БҰЙЫРАМЫН:

1. «Мемлекеттік авиацияда авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі нұсқаулықты бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрінің 2017 жылғы 24 тамыздағы № 486 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 15801 болып тіркелген, 2017 жылғы 18 қазанда Қазақстан Республикасы эталондық бақылау банкінде жарияланған) мынадай өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін:
көрсетілген бұйрықпен бекітілген Мемлекеттік авиацияда авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі нұсқаулықта:
3-тармақта:
6) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«6) әуе кемесін ұшуда пайдалану – ұшқыш құрамының әуе кемесін
ұшу алды қарап-тексеруді жүргізуді бастағаннан бастап ұшу мақсатында бортта болған барлық адамдардың әуе кемесінен кеткен сәтке (ұшқышсыз ұшатын аппаратты іріктеу сәтіне) дейінгі кезеңді қамтитын әуе кемесін пайдалану процесі;»;
7) тармақша алып тасталсын;
8) және 9) тармақшалар мынадай редакцияда жазылсын:
«8) мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органы – Қазақстан Республикасының мемлекеттік авиациясындағы ұшу қауіпсіздігі мәселелері бойынша мемлекеттік бақылауды және қадағалауды жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің құрылымдық бөлімшесі;
9) қамтамасыз ету бөлімдері – авиациялық-техникалық базалар, авиациялық комендатуралар, әуе қозғалысын басқару орталықтары, байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету бөлімдері, материалдық-техникалық қамтамасыз ету бөлімдері;»;
11) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«11) қауіпті фактор – авиациялық жағдайдың туындауына әкеп соқтыратын авиациялық жүйенің қандай да бір элементіне кез келген (нақты немесе әлеуетті) ықпал ету;»;
13), 14) және 15) тармақшалар мынадай редакцияда жазылсын:
«13) мемлекеттік авиацияның басқару органдары:
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің авиациясында – Қазақстан Ресупубликасы Қарулы Күштері Әуе қорғанысы күштері басқолбасшысының басқармасы;
Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің авиациясында – Қазақстан Республикасы Ұлттық ұланының бас қолбасшылығы;
Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің авиациясында – Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің авиациялық қызметі;
14) ұшу қауіпсіздігі органы – мемлекеттік әуе кемелерімен авиациялық оқиғаларды болғызбауға бағытталған қызметті жүзеге асыратын басқару органы, авиациялық бөлім құрамындағы құрылымдық бөлімше;
15) ұшу қауіпсіздігін басқару жүйесі – ұйымдық құрылымды, жауапкершілік сатысын (бөлінуін), басшылық қағидаттарды және рәсімдерді қамтитын ұшу қауіпсіздігін басқаруға жүйелі тәсіл;»;
мынадай мазмұндағы 17) және 18) тармақшалармен толықтырылсын:
«17) қатер факторы – авиациялық оқиғадан туындайтын салдарлардың болжамды ықтималдығы және елеулілігі;
18) еркін (жасырын) хабарлама – ұшуды қауіпсіз орындауға ықпал ететін авиациялық қызметтің қауіпті факторлары (қатер факторлары) туралы берілген бейресми ақпарат;»;
6-тармақта:
4) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«4) алдағы ұшудың және ұшып өтудің жерүсті радиотехникалық құралдармен қамтамасыз етілуі;»;
2-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«2-параграф. Мемлекеттік авиация басқару органдары, авиациялық бөлімдері және қамтамасыз ету бөлімдері басшыларының (командирлерінің, бастықтарының) авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі қызметі»;
3-параграф алып тасталсын;
3-тараудың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«3-тарау. Ұшу қауіпсіздігі органдарыбасшыларының және мамандарының авиациялық оқиғалардыболғызбау жөніндегі қызметі»;
1-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«1-параграф. Жалпы ережелер»;
2-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«2-параграф. Мемлекеттік авиация ұшу қауіпсіздігі органы
басшысының қызметі»;
32-тармақта:
бірінші абзац мынадай редакцияда жазылсын:
«32. Мемлекеттік авиация ұшу қауіпсіздігі органының
басшысы құзыреті шегінде:»;
мынадай мазмұндағы 8) тармақшамен толықтырылсын:
«8) Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің, Қарулы Күштері Бас штабының құрылымдық бөлімшелерінен, мемлекеттік авиацияның басқару органдарынан және авиациялық бөлімдері мен қамтамасыз ету бөлімдерінен ұшу қауіпсіздігі мәселелері бойынша қажетті ақпаратты сұратады.»;
4-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«4-параграф. Мемлекеттік авиация ұшу қауіпсіздігі органдары мамандарының авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі қызметі»;
34-тармақта:
мынадай мазмұндағы 11) тармақшамен толықтырылсын:
«11) ұшу қауіпсіздігі талаптарын бұзушылықтарды және авиациялық оқиғаларды есепке алуды жүргізеді.»;
4-тараудың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«4-тарау. Мемлекеттік авиацияда авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі профилактикалық жұмысты және ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметті ұйымдастыру»;
1-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«1-параграф. Авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі профилактикалық жұмыстың және ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметтіңмазмұны, мәні, қағидаттары және ұйымдастыру»;
37-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«37. Ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметмәні авиациялық қызметтің қауіпті факторларын белсенді анықтауды, қатер деңгейін бағалауды және қауіпті факторларды жою,олардың ықпал етуін төмендету немесе оларды болғызбау арқылы қатер деңгейін төмендету жөнінде шаралар қабылдауды қамтиды.
Авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі профилактикалық жұмыс мәні белгілі себеп-факторлар тобы бойынша авиациялық оқиғалардың қайталанбауына бағытталған іс-шаралар жүргізуді қамтиды.»;
2-параграфтың тақырыбы алып тасталсын;
39 және 40-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«39. Ұшу қауіпсіздігі органы мамандарының қызметін ұйымдастыру:
1) ұшу қауіпсіздігін басқаруды;
2) авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі жұмысты жоспарлауды;
3) авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі негізгі профилактикалық іс-шараларды;
4) авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі жұмыс және ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызмет тиімділігін талдауды және бағалауды қамтиды.
40. Ұшу қауіпсіздігін басқару жүйесі мемлекеттік авиацияның авиациялық бөлімдерінде және басқару органдарында ұйымдастырылады.»;
мынадай мазмұндағы 40-1-тармақпен толықтырылсын:
«40-1. Мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органында мемлекеттік авиация субъектілеріндегі авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі профилактикалық жұмысқа және ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметкебақылаужүзеге асырылады.»;
53-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«53. Мемлекеттік авиацияның құрылымдық бөлімшелерін ұшу қауіпсіздігі мәселелері бойынша инспекциялау (тексеру) барлық басшылық құрамның тікелей міндеттерінің бірі болып табылады және барлық инстанциялардың лауазымды адамдары жүзеге асырады.»;
55, 56 және 57-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«55. Ұшу қауіпсіздігі мәселелері бойынша хабарламаларды ерікті (жасырын) ұсыну жүйесі мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органында ұшу қауіпсіздігіне қатер төндіретін авиациялық қызметтің кемшіліктері және ерекше оқиғалар туралы ақпарат жинауда жәрдемдесу мақсатында ұйымдастырылады. Жүйе ақпарат көздерін қорғауды көздейді. Ұсынылған ақпаратты мемлекеттік авиацияныңұшу қауіпсіздігі органы тексеруге тиіс.».
56. Мемлекеттік авиация басқару органдарының басшылары, әскери бөлімдердің командирлері ерікті хабарламалар жүйесі арқылы алынған ақпаратты растаған кездемемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органына қабылданған шаралар туралы хабарлама жолдай отырып, анықталған кемшіліктерді жоюға шаралар қабылдайды.
