
Турманов Жандаулет
94
189
12
-
Байдильдин Амангали
411
351
764
-
Айханов Берик
26
38
9
-
Белоусов Павел
-
-
244
-
Бекенов Асқар
-
-
-
-
КХ «Дидар»
7
-
5
-
КХ «Замзагуль»
34
-
-
-
Кадиров Сабит
-
-
-
-
Курамысов Жасулан
32
-
2
-
Лайыков Сабит
-
-
-
-
Наурызбаев Асылгерей
85
-
-
-
Сахиев Жасулан
10
21
8
-
Шанаев Нұрғали
-
-
-
-
1350
1345
1770
-
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Айке
0
5
0
0
8
0
0
60
0
0
0
Тереңсай
0
3
0
0
4
0
0
48
0
0
0
0
8
0
0
12
0
0
108
0
0
0
Жиыны:
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Айке
-
-
-
-
-
-
-
-
Тереңсай
-
-
-
-
-
-
-
-
Жиыны:
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
164 Әйке ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі.
Әйке ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Әйке елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Әйке ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2026
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Летний период 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
173 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 6-қосымша
Жабасақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыр
194 Жабасақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Жабасақ ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Жабасақ ауылдық округі
153447100
186078
85909
0
1206
0
0
273193
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Жабасақ ауылдық округінде 3 ауылдық елді мекен бар.
Жабасақ ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 383416 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 186078 гектар; елді мекендердің жерлері – 85909 гектар, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар- 1206 гектар болып бөлінеді. Орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Жабасақ ауылдық округ
153447100
Жабасақ
47359
47359
47359
0
0
0
0
Аққұм
15982
15982
15982
0
0
0
0
Байжанкөл
20446
20446
20446
0
0
0
0
Жабасақ ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 52 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 98500 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ "Куандык"
011064024379
02-024-013-343
02-024-013-145
2,452
2
КХ "Маралбек"
050164029279
02-024-013-141
4,740
3
КХ "Бекболат"
060364029842
02-024-013-152
0,458
4
КХ "ШАХМАРДАН"
150664010207
02-024-013-119
2,000
5
КХ "Амина"
151064020522
02-024-013-121
0,500
6
КХ "АЯН"
160364026531
02-024-013-123
2,960
7
КХ "Дана"
180164040830
02-024-013-124
02-024-013-118
1,110
8
КХ "Шоңат"
181164019904
02-024-013-143
2,200
9
КХ "Мұрагер"
211164007463
2,700
10
КХ Ануар Еркинов
961141000023
1,000
11
КХ "Нұрсәт"
211164019516
1,000
12
КХ "TOMIRISNUR"
230664017053
2,000
13
КХ "Жұлдыз"
240164016990
2,000
14
КХ "Zhabasak Agro"
240664020312
02-024-013-ЖУ
1,400
15
КХ Нұр-Арыс
250664013508
1,000
16
КХ "Багдат"
980164021099
02-024-013-112
02-024-013-078
02-024-013-077
02-024-013-131
2,644
17
КХ "НҰРБЕК"
980264019556
02-024-013-111
02-024-013-063
02-024-013-062
2,306
18
КХ "Береке"
980464019781
02-024-013-139
0,678
19
КХ "ТЕҢГЕБАЙ"
980864015862
02-024-013-010
0,630
20
КХ "Дастан"
980964015152
02-024-013-142
0,485
21
КХ "Мұратбек"
981064014045
02-024-013-057
02-024-013-056
1,010
22
КХ "Айболат"
981064014055
02-024-013-126
02-024-013-125
0,580
23
КХ "БОЛАТ"
981164013229
02-024-013-128
02-024-013-127
0,424
24
КХ "Шаңбай"
981264016524
02-024-013-037
3,462
25
КХ "АЗАМАТ"
060764023382
02-024-013-061
1,500
26
КХ "РАМАНКУЛ"
080264001476
02-024-013-071
1,000
27
КХ "БАЙ"
080964015134
02-024-013-103
0,400
28
КХ "Қожа"
111064005482
02-024-013-110
02-024-013-072
3,000
29
КХ "ДӨСЕК"
130664009091
02-024-013-083
2,500
30
КХ "Жебе"
171064028630
02-024-013-135
0,800
31
КХ "Ерасыл"
220664026229
02-024-013-165
1,000
32
КХ "Тұмар"
220864013531
1,000
33
КХ "Нұр"
220864035106
3,000
34
КХ "Айару"
240264008418
02-024-013-107ЖУ
02-024-
2,750
35
КХ "Айсұлтан"
240364024493
02-024-013-354
2,200
36
КХ "Қасай-Сырбай"
241264000663
02-024-013-136
1,500
37
КХ "Хан-Жайлау"
250164009642
02-024-013-110
4,500
38
КХ Айдынбай
2,062
39
КХ "НУРБОЛ"
000164015265
02-024-013-033
02-024-013-032
02-024-013-031
02-024-013-030
4,258
40
КХ "Бөгенбай"
040564034585
02-024-013-117
02-024-013-116
02-024-013-115
02-024-013-048
2,117
41
КХ "Ақжол"
070664003049
02-024-013-138
2,550
42
КХ "МАҚСАТ"
130664002699
02-024-013-084
2,000
43
КХ "Қызғалдақ"
130664002708
02-024-013-144
0,800
44
КХ "АСЫЛЖАН"
201064023688
02-024-013-086
02-024-
4,000
45
КХ "ӘБДІБАЙ"
201064026187
2,160
46
КХ "КЕНЖЕХАН"
201064028847
02-024-013-148
1,270
47
КХ "БЕКЕТ"
210164004911
02-024-013-157
02-024-013-152
1,630
48
КХ "Шыналы"
211164007443
3,000
49
КХ "Әділхан"
230964011818
1,500
50
КХ "Темірхан"
240164017884
0,110
51
КХ "Бекболат"
980464019157
02-024-013-157
2,900
52
КХ "БАЙЖАНКӨЛ"
980964015132
02-024-013-105
02-024-013-104
3,254
жиыны
98,500
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2542; қой мен ешкі – 3454 және жылқы-1325 бас.
Жабасақ ауылында: ірі қара мал – 1550; қой мен ешкі – 1647, жылқы-522 бас.
Аққұм ауылында: ірі қара мал – 453; қой мен ешкі – 1214, жылқы-539 бас.
Байжанкөл ауылында: ірі қара мал – 539; қой мен ешкі – 593, жылқы – 264 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Жабасақ ауылдық округі
153447100
Жабасақ
12090
2141
4541
18772
47359
-
Аққұм
3533
1578
4689
9800
15892
-
Байжанкөл
4204
771
2297
7272
20446
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 35844 га қажет.
Ірі қара мал – 2542; қой мен ешкі - 3454 және жылқы – 1325 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 83697 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Жабасақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Жабасақ елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
195 Жабасақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдала-нылуы
1
2
3
4
5
6
7
Жабасақ ауылдық округі
156, 29, 13, 144, 22, 308, 28
Даладағы көкпек, көкпек жусан, қара жусан, қара жусан, шөлді шөлді және шөлді тұзды жалпақ шөптер
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Жусан немесе жусанды жайылымдар – 50%
Әртүрлі шөптер –50%
36,0
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,0
-
-
2,6
3,8
1,4
1,4
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,2
1872
259200
67392
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Жабасақ (қаз. Жабасақ-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Жабасақ ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 120 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
196 Жабасақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
-
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
197 Жабасақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Жабасак
КХ «Айболат»
981064014055
2
КХ «Мұрагер»
211164007463
3
КХ «Бағдат»
980164021099
4
КХ «Нұрбек»
980264019556
5
КХ «Теңгебай»
980864015862
6
КХ «Мұратбек»
981064014045
7
КХ «Бекболат»
060364029842
8
КХ «Болат»
981164013229
9
КХ «Дастан»
980964015152
10
КХ «Куандык»
011064024379
11
КХ «Маралбек»
050164029279
12
КХ «Дана»
180164040830
13
КХ «Шоңат»
181164019904
14
КХ «Шаңбай»
981264016524
15
КХ «Жұлдыз»
240164016990
16
КХ «Аян»
160364026531
17
КХ «Амина»
151064020522
18
КХ «Шаһмардан»
150664010207
19
КХ «Нұрсәт»
211164019516
20
КХ «Zhabasak Agro»
21
КХ «Береке»
980464019781
22
КХ «Tomirisnur»
230664017053
23
Аккум
КХ «Қожа»
111064005482
24
КХ «Азамат»
060764023382
25
КХ «Раманқұл»
080264001476
26
КХ «Бай»
080964015134
27
КХ «Дөсек»
130664009091
28
КХ «Жебе»
171064028630
29
КХ «Ерасыл»
220664026229
30
КХ «Тумар»
220864013531
31
КХ «Нұр»
220864035106
32
КХ «Хан-Жайлау»
250164009642
33
КХ «Айару»
240264008418
34
КХ «Айсұлтан»
240364024493
35
КХ «Қасай-Сырбай»
241264000663
36
Байжанкол
КХ «Абдибай»
201064026187
37
КХ «Бекет»
210164004911
38
КХ «Бекболат»
980464019157
39
КХ «Бөгенбай»
040564034585
40
КХ «Нұрбол»
000164015265
41
КХ «Байжанкөл»
980964015132
42
КХ «Максат»
130664002699
43
КХ «Қызғалдақ»
130664002708
44
КХ «Темірхан»
240164017884
45
КХ «Кенжехан»
201064028847
46
КХ «Асылжан»
201064023688
47
КХ «Шыналы»
211164007443
48
КХ «Акжол»
070664003049
49
КХ «Әділхан»
230964011818
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Сулейменов Аскар Курмантаевич
32
-
-
-
Балмашева Гулмира Амангелдиновна
150
-
-
-
Аширов Сагдат Шамшадинович
101
222
-
Сейтмағанбетов Серик Жамиевич
158
15
23
-
Тлеубергенов Жалгасбек Еспанович
21
8
38
-
Асилбеков Мирамбек Шайбекович
18
-
13
-
Касымова Гулмира Жалмырзаевна
2
15
-
-
Ибраев Болат Тулеуович
14
17
3
-
Кулдейбеков Галымбек Акимгереевич
18
23
-
-
Ибраев Болатбек Зилагиевич
89
39
14
-
Жумахметов Улан Таштилеуович
215
125
131
-
Абишов Гайнетдин Ануарбекович
36
-
-
-
Ақжанбеков Нұркелді Бисенбекұлы
-
50
174
-
Токабаев Тулеубай Барлыкович
201
53
179
-
Молдагалиев Жанибек Жетешевич
9
-
96
-
Соткаров Султанмурат Аутаевич
-
-
10
-
Токсанбаев Жанболат Туребекович
124
54
62
-
Абишев Ербол Абсултанович
30
55
28
-
Байдосеков Нуржан Турганович
40
29
15
-
Тулегенов Кани Хамитович
45
37
-
-
Бекетов Кайыргали Зейноллаевич
7
27
17
-
Аширов Сагдат Шамшадинович
18
59
Кожахметов Жарылкасын
70
85
209
-
Жумин Орынбек Маликович
20
120
90
-
Сатиов Еркин Шайхиевич
-
-
19
-
Балымбеков Абдигазы
27
52
65
-
Карсаков Руслан Уристемович
29
-
73
-
Насиров Абдигани Жанузакович
-
-
34
-
Кондыбаева Аккул Абдихамитовна
-
-
61
-
Жайлыбаев Ертай Жумагалиулы
-
-
76
-
Нағыметов Дидар Кенжетаевич
25
47
132
-
Жайлыбаева Перизат Абилхановна
-
-
10
-
Таңатар Нұржан Ғалымжанұлы
-
-
48
-
Козбагаров Сарсенбек Нугайбекович
-
-
84
-
Сырбаев Саян Маликович
-
-
57
-
Абдибайулы Нуртлеу
94
-
-
-
Ешмуратов Женис Абдуалиевич
100
56
71
-
Султанов Мусабек Кайырбекович
117
-
32
-
Култаев Нурхат Шыналиевич
-
76
182
-
Жолманов Тобагул Абдикаримович
90
-
-
-
Нургалиев Кайрат Мырзагулович
47
71
29
-
Ибраев Сарсенбай Сактаганович
203
40
40
-
Ыбраева Гүлзар Сагимбаевна
106
-
133
-
Мырзахметов Ерболат Темирханович
-
32
1
-
Жолманов Уалихан Абдикаримович
30
-
1
-
Туремуратов Куандык Жаксыбаевич
123
64
227
-
Шыналы Бөгенбай
80
-
-
-
Алдонгаров Мади Абилханович
123
96
68
-
Измуратов Кайрат Гарифоллаулы
80
-
21
-
2692
1345
2788
0
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Жабасақ
0
5
0
0
5
0
0
26
0
0
0
Аққұм
0
2
0
0
4
0
0
27
0
0
0
Байжанкөл
0
2
0
0
2
0
0
13
0
0
0
Жиыны
0
9
0
0
11
0
0
66
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Жабасак
-
-
-
-
-
-
-
-
Аккум
-
-
-
-
-
-
-
-
Байжанкол
-
-
-
-
-
-
-
-
Барлығы:
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер.