57. Қатер деңгейін бағалаудыұшу қауіпсіздігі органықауіпті факторларды талдау негізінде жүзеге асырады және ол авиациялық оқиғаның туындауы салдарының ықтималдығы жәнеелеулілігі дәрежесін айқындау процесін білдіреді.»;
59-тармақтың бірінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын:
«59. Қауіпті факторларды талдау нәтижелері бойынша ұшу қауіпсіздігі органыкейіннен қатер деңгейін бағалаумен авиациялық оқиғаның туындау ықтималдығын айқындайды:»;
70-тармақтың 8) тармақшасы алып тасталсын;
71-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«71. Бағдарлама құрылымдық тұрғыдан төрт бөлімнен тұрады:
бірінші бөлім –мемлекеттік авиацияда соңғы бес жылда орын алған авиациялық оқиғаларды және елеулі авиациялық оқыс оқиғаларды қысқаша талдау;
екінші бөлім – өткен жылдағы авиациялық оқыс оқиғаларды қысқаша талдау (басқару органында – мемлекеттік авиацияның барлық бағынысты бөлімдері үшін, авиациялық бөлімде, қамтамасыз ету бөлімінде – өз бөлімі үшін);
үшінші бөлім – міндеттер, оларды шешу жағдайлары және оларды орындау кезіндегі қауіпті факторларды жою жөніндегі шаралар;
төртінші бөлім – жоспарланған профилактикалық іс-шаралар тізбесі.»;
73-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«73. Бағдарлама төртінші бөлімініңіс-шаралары Бағдарламаның алдыңғы үш бөліміне жүргізілген талдау (аналитикалық) нәтижелері бойынша әзірленеді, оларды жүргізу мерзімдері және жауапты орындаушылар айқындалады.»;
79-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«79. Ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі іс-шаралар жоспарларын авиациялық бөлімдерде ұшу қауіпсіздігі органдары(штабтар – қамтамасыз ету бөлімдерінде) бір айға әзірлейді және оны бөлімдер командирлері бекітеді.»;
119-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«119. Жедел (кезеңдік) ақпарат жедел (кезеңдік) ақпарат іс-шараларыжөніндегі есептік құжаттамамен папкада сақталады. Жедел (кезеңдік) ақпаратты жеткізу туралы белгі жауынгерлік даярлық іс-шараларын есепке алу журналына (сынып журналына) «Ұшу қауіпсіздігі» деген бөлімде жазылады.»;
122-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«122. Ұшу қауіпсіздігі жөніндегі конференция (бұдан әрі – Конференция) мемлекеттік басқару органдарының және авиациялық бөлімдердің (қамтамасыз ету бөлімдерінің) басшылық құрамы үшін ұйымдастырылады және мынадай кезеңділікпен өткізіледі:
1) мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органы – 3 жылда 1 реттен сиретпей;
2) мемлекеттік авиацияның басқару органдары –1 жылда 1 реттен сиретпей.
Мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органы Конференция өткізетін жылы мемлекеттік авиация басқару органы басшысының шешімімен Конференция өткізілмейді.»;
124-тармақ алып тасталсын;
125-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«125. Авиациялық бөлімдерде және қамтамасыз ету бөлімдерінде анағұрлым күрделі (жаңа) міндеттерді шешу кезінде ұшу қауіпсіздігі мәселелері маусымдық пайдалану ерекшеліктері бойынша ұшу-техникалық конференциялар өткізу кезінде қаралады.»;
126-тармақта:
1) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«1) Конференция басталғанға дейін 30 тәулік бұрын – Конференция өткізуге бұйрық әзірлеуді және шығаруды;»;
136-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«136. Конференция материалдары Конференция өткізген ұшу қауіпсіздігі органында жинақталады, тіркеледі және сақталады.»;
148-тармақмынадай редакцияда жазылсын:
«148. Негізгі оқу-жаттығу мәселелері:
1) қаралатын тақырыпқа тән белгілі бір кезеңдегі авиациялық оқиғаларды (жерүсті оқиғаларын, ұшуды қамтамасыз етудегі кемшіліктерді) талдау;
2) авиациялық оқиғаларға(жерүсті оқиғаларына, ұшуды қамтамасыз етудегі кемшіліктерге) анағұрлым тән мән-жайлар мен себептер;
3) авиациялық персоналға ұшуда ерекше жағдайлар туындаған және өрбіген процесте дұрыс әрекет ету (қамтамасыз ету бөлімдері үшін – ұшуды қамтамасыз ету кезіндегі іс-қимылдар) бойынша ұсынымдар болып табылады.»;
мынадай мазмұндағы 182-1-тармақпен толықтырылсын:
«182-1. Авиациялық бөлімдер, қамтамасыз ету бөлімдері командирлері талдау жүргізу кезінде ұшуды қамтамасыз етудің әрбір түрін бағалайды және тиісті есептік кезең үшін бөлімнің қорытынды бағасын шығарады.»;
183-тармақта:
12) және 13) тармақшалар мынадай редакцияда жазылсын:
«12) осы Нұсқаулыққа 4-1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша тексерушілердің ескертулерінесепке алу журналы;
13) ұшу қауіпсіздігі мәселелері бойынша комиссиялар тексерулерінің материалдары;»;
мынадай мазмұндағы 15) және 16) тармақшалармен толықтырылсын:
«15) ұшуды қамтамасыз ету түрлері бойынша есептік-тіркеу құжаттамасы;
16) қамтамасыз ету түрлері бойынша ұшуды қамтамасыз ету сапасын есепке алу журналдары (басқару органдары үшін).»;
186 және 187-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«186. Талдауды дайындау кезеңдері:
1) статистикалық деректерді жинау, өңдеу, жүйелендіру, жинақтау;
2) болған авиациялық, төтенше және жерүсті жағдайларын талдау;
3) статистикалық деректерді және басқа да көздерден деректерді талдау, соның ішінде ұшу қауіпсіздігінің жай-күйін бағалау негізінде қорытынды шығару;
4) анықталған және болжамдықауіпті факторлар профилактикасы жөнінде ұсынымдар және ұсыныстар дайындау.
187. Талдауды басқару органдарының басшылары, авиациялық бөлімдердің және қамтамасыз ету бөлімдерінің командирлері жүргізеді.»;
мынадай мазмұндағы 187-1-тармақпен толықтырылсын:
«187-1. Тиісті есептік кезең үшін талдаудан қорытындылар барлық авиациялық персоналға мемлекеттік авиация басқару органының, авиациялық бөлімнің, қамтамасыз ету бөлімінің жұмысын қорытындылауда жеткізіледі және қорытындылауды жеткізу материалдарына жеке бөлім болып енгізіледі.»;
188-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«188. Ұшу қауіпсіздігінің және авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі қызметтің жай-күйін талдау осы Нұсқаулыққа
5-қосымшаға сәйкес үлгілік нысан бойынша әзірленеді.»;
мынадай мазмұндағы 188-1-тармақпен толықтырылсын:
«188-1. Мемлекеттік авиацияның басқару органдарында ұшу қауіпсіздігінің жай-күйін талдау мемлекеттік авиация басқару органының басшысы белгілеген нысан бойынша әзірленеді.»;
мынадай мазмұндағы 189-1-тармақпен толықтырылсын:
«189-1. Қамтамасыз ету бөлімдерінде ұшу қауіпсіздігінің жай-күйі авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі жұмыстың жай-күйі бойынша бағаланады.»;
190 және 191-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«190. Авариялылық жай-күй былай бағаланады:
1) «қанағаттанарлық», егер бағаланатын кезеңде авиациялық бөлімде авиациялық персонал жол берген қате әрекет етулерге және бұзушылықтарға байланысты авиациялық оқиғалар және әуе кемесін зақымдаумен болған елеулі авиациялық оқыс оқиғалар болмаса;
2) «қанағаттанарлықсыз», егер бағаланатын кезеңде авиациялық бөлімде авиациялық персонал жол берген қате әрекет етулерге және бұзушылықтарға байланысты авиациялық оқиға және әуе кемесін зақымдаумен болған елеулі авиациялық оқыс оқиғаға жол берілсе.
191. Авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі жұмыстың жай-күйі 5-1-қосымшаға сәйкес авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі профилактикалық жұмыс және ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызмет бағаларының орташа арифметикалық мәні ретінде айқындалады және қойылады:
1) «үздік», егер орташа балл кемінде 4,6 болса;
2) «жақсы», егер орташа балл 4,6-дан төмен, бірақ кемінде 3,6 болса;
3) «қанағаттанарлық», егер орташа балл 3,6-дан төмен, бірақ кемінде 2,6 болса;
4) «қанағаттанарлықсыз», егер орташа балл 2,6-дан төмен болса.»;
204-тармақтың 5) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:
«5) инженерлік-техникалық құрамдаұшуға дайындық түрлерін орындауда практикалық дағдылардың және әуе кемелерінің ұшу саны азайтылған жағдайларда регламенттік жұмыстардың болмауы;»;
207-тармақтың 9) тармақшасындағы «жабдықтаудағы бұзушылықтар болып табылады.» деген сөздер «жабдықтаудағы бұзушылықтар;»деген сөздермен ауыстырылып, мынадай мазмұндағы 10) және 11) тармақшалармен толықтырылсын:
«10) әуеайлақ маңындағы аумақта және әуе трассалары шегіндегі жергілікті жерде орналасқан объектілер құрылысы, электр-тарату желілері, басқа да кедергілер;
11) құстардың жаппай жиналуына немесе ұшу көрінісініңнашарлауына (түтін бүркемесі салдарынан) әкелетін объектілердің орналасуы болып табылады.»;
208-тармақтың 9) тармақшасындағы «ұстаумен жүзеге асырылады.» деген сөздер «ұстаумен;» деген сөзбен ауыстырылып, мынадай мазмұндағы 10) тармақшамен толықтырылсын:
«10) мекемелердің, кәсіпорындар мен ұйымдардың әуеайлақ маңындағы аумаққа әуе кемелерінің ұшу қауіпсіздігіне қатер төндіретін объектілерді орналастыру жөніндегі қызметін бақылаумен жүзеге асырылады.»;
6-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:
«6-параграф. Ұшуды радиотехникалық қамтамасыз етудегі қауіпті факторлар және оларды жою жөніндегі іс-шаралар»;
210, 211 және 212-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«210. Ұшуды радиотехникалық қамтамасыз етудегі қауіпті факторлар:
1) ұшуды радиотехникалық қамтамасыз ету құралдары операторларының әуе кемелерінің экипаждарына және ұшуды басқару тобының персоналына деректер берудегі кателері;
2) радиолокациялық станция антеннасының үш және одан да көп айналымы ішінде, сондай-ақ нысанаға бағыттаудың соңғы кезеңінде авиацияны басқару пункттерінің жұмыс орындарына радиолокациялық ақпаратты беруді тоқтату;
3) ұшуда ұшып тексерілмеген байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын пайдалану;
4) ұшуды радиотехникалық қамтамасыз ету құралдары операторының «Апат» деген сигналға назар аудармауы немесе оны екі минуттан астам уақытқа кешіктіріп беруі;
5) жеке құрамның ұшу экипаждарына және ұшуды басқару тобының персоналына ақпарат беруді тоқтатуға (немесе оны бұрмалауға) әкеп соқтыратын ұшуды байланыспен және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын қосу бойынша білікті әрекет етпеуі;
6) ұшуды байланыспен және радиотехникалық қамтамасызету құралдарының электрмен қоректендіру жүйесіндегі істен шығу, автономды қоректендіру көздерінің уақтылы қосылмауы;
7) ұшу уақытында байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының істен шығуы болып табылады.
211. Ұшуды радиотехникалық қамтамасыз етудегі қауіпті факторларды болғызбау:
1) әуеайлақтарды инфрақұрылыммен және байланыс және РТҚқұралдарымен жабдықтауды, жеке құрамды даярлауды және техниканы ұшуды қамтамасыз етуге дайындауды регламенттейтін басшылық құжаттардың талаптарын сақтаумен;
2) жеке құрамның кәсіби даярлығы және жаттыққандығы деңгейін арттырумен;
3) жеке құрамның өз міндеттерін, оның ішінде ерекше жағдайларда орындауға әзірлігін ұдайы бақылаумен;
4) ұшуды байланыспен және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын дайындау сапасын арттырумен;
5) басқару, навигациялау мен қону объектілерін энергиямен жабдықтау жүйесін жетілдірумен (көп реттік резервке қоюмен);
6) ұшуды байланыспен және радиотехникалық қамтамасыз ету бөлімшелерін қажетті қосалқы бөлшектермен, шығыс материалдарымен, агрегаттың, блоктармен жиынтықтаушы бұйымдардың ауыспалы қорымен қамтамасыз етумен;
7) ұшуды байланыспен және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының техникалық ақаусыздығын және дұрыстығын тиімді бақылаумен;
8) ұшуды байланыспен және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының жиі қайталанатын істен шығуынансақтандыру жөніндегі
іс-шараларды орындаумен жүзеге асырылады.
212. Ұшуды радиотехникалық қамтамасыз етудегі қауіпті факторлардың ықпал етуін болғызбау (оқшаулау) үшін жүргізілетін негізгі іс-шаралар тізбесі осы Нұсқаулыққа 11-қосымшада мазмұндалған.»;
216-тармақта:
7) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«7) ұшу уақытында әуеайлақта санитариялық көліктің болмауы және/немесе мақсаты бойынша пайдаланбау;».
221-тармақтың 1) және 2) тармақшалары мынадай редакцияда жазылсын:
«1) Қазақстан Республикасының Қорғаныс министріне жыл сайын 15 ақпанға дейін өткен күнтізбелік жыл үшін Қазақстан Республикасының мемлекеттік авиациясындағы ұшу қауіпсіздігінің жай-күйі туралы баяндайды;
2) мемлекеттік авиацияның басқару органдарына жыл сайын 20 ақпанға дейін өткен күнтізбелік жыл үшін ұшу қауіпсіздігінің жай-күйі туралы ақпаратты және авиациялық оқиғаларды болғызбау және авиациялық оқыс оқиғалардың қайталануын болдырмау жөніндегі ұсынымдарды ұсынады.»;
222-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«222. Мемлекеттік авиацияның басқару органдары мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органына:
1) 25 желтоқсанға дейін ағымдағы жыл үшін мемлекеттік авиацияның басқару органдарында және авиациялық бөлімдерде (қамтамасыз ету бөлімдерінде) ұшу қауіпсіздігінің жай-күйін тексерулер кезінде анықталған кемшіліктерді жою жөнінде қабылданған шаралар туралы ақпаратты;
2) күн сайын сағат 08.00-ге дейін авиацияның жұмыс жоспарынан
үзінді-көшірмелерді және өткен тәуліктегі ұшу нәтижелері туралы ақпаратты, мемлекеттік авиацияның әуе кеңістігін пайдаланудың тәуліктік жоспарын;
3) сағат сайын мемлекеттік авиацияның әуе кемелері пайдаланатын әуеайлақтар бойынша нақты метеорологиялық ақпаратты ұсынады.»;
мынадай мазмұндағы 222-1-тармақпен толықтырылсын:
«222-1. Авиациялық бөлімдер мемлекеттік авиацияның басқару органына:
1) ай сайын 5-і күніне дейін осы Нұсқаулыққа 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өткен ай үшін әскери бөлімнің ұшу қауіпсіздігі жай-күйін және авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі қызметті талдауды;
2) ай сайын 5-і күніне дейін мемлекеттік авиация әуе кемелерінің техникалық жай-күйі туралы мәліметтерді, өткен айда анықталған авиациялық техниканың ақаулықтарын есепке алу бланкілерінің көшірмесін;
3) күн сайын сағат 17.00-ге дейін келесі тәулікке арналған жоспарлы ұшу кестелерін. Бірнеше ұшу ауысымы жоспарланған кездеұшу аяқталғаннан кейін бір сағат ішінде соңғы ұшу кестесін;
4) күн сайын ұшу аяқталғаннан кейін бір сағат ішінде (ауызша) авиация жұмыс жоспарының орындалмауына әкеп соқтырған әуе кемелерінің істен шығуы және ұшуды қамтамасыз етудегі кемшіліктер туралы және авиациялық оқыс оқиғалар туралы ақпаратты;
5) авиациялық оқиғалар және елеулі авиациялық оқыс оқиғалар туралы дереу ауызша баяндауды ұсынады.»;
223-тармақта:
1) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«1) ұшу қауіпсіздігі жөніндегі ақпаратты жинауды, талдауды, әзірлеуді және жеткізуді;»;
224, 225, 226-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«224. Ақпараттық қамтамасыз етудің негізгі міндеттері:
1) ұшу қауіпсіздігі жөніндегі ақпаратты жинау және талдау;
2) ұшу қауіпсіздігі бойынша ақпараттық-талдау құжаттарын әзірлеу және басқару органдарына, авиациялық бөлімдерге (қамтамасыз ету бөлімдеріне) сондай ақ басқа да мүдделі ұйымдарға сұрау салу бойынша ұсыну;
3) мемлекеттік авиацияның басқару органдарын, авиациялық бөлімдерін (қамтамасыз ету бөлімдерін) орын алған авиациялық оқиғалар, оларды тергеп-тексеру қорытындылары, авиациялық қызметте анықталған қауіпті факторлар (қатер факторлары) туралы жедел және кезең-кезеңімен ақпараттандыру болып табылады.
225. Авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі іс-шараларды ақпараттық қамтамасыз етуді ұйымдастыру мемлекеттік авиацияның органдарының құрылымдық бөлімшелерінжәне қызметі ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз етумен байланысты басқа да ұйымдардытарта отырып, мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органына жүктеледі.
226. Ақпараттық-талдау құжаттарына авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі қызметке ықпал ету үшін қажетті ұшу қауіпсіздігі бойынша ақпарат қамтылғанактілер, анықтама-баяндамалар,ұсынымдар, ұсыныстар, қызметтік хаттар мен басқа да құжаттар жатады.».
1, 2 және 4-қосымшалар осы бұйрыққа 1, 2 және 3-қосымшаларға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын;
осы бұйрыққа 4-қосымшаға сәйкес 4-1-қосымшамен толықтырылсын;
5-қосымша осы бұйрыққа 5-қосымшаға сәйкес редакцияда жазылсын;
осы бұйрыққа 6-қосымшаға сәйкес 5-1-қосымшамен толықтырылсын;
9, 10 және 11-қосымшалар осы бұйрыққа 7, 8 және 9-қосымшаларға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын;
14 және 15-қосымшалар алып тасталсын.