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
198 Жабасақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі.
Жабасақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Жабасақ елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Жабасақ ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Летний период 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
207 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 7-қосымша
Жамбыл ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
228 Жамбыл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Жамбыл ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Жамбыл ауылдық округі
153437000
59132
16634
0
0
0
0
0
75766
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Жамбыл ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Жамбыл ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 136336 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 59132 гектар; елді мекендердің жерлері – 16634 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Жамбыл ауылдық округі
153437000
Жамбыл
16065
16065
16065
0
0
0
0
Жамбыл ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 38 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 92124 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Аяжан»
000264017923
02-024-036-513
02-024-040-090
2,343
2
КХ «Алтынбек»
000264017933
02-024-036-516
3,400
3
КХ «Аман-Бек»
000364017671
02-024-040-104
02-024-040-078
10,646
4
КХ «Талмуринд»
000964012462
02-024-040-023
0,782
5
КХ «Қараша»
010564018479
02-024-040-064
02-024-040-063
02-024-040-062
2,955
6
КХ «Қарлығаш»
011164018863
02-024-040-123
0,700
7
КХ «Медет»
060264034885
02-024-040-065
3,000
8
КХ «Азамат»
070364029963
02-024-040-116
1,983
9
КХ «Жағалбайлы»
070364030947
02-024-040-081
02-024-040-125
5,000
10
КХ «Нұр»
070664027948
02-024-040-022
02-024-040-112
02-024-040-122
02-024-040-014
3,675
11
КХ «Бата»
080764009053
02-024-040-019
02-024-040-020
3,400
12
КХ «Нұр»
170564023017
02-024-040-110
3,956
13
КХ «Қоныс»
150664025959
02-024-040-067
02-024-040-066
1,250
14
КХ «Тасболат»
160264014623
02-024-040-120
9,500
15
КХ «Айбек»
160664023290
02-024-033-031
2,100
16
КХ «Тимур»
170264032376
02-024-040-132
2,800
17
КХ «Санжар»
170264036468
02-024-040-124
1,000
18
КХ «Бақытжан»
170364001954
02-024-034-1024
1,000
19
КХ «Алия-Агро»
170664003046
02-024-033-034
4,100
20
КХ «Дархан-Агро+»
180464020679
02-024-040-005
0,225
21
КХ «Акимжан»
181064017627
02-024-033-055
1,496
22
КХ «Құлагер»
190964010671
02-024-033-050
1,300
23
КХ «Дархан-Агро»
200764005266
02-024-040-137
3,000
24
КХ «Алинұр»
210664024518
02-024-040-141
0,770
25
КХ «Озера»
240364009846
02-024-040-161
0,500
26
КХ «Ақпанбет»
971164015164
1,300
27
КХ «Оралбек»
980164021089
02-024-040-138
1,139
28
КХ «Тимур И К»
980264019437
02-024-026-464
02-024-026-465
3,200
29
Кх «Бек»
980764016410
02-024-040-071
02-024-040-070
02-024-040-069
2,000
30
КХ «Мереке»
990264020829
02-024-040-145
02-024-042-080
1,550
31
КХ «Тамара»
990264021341
02-024-036-515
1,500
32
КХ «Алибек»
990264021351
-
1,000
33
КХ «Жанат»
990364023153
02-024-039-817
1,116
34
КХ «Молдово»
990464018676
02-024-040-146
1,000
35
КХ «Союз»
990564014815
02-024-040-139
0,728
36
КХ «Мура»
990664013731
02-024-040-108
2,500
37
КХ «Самат»
990864013987
-
1,700
38
КХ «Көбек»
991064012813
02-024-040-003
2,510
жиыны
92,124
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-969; қой мен ешкі – 1519 және жылқы-210 бас.
Жамбыл ауылында: ірі қара мал – 969; қой мен ешкі – 1519, жылқы-210 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Жамбыл ауылдық округі
153437000
Жамбыл
7558
1975
1827
11360
16065
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 11360 га қажет.
Ірі қара мал – 969; қой мен ешкі - 1519 және жылқы – 210 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 16065 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Жамбыл ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Жамбыл елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
229 Жамбыл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Жамбыл ауылдық округі
8, 12, 308
Жусан, фескукаштан немесе сортаң кокпек жайылымдары бар
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Жусан, фескукаштан немесе сортаң кокпек жайылымдар – 66%
Егістік жерлер –34%
11,4
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,5
-
-
3,8
4,4
2,6
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
6,8
1768
77520
20155
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Жамбыл (қаз. Жамбыл-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Жамбыл ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 40 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
230 Жамбыл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с
№
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
-
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
231 Жамбыл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Жабасак
КХ «Айболат»
981064014055
2
КХ «Мұрагер»
211164007463
3
КХ «Бағдат»
980164021099
4
КХ «Нұрбек»
980264019556
5
КХ «Теңгебай»
980864015862
6
КХ «Мұратбек»
981064014045
7
КХ «Бекболат»
060364029842
8
КХ «Болат»
981164013229
9
КХ «Дастан»
980964015152
10
КХ «Куандык»
011064024379
11
КХ «Маралбек»
050164029279
12
КХ «Дана»
180164040830
13
КХ «Шоңат»
181164019904
14
КХ «Шаңбай»
981264016524
15
КХ «Жұлдыз»
240164016990
16
КХ «Аян»
160364026531
17
КХ «Амина»
151064020522
18
КХ «Шаһмардан»
150664010207
19
КХ «Нұрсәт»
211164019516
20
КХ «Zhabasak Agro»
21
КХ «Береке»
980464019781
22
КХ «Tomirisnur»
230664017053
23
Аккум
КХ «Қожа»
111064005482
24
КХ «Азамат»
060764023382
25
КХ «Раманқұл»
080264001476
26
КХ «Бай»
080964015134
27
КХ «Дөсек»
130664009091
28
КХ «Жебе»
171064028630
29
КХ «Ерасыл»
220664026229
30
КХ «Тумар»
220864013531
31
КХ «Нұр»
220864035106
32
КХ «Хан-Жайлау»
250164009642
33
КХ «Айару»
240264008418
34
КХ «Айсұлтан»
240364024493
35
КХ «Қасай-Сырбай»
241264000663
36
Байжанкол
КХ «Абдибай»
201064026187
37
КХ «Бекет»
210164004911
38
КХ «Бекболат»
980464019157
39
КХ «Бөгенбай»
040564034585
40
КХ «Нұрбол»
000164015265
41
КХ «Байжанкөл»
980964015132
42
КХ «Максат»
130664002699
43
КХ «Қызғалдақ»
130664002708
44
КХ «Темірхан»
240164017884
45
КХ «Кенжехан»
201064028847
46
КХ «Асылжан»
201064023688
47
КХ «Шыналы»
211164007443
48
КХ «Акжол»
070664003049
49
КХ «Әділхан»
230964011818
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Сулейменов Аскар Курмантаевич
32
-
-
-
Балмашева Гулмира Амангелдиновна
150
-
-
-
Аширов Сагдат Шамшадинович
101
222
-
Сейтмағанбетов Серик Жамиевич
158
15
23
-
Тлеубергенов Жалгасбек Еспанович
21
8
38
-
Асилбеков Мирамбек Шайбекович
18
-
13
-
Касымова Гулмира Жалмырзаевна
2
15
-
-
Ибраев Болат Тулеуович
14
17
3
-
Кулдейбеков Галымбек Акимгереевич
18
23
-
-
Ибраев Болатбек Зилагиевич
89
39
14
-
Жумахметов Улан Таштилеуович
215
125
131
-
Абишов Гайнетдин Ануарбекович
36
-
-
-
Ақжанбеков Нұркелді Бисенбекұлы
-
50
174
-
Токабаев Тулеубай Барлыкович
201
53
179
-
Молдагалиев Жанибек Жетешевич
9
-
96
-
Соткаров Султанмурат Аутаевич
-
-
10
-
Токсанбаев Жанболат Туребекович
124
54
62
-
Абишев Ербол Абсултанович
30
55
28
-
Байдосеков Нуржан Турганович
40
29
15
-
Тулегенов Кани Хамитович
45
37
-
-
Бекетов Кайыргали Зейноллаевич
7
27
17
-
Аширов Сагдат Шамшадинович
18
59
Кожахметов Жарылкасын
70
85
209
-
Жумин Орынбек Маликович
20
120
90
-
Сатиов Еркин Шайхиевич
-
-
19
-
Балымбеков Абдигазы
27
52
65
-
Карсаков Руслан Уристемович
29
-
73
-
Насиров Абдигани Жанузакович
-
-
34
-
Кондыбаева Аккул Абдихамитовна
-
-
61
-
Жайлыбаев Ертай Жумагалиулы
-
-
76
-
Нағыметов Дидар Кенжетаевич
25
47
132
-
Жайлыбаева Перизат Абилхановна
-
-
10
-
Таңатар Нұржан Ғалымжанұлы
-
-
48
-
Козбагаров Сарсенбек Нугайбекович
-
-
84
-
Сырбаев Саян Маликович
-
-
57
-
Абдибайулы Нуртлеу
94
-
-
-
Ешмуратов Женис Абдуалиевич
100
56
71
-
Султанов Мусабек Кайырбекович
117
-
32
-
Култаев Нурхат Шыналиевич
-
76
182
-
Жолманов Тобагул Абдикаримович
90
-
-
-
Нургалиев Кайрат Мырзагулович
47
71
29
-
Ибраев Сарсенбай Сактаганович
203
40
40
-
Ыбраева Гүлзар Сагимбаевна
106
-
133
-
Мырзахметов Ерболат Темирханович
-
32
1
-
Жолманов Уалихан Абдикаримович
30
-
1
-
Туремуратов Куандык Жаксыбаевич
123
64
227
-
Шыналы Бөгенбай
80
-
-
-
Алдонгаров Мади Абилханович
123
96
68
-
Измуратов Кайрат Гарифоллаулы
80
-
21
-
2692
1345
2788
0
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Жамбыл
0
3
0
0
5
0
0
10
0
0
0
Жиыны:
0
3
0
0
5
0
0
10
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Жамбыл
-
-
-
-
-
-
-
-
Жиыны
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
232 Жамбыл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Жамбыл ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Жамбыл елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Жамбыл ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы период 2
Күзгі маусым 3
сүртанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
241 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 8-қосымша
Темірбек Жүргенов ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
262 Темірбек Жүргенов ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Темірбек Жүргенов ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Темірбек Жүргенов ауылдық округі
153430100
160950
33113
0
0
2029
0
0
196092
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Темірбек Жүргенов ауылдық округінде 2 ауылдық елді мекен бар.