КЕЛІСІЛДІ
Қазақстан Республикасының
Ұлттық қауіпсіздік комитеті
2020 жылғы « ___ » _________________
КЕЛІСІЛДІ
Қазақстан Республикасының
Ішкі істер министрлігі
2020 жылғы « ___ » _________________

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы 6 тамызы
№ 371 бұйрығына
1-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
1-қосымша
Нысан
20___ ж. «___» ____________ басталды
20___ ж. «___» ____________ аяқталды
Р/с №
Шығыс №
Қатер деңгейі
Қатер деңгейіненегіз болған қауіпті факторлар тізбесі
1
2
3
4
Ұшу қауіпсіздігі органы басшысының қатер деңгейін төмендету жөніндегі ұсыныстары.Әскери атағы,
Т.А.Ә. (бар болған кезде), қолы
Командирдің қатер деңгейін төмендету жөніндегі нұсқаулары.Әскери атағы,
Т.А.Ә. (бар болған кезде), қолы
Командирдің нұсқауларын орындау туралы белгі
5
6
7
Журналды жүргізу бойынша нұсқаулар:

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «___» _________
№___ бұйрығына
2-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
2-қосымша
Нысан
Р/с№
Іс-ша­ра­лар ата­уы
Кім тар­ты­ла­ды
Кім өт­кі­зе­ді
Өт­кі­зу ор­ны
Іс-ша­ра­лар­ды өт­кі­зу мер­зім­де­рі
Өт­кі­зу нәти­же­ле­рі
қаң­тар
ақ­пан
на­урыз
сәу­ір
ма­мыр
мау­сым
шіл­де
та­мыз
қыр­күй­ек
қа­зан
қа­ра­ша
жел­тоқ­сан
1-бө­лім. Ұй­ым­да­сты­ру іс-ша­ра­ла­ры
бас­қа­ру ор­ган­да­ры үшін
1.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі­нің жай-күй­ін және авиа­ци­я­лық оқи­ға­лар­ды (бұ­дан әрі – АО) бол­дыр­мау бой­ын­ша жұ­мысты ке­шен­ді тек­се­ру
тек­се­рі­ле­тін авиа­ци­я­лық бө­лім
бас­қа­ру ор­га­ны­ның ко­мис­си­я­сы (Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­мем­ле­кет­тік авиа­ци­я­лық қа­уіп­сіз­дік ор­га­ны)
тұ­рақ­ты дис­ло­ка­ция пунк­ті
2.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі­нің жай-күй­ін және АО-ны бол­дыр­мау бой­ын­ша жұ­мысты та­қы­рып­тық тек­се­ру
тек­се­рі­ле­тін қам­та­ма­сыз ету бө­лі­мі
3.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі жө­нін­де­гі әді­сте­ме­лік ке­ңе­стер
бас­қа­ру ор­га­ның (бұ­дан әрі – БО) бас­шы­лық құ­ра­мы
БО
БО бас­шы­сы­ның нұс­қа­уы бой­ын­ша
4.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі жө­нін­де­гі кон­фе­рен­ци­я­ға дай­ын­да­лу және өт­кі­зу
БО бас­шы­сы­ның ше­ші­мі­мен
БО
5.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі бой­ын­ша әді­сте­ме­лік жиын
ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі ма­ман­да­ры
БО
6.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі мә­се­ле­ле­рі бой­ын­ша әді­сте­ме­лік ке­ңес
ке­ңес мү­ше­ле­рі, БО бас­шы­лық құ­ра­мы
ке­ңес тө­ра­ға­сы
әді­сте­ме­лік ке­ңе­стің жұ­мыс жос­па­ры­на сәй­кес және/неме­се БО бас­шы­сы­ның нұс­қа­уы бой­ын­ша
7.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі мә­се­ле­ле­рі бой­ын­ша ие­сі көр­се­тіл­ме­ген са­у­ал­на­ма­ны ұй­ым­да­сты­ру және жүр­гі­зу
авиа­ци­я­лық пер­со­нал
БО
ин­спек­ци­я­лау ба­ры­сын­да
авиа­ци­я­лық бө­лім­дер үшін
8.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі жө­нін­де­гі кон­фе­рен­ци­я­ға дай­ын­да­лу және қа­ты­су
авиа­ци­я­лық пер­со­нал
БО
БО (Нұр-Сұл­тан қ.)
9.
Ұшу-тех­ни­ка­лық кон­фе­рен­ци­я­ға дай­ын­да­лу және өт­кі­зу
бас­шы­лық құ­рам, авиа­ци­я­лық пер­со­нал
бө­лім ко­ман­ди­рі
сы­нып
10.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі мә­се­ле­ле­рі бой­ын­ша әді­сте­ме­лік ке­ңес
11.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі бой­ын­ша әді­сте­ме­лік жиын­ға қа­ты­су
2-бө­лім. Авиа­ци­я­лық оқи­ға­лар­ды бол­ғы­з­бау жө­нін­де­гі қыз­мет­ті ұй­ым­да­сты­ру
1. Авиа­ци­я­лық оқи­ға­лар­ды бол­ғы­з­бау бой­ын­ша жұ­мысты жос­пар­лау
12.
АО бол­ғы­з­бау бағ­дар­ла­ма­сын әзір­леу және бе­кі­ту
бас­шы­лық құ­рам
қа­уіп­сіз­дік бө­лі­мі­нің ба­стығы
қа­уіп­сіз­дік бө­лі­мі
30 дей­ін
13.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гін қам­та­ма­сыз ету жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар жос­па­рын әзір­леу және бе­кі­ту
14.
Авиа­ци­я­лық жүй­е­нің жай-күй­ін си­паттай­тын фак­тор­лар­ды тал­дау және есеп­ке алу (же­ке құ­рам са­нат­та­ры­ның да­яр­лық дең­гейі мен жат­тық­қанды­ғы; авиа­ци­я­лық тех­ни­ка­ның, ұшу­лар­ға же­рү­сті қыз­мет көр­се­ту құ­рал­да­ры­ның, әу­е­ай­лақ­тың, оқу ма­те­ри­ал­ды-тех­ни­ка­лық ба­за­ның; бө­лін­ген құ­рал­дар­дың жай-күйі және т.б.)
мін­дет­тер­ді жос­пар­лау және орын­дау ба­ры­сын­да ұдайы
2. Авиа­ци­я­лық оқи­ға­лар­ды бол­ғы­з­бау жө­нін­де­гі негіз­гі про­фи­лак­ти­ка­лық іс-ша­ра­лар
15.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі бой­ын­ша же­дел ақ­па­рат­ты зер­де­леу және жет­кі­зу
авиа­ци­я­лық пер­со­нал
бө­лім ко­ман­ди­рі, ұшу­лар қа­уіп­сіз­ді­гін бө­лі­мі­нің ба­стығы
сы­нып
ке­ліп тү­су­іне қа­рай зер­де­ле­уке­зек­ті ұшу ауы­сы­мы­на жет­кі­зу
16.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі бой­ын­ша ке­зең­дік ақ­па­рат­ты зер­де­леу және жет­кі­зу
ке­ліп түс­кен­нен кей­ін бір ап­та мер­зім­де
17.
Жа­уын­гер­лік да­яр­лық кур­сы­ның жат­тығ­у­ла­рын, нақ­ты ұшу­лар­ды (ко­ман­дир­лік, оқу жат­тығу ұшу­лар нұс­қа­сы бой­ын­ша және т.б.), нақ­ты ұшу­лар­ға ұшу­дың же­ке ке­зең­де­рін орын­дау ке­зін­де қа­уіп­сіз­дік ша­ра­ла­рын әзір­леу
ұдайы: ұшу­ал­ды нұс­қа­улық­та мін­дет­ті қо­ю­да ал­дын ала дай­ын­дық ке­зе­ңін­де, ұшу­ал­ды дай­ын­дық ке­зе­ңін­де жет­кі­зу­мен
18.
Апат­қа ұшы­ра­ған әуе ке­ме­сі­нің эки­па­жы­на кө­мек көр­се­ту бой­ын­ша ке­шен­ді жат­тық­ты­ру­ды ұй­ым­да­сты­ру және өт­кі­зу
19.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі бой­ын­ша ар­найы са­бақ­тар:
ұш­қыш құ­ра­мы, ұшу­ды бас­қа­ру­шы то­бы (бұ­дан әрі – ҰБТ), бас­қа­ру пунк­ті
бө­лім ко­ман­ди­рі
сы­нып
ай сай­ын ұшу­ға жал­пы дай­ын­дық күн­де­рі
(қам­та­ма­сыз ету бө­лім­де­рі үшін кә­сі­би да­яр­лық күн­де­рі)
1)
Та­қы­рып: «АО мен авиа­ци­я­лық оқыс оқи­ға­лар (бұ­дан әрі – АОО) мән-жай­ла­ры мен се­беп­те­рін тал­дау,
20.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі бой­ын­ша ар­найы са­бақ­тар:
қам­та­ма­сыз ету ма­ман­да­ры
бө­лім ко­ман­ди­рі
сы­нып
Тоқ­сан сай­ын ұшу­ға жал­пы дай­ын­дық күн­де­рі
(қам­та­ма­сыз ету бө­лім­де­рі үшін кә­сі­би да­яр­лық күн­де­рі)
1)
Та­қы­рып: «Ұшу­ды қам­та­ма­сыз ету­де­гі кем­ші­лік­тер­ге бай­ла­ны­сты АО мен АОО-ның мән-жай­ла­ры мен се­беп­те­рін тал­дау (ұшу­ды қам­та­ма­сыз ету түр­ле­рі бой­ын­ша)»
21.
Ұш­қыш құ­ра­мын, ұшу­ды бас­қа­ру­шы то­бы­ның пер­со­на­лын ұшу­да ерекше жағ­дай­лар­да­ғы іс-қи­мыл­дар­ға да­яр­лау және тек­се­ру
1)
Авиа­ци­я­лық тех­ни­ка іс­тен шық­қан және ерекше жағ­дай туын­да­ған кез­де­гі іс-қи­мыл­дар бой­ын­ша тре­на­жер­лар­да және/неме­се әуе ке­ме­ле­рі­нің ка­би­на­ла­рын­да прак­ти­ка­лық са­бақ­тар­ды ұй­ым­да­сты­ру және өт­кі­зу
ұш­қыш құ­ра­мы
нұс­қа­у­шы­лар құ­ра­мы
тре­на-
жер, әуе ке­ме­сі­нің ка­би­на
сы
ал­дын ала және ұшу­ал­ды да­яр­лық күн­де­рі
3. АО мен АОО-ның бел­гі­лі се­беп­тер топ­та­ры бой­ын­ша қай­та­ла­нуын­бол­ғы­з­бау жө­нін­де­гі про­фи­лак­ти­ка­лық іс-ша­ра­лар
22.
Ұшу­ды­ұй­ым­да­сты­ру­да­ғы және оған бас­шы­лық жа­са­уда­ғы (әуе қоз­ға­лы­сын бас­қа­ру­да­ғы) бұ­зу­шы­лық­тар­дан:
1)
ұшу­ды бас­қа­ру­шы то­бы­ның пер­со­на­лы­мен жиын­дар өт­кі­зу
23.
Әуе ке­ме­ле­рі­нің әу­еде соқ­тығ­ы­суы­нан:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен еле­улі авиа­ци­я­лық оқыс оқи­ға­лар (бұ­дан әрі – ЕА­ОО) тал­дау
24.
Әуе ке­ме­ле­рі­нің жер­гі­лік­ті жер бе­де­рі­мен соқ­тығ­ы­суы­нан:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
25.
Ке­ңі­стіктік бей­ім­де­лу­ді жо­ғал­ту­дан, ұшақ­тар­дың құ­ла­у­ы­нан және иірім­ге тү­сіп қа­луы­нан, ті­кұ­шақ­тар­дың сол жақ­қа­өз­ді­гі­нен ай­на­лу­ға тү­су­і­нен
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
26.
Ұшып шы­ғу­да­ғы және қо­ну­да­ғы қа­те­лік­тер­ден:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
27.
Ауа рай­ы­ның қа­уіп­ті құ­бы­лы­ста­ры­на тү­су­і­нен:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
28.
Пай­да­ла­ну шек­те­уле­рі­нен асып ке­ту­ден:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО ме­нЕА­ОО-ны тал­дау
29.
Әуе ке­ме­ле­рі­нің ұшу­да іс­тен шы­ғуы­нан:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
30.
Жа­уын­гер­лік қол­да­ну­ға және ұшу­ды орын­дау ба­ры­сын­да­ғы қа­те­лік­тер­ден (әуе ны­сан­да­ры­на тосқа­уыл­да­ры мен ша­буыл­да­ры, ма­невр­лік әуе ша­буыл­ды­ры, же­рү­сті ны­сан­да­ры­на (те­ңіз ны­сан­да­ры­на) ша­буыл­да­ры) және ұшу-так­ти­ка­лық жат­тығ­у­лар:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
31.
Әу­е­ке­ме­ле­рі­нің жа­ңа тип­те­рін және ұшу да­яр­лы­ғы­ның жа­ңа түр­ле­рін (мұн­дай мін­дет бар болған кез­де) мең­гер­ген кез­де авиа­ци­я­лық оқи­ға­лар мен оқыс оқи­ға­лар­ды бол­ғы­з­бау жө­нін­де­гі іс-ша­ра­лар:
1)
Әуе ке­ме­сі­нің осы ти­пін пай­да­ла­ну ке­зін­де АО мен ЕА­ОО-ны тал­дау
4. Қам­та­ма­сыз ету түр­ле­рі бой­ын­ша қа­уіп­ті фак­тор­лар­дың ық­пал ету­ін бол­дыр­мау үшін негіз­гі про­фи­лак­ти­ка­лық іс-ша­ра­лар:
32.
Ұшу­ды ин­же­нер­лік-авиа­ци­я­лық қам­та­ма­сыз ету­де:
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы ин­же­нер­лік-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету кем­ші­лік­те­рі сал­да­ры­нан болған АО мен АОО-ны тал­дау
33.
Ұшу­ды әу­е­ай­лақ­тық-тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­де (бұ­дан әрі – ӘТҚ):
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы ӘТҚ-да­ғы кем­ші­лік­тер­ден АО мен АОО-ны тал­дау
………………………..
34.
Ұшу­ды бай­ла­ны­спен және ра­дио­тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету­де:
1)
Ұшу­ды бай­ла­ны­спен және ра­дио­тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету құ­рал­да­рын пай­да­ла­ну­ды ұй­ым­да­сты­ру (тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді жүр­гі­зу)
35.
Ұшу­ды ме­тео­ро­ло­ги­я­лық және ор­ни­то­ло­ги­я­лық қам­та­ма­сыз ету­де
1)
Соң­ғы 5 жыл­да­ғы ұшу­ды ме­тео­ро­ло­ги­я­лық және ор­ни­то­ло­ги­я­лық қам­та­ма­сыз ету­де­гі кем­ші­лік­тер­ден АО мен АОО-ны тал­дау
36.
Ұшу­ды ме­ди­ци­на­лық қам­та­ма­сыз ету­де (әуе ке­ме­сі­нің эки­па­жы мү­ше­ле­рі­нің, ұшу­ды бас­қа­ру­шы то­бы­ның пер­со­на­лы­ның, же­рү­сті ма­ман­да­ры­ның ұшу­да жұ­мысқа қа­бі­лет­ті­лі­гі­нің тө­мен­де­уі­нен (кө­ңіл-күй­і­нің на­шар­ла­у­ы­нан) авиа­ци­я­лық жағ­дай­ды бол­ғы­з­бау)
1)
Ко­мис­си­яа­ра­лық ке­зең­де ұш­қыш құ­ра­мы­ның ден­са­улық жағ­дай­ын­ди­на­ми­ка­лық дә­рі­гер­лік ба­қы­лау
ұдайы
3-бө­лім. Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі­нің жай-күй­ін және авиа­ци­я­лық оқи­ға­лар­ды
бол­ғы­з­бау жө­нін­де­гі қыз­мет­ті тал­дау
37.
Авиа­ци­я­лық тех­ни­ка­ның се­нім­ді­лі­гін тал­дау
тоқ­сан сай­ын авиа­ци­я­лық бө­лім­дер үшін, ке­зең үшін же­дел-так­ти­ка­лық дең­гей үшін, бір жыл үшін БО үшін
38.
Объ­ек­тив­тік ба­қы­лау ма­те­ри­ал­да­ры бой­ын­ша ұшу тап­сыр­ма­ла­рын орын­дау са­па­сын тал­дау
39.
Авиа­ци­я­лық оқыс оқи­ға­лар­ды тал­дау (бұ­зу­шы­лық­тар және қа­те іс-қи­мыл­дар)
40.
Ұшу қа­уіп­сіз­ді­гі­нің жай-күй­ін және АО-ны бол­ғы­з­бау жө­нін­де­гі қыз­мет­ті тал­дау
4-бө­лім. Қо­сым­ша іс-ша­ра­лар және ар­найы са­бақ­тар
(қа­уіп­ті фак­тор­лар­ды анық­тау ба­ры­сын­да)
41.
42.