Темірбек Жүргенов ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 228810 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 160950 гектар; елді мекендердің жерлері – 33113 гектар,. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қоры, су қорының жерлері, қоры 2029 гектар болып бөлінеді.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Темірбек Жүргенов ауылдық
153430100
Темірбек Жүргенов
17509
17509
17509
0
0
0
0
Талдысай
13599
13599
13599
0
0
0
0
Темірбек Жүргенов ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 36 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 30667 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Мария»
000264017973
0,100
2
КХ «Теренсай»
000264017913
0,314
3
КХ «Киякбай»
070364031539
0,094
4
КХ «Жан»
190464010742
0,309
5
КХ «Әлім»
991064012952
0,614
6
КХ «Жалғасқан»
050664026574
0,361
7
КХ «Айман»
990364023590
3,192
8
КХ «Алтынбек»
990464018081
1,868
9
КХ «Самғат»
250164009315
0,250
10
КХ «Аслан»
021064015371
0,045
11
КХ «Асем»
980364020246
2,000
12
КХ «Батыр»
211264012909
0,550
13
КХ «Сұлтан-Қожа»
211164013309
2,627
14
КХ «Фарида»
100364010613
0,904
15
КХ «Алихан»
000364017622
0,282
16
КХ «Нива»
120764006386
0,105
17
КХ «Гульзат»
990764014486
0,155
18
КХ «Жаннұр»
981064013235
0,435
19
КХ «Акмарал»
000764013720
0,543
20
КХ «Күнтуған»
040364062622
1,385
21
КХ «Бірлік»
030664021812
0,058
22
КХ «Кырман»
200964019332
0,439
23
КХ «Бекбол»
080664013503
0,470
24
КХ «Бауырластар»
021064015341
1,004
25
КХ «Фортуна»
010564018082
0,130
26
КХ «Малатау»
080264018537
1,497
27
КХ «Ахад»
180864026711
3,950
28
КХ «Еңбек»
971264024117
0,170
29
Кх «Самға»
170164014562
2,972
30
КХ «Мақсат»
021264016486
0,268
31
КХ «Мейіржан»
221264016100
0,094
32
КХ «Санжар»
210164008934
0,559
33
КХ «Квант»
970664013301
0,158
34
КХ «Қанат»
030864034683
1,637
35
КХ «Ақ тілек»
950964004914
0,130
36
КХ «Колос»
980464019791
0,998
жиыны
30,667
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2124; қой мен ешкі – 5761 және жылқы-348 бас.
Темірбек Жүргенов ауылында: ірі қара мал – 1473; қой мен ешкі – 4211, жылқы-281 бас.
Талдысай ауылында: ірі қара мал – 651; қой мен ешкі – 1540, жылқы-67 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,30 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 30-ға дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -30 кг; ұсақ мал -5,0 кг; жылқы – 33,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7200 кг; ұсақ мал -1200 кг; жылқы- 7920 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,30 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-6,6; ұсақ мал-1,1 және жылқы-бір басына 7,1 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Темірбек Жүргенов
ауылдық округі
154833000
Темірбек Жүргенов
9721
4643
1995
16359
17509
-
Талдысай
4296
1694
476
6466
13599
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 22825 га қажет.
Ірі қара мал – 2124; қой мен ешкі - 5761 және жылқы – 348 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 31108 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Темірбек Жүргенов ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Темірбек Жүргенов елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
263 Темірбек Жүргенов ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдала-нылуы
1
2
3
4
5
6
7
Т. Жүргенов ауылдық округі
12, 8, 308, 9
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Жусан, феску каштан немесе сортаң кокпек жайылымдар 50%
Әртүр-лі шөптер –50%
31,0
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсім-ділік, гекта-рына цен-тнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,7
-
-
3,8
4,4
2,6
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,8
2106
241800
65286
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Темірбек Жүргенов (қаз. Темірбек Жүргенов-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Темірбек Жүргенов ауылдық округінің әкімшілік орталығы Әйтеке би ауданында орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
264 Темірбек Жүргенов ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
265 Темірбек Жүргенов ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Темирбек Жургенов
КХ «Әлім»
991064012952
2
КХ «Жалғасқан»
050664026574
3
КХ «Айман»
990364023590
4
КХ «Самғат»
250164009315
5
КХ «Сұлтан-қожа»
211164013309
6
КХ «Фарида»
100364010613
7
КХ «Мақсат»
170164026080
8
КХ «Гульзат»
990764014486
9
КХ «Жаннұр»
981064013235
10
КХ «Бірлік»
030664021812
11
КХ «Бекбол»
080664013503
12
КХ «Бауырластар»
021064015341
13
КХ «Рахима»
171264012845
14
КХ «Ахад»
180864026711
15
КХ «Еңбек»
971264024117
16
КХ «Нұрмұхаммед»
170364016794
17
КХ «Мақсат»
021264016486
18
КХ «Санжар»
210164008934
19
КХ «Квант»
970664013301
20
КХ «Қайнар»
241164020228
21
Талдысай
КХ «Теренсай»
000264017913
22
КХ «Асем»
980364020246
23
КХ «Нива»
120764006386
24
КХ «Ануарбек»
230964003262
25
КХ «Колос»
980464019791
жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Бектибаева Асем
14
129
27
-
Данмурынов Мырзакельды
11
35
20
-
Дильмухамедов Канатжан
135
901
12
-
Ержанова Бахыт
16
51
-
Зинатдинов Асан
41
-
23
-
Изекешов Ерлан
32
168
59
-
Казыбаева Улжан
61
-
-
-
Кайназарова Марал
25
18
-
-
Кишкенебаев Сағындық
-
1660
-
-
Молдахметов Алащ
-
17
-
-
Мырзагулова Жанапия
-
106
29
-
Оспанов Танирберген
51
-
2
-
Сатимова Нургуль
12
15
2
-
Серікұлы Ахад
28
74
52
-
Степочкина Татьяна
23
76
-
-
Султанова Жуматай
20
-
10
-
Телесов Мурат
10
49
39
-
Туткышбаева Динара
27
10
7
-
Шарыпов Юрий
4
-
-
-
Бозбетов Рысқали
-
24
-
-
Ауезов Марат
4
41
40
-
Есенгельдин Малдыбай
176
43
38
-
Ишков Юрий
6
8
-
Сарбасов Асылбек
87
78
23
-
Якимов Александр
50
720
20
-
833
4223
403
0
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Темірбек Жүргенов
0
5
0
0
14
0
0
14
0
0
0
Талдысай
0
2
0
0
5
0
0
3
0
0
0
жиыны:
0
7
0
0
19
0
0
17
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Темірбек Жүргенов
-
-
-
-
-
-
-
-
Талдысай
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
266 Темірбек Жүргенов ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі.
Темірбек Жүргенов ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Темірбек Жүргенов елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Темірбек Жүргенов ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы период 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
275 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 9-қосымша
Қайрақты ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
296 Қайрақты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Қайрақты ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қайрақты ауылдық округі
153451100
152160
100148
1602
0
0
0
0
253910
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Қайрақты ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар.
Қайрақты ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 326605 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 152160 гектар; елді мекендердің жерлері – 100148 гектар және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес 1602 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Қайрақты ауылдық округ
153451100
Талдык
99743
99743
99743
0
0
0
0
Қайрақты ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 29 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 99743 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «НҰРГЕЛДІ»
011264018183
02-024-042-050
1,600
2
КХ "ОРЫНБАЙ"
0302640198560001
02-024-042-042
3,996
3
КХ "АҚТАН"
030264021174
02-024-042-006
0,600
4
КХ "КУНБАЙ"
030564022558
02-024-042-025
02-024-042-024
02-024-042-023
6,636
5
КХ"ДӘУЛЕТ"
030764023078
02-024-042-053
02-024-042-052
02-024-042-051
2,606
6
КХ "Жандос"
030864036154
02-024-042-003
5,986
7
КХ "ЖАЛМАҒАНБЕТ"
031264019333
02-024-042-007
1,075
8
КХ "СЫДЫҚ-АКТАН"
081064013306
02-024-042-061
3,896
9
КХ "КОКЖАР"
090664018605
02-024-042-044
2,837
10
КХ "КАЙРАКТЫ"
110364021849
02-024-042-036
11,927
11
КХ"АЖА" - АЯЗБАЕВ ЖАЙЫЛХАН
110664013869
02-024-041-177
11,961
12
КХ "НҰРЖІГІТ"
151064003562
02-024-042-047
02-024-042-050
0,500
13
КХ "ӘЛИ"
160364005767
02-024-042-046
1,996
14
КХ "Назар" Әуезхан А.Т
160964028837
02-024-042-049
1,999
15
КХ "ДАСТАН"
210164007480
1,127
16
КХ "Мағжан"
210664022716
3,394
17
КХ "Қауыпбай"
211164006960
2,894
18
КХ "Аймақ"
211164013834
0,992
19
КХ "Айсұлтан"
220164013873
1,499
20
КХ "Армантай"
220464013874
02-024-042-059
2,996
21
КХ "Нағымет"
220864030303
3,996
22
КХ "Еламан"
221164027093
1,299
23
КХ "Әмзе"
231164017949
6,994
24
КХ "Абдуррахман"
240964013905
1,498
25
КХ «Ерке-Улан»
800164000040
02-024-042-020
0,600
26
КХ "АҚШКӨЛ"
800164000060
02-024-042-022
02-024-042-021
0,595
27
КХ «Еркин-Айна»
800164000080
02-024-042-008
1,500
28
КХ «АБДИЖАН»
800164000090
02-024-042-057
02-024-042-056
02-024-042-055
6,830
29
КХ "АЯН"
960264012525
02-024-042-043
3,178
жиыны
97,106
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-1906; қой мен ешкі – 1121 және жылқы-274 бас.
Талдык ауылында: ірі қара мал – 1906; қой мен ешкі – 1121, жылқы-274 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қайрақты
ауылдық округі
153451100
Талдык
14867
1457
2384
18708
99743
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 18708 га қажет.
Ірі қара мал – 1906; қой мен ешкі - 1121 және жылқы – 274 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 99743 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Қайрақты ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Қайрақты елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
297 Қайрақты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Қайрақты ауылдық округі
8, 11, 13, 29, 158, 148, 149,
Жусан, фескукаштан немесе сортаң кокпек жайылымдары
Жазық жайылым-дар мен ша-бындықтар
жусан – 40%
Әртүрлі шөптер –60%
99,8
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,7
-
-
3,8
4,4
2,6
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,8
2028
778440
202394
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Талдык (қаз. Талдык-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Қайрақты ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 235 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
298 Қайрақты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
-
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
-
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
-
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
-
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
-
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
-
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
-
299 Қайрақты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
153451100
Талдык
КХ «НҰРГЕЛДІ»
011264018183
2
КХ "ОРЫНБАЙ"
0302640198560001
3
КХ "АҚТАН"
030264021174
4
КХ "КУНБАЙ"
030564022558
5
КХ"ДӘУЛЕТ"
030764023078
6
КХ "Жандос"
030864036154
7
КХ "ЖАЛМАҒАНБЕТ"
031264019333
8
КХ "СЫДЫҚ-АКТАН"
081064013306
9
КХ "КОКЖАР"
090664018605
10
КХ "КАЙРАКТЫ"
110364021849
11
КХ"АЖА" - АЯЗБАЕВ ЖАЙЫЛХАН
110664013869
12
КХ "НҰРЖІГІТ"
151064003562
13
КХ "ӘЛИ"
160364005767
14
КХ "Назар" Әуезхан А.Т
160964028837
15
КХ "ДАСТАН"
210164007480
16
КХ "Мағжан"
210664022716
17
КХ "Қауыпбай"
211164006960
18
КХ "Аймақ"
211164013834
19
КХ "Айсұлтан"
220164013873
20
КХ "Армантай"
220464013874
21
КХ "Нағымет"
220864030303
22
КХ "Еламан"
221164027093
23
КХ "Әмзе"
231164017949
24
КХ "Абдуррахман"
240964013905
25
КХ «Ерке-Улан»
800164000040
26
КХ "АҚШКӨЛ"
800164000060
27
КХ «Еркин-Айна»
800164000080
28
КХ «АБДИЖАН»
800164000090
29
КХ "АЯН"
960264012525
жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
АБДИШАЙИМОВ ШАРИП
Койшыбаев А.