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «___» _________
№___ бұйрығына
3-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
4-қосымша
Р/с
№
Құжаттың,
іс-шараның атауы
Әзірлеу (өткізу) жиілігі
Әзірлеу үшін негіз
жыл
кезең
тоқсан
ай
Мемлекеттік авиацияны басқару органдарында
1.
Бағдарлама
+
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрінің 2017 жылғы 24 тамыздағы № 486 бұйрығымен бекітілген Мемлекеттік авиацияда авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі нұсқаулық (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде
№ 15801 болып тіркелген) (бұдан әрі – Нұсқаулық)
2.
Ұшу қауіпсіздігі жөніндегі конференция
+
Нұсқаулық
3.
Профилактикалық іс-шаралар жоспарлары
Әуе кемесін зақымдаумен болған авиациялық оқиғаларды және елеулі авиациялық оқыс оқиғалардытергеп-тексеру нәтижелері бойынша
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрінің 2015 жылғы 18 наурыздағы № 145 бұйрығымен бекітілген Қазақстан Республикасының мемлекеттік авиациясындағы авиациялық оқиғалар мен оқыс оқиғаларды тергеп-тексеру қағидалары (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде
№ 10821 болып тіркелген) (бұдан әрі – Қағидалар)
4.
Басқару органына қатысты бөлігінде анықталған бұзушылықтарды жою үшін қабылданған шаралар туралы ақпарат (жоспар)
Мемлекеттік авиация ұшу қауіпсіздігі органы комиссиясының тексеру нәтижелері бойынша
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрінің 2017 жылғы 7 тамыздағы № 424 бұйрығымен бекітілген Ұшу қауіпсіздігі мәселелері бойынша мемлекеттік авиацияның қызметіне мемлекеттік бақылауды және қадағалауды жүргізу қағидалары (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде
№ 15928 болып тіркелген) (бұдан әрі – Бақылау және қадағалау қағидалары)
5.
Ұшу қауіпсіздігінің
жай-күйін бағалау бойынша қорытындылар шығару бөлімі
+
Нұсқаулық
6.
Авиациялық техниканың сенімділігін кезең-кезеңімен талдау
+
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрінің 2019 жылғы
19 тамыздағы
№ 634қбпү бұйрығымен бекітілген Қазақстан Республикасының мемлекеттік авиациясындағы инженерлік –авиациялық қамтамасыз ету қағидалары (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде
№ 19303 болып тіркелген) (бұдан әрі – ИАҚҚ)
7.
Соңғы 5 жылда авиациялық оқиғалар мен елеулі авиациялық оқыс оқиғалардыталдау материалдары
+
Нұсқаулық
Авиациялық бөлімдерде
1.
Бағдарлама
+
Нұсқаулық
2.
Маусымдық пайдалану ерекшеліктері бойынша ұшу-техникалық конференция
+
Нұсқаулық
3.
Ұшу қауіпсіздігі мәселелері жөніндегі әдістемелік кеңестер материалдары
Ұзақ үзілістерден кейін ұшқыш құрамын қатарға енгізу кезінде, әуе кемелерінің жаңа типтерін меңгеру, ұшу даярлығының жаңа түрлерін меңгеру кезінде
Ұшу жұмысын ұйымдастыру жөніндегі нұсқаулық
4.
Ұшу қауіпсіздігі жөніндегі арнайы сабақтар
+
Нұсқаулық
5.
Авиациялық оқыс оқиғалардыталқылау (талдау)
тергеп-тексеру аяқталғаннан кейін
Қағидалар
6.
Авиациялық техниканың сенімділігін кезең-кезеңімен талдау
+
ИАҚҚ
7.
Ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегііс-шаралар жоспары
+
Нұсқаулық
8.
Объективті бақылау материалдары бойынша ұшу тапсырмаларын орындау сапасын талдау
Ұдайы
Нұсқаулық
9.
Бөлім командирінің бірінші топтағы фактор-себептер бойынша анықталған авиациялық оқыс оқиғалардытергеп-тексеру нәтижелері бойынша бұйрықтары
тергеп-тексеру аяқталғаннан кейін
Қағидалар
10.
Ұшу қауіпсіздігінің жай-күйін талдау бойынша қорытынды шығару бөлімі
+
Нұсқаулық
11.
Профилактикалық іс-шаралар жоспарлары
Авиациялық бөлімде болған авиациялық оқыс оқиғалардытергеп-тексеру нәтижелері бойынша
Қағидалар
12.
Авиациялық бөлімге қатысты анықталған бұзушылықтарды жою жоспары
Мемлекеттік авиация ұшу қауіпсіздігі органы комиссиясының тексеру нәтижелері бойынша
Бақылау және қадағалау қағидалары
Қамтамасыз ету бөлімдерінде
1.
Бағдарлама
+
Нұсқаулық
2.
Ұшу қауіпсіздігі жөніндегі арнайы сабақтар
+
Нұсқаулық
3.
Авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі қызмет бойынша қорытынды шығару бөлімі
+
Нұсқаулық
4.
Ұшуды қанағаттанарлықсыз қамтамасыз етуге байланысты авиациялық оқыс оқиғаларды(жерүсті оқиғаларын) талқылау
тергеп-тексеру аяқталғаннан кейін
Қағидалар
5.
Ұшуқауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегііс-шаралар жоспары
+
Нұсқаулық
6.
Егер жеке құрамның кінәсінен оқиғаларға жол берілсе,бөлім командирінің авиациялық оқыс оқиғалардытергеп-тексеру нәтижелері бойынша бұйрықтары
тергеп-тексеру аяқталғаннан кейін
Қағидалар
7.
Ұшу қауіпсіздігі бойынша анықталған бұзушылықтарды жою жоспары
Мемлекеттік авиация ұшу қауіпсіздігі органы комиссиясының тексеру нәтижелері бойынша
Бақылау және қадағалау қағидалары

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «____» __________
№___ бұйрығына
4-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
4-1-қосымша
Нысан
№
Тексерушілердің ескертулері
Тексерушінің лауазымы, әскери атағы, қолы, тегі, тексеру күні
Бөлім командирінің нұсқаулары
Күні, орындалғаны туралы белгі
1.
2.
Ескертпе:

1. Журналды мемлекеттік авиация басқару органының (ҚР ҚК ӘҚК ӘӘК қолбасшысынң басқармасы) лауазымды адамдары ұшуды ұйымдастыру, жүргізу және басқару мәселелерінде, қамтамасыз етудің барлық түрлерінде, сондай-ақ комиссиялар құрамынан тыс авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі жұмыста ескертулерді анықтаған кезде толтырады.

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «____» __________
№___ бұйрығына
5-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
5-қосымша
Нысан

4) авиациялық оқиғаларды ұшу кезеңдері (ұшыру және басқару, ұшып көтерілу және биікті алу, айнала ұшу, маршрут бойынша ұшу, аймақта басқарып ұшу техникасы, топпен ұшып жаттығу, әуе нысаналары бойынша жауынгерлік қолдану, жерүсті және теңіз нысаналары бойынша жауынгерлік қолдану, авиациялық техниканы бақылап ұшу, қонуға кіру, қону, басқару) бойынша бөлу;

АТ түрі
Регламенттік жұмыстар
Ұшуға даярлық
Парктік күндер
Маусымдық қызмет көрсетуге ауыстыру жөніндегі жұмыстар
Сақтау жөніндегі жұмыстар
Түрі
Саны
Алдын ала
Ұшуалды
Қайталап ұшуға
Ұшудан кейін

Р/с
№
ӘК түрі
(борттық №)
Істен шығу күні және жұмыс түрі
Істен шығу сипаттамасы
(мән-жайы)
Себебі
Кінәлілік
және салдары
Жойылған күні және
тәсілдері