МУХАМБЕТПАЙЗОВ НУРКЕН РАХМЕТОВИЧ
НАГИМЕТОВ АЛМАТ АБДИЖАМИЛОВИЧ
ШМАНОВ ГАРИФОЛЛА САГЫНТАЕВИЧ
БАЙГОЖИН ЕРБОЛАТ ЕЛАМАНОВИЧ
ӨТКЕЛБАЕВ ТАСБОЛАТ ӘБДІКЕРҰЛЫ
САДИКОВ КЕНЖАЛЫ МУХАНБЕТКУЛОВИЧ
ЖҮСІПОВ ЖАНДОС КҮЗЕМБАЙҰЛЫ
САТМАГАНБЕТОВ МУРАТ
АЯЗБАЕВ ЖАЙЫЛХАН
ЖҮСІПОВ НҰРБЕК САЙМАНҰЛЫ
БАБАШ ТУЛКІБАЙ ӘБДІНАҒИҰЛЫ
ӘУЕЗХАН АЙТБЕК ТЕМІРБОЛАТҰЛЫ
КАЙРУЛЛИН ДАСТАН ТИЛЕКТЕСОВИЧ
ҚАМЫСБАЕВА САРЖАН САҚЫПҚЫЗЫ
БАЙМАҒАНБЕТОВ ҚУАТЖАН ҚАУЫПБАЙҰЛЫ
АЙМАҚОВ АСЫЛАН АЙМАҚҰЛЫ
МУФТАКОВ ЕРНАР АСКАРОВИЧ
МУСТАФИН ЖАЛГАС АМАНДАУЛЕТОВИЧ
НАГИМЕТОВ АБДИМАНАТ АБДИЖАМИЛОВИЧ
БАЙГОЖИН АЙДОС ЕЛАМАНОВИЧ
КЫДЫРАЛИН ДАСТАН АМЗИНОВИЧ
ИЗБАСАРОВ ЕРЛАН ТИЛЕУЖАНОВИЧ
БИМАГАМБЕТОВ АЙБЕК АРЫСТАНБЕКОВИЧ
ЕССАУИЕВ ЖАЛГАС САТТИБАЕВИЧ
АЙМАТОВ САРСЕН АЛТАЕВИЧ
АЛДИЯРОВ ЖУМАБЕК АБДИЖАНОВИЧ
ӨТЕМІСОВ АМАНЖОЛ ТӨРЕТАЙҰЛЫ
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
жиыны
Талдык
7
0
0
4
0
0
14
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Жиыны
Талдык
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
300 Қайрақты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі.
Қайрақты ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Қайрақты елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Қайрақты ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (карта)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы период 2
Күзгі маусым 3
түрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
309 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 10-қосымша
Қарабұтақ ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
330 Қарабұтақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Қарабұтақ ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қарабұтақ ауылдық округі
153433000
159648
65558
0
2798
0
0
228004
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Қарабұтақ ауылдық округінде 4 ауылдық елді мекен бар.
Қарабұтақ ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 262794 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 159648 гектар; елді мекендердің жерлері – 65558 гектар, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар – 2798 гектар болып бөлінеді. Орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Қарабұтақ ауылдық округ
153433000
Қарабұтақ
37441
37441
37441
0
0
0
0
Белқопа
10015
10015
10015
0
0
0
0
Еңбекту
8029
8029
8029
0
0
0
0
Жарөткел
9043
9043
9043
0
0
0
0
Қарабұтақ ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 55 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 131436 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
Кх «Нуржанат»
041164026374
02:024:036:062
02:024:036:063
02-024-036-064
1,036
2
Кх «Саламат»
980964015142
02-024-036-534
02-024-036-535
02-024-036-536
02-024-036-537
02-024-036-538
3,459
3
Кх «Даулет» Ергарин М.
950564002834
02-024-036-523
2,372
4
Кх «Даулет» Тлепбергенова А.
020464019059
02-024-036-042
2,299
5
Кх «Аппак»
980864015882
02-024-036-041
02-024-036-532
02-024-036-531
4,511
6
Кх «Абдолла»
110464002221
02-024-036-510
02-024-036-509
0,997
7
Кх «Тугел»
200664029011
02-024-036-080
02-024-036-075
1,997
8
Кх «Жарык»
070664027521
02-024-036-526
02-024-036-525
27,462
9
Кх «Нурасыл»
141264010605
02-024-036-060
2,418
10
Кх «Ринат»
020764015611
02-024-036-017
2,695
11
Кх «Нұр-Әлім»
240864009775
0,450
12
Кх «Мейиржан»
170664025279
02-024-036-529
1,545
13
Кх «Батыр»
240364002105
02-024-036-554
1,593
14
Кх «Акниет»
211164015523
02-024-036-085
1,797
15
Кх «Азамат»
211164015078
02-024-036-090
1,199
16
Кх «Дамир»
220864025664
02-024-036-103
0,997
17
Кх «Тауекел»
220864001307
02-024-036-102
0,400
18
Кх «Айкын»
211164017798
02-024-036-091
1,494
19
Кх «Нурдаулет»
160964028590
02-024-036-524
6,323
20
Кх «ALT-ZAQ»
220964041411
02-024-033-043
0,440
21
Кх «Ата-Мура»
200664031648
02-024-036-542
0,749
22
Кх «Жанайым»
211164019368
02-024-036-093
0,709
23
Кх «Енлик»
230964010969
02-024-036-545
0,199
24
Кх «Шапагат»
200664033684
02-024-036-098
02-024-036-105
7,500
25
Кх «Т Куламан»
191164029130
02-024-036-070
1,000
26
Кх «Самга»
170164014562
02-024-036-541
3,000
27
Кх «Алим»
240164016574
02-024-036-516
0,749
28
Кх «Жаксымурат»
240164026452
1,299
29
Кх «Алтын Орда»
250264014751
02-024-036-515
0,697
30
Кх «Бекарыс»
080364011763
02-024-036-517
2,000
31
Кх «Жандос»
021064015133
02-024-036-522
02-024-036-521
02-024-036-520
2,742
32
Кх «Куантай»
120964008220
02-024-036-050
0,995
33
Кх «Дауирбек»
070664027819
02-024-036-066
1,128
34
Кх «Руслан»
12106400126
02-024-036-053
0,500
35
Кх «Галымжан»
130764009719
02-024-036-054
1,998
36
Кх «Кайсар»
140664014268
02-024-036-511
7,546
37
Кх «Ерканат»
211164013282
02-024-036-083
0,999
38
Кх «Есен-Аман»
2208664011763
02-024-036-101
0,941
39
Кх «Ясина»
231064021181
02-024-036-548
0,750
40
Кх «Мади»
220864008793
02-024-036-100
1,481
41
Кх «Данияр»
221164002236
02-024-036-078
1,089
42
Кх «Амир-Темир»
120764008789
02-024-036-049
0,913
43
Кх «Куаныш»
080864006518
02-024-036-037
1,736
44
Кх «Торт кара»
190964016333
02-024-036-539
1,000
45
Кх «Казанат»
191064017877
02-024-036-069
1,199
46
Кх «Парасат»
220164026082
02-024-036-089
0,699
47
Кх «Осман»
2106640017022
02-024-036-079
3,992
48
Кх «Шолак»
200664033604
02-024-036-074
11,493
49
Кх «Болашак»
040564035404
02-024-036-030
1,000
50
Кх «Аслан»
0412640311919
02-024-036-067
1,600
51
Кх «Адлет»
171164036273
02-024-036-009
0,822
52
Кх «Зада»
210764034905
02-024-036-097
1,311
53
Кх «Адил-Айса»
040264028609
02-024-036-043
1,000
54
Кх «Нур-Тилек»
240464017137
02-024-036-562
0,120
55
Кх «Аруназ»
201064026286
02-024-036-042
0,996
жиыны
131,436
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2698; қой мен ешкі – 5230 және жылқы-699 бас.
Белқопа ауылында: ірі қара мал – 564; қой мен ешкі – 796, жылқы-145 бас.
Еңбекту ауылында: ірі қара мал – 350; қой мен ешкі – 686, жылқы-66 бас.
Жарөткел ауылында: ірі қара мал – 372; қой мен ешкі – 463, жылқы – 130 бас.
Қарабұтақ ауылында: ірі қара мал – 1412; қой мен ешкі – 3285 және жылқы-358 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қарабұтақ
ауылдық округі
154833000
Қарабұтақ
11014
4271
3115
18400
37441
-
Белқопа
4399
1035
1262
6696
10015
-
Еңбекту
2730
892
574
4196
8029
-
Жарөткел
2901
602
1131
4634
9043
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 33926 га қажет.
Ірі қара мал – 2698; қой мен ешкі - 5230 және жылқы – 699 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 64528 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Қарабұтақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Қарабұтақ елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
331 Қарабұтақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Қарабұтақ ауылдық округі
150,16,22,25,148
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Селеулі бетегелі – 70%
Әртүрлі шөптер –30%
64,5
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,7
-
-
3,6
3,6
2,2
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,0
1820
451500
117390
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Қарабұтақ (қаз. Қарабұтақ-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Қарабұтақ ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 85 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
332 Қарабұтақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с
№
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
-
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
333 Қарабұтақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Кх «Нуржанат»
041164026374
2
Кх «Саламат»
980964015142
3
Кх «Даулет»
950564002834
4
Кх «Даулет»
020464019059
5
Кх «Аппак»
980864015882
6
Кх «Абдолла»
110464002221
7
Кх «Тугел»
200664029011
8
Кх «Жарык»
070664027521
9
Кх «Нурасыл»
141264010605
10
Кх «Ринат»
020764015611
11
Кх «Нұр-Әлім»
240864009775
12
Кх «Мейиржан»
170664025279
13
Кх «Батыр»
240364002105
14
Кх «Акниет»
211164015523
15
Кх «Азамат»
211164015078
16
Кх «Дамир»
220864025664
17
Кх «Тауекел»
220864001307
18
Кх «Айкын»
211164017798
19
Кх «Нурдаулет»
160964028590
20
Кх «ALT-ZAQ»
220964041411
21
Кх «Ата-Мура»
200664031648
22
Кх «Жанайым»
211164019368
23
Кх «Енлик»
230964010969
24
Кх «Шапагат»
200664033684
25
Кх «Т Куламан»
191164029130
26
Кх «Самга»
170164014562
27
Кх «Алим»
240164016574
28
Кх «Жаксымурат»
240164026452
29
Кх «Алтын Орда»
250264014751
30
Кх «Бекарыс»
080364011763
31
Кх «Жандос»
021064015133
32
Кх «Куантай»
120964008220
33
Кх «Дауирбек»
070664027819
34
Кх «Руслан»
12106400126
35
Кх «Галымжан»
130764009719
36
Кх «Кайсар»
140664014268
37
Кх «Ерканат»
211164013282
38
Кх «Есен-Аман»
2208664011763
39
Кх «Ясина»
231064021181
40
Кх «Мади»
220864008793
41
Кх «Данияр»
221164002236
42
Кх «Амир-Темир»
120764008789
43
Кх «Куаныш»
080864006518
44
Кх «Торт кара»
190964016333
45
Кх «Казанат»
191064017877
46
Кх «Парасат»
220164026082
47
Кх «Осман»
2106640017022
48
Кх «Шолак»
200664033604
49
Кх «Болашак»
040564035404
50
Кх «Аслан»
0412640311919
51
Кх «Адлет»
171164036273
52
Кх «Зада»
210764034905
53
Кх «Адил-Айса»
040264028609
54
Кх «Нур-Тилек»
240464017137
55
Кх «Аруназ»
201064026286
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Абишев Каскырбай
202
208
122
0
Байдрахманов Иман
171
154
106
0
Ергарин Марат
160
864
584
0
Тлепбергенова Акбопе
76
1669
68
0
Абдразаков Нуртуган
0
150
96
0
Оспанов Атагулла
35
37
16
0
Абсатова Жибек
240
37
162
0
Баймашева Жадра
685
0
710
0
Ергарин Медет
211
830
354
0
Мырзалы Асұлан
0
725
50
0
Абдикаримов Тагиберген
49
45
15
0
Ахметалин Аскарбек
70
29
3
0
Ахметова Дана
36
0
28
0
Ақниетов Саламат
0
0
34
0
Байжанова Зинегул
18
0
0
0
Бекболатов Бакытжан
51
45
27
0
Боранбаев Буркитбай
41
46
18
0
Ермагамбетов Самат
51
45
0
0
Жумагазин Кайрат
0
0
67
0
Калижанова Алтынгуль
43
0
34
0
Каналин Ердаулет
99
73
80
0
Кенжебаев Дулат
68
0
141
0
Муканова Айгул
21
0
53
0
Оразбаев Жанарбек
99
0
0
0
Сматилов Кайрат
7
0
2
0
Тансыкбаева Ирина
25
11
5
0
Балатаев Анурарбек
0
100
0
0
Жақсылыков Жансерік
10
10
0
0
Калижанов Нурланбек
0
30
10
0
Карин Нурболат
216
0
53
0
Бегалин Ержан
168
207
84
0
Бегалин Бауыржан
22
0
0
0
Қуанышов Дәуірбек
22
0
36
0
Тулепбергенов Панабек
25
518
31
0
Купжасаров Косжан
148
359
104
0
Сагындыков Айбек
316
675
173
0
Дабылов Сарсенбай
11
39
16
0
Жубаназаров Аманбай
136
329
34
0
Нурпиисов Мейрамбек
65
7
17
0
Елеуов Аманкелды
170
276
82
0
Балжанов Акимгерей
50
31
41
0
Байниязов Аскарбек
70
41
0
0
Төреғалиев Ғани
80
59
105
0
Ерсеитова Батима
69
10
43
0
Бектебаев Болат
32
0
0
0
Абдрахманов Канат
0
301
76
0
Дуйсенов Руслан
0
0
73
0
Куанов Ербол
32
725
68
0
Жолшибай Каскирбай
182
0
106
0
Өткелбаев Тасбулат
40
662
65
0
Кумеков Аскар
128
396
37
0
Сапиев Жомарт
6
57
50
0
Абсатова Жибек
46
0
0
0
Сарсенов Жасарал
17
128
44
0
Мырзабекова Жанылтай
29
0
45
0
4598
9928
4207
0
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Қарабұтақ
0
5
0
0
10
0
0
18
0
0
0
Белқопа
0
2
0
0
2
0
0
8
0
0
0
Еңбекту
0
1
0
0
2
0
0
3
0
0
0
Жарөткел
0
1
0
0
2
0
0
7
0
0
0
Жиыны:
0
9
0
0
16
0
0
36
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Карабутак
-
-
-
-
-
-
-
-
Белкопа
-
-
-
-
-
-
-
-
Енбекту
-
-
-
-
-
-
-
-
Итого:
Жароткел
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
334 Қарабұтақ ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Қарабұтақ ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Қарабұтақ елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Қарабұтақ ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін Схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы период 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін Схема (карта)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
343 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 11-қосымша
Құмқұдық ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
364 Құмқұдық ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Құмқұдық ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Құмқұдық ауылдық округі
153457100
105195
24656
234
1080
0
0
0
185966
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Құмқұдық ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар.
Құмқұдық ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 185966 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 105195 гектар; елді мекендердің жерлері – 24656 гектар, ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері 1080 гектар болып бөлінеді.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Құмқұдық ауылдық округі
153457100
Құмқұдық
24208
24208
24208
0
0
0
0
Құмқұдық ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 1 ЖШС, 2 АӨК, 15 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 69179 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
ТОО «Кумкудук»
981240001555
38,653
2
СПК «Аян-Карашатау»
221140044885
2,900
3
СПК «Бирлик и К»
40564035404
02-024-042-066
1,924
4
КХ «Айсултан»
711016301541
1,760
5
КХ «Аян»
0,850
6
КХ «Асхат»
2,000
7
КХ «Башпай»
000964012541
02-024-002-781
02-024-002-780
1,112
8
КХ «Бекзат»
150364009511
02-024-002-772
3,600
9
КХ «Бестас»
060364030456
02-024-002-778
02-024-002-777
02-024-002-776
3,866
10
КХ «Билал»
120464022317
02-024-002-171
02-024-002-990
2,441
11
КХ «Дана»
021264018135
02-024-002-779
0,997
12
КХ «Жаса»
140964009669
02-024-002-763
02-024-002-764
3,000
13
КХ «Қайран»
090664010838
02-024-002-758
02-024-002-757
02-024-002-756
0,225
14
КХ «Максат»
170164026080
02-024-002-775
1,760
15
КХ «Нурмухаммед»
170364016794
0,700
16
КХ «Сан-Нур»
1,900
17
КХ «Теректи»
031064018060
02-024-002-762
02-024-002-173
02-024-002-170
02-024-002-005
02-024-002-004
02-024-002-003
02-024-002-002
0,491
18
КХ «Хасен»
921231301138
02-024-002-182
1,000
жиыны
69,179
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-1630; қой мен ешкі – 3027 және жылқы-478 бас.
Құмқұдық ауылында: ірі қара мал – 1630; қой мен ешкі – 3027, жылқы-478 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,0 кг; жылқы – 36,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1200 кг; жылқы- 8640 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,1; ұсақ мал-1,1 және жылқы-бір басына 8,0 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Құмқұдық ауылдық
округ
153457100
Құмқұдық
11573
3330
3824
18727
24208
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 18727 га қажет.
Ірі қара мал – 1630; қой мен ешкі - 3027 және жылқы – 478 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 24208 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Құмқұдық ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Құмқұдық елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
365 Құмқұдық ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланыстырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Құмқұдық ауылдық округі
145, 308, 170, 8, 158, 16
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Селеулі бетегелі – 60%
Әртүрлі шөптер –40%
24,2
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,0
-
-
3,8
4,4
2,6
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,2
2016
174240
48787
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Құмқұдық (қаз. Құмқұдық-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Құмқұдық ауылдық округінің әкімшілік орталығы Құмқұдық ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 85 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
366 Құмқұдық ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
367 Құмқұдық ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Кумкудук
ТОО «Кумкудук»
2
КХ «Айсұлтан»
211164018322
3
КХ «Аян»
250564002411
4
КХ «Асхат»
200764002688
5
КХ «Бекзат»
150364009511
6
КХ «Бестас»
060364030456
7
КХ «Билал»
120464022317
8
КХ «Дана»
021264018135
9
КХ «Жаса»
140964009669
10
КХ «Қайран»
090664010838
11
КХ «Сан-Нур»
211164007453
12
КХ «Хасен»
220864013452
жиыны
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Чемоданов Александр Федорович
1428
-
619
-
Узаков Сабит Муканович
22
-
18
-
Абдилдин Амантай Аманкелдинович
94
-
42
-
Нургалиев Сагат Едилович
30
56
7
-
Итбаева Гулсамал
531
269
230
-
Кожиков Мынжасар
91
-
35
-
Айбалтанов Тимур
66
-
145
-
Шуренов Ауесхан Салмаханович
510
95
69
-
Карабушина Жанна Анатольевна
133
7
65
-
Мендыбаев Сансызбай Амирович
32
-
8
-
Бактыбаев Уристем Амидулинович
13
30
113
-
Хасен Геннадий
9
39
36
-
2959
496
1387
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Құмқұдық
0
15
0
0
9
0
0
94
0
0
0
жиыны
0
15
0
0
9
0
0
94
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Құмқұдық
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
368 Құмқұдық ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Құмқұдық ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Құмқұдық елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Құмқұдық ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
377 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 12-қосымша
Қызылжұлдыз ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады. Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
398 Қызылжұлдыз ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Қызылжұлдыз ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қызылжұлдыз ауылдық округі
153439100
62781
28555
0
0
0
0
0
91336
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Қызылжұлдыз ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Қызылжұлдыз ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 130864 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 62781 гектар; елді мекендердің жерлері – 28555 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Қызылжұлдыз ауылдық округ
153439100
Аралтөбе
28174
28174
28174
0
0
0
0
Қызылжұлдыз ауылдық округінің аумағында маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 36 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 83196 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Арман-Ай»
220864032062
02-024-036-513 02-024-040-090
2,343
2
КХ «Әміре»
220864404432
02-024-036-516
3,400
3
КХ «Айдын»
160264013447
02-024-040-104 02-024-040-078
10,646
4
КХ «Ансар»
090964011728
02-024-040-023
0,782
5
КХ «Азамат»
020564017284
02-024-040-064 02-024-040-063 02-024-040-062
2,955
6
КХ «Акжол»
980764015869
02-024-040-123
0,700
7
КХ «Айналайын»
200264008331
02-024-040-065
3,000
8
КХ «Акжелен»
191064001992
02-024-040-116
1,983
9
КХ «Ар-Ай»
990264020551
02-024-040-081
02-024-040-125
5,000
10
КХ «Былшык би»
070464030376
02-024-040-022
02-024-040-112
02-024-040-122
02-024-040-014
3,675
11
КХ «Балжанай»
191164031628
02-024-040-019
02-024-040-020
3,400
12
КХ «Гулназ»
110864019736
02-024-040-110
3,956
13
КХ «Даму»
141064029019
02-024-040-067
02-024-040-066
1,250
14
КХ «Дархан»
150564012207
02-024-040-120
9,500
15
КХ «Казыбек»
150564013694
02-024-033-031
2,100
16
КХ «Манатбай-Әлнұр»
150564012379
02-024-040-132
2,800
17
КХ «Масақ»
060464029787
02-024-040-124
1,000
18
КХ «Мырзалы»
091164000518
02-024-034-1024
1,000
19
КХ «Муслим»
210664019442
02-024-033-034
4,100
20
КХ «Нур»
140964018172
02-024-040-005
0,225
21
КХ «Нур-Айым»
130464022656
02-024-033-055
1,496
22
КХ «Нурталап»
050464028472
02-024-033-050
1,300
23
КХ «Нурасыл»
200664033545
02-024-040-137
3,000
24
КХ «Нургиса»
220864000817
02-024-040-141
0,770
25
КХ «Рахым»
020264019755
02-024-040-161
0,500
26
КХ «Саид»
160764011786
1,300
27
КХ «Табыс»
120964014720
02-024-040-138
1,139
28
КХ «Толганай»
151064012829
02-024-026-464
02-024-026-465
3,200
29
КХ «Шилисабак»
030464022952
02-024-040-071
02-024-040-070
02-024-040-069
2,000
30
КХ Шарапат»
981264016574
02-024-040-145
02-024-042-080
1,550
31
КХ «Жігер»
201064037221
02-024-036-515
1,500
32
КХ «Арсен»
150564013684
-
1,000
33
КХ «Аслан»
230964032395
02-024-039-817
1,116
34
КХ «Ұлан»
230964009350
02-024-040-146
1,000
35
КХ «Бейбіт»
250264007352
1,000
36
КХ «Ансар»
250164030026
1,200
жиыны
83,196
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал- 1070; қой мен ешкі – 1815 және жылқы-220 бас.