Әуе ке­ме­сі­нің
тү­рі
Іс­тен шы­ғу са­ны
ат­қа­ры­мы
Жал­пы
Же­рү­сті
Әу­еде
ӘК-ның іс­тен шы­ғуы се­бе­бі­нен АОО са­ны
ӘК-ның іс­тен шы­ғуы се­бе­бі­нен еле­улі авиа­ци­я­лы­қо­қыс оқи­ға са­ны
Жал­пы
Же­рү­сті
Әу­еде
Бір іс­тен шы­ғу­ға
Бір
авиа­ци­я­лы­қо­қыс оқи­ға­ға
Бір
еле­улі авиа­ци­я­лы­қо­қыс оқи­ға­ға

Авиациялық жою құралдары түрі
Қолданылған саны
Орындалған жұмыстар
Регламенттік жұмыстар
Қолдануға дайындау
Маусымдық қызмет көрсету
Түрі
Саны

Р/с
№
Авиациялық техникадағы жұмыс күні және түрі
Бұзушылыққа жол берген маманның лауазымы, әскери атағы, тегі, А.Ә. (бар болған кезде)
Бұзушылық сипаттамасы, себебі және
салдары
Бұзушылықтарды жою жөнінде қабылданған шаралар және кінәлілерді жазалау

Р/с
№
Күні
Ұшуды жерүсті қамтамасыз ету құралдарының істен шығуы, оларды
пайдалану кезінде персонал жол берген бұзушылықтар мен олқылықтар
Себебі

Жабын элементінің атауы
Техникалық жай-күйі
Жалпы алаңы
Бар ақаулары
Ақаулар ауқымы
(м², м³, қума м)
Жүргізілген жұмыс түрлері
(ауыстыру, жөндеу, құю және т.б.)
Жұмыс ауқымы
(м², м³, қума м)
Жасанды жабыны бар ұшу-қону жолағы
Магистральды басқару жолы
1,2,3,4-басқару жолдары
Тұрақ орны
Орталық май құю орнының орналасуы
Топырақты ұшу-қону жолағы
Бақылау-жуу пункті
Автомобиль кірме жолдары
Ескертпе: бағандар әрбір жабын элементі бойынша жеке толтырылады.

Талдау параметрі
Есептік кезеңде
Өткен кезеңде
Өткен жылдың ұқсас кезеңінде
Қамтамасыз етілген оқу-жаттығу ұшулар ауысымы саны
Ұшуды қамтамасыз етуге орташа баға
Ұшуды қамтамасыз етуде анықталған кемшіліктер, барлығы:
Авиациялық техниканың бір кемшілікке ұшуы, сағат:

Талдау параметрі
Есептік кезеңде
Өткен кезеңде
Өткен жылдың ұқсас кезеңінде
РТҚ техникалық әзірлігі коэффициенті
РТҚ-ның орташа қолданылу мерзімі, жыл
ОЖҰ-ны қамтамасыз ету кезінде РТҚ-да анықталған ақаулықтар:
істен шығу
зақымдану
ақаулық
авария
Авиациялық техниканың бір ақаулыққа ұшу уақыты, сағат

Әскери қызметшілер санаты
Даярланған мамандар саны
шебер
1-сыныпты
2-сыныпты
3-сыныпты
сыныпсыз
Офицерлер
Келісім-шарт әскери қызметшілер
Әскерге шақыру бойынша әскери қызметшілер

Өн­ді­рі­стік-тех­ни­ка­лық кем­ші­лік­тер бой­ын­ша
За­уыт­тық ақа­у­лар (мон­таж­дау, жи­нау)
Са­па­сыз жөн­деу
Бөл­шек­тер мен құ­рал­дар­дың іс­тен шы­ғуы
бл­ок­тың, мо­дуль­дің, пла­та­ның,бөл­шек­тің іс­тен шы­ғуы
бағ­дар­ла­ма­лық қам­та­ма­сыз ету­дің іс­тен шы­ғуы (ір­кі­лі­сі)
бі­рін­ші неме­се екін­ші электр қо­рек­тен­ді­ру­дің іс­тен шы­ғуы
мо­ни­то­ринг­теу және бас­қа­ру ап­па­ра­ту­ра­сы­ның, ин­ди­ка­ция па­не­лі­нің іс­тен шы­ғуы
Бе­ру-те­ре­ту бл­ок­та­ры­ның (құ­ры­л­ғы­ла­ры­ның) іс­тен шы­ғуы
ан­те­на-фи­дер­лік құ­ры­л­ғы­ла­ры­ның іс­тен шы­ғуы
мон­таж­дау тарт­қы­шта­ры, жиын­тық қо­сқыш ка­бель­де­рі, тол­қын-су­лы және жо­ға­ры жи­і­лік­ті трак­ты­лар оқ­ша­у­ла­ғы­шы­ның бұ­зы­луы, ка­бель­дік ажы­рат­қы­штар­дың іс­тен шы­ғуы
схе­ма (қоз­ғалт­қыш, ре­дук­тор, ті­сте­гер­шік, мой­ын­ті­рек) ме­ха­ни­ка­лық еле­мент­те­рі­нің іс­тен шы­ғуы
ақ­па­рат­ты транс­ля­ци­я­лау же­лісле­рі­нің (мо­дем­дер­дің, бай­ла­ныс тал­шық­ты-оп­ти­ка­лық же­лі­ле­рі­нің, те­ле­бас­қа­ру және те­ле­даб­ыл­да­ма же­лі­ле­рі­нің) іс­тен шы­ғуы
анық­тал­ма­ған се­беп
Кестенің жалғасы
Пай­да­ла­ну се­беп­те­рі бой­ын­ша
Бас­қа да се­беп­тер бой­ын­ша
тех­ни­ка­ны на­шар бі­лу
пай­да­ла­ну қа­ғи­да­ла­рын бұ­зу
тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді уақ­ты­лы орын­да­мау
тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту­ді уақ­ты­лы орын­да­мау
на­шар тех­ни­ка­лық ба­қы­лау
жаб­дық­ты бұ­зу
ме­те­ожағ­дай­дың және сырт­қы фак­тор­лар­дың ық­пал етуі
бөл­шек­тер мен ас­пап­тар­дың та­би­ғи то­зуы

Мы­на­лар­ға бай­ла­ны­сты же­ке құ­рам кінә­сі­нан
Мы­на­дай се­беп бой­ын­ша құ­рал­дың ақа­у­сызды­ғы­нан
Мы­на­лар уа­қы­тын­да кем­ші­лік анық­тал­ды
бай­ла­ныс және ра­дио­тех­ни­ка­лық қам­та­ма­сыз ету құ­рал­да­рын ұшу­ды қам­та­ма­сыз ету­ге са­па­лы дай­ын­да­мау
же­ке құ­рам­ның тәр­тіп­сіз­ді­гі және өз қыз­мет­тік мін­дет­те­ріне нем­құ­рай­лы қа­ра­уы
же­ке құ­рам­ның жа­уын­гер­лік ке­зек­ші­лік­ті ат­қа­ру­ға да­яр­лан­ба­уы, өз мін­дет­те­рін нақ­ты біл­ме­уі және құ­рал­дар­дың так­ти­ка­лық-тех­ни­ка­лық мүм­кін­ді­гін және олар­дың қа­да­ға­лау ап­па­ра­ту­ра­сын қол­да­на ал­мауы
құ­рал­дар­ға тех­ни­ка­лық қыз­мет көр­се­ту және ұшып пай­да­ла­ну ауқы­мын және мер­зім­де­рін бұ­зу
құ­рал­дар­дың кон­струк­тор­лық-өн­ді­рі­стік кем­ші­лік­те­рі
құ­рал­дар­ды са­па­лы жөн­де­меу
ал­дын ала да­яр­лау
ұшу­ал­ды да­яр­лық
ұшу­ды қам­та­ма­сыз ету
ұшу­дан кей­ін да­яр­лық
ЖҚ-ҚСД
ЖҚ-ТСН
ЖҚ-КДМ
ЖҚ-ТҚБ
КӨК
ҚСД
ААД
ҰАД
ҰҚ
ҰКД

Қорытынды: Ұшуды радиотехникалық қамтамасыз етудегі ұшу қауіпсіздігінің жай-күйі есептік кезеңде ___________ бағаланады.