Аралтөбе ауылында: ірі қара мал – 1070; қой мен ешкі – 1815, жылқы-220 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Қызылжұлдыз ауылдық округі
153439100
Аралтөбе
8346
2359
1914
12619
28174
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 12619 га қажет.
Ірі қара мал – 1070; қой мен ешкі - 1815 және жылқы – 220 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 28174 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Қызылжұлдыз ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Қызылжұлдыз елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
399 Қызылжұлдыз ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Қызылжұлдыз ауылдық округі
17, 308, 148
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Селеулі –бетегелі – 60%
Әртүрлі шөптер –40%
28,0
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,8
-
-
3,2
4,0
3,0
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,0
1820
196000
50960
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Қызылжұлдыз (қаз. Қызылжұлдыз-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Қызылжұлдыз ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 60 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар). Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
400 Қызылжұлдыз ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
1
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
401 Қызылжұлдыз ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
КХ «Ансар»
090964011728
2
КХ «Нұрталап»
050464028472
3
КХ «Азамат»
020564017284
4
КХ «Саид»
160764011786
5
КХ «Акжол»
980764015869
6
КХ «Әміре»
220864044432
7
КХ «Нұргиса»
220864000817
8
КХ «Рахым»
020264019755
9
КХ «Арман-ай»
220864032062
10
КХ «Нұр-Айым»
130464022656
11
КХ «Ар-ай»
990264020551
12
КХ «Манатбай-Әлинұр»
150564012379
13
КХ «Акжелен»
1910640001992
14
КХ «Нұр»
140964018172
15
КХ «Нұрасыл»
200664033545
16
КХ «Айдын»
160264013442
17
КХ «Табыс»
120964014720
18
КХ «Шилисабақ»
030464022952
19
КХ «Даму»
141064029019
20
КХ «Масақ»
060464029787
21
КХ «Былшық би»
070464030376
22
КХ «Арсен»
150564013684
23
КХ «Балжанай»
191164031628
24
КХ «Муслим»
210664019492
25
КХ «Қазыбек»
2150564013694
26
КХ «Толғанай»
15106401282
27
КХ «Шарапат»
981264016574
28
КХ «Мырзалы»
091164000518
29
Кх «Дархан»
150564012207
30
КХ «Жігер»
201064037221
31
КХ «Гулназ»
110864019736
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Сарсенбаева Гулназ
150
-
123
-
Уршанов Максат Нагашибаевич
100
-
35
-
Махатайулы Женисбек
113
64
51
-
Смайлова Гульнар Тулепбергеновна
200
340
231
-
Айтжанулы Алмат
232
565
771
-
Сарсенбаев Ержан
50
50
20
-
Раев Шынгыс Амантаевич
14
77
44
-
Абуталипов Балғабай Тлеулиевич
236
88
101
-
Бирманов Айбек
58
150
-
-
Жанаев Нурболат Зинабдинович
86
43
98
-
Садиров Қияс Сәндібекұлы
21
39
3
-
Манатбай Аида Кенжеболатқызы
140
542
-
-
Баекешов Жолдыбай
43
63
123
-
Бакытжанов Нуржан Бакытжанович
269
-
157
9
Ертлеуов Шектібай Абдиханович
88
45
54
-
Аминов Абдибек Максотович
65
513
1
-
Кешутаев Акимжан Асанханович
6
29
48
27
Утепбаева Роза Примжановна
132
202
223
-
Баекешова Алия
Жулдыбаевна
129
103
19
-
Канимбаева Бекзат
42
-
55
-
Жусинова Любовь Санеловна
64
-
-
-
Абсатова Жибек
46
49
10
-
Елеусизова Болатбек Алиевич
31
-
-
-
Муратова Гульзат Ергкингалиқызы
4
30
46
-
Тулегенов Ахмет Итешович
4
-
63
-
Таскараев Ерболат Макидаевич
2
-
60
-
Жанаев Булат Онбаевич
6
25
70
-
Кешкенебаев Сагындық Мырзалмиевич
291
967
-
-
Жетенов Нурбакыт Даукенулы
186
-
95
-
Шангытбаева Назтай Рыздыкова
12
-
5
-
Сейтбенбетова Ерлан Дузбаевич
-
-
15
-
2820
3684
50473
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Аралтөбе
0
3
0
0
6
0
0
11
0
0
0
жиыны
0
3
0
0
6
0
0
11
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Аралтөбе
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
402 Қызылжұлдыз ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Қызылжұлдыз ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Аралтөбе елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Қызылжұлдыз ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
жалғы маусыс 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
411 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 13-қосымша
Сарат ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру
432 Сарат ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Сарат ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Сарат ауылдық округі
153458000
77761
71018
0
0
0
0
0
148779
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Сарат ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Сарат ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 243204 гектар. Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 77761 гектар; елді мекендердің жерлері – 71018 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Сарат ауылдық округ
153458000
Сарат
71018
71018
71018
0
0
0
0
Сарат ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ. Округте 11 шаруа қожалығы және өндірістік кооператив жұмыс істейді, оларға 72005 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ "Азамат"
051264020915
02024004141
1,000
2
КХ "НҰР"
070664025476
02024004143
1,000
3
КХ "НАЗЫҚ"
150464023905
02024004139
2,206
4
КХ "Кенжалы"
161064000827
02024004140
2,551
5
КХ «Талап»
990164014969
02024004148
2,500
6
КХ «Наз-Мырза»
180564005598
02024004142
2,208
7
КХ «Шын Али»
200664031589
02024004006
2,500
8
КХ «Хамза»
230964009519
02024004158
1,800
9
КХ «Кенжебек-К»
971164015213
02024004144
3,600
10
КХ «Бақыт»
970764016429
02024004005
1,500
11
КХ «Ернур»
250164012791
02024004159
2,500
12
ПК «Асем-Наз»
030764023078
02-024-042-053
02-024-042-052
02-024-042-051
48,640
жиыны
72,005
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-2594; қой мен ешкі – 3061 және жылқы-1540 бас.
Сарат ауылында: ірі қара мал – 2594; қой мен ешкі – 3061, жылқы-1540 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Сарат ауылдық округі
153458000
Сарат
20233
3979
13398
37610
70197
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 37610 га қажет.
Ірі қара мал – 2594; қой мен ешкі - 3061 және жылқы – 1540 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 70197 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Сарат ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Сарат елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
433 Сарат ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдала-нылуы
1
2
3
4
5
6
7
Сарат ауылдық округі
145, 16, 29, 22, 145, 308
Селеулі- бетегелі -әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Селеулі –бетегелі – 70%
Әртүрлі шөптер –30%
38,0
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттепқарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,5
-
-
3,6
4,4
3,2
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
6,8
1768
258400
67184
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Сарат (қаз. Сарат-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Сарат ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 60 км жерде орналасқан.
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар)
Ауылдық округіте бір мал қорымы бар.
434 Сарат ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
435 Сарат ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
Сарат
КХ "Азамат"
051264020915
2
КХ "НҰР"
070664025476
3
КХ "НАЗЫҚ"
150464023905
4
КХ "Кенжалы"
161064000827
5
КХ «Талап»
990164014969
6
КХ «Наз-Мырза»
180564005598
7
КХ «Шын Али»
200664031589
8
КХ «Хамза»
230964009519
9
КХ «Кенжебек-К»
971164015213
10
КХ «Бақыт»
970764016429
11
КХ «Ернур»
250164012791
ПК «Асем-Наз»
030764023078
Жиыны:
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Орынбай Еркебұлан Самалбекұлы
150
0
0
-
Кисиков Мырзабек
130
0
1
-
Асимбетов Мейрамбек Назыкулы
184
0
100
-
Утепбаев Асылбек Кенжалиевич
172
1011
74
-
Дауылбаев Серик Каримтайулы
146
183
8
Назык Асхат Куантайулы
73
0
57
-
Нурияхметов Ержан Шынтаевич
179
1130
81
-
Асимбет Аслан Жасланулы
0
0
0
-
Өмірзақов Нұрболат
300
0
20
-
Баекешова Айгуль
0
0
18
-
Адилханов Мейрамбек
123
33
155
-
Асимбетов Куанбек Куанышулы
779
0
1229
-
2236
2324
1742
-
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Сарат
0
9
0
0
10
0
0
80
0
0
0
Итого:
0
9
0
0
10
0
0
80
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Сарат
-
-
-
-
-
-
-
-
Итого:
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
436 Сарат ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Сарат ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Сарат елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Сарат ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2026
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүрі танап
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
445 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 14-қосымша
Сұлукөл ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).
Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.
Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат.
Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану;
жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру;
жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
466 Сұлукөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Сұлукөл ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қорының
су қорының
босалқы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Сұлукөл ауылдық округі
153459100
46218
15443
0
0
0
0
0
61661
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Сұлукөл ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар.
Сұлукөл ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 96960 гектар.
Санаттар бойынша жерлер:ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер - 46218 гектар; елді мекендердің жерлері – 15443 гектар болып бөлінеді. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған,гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Сұлукөл ауылдық округі
153459100
Сұлукөл
14673
14673
14673
0
0
0
0
Сұлукөл ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте 8 шаруа қожалығы жұмыс істейді, оларға 6636 гектар жайылым бекітілген.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
1
КХ «Азамат»
111164004735
02-024-009-114
0,579
2
КХ «Айнур»
971264024177
02-024-009-148
0,248
3
КХ «Амир»
910101302223
0,995
4
КХ «Амир»
640201401228
1,197
5
КХ «Гани»
021264017860
02-024-009-005
02-024-009-004
0,815
6
КХ «Жубаткан»
020364018512
02-024-009-155
02-024-009-154
02-024-009-153
0,576
7
КХ «Карлыгаш»
030964018328
02-024-009-091
02-024-009-090
02-024-009-088
02-024-009-081
02-024-009-080
1,630
8
КХ «Нурлыбек»
040664025569
02-024-009-141
02-024-009-140
0,596
итого
6,636
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-465; қой мен ешкі – 812 және жылқы-246 бас.
Сұлукөл ауылында: ірі қара мал – 465; қой мен ешкі – 812, жылқы-246 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,28 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -32 кг; ұсақ мал -5,0 кг; жылқы – 36,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -7680 кг; ұсақ мал -1200 кг; жылқы- 8640 кг мал азығы қажет.
Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,28 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,1; ұсақ мал-1,1 және жылқы-бір басына 8,0 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Сұлукөл ауылдық округі
153459100
Сұлукөл
3302
893
1968
6163
14673
8510
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 6163 га қажет.
Ірі қара мал – 465; қой мен ешкі - 812 және жылқы – 246 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 14673 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Сұлукөл ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Сұлукөл елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
-
-
-
467 Сұлукөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрлендірулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдала-нылуы
1
2
3
4
5
6
7
Сұлукөл ауылдық округі
16, 308 144
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Селеулі –бетегелі – 60%
Әртүрлі шөптер –50%
6,5
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнерден (зерттеп-қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
9,0
-
-
3,4
4,0
1,4
1,4
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
7,2
2016
46800
13104
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Сұлукөл (қаз. Сұлукөл-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Сұлукөл ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 160 км жерде орналасқан.
468 Сұлукөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар)
Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
469 Сұлукөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
1
2
3
4
5
1
КХ «Азамат»
111164004735
2
КХ «Айнур»
971264024177
3
КХ «Амир»
910101302223
4
КХ «Амир»
640201401228
5
КХ «Гани»
021264017860
6
КХ «Жубаткан»
020364018512
7
КХ «Карлыгаш»
030964018328
8
КХ «Нурлыбек»
040664025569
жиыны
кестенің жалғасы
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
6
7
8
9
10
Жапаков А
-
-
1
-
Молдахметов Б
-
-
-
-
Жубатканов М
16
28
11
-
Тулегенова А
-
-
-
-
Урдашев К
14
32
73
-
Жубатканов Б
20
39
11
-
Абдиров М
12
14
-
-
Кушанов А
35
19
32
-
97
132
128
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Сұлукөл
0
2
0
0
2
0
0
12
0
0
0
жиыны
0
2
0
0
2
0
0
12
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Сұлукөл
-
-
-
-
-
-
-
-
Жиыны:
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
470 Сұлукөл ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Сұлукөл ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Сұлукөл елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Сұлукөл ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схема (карта)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүр ітанап
2026
Сүріт анап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазығы маусым 2
Күзгі маусым 3
Сүр ітанап
2028
Сүрі танап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)
5 5. Жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдарды белгілейтін Схема (карта)
6 6. Жайылым пайдаланушылардың су тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, апандарға, суару немесе суландыру арналарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы
7 7. Ауыл, ауылдық округ жанында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шалғайдағы жайылымдарында ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын орналастыру схемасы
8 8. Ауылда, ауылдық округ маңында орналасқан жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және (немесе) заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының мал басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы
479 Әйтеке би аудандық мәслихатының
2025 жылғы 25 қыркүйектегі
№ 383 шешіміне 15-қосымша
Үшқатты ауылдық округінде жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі 2025-2029 жылдарға арналған жоспар
Осы жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі жоспар (бұдан әрі-жоспар) «Жайылымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6 – бабының 4-1) тармақшасына (бұдан әрі-Заң), «Мемлекеттік статистика туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-бабы 3-тармағының 2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 29 шілдедегі бұйрығына сәйкес әзірленді 2024 жылғы № 263 «Жайылымдарды басқару және оларды пайдалану жөніндегі үлгілік жоспарды бекіту туралы» (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 34831 болып тіркелген).Жоспар жайылымдарды ұтымды пайдалану, жемшөпке қажеттілікті тұрақты қамтамасыз ету және жайылымдардың тозуы процестерін болғызбау мақсатында қабылданады.Жоспарды әзірлеген кезде мыналар ескеріледі:
1 1) осы Жоспарға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері.
2 2) осы Жоспарға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері.
3
3) Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 35 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 19987 болып тіркелген) бекітілген Мал қорымдарының (биотермиялық шұңқырлардың) тізілімін жүргізу қағидаларына сәйкес қалыптастырылған мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) туралы мәліметтер;
4 4) осы Жоспарға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер.
5 5) осы Жоспарға 4-қосымшаның 1-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, оларды сәйкестендіру дерекқорынан алынған ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы деректер;
6 6) осы Жоспарға 4-қосымшаның 2-кестесіне сәйкес нысан бойынша ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер.
7 7) осы Жоспарға 4-қосымшаның 3-кестесіне сәйкес нысан бойынша шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер.
8 8) екпе және аридтік жайылымдарда, орман, су қорлары мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жерлерінде ауыл шаруашылығы жануарларын жаю ерекшеліктері туралы деректер.
9 9) осы Жоспарға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары;
10 10) мал шаруашылығы және өсімдік шаруашылығы статистикасы бойынша ресми статистикалық ақпарат. Жоспарда мынадай қосымшалар қамтылған:
1
1) әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында жайылымдардың жер санаттары бөлінісінде орналасу схемасы (картасы), онда жайылымдардың шекаралары, алаңдары мен түрлері, оның ішінде шалғайдағы, маусымдық, құрғақ және екпе жайылымдар, жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттарының негізінде олардың меншік иелері немесе жер пайдаланушылар туралы мәліметтер көрсетіледі;
2
2) жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдар, оның ішінде қоғамдық жайылымдар белгіленген схема (карта), онда жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халықтың мұқтаждығына арналған жайылымдардың, оның ішінде қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
3 3) ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілген схема (карта), онда жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетіледі;
4
4) ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілері, сондай-ақ мал қорымдары (биометриялық шұңқырлар) белгіленетін схема (карта), онда ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдайтын трассалар, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетіледі;
5 5) жайылымды пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар белгіленген схема (карта).
6
6) халықтың жеке ауласындағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдарды белгілейтін схема (карта), онда жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтаждықтарын қанағаттандыру мақсатында резервке алынуға жататын жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі.
7 7) суды тұтыну нормасына сәйкес жасалған су көздеріне (көлдерге, өзендерге, тоғандарға, қазандарға, суару немесе суландыру каналдарына, құбырлы немесе шахта құдықтарына) қол жеткізу схемасы, онда жануарлардың су көздеріне қарай жүріп-тұру маршруттары көрсетіледі.
8 8) ауыл шаруашылығы жануарларының басын шалғайдағы жайылымдарға орналастыру схемасы, онда ауыл шаруашылығы жануарларының басын орналастыруға арналған шалғайдағы жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетіледі;
9
9) ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі;
10 10) тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте жайылымдарды ұтымды пайдалану үшін қажетті талаптар:
«Жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 сәуірдегі № 3-3/332 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11064 болып тіркелген) сәйкес жайылымдардың жалпы алаңына түсетін жүктеменің шекті рұқсат етілетін нормасын сақтау;
жайылым айналымын және суды пайдалану көздерін ескере отырып жайылымдарды пайдалану; жайылым алаңдарын жекеленген өріс учаскелеріне бөлу;
жайылым учаскелерін жыл маусымдары бойынша кеңістікте және уақытпен (маусым, жыл ішінде) кезектестіру; жайылым айналымы учаскелерінің бірін жайылымсыз және ауыл шаруашылығы жануарларынсыз жыл сайын қалдыру.
500 Үшқатты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
1 қосымша
Өңірдің жер балансының және мемлекеттік жер кадастрының ақпараттық жүйесінің деректері
1-кесте. Үшқатты ауылдық округінің жер санаттары бойынша жайылымдарды бөлу, гектар
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Жерлің санаттары
жерлер жиыны
ауыл шаруашылығы мақсатындағы
елді мекендердің
өнеркәсіп, көлік және өзге де ауыл шаруашылығы мақсатындағы емес
ерекше қорғала-тын табиғи аумақтар-дың
орман қоры-ның
су қоры-ның
босал-қы жер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Үшқатты ауылдық округі
153437000
0
3290
0
3
0
0
0
3293
Әкімшілік-аумақтық бөлініс бойынша Үшқатты ауылдық округінде 1 ауылдық елді мекен бар. Үшқатты ауылдық округі аумағының жалпы ауданы 3293 гектар. Санаттар бойынша жерлер: елді мекендердің жерлері – 3290 гектар, ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың - 3 гектар болып бөлінеді. Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер, орман қорының, су қорының жерлері, қоры жоқ.
2-кесте. Елді мекеннің жайылымдарын бөлу, гектар
№
р/с
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
елді мекеннің атауы
Жайылымдардың жалпы алаңы, гектар
Жайылым алаңы мен түрлері
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыруға арналған, гектар
көпшілік пайдаланатын, мың гектар
шалғайдағы, гектар
маусымдық, гектар
аридтік, гектар
екпе жайылымдар, гектар
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Үшқатты ауылдық округ
153437000
Үшқатты
3151
3151
3151
0
0
0
0
Үшқатты ауылдық округінің аумағында шалғайдағы, маусымдық, аридтік және екпе жайылымдар жоқ.
Округте шаруа қожалықтары жоқ.
3-кесте. Жер учаскесіне құқық белгілейтін және сәйкестендіру құжаттары негізінде меншік иелері мен жер пайдаланушылар туралы мәліметтер
р/с №
Меншік иелерінің, жер пайдаланушылардың атауы
Бизнес сәйкестендіру нөмірі/жеке сәйкестендіру нөмірі
Жер учаскесінің кадастрлық нөмірі
Жайылымдар алаңы, мың гектар
1
2
3
4
5
Ескерту: аббревиатуралардың транскрипциясы: ш / қ – шаруа қожалығы;
Ауылдық округ аумағындағы ауыл шаруашылығы жануарларының саны: ірі қара мал-149; қой мен ешкі – 722 және жылқы-7 бас.
Үшқатты ауылында: ірі қара мал – 149; қой мен ешкі – 722, жылқы-7 бас.
Ауылдық округтің жайылымдық жемшөптерінің қоректік коэффициенті 0,26 жем шөп бірлігіне дейін болады. Бұл 100 кг жайылымдық жемде табиғи ылғалдылықта 28-ге дейін жем бірлігі бар дегенді білдіреді. Жайылымдық жемшөптің осындай қоректік коэффициентімен тәулігіне: ірі қара мал -35 кг; ұсақ мал -6,0 кг; жылқы – 39,0 кг; жайылым кезеңінде 240 күн: ірі қара мал -8400 кг; ұсақ мал -1440 кг; жылқы- 9360 кг мал азығы қажет. Өнімділігі 1080 кг/га және жайылымдық жемнің коректік коэффициенті 0,26 жем. Мал жаю жүктемесі: ІҚМ-7,8; ұсақ мал-1,3 және жылқы-бір басына 8,7 гектар.
4-кесте. Жайылымдарды бөлу
№
п/п
Ауылдық округ атауы
Әкімшілік-аумақтық объектілер жіктеуішінің коды
Елді мекен атауы
Ауыл шаруашылығы жануарлары үшін қажетті жайылым алаңы, гектар
Көпшілік пайдаланатын жайылымдардың алаңы, гектар
Шалғайдағы жайылымдар алаңы, гектар
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
барлығы
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Үшқатты ауылдық округі
154833000
Үшқатты
1162
939
61
2162
3151
-
Ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін 2162 га қажет.
Ірі қара мал – 149; қой мен ешкі - 722 және жылқы – 7 бас Қоғамдық жайылымдарда жайылады, ауданы 3151 гектар, алыстағы жайылымдарда 0 Бас жайылады, ауданы 0 мың гектар.
Үшқатты ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Үшқатты елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
5-кесте. Қажетті қосымша жайылымдар
р/с №
Босалқы жерлерден қажет етілетін қосымша жайылымдар, мың гектар
Қосымша берілетін жайылымдар
жайылым пайдаланушыларға жер пайдалануға берілуі мүмкін жайылымдар, мың гектар
жеке ауладағы ауыл шаруашылығы жануарларын жаю бойынша халық мұқтажын қанағаттандыру мақсатында резервке қойылуға тиіс жайылымдар, мың гектар
1
2
3
4
501 Үшқатты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
2 қосымша
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеп-қарау мәліметтері
Табиғи азықтық алқаптардың жіктемесі бойынша және түсініксөз бойынша шифрлар, күні
Контурлар мен сипаттамалар нөмірі (жақша ішінде)
Табиғи азықтық алқаптар типтерінің (айырмала-рының, түрленді-рулерінің) жер бедеріне топыраққа байланы-стырылған атауы. Басқа жерлер мен алқаптардың атауы
Алқап түрі
Контурдағы пайыздық қатынас
Алаңы, мың гектар
Заманауи пайдаланылуы
1
2
3
4
5
6
7
Үшқатты ауылдық округі
8, 308
Селеулі бетегелі әртүрлі шөптер және жусанды, бұталы өсімдіктері бар дала жайылым-дары
Жазық жайылымдар мен шабындықтар
Селеулі бетегелі – 60%
Әртүрлі шөптер –40%
2,2
Жыл бойы
кестенің жалғасы
Жалпы түсімділік, гектарына центнеден (зерттеп қарау жылы)
Орташа жыл ішінде желінетін өсімдіктердің түсімділігі: құрғақ массаның гектарына центнерден, азық бірлігінің гектарына центнерден, қорытылатын протеиннің гектарына килограмм
маусымдар бойынша жайылымдық азық
шабындық
шабылатын жайылым
көктем
жаз
күз
қыс
8
9
10
11
12
13
14
8,5
-
-
3,8
4,4
2,6
0
Кестенің жалғасы
Контур бойынша есептелген түсімділік: құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Контур бойынша азық қоры құрғақ массаның гектарына центнерден (алымы), азық бірлігінің гектарына центнерден (бөлгіш)
Дақылдық-техникалық жай-күй, дәрілік өсімдіктердің бар-жоғы
Пайдалану бойынша ұсыныстар, малдың түрі. Жақсарту жөнінде ұсынылған шаралар
15
16
17
18
6,8
1768
14960
3890
қанағаттанарлық
Малдың барлық түрлері
учаскелерді ауыстырып қолдау
Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу мәліметтері
Географиялық орналасуы
Үшқатты (қаз. Үшқатты-Қазақстанның Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы ауыл. Үшқатты ауылдық округінің әкімшілік орталығы Т. Жүргенов ауылдық округі орталығынан оңтүстікке қарай 100 км жерде орналасқан.
502 Үшқатты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
3 қосымша
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері туралы және ауыл шаруашылығы жануарларын айдап өтуге арналған сервитуттар туралы мәліметтер
р/с №
Жайылымдық инфрақұрылым объектілері
Жұмыс істеп тұрған жайылымдық инфрақұрылым объектілерінің саны, бірлік
Құрылысты (реконструкцияны) талап ететін, бірліктер
Ұзындығы, километр
Алаңы, мың шаршы метр
1
2
3
4
5
6
1.
Суландыру құрылысжайлары (ұңғымалар, құбырлы және шахталы құдықтар, апандар)
2.
Құрылысжайлар, көпірлер, жолдар
3.
Мал айдайтын жолдар, малды аялдатуға арналған алаңдар мен суат алаңдары
4.
Қойларды тоғытуға арналған ыдыстар, қоралар және қоршалған жерлер, жайылымдардың қоршаулары, шарбақтар (оның ішінде электрлі шарбақтар), ауыл шаруашылығы жануарларын қоршап-бөлшектеп жаюға арналған қашалар
5.
Ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық емдеуге арналған өткелектер
6.
Электр және жылу энергиясымен қамтамасыз етуге арналған құрылысжайлар мен объектілер, жаңартылатын және баламалы энергия көздері пайдаланылатын объектілер
7.
Сумен жабдықтау объектілері және тіршілікті қамтамасыз етудің басқа да түрлері, персоналдың маусымдық тұруына арналған құрылысжайлар және жайылымдарды күтіп-ұстау мен пайдалану үшін қажетті өзге де мүлік
Мал қорымдары (биоматериялық шұңқырлар)
Ауылдық округіте бір мал қорымы бар
503 Үшқатты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
4 қосымша
1 –кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының иелерін көрсете отырып, олардың саны туралы деректер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Иесінің типі
Иесінің бизнес сәйкестендіру нөмірі/ жеке сәйкестендіру нөмірі
Жеке тұлғалардың аты, әкесінің аты (бар болса), тегі немесе заңды тұлғалардың атауы
Мал басының саны, бас
Ірі қара мал
Ұсақ мал
жылқылар
түйелер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
2-кесте. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері мен жыныстық жас топтары бойынша қалыптастырылған үйірлердің, отарлардың, табындардың саны туралы деректер
№ п/п
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Үйірлердің, отарлардың, табындардың саны
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
бұқалар
сиырлар
қашарлар
бұқашықтар
қойлар және ешкілер
төл (тоқтылар, шыбыштар)
төл (еркек тоқтылар , текешіктер)
айғырлар, биелер
төл
түйелер
төл
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Үшқатты
0
1
0
0
2
0
0
1
0
0
0
3- кесте. Шалғайдағы жайылымдарда жаю үшін ауыл шаруашылығы жануарлары басының саны туралы мәліметтер
р/с №
Әкімшілік-аумақтық объектілердің жіктеуіші бойынша кенттің, ауылдың, ауылдық округтің коды
Кенттің, ауылдың, ауылдық округтің атауы
Численность поголовья, голов
Ірі қара мал
Ұсақ мал
Жылқылар
Түйелер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
жеке ауладағы
ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Үшқатты
-
-
-
-
-
-
-
-
Екпе және құрғақ жайылымдарда, орман, су қорлары жерлерінде және ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда ауыл шаруашылығы жануарларын жаюдың ерекшеліктері туралы деректер
Екпе жайылымдар мен аридтік жайылымдарда ауылшаруашылық жануарларын жаю әртүрлі факторлармен, соның ішінде өсімдік жамылғысының түрімен, қоршаған орта жағдайларымен және басқару әдістерімен ерекшеленеді. Өсімдік жамылғысы адам қалыптастыратын екпе жайылымдарда жайылым көбінесе бақыланатын және қарқынды басқарылатын болады, бұл жемшөптің өнімділігі мен сапасын оңтайландыруға мүмкіндік береді. Аридтік жайылымдар, керісінше, аз өсімдіктермен және қатал жағдайлармен сипатталады, бұл тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін бейімделгіш жайылым стратегияларын қажет етеді.
504 Үшқатты ауылдық округінде жайылымдарды
басқару және оларды пайдалану жөніндегі
2025-2029 жылдарға арналған жоспарға
5 қосымша
Ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары
жылдар
Учаскелердің нөмірлері
I
II
III
IV
бірінші жыл
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
екінші жыл
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
күзгі маусым
үшінші жыл
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
жазғы маусым
төртінші жыл
жазғы маусым
күзгі маусым
демалатын учаске
көктемгі маусым
Ауылдық округтің жайылымдары маусымдық болып табылады. Түрлік құрамына байланысты маусымдық жайылымдарда мал жаю жемшөптің қоректенуге жарамдылығымен және оның өнімділігін сақтау ұзақтығымен анықталады. Көктемгі жайылымдар эфемерлердің қайта өсуімен қолданылады. Жазда (бидай шөптері, дәнді-шөптер); көктемде (қауырсын шөптері басым шымтезек-жусан, қауырсынды-типті-тар жусан), күзде (жусан-дәнді дақылдар) және қыста (жартылай бұта - солянка). Жайылымдарды оларды қорғау шараларын сақтамай пайдалану көбінесе жайылымдардың тозып кетуіне, әртүрлі дәрежедегі деградацияға әкеледі. Сондай-ақ, қажетті (оңтайлы) маусымда шөпті пайдаланбау 40-70% жем бірлігін және 60-80% ақуызды жоғалтуға әкеледі. Осыған байланысты жыл сайын жаңартылатын ресурстың жоғалуын болдырмау үшін әрбір учаске өз мерзімінде пайдаланылуы тиіс.
Жайылым алаңдарын жекелеген жайылымдық учаскелерге бөлу;
Әр маусымның (күндердің) жайылым ұзақтығы белгілі бір жылдың шарттарымен анықталады. Жануарларды жаю ауа температурасының +10оС тұрақты көрсеткішіне жеткенде басталуы керек. Жайылым биіктігі 15-20 см қар жамылғысымен аяқталады.
Ауылдық округтің көктемгі жайылымдары селеулі-жусан, қауырсын-бетегелі жусан типтері басым. Жайылымның ұзақтығы көктемгі жайылымдарда (сәуір-маусым) – 70 күнді құрайды.
Жазғы жайылымдар бидай шөптері, дәнді дақылдар мен шөптердің түрлерімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (маусым-қыркүйек) 70 күн.
Күзгі жайылымдар жусан-жарма түрімен ұсынылған. Жайылымның ұзақтығы (қыркүйек-қараша) 70 күн.
Қысқы жайылымдар бұта-солянка түрімен ұсынылған.Жайылымның ұзақтығы (қараша-желтоқсан) 30 күн.
Ауыл шаруашылығы жануарларының орташа тәуліктік су тұтынуы:
Жазғы уақытта (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-55;
қысыр сиырлар-50;
2 жасқа дейінгі нетели-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-20;
жатырды емізбейтін жұмысшы жылқылар-50;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-50;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-40;
7 айға дейінгі құлындар – 10;
ересек қой-8;
1 жасқа дейінгі жас қой-3.
Көктем және күз мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-45;
қысыр сиырлар-40;
2 жасқа дейінгі баспақтар-30;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-40;
асыл тұқымды жылқылар,
емізетін жатырлар-40;
1,5 жасқа дейінгі құлындар-30;
7 айға дейінгі құлындар-6;
ересек қойлар-5.
Қыс мезгілінде (1 бас малға тәулігіне литр):
сүтті сиырлар-35;
қысыр сиырлар-30;
2 жасқа дейінгі баспақтар-25;
6 айға дейінгі бұзаулар-15;
емізбейтін жұмысшы жылқылар-30;
асыл тұқымды жылқылар, емізетін жатырлар-30;
1,5 жасқа дейінгі құлындар – 20;
ересек қойлар-3.
Ауылдық округке кіретін ауылдық елді мекендер арасында жайылымдарды жобалық бөлу (қайта бөлу), онда жайылымдармен қамтамасыз етілмеген жеке және заңды тұлғалардың ауыл шаруашылығы жануарларының басы үшін ауылдық округтің ауылдық елді мекендері арасында жайылымдарды бөлу (қайта бөлу) схемасы көрсетіледі. Үшқатты ауылдық округінің қоғамдық жайылым алаңы жайылымдық жемге деген қажеттілікті қамтамасыз етеді. Алайда Үшқатты елді мекенінде жайылым тапшылығы жоқ.
1 1. Құқық белгілейтін құжаттар негізінде жер санаттары, жер учаскелерінің меншік иелері және жер пайдаланушылар бөлінісінде Үшқатты ауылдық округі аумағында жайылымдардың орналасу схемасы (картасы)
2
2. Жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған жайылымдарды, оның ішінде жайылымдардың, оның ішінде жеке ауланың ауыл шаруашылығы жануарларын жаю жөніндегі халықтың мұқтажына арналған қоғамдық жайылымдардың шекаралары мен алаңдары көрсетілетін қоғамдық жайылымдарды белгілейтін схемасы (картасы)
3 3. Жайылымдарды геоботаникалық зерттеу негізінде ұсынылатын жайылым айналымдарының схемалары көрсетілетін жайылым айналымдарының ұсынылатын схемалары көрсетілген Схемасы (картасы)
жылдар
1 қамау көктем
2 қамау көктем-жаз
3 қамау көктем-жаз-күз
4 қамау күз
2025
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2026
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2027
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
2028
сүрітанап
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
2029
көктемгі-жазғы маусым 1
Жазғы маусым 2
Күзгі маусым 3
сүрітанап
ескерту: 1 , 2, 3, 4 жылына қолданылатын қамаудың реті
4
4. Ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттарды, мал айдау трассаларын және жайылымдық инфрақұрылымның өзге де объектілерін, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын айдауға арналған сервитуттар, мал айдау трассалары, жайылымдық инфрақұрылым объектілері, мал қорымдарының (биометриялық шұңқырлардың) орналасқан жері көрсетілетін мал қорымдарын (биометриялық шұңқырларды) белгілейтін схемасы (картасы)