2) ұшуды медициналық қамтамасыз етудегі талаптарды бұзу жағдайлары (ұшқыш құрамының және ұшуға басшылық жасау тобы персоналының ұшуалды демалу режимін бұзуы, ұшуды орындау уақытында авиациялық персонал денсаулық жағдайының нашарлауы, ұшқыш құрамының және ұшуға басшылық жасау тобының демалыс аралық мерзімдерін бұзуы, дәрігерлік-ұшқыш комиссиясы, терең медициналық қарап-тексеру мерзімдерінің өтіп кетуі);

Авиациялық бөлім командирі ________________
бөлім нөмірі
________________ _______________________
әскери атағы Т.А.Ә. (бар болған кезде)

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «___» ________
№ ___ бұйрығына
6-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
5-1-қосымша

Көрсеткіштер
Көрсеткіштерді бағалауөлшемшарттары
«өте жақсы»
«жақсы»
«қанағаттанарлық»
«қанағаттанарлықсыз»
Авиациялық қызметті регламенттейтін басшылық құжаттар талаптарының сақталуы
Нормативтік құжаттармен айқындалған ұшуды ұйымдастырумен, жүргізумен, басқарумен және қамтамасыз етумен байланысты барлық іс-шаралар толық көлемде орындалады
Қолайлы тәуекел факторларына сәйкес келетін нормативтік актілердің талабынан шамалы ауытқулар бар
Нормативтік актілердің талаптарынан ауытқулар арасында жол берілетін тәуекел факторлары деп жіктелетіндері бар
Нормативтік актілердің талаптарынан ауытқулар арасында қолайсыз тәуекел факторлары деп жіктелетіндері бар
Авиациялық оқиғаларды болғызбау жөніндегі жұмысты жоспарлау
Авиациялық оқиғаларды болғызбау бағдарламасы әзірленген, оның мазмұны Нұсқаулыққа сәйкес келеді. Бағдарлама жүргізіледі, жоспарланған барлық іс-шара уақтылы орындалады.
Ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі іс-шаралар жоспарлары тексерілетін кезеңінің барлық айларына әзірленген және тиісті командир бекіткен. Жоспарлар Бағдарламаға сәйкес келеді, жүргізіледі, жоспарланған барлық іс-шара уақтылы орындалды (мерзімдерін бұзбай орындалады).
Инспекциялау (тексерулер), авиациялық оқиғаларды тергеп-тексеру нәтижелері бойынша профилактикалық іс-шаралар жоспарлары уақтылы әзірленген, тексеру актісіне сәйкес келеді, тиісті командир бекіткен. Жоспарлар жүргізіледі, жоспарланған барлық іс-шара орындалған (мерзімдерін бұзбай орындалады).
Жоспарлау құжаттарының іс-шаралары лауазымды адамдарға (орындаушыларға) уақтылы жеткізілді.
Талаптар «өте жақсыға» орындалады, бұл ретте жиі болмайтын мынадай түрдегі кемшіліктер бар: жоспарлау құжаттарын уақтылы әзірлемеу (бекітпеу, жүргізбеу)
немесе
жоспарланған кейбір іс-шаралардың уақтылы орындалмауы
немесе
жоспарлау құжаттарының Нұсқаулық (тексеру актілерінің) талаптарына құрылымы және/немесе мазмұны бойынша шамалы сәйкес келмеуі
немесе
жоспарланған іс-шаралардың орындаушыларға уақтылы жеткізілмеуі.
Жиі сипатта болады:
жоспарлау құжаттарының уақтылы орындалмауы (бекітілмеуі, жүргізілмеуі)
немесе
жоспарланған іс-шаралардың уақтылы орындалмауы
немесе
жоспарлау құжаттарының Нұсқаулық (тексеру актілерінің) талаптарына құрылымы және/немесе мазмұны бойынша елеулі сәйкес келмеуі
немесе
жоспарланған іс-шаралардың орындаушыларға уақтылы жеткізілмеуі.
Авиациялық оқиғаларды болғызбау бағдарламасы әзірленбеген
немесе
ай сайынғы ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі іс-шаралар жоспарлары орындалмайды
немесе
Инспекциялау (тексерулер), авиациялық оқиғаларды тергеп-тексеру нәтижелері бойынша профилактикалық іс-шаралар жоспарлары әзірленбеген.
Ұшуға қауіпсіздік шараларын әзірлеу және ұшқыш құрамына жеткізу
Басшы құрам өз қызметінде ұшуды ұйымдастыруды, орындауды және қамтамасыз етуді регламенттейтін құжаттардан жалпы қауіпсіздік шараларын пайдаланады.
Бөлімде қауіпсіздіктің арнайы шаралары әзірленген және Нұсқаулықтың 95 – 98-тармақтары ескерілген.
Оқу-жаттығуларда (көрсетулерде) ұшу қауіпсіздігі бойынша мемлекеттік авиацияның басқару органы әзірлеген нұсқаулар бар.
Нақты ұшуға қауіпсіздік шаралары магнитофонға жазу арқылы жеткізіледі.
Талаптар «өте жақсыға» орындалады, бұл ретте ұшу қауіпсіздігі жай-күйіне ықпал етпейтін ескертулер бар:
жалпы қауіпсіздік шараларын қолдану бойынша
немесе
қауіпсіздіктің арнайы шараларын әзірлеуге
немесе
нақты ұшуға қауіпсіздік шараларын жеткізу кезінде объективті бақылауды ұйымдастыру бойынша
Бөлімде қауіпсіздіктің арнайы шаралары әзірленген және Нұсқаулықтың 95 – 98-тармақтары ескерілмей жасалған
немесе
нақты ұшуға қауіпсіздік шаралары магнитофонға жазбай жеткізіледі
немесе
оқу-жаттығуларда (көрсетулерде) ұшу қауіпсіздігі бойынша мемлекеттік авиацияның басқару органы әзірлеген нұсқаулар орындалатын ұшу сипатына сәйкес келмейді.
Басшы құрам өз қызметінде ұшуды ұйымдастыруды, орындауды және қамтамасыз етуді регламенттейтін құжаттардан жалпы қауіпсіздік шараларын ескермейді
немесе
бөлімде қауіпсіздіктің арнайы шаралары әзірленбеген
немесе
мемлекеттік авиацияның басқару органы оқу-жаттығуларда (көрсетулерде) ұшу қауіпсіздігі бойынша нұсқауларды әзірлемеген.
Жедел және кезеңдік ақпаратты зерделеу
Жедел ақпарат барлық ұшқыш құрамына жеке есепті жүргізумен жеткізіледі.
Жедел ақпаратты зерделеу белгіленген мерзімдерде жүргізіледі.
Жедел ақпарат жедел ақпаратты есепке алу журналына уақтылы енгізілген.
Мерзімдік ақпарат түскеннен кейін мамандарға бір апта мерзімінен кешіктірмей жеткізіледі.
Жедел (мерзімдік) ақпаратта көрсетілген кемшіліктерді болғызбау жөніндегі іс-шаралар жоспарланған және толық көлемде орындалған.
Жедел ақпарат барлық ұшқыш құрамына жеке есепті жүргізбей жеткізіледі
немесе
жедел ақпаратты зерделеу кезінде белгіленген мерзімдердің шамалы бұзуға жол беріледі
немесе
жедел ақпарат жедел ақпаратты есепке алу журналына уақтылы енгізілмейді
немесе
түскеннен кейін мерзімдік ақпаратты мамандарға жеткізу бір апта мерзімнен асып кетеді
немесе
жедел (мерзімдік) ақпаратта көрсетілген кемшіліктерді болғызбау бойынша жоспарланған іс-шаралар толық көлемде, шамалы ескертулермен орындалған.
Жедел ақпарат барлық ұшқыштар құрамына жеткізілмейді және/немесе жеке есеп жүргізілмейді
немесе
жедел ақпарат белгіленген мерзімдердің елеулі бұзумен зерделенеді
немесе
жедел ақпарат жедел ақпаратты есепке алу журналына енгізілмейді
немесе
мерзімдік ақпарат мамандарға жеткізілмейді
немесе
жедел (мерзімдік) ақпаратта көрсетілген кемшіліктерді болғызбау бойынша жоспарланған іс-шаралар толық емес көлемде және/немесе елеулі ескертулермен орындалған.
Жедел және мерзімдік ақпарат жеке құрамға жеткізілмейді
немесе
жедел (мерзімдік) ақпаратта көрсетілген кемшіліктерді болғызбау бойынша іс-шаралар жоспарланбаған
немесе
жедел (мерзімдік) ақпаратта көрсетілген кемшіліктерді болғызбау бойынша жоспарланған іс-шаралар орындалмайды.
Ұшу қауіпсіздігі бойынша конференция
(тек мемлекеттік авиацияның басқару органдары үшін)
Ұшу қауіпсіздігі бойынша конференция белгіленген кезеңділікпен өткізілген.
Конференцияның жоспарлаушы, басқару және есептік құжаттары уақтылы және толық көлемде әзірленген.
Конференция нәтижелері бойынша орындалуы әлеуетті түрде ұшу қауіпсіздігі деңгейін арттыруға әкелетін пәрменді ұсынымдар қабылданған.
Конференция қорытындылары бойынша қатысушылар ұшуды басқару және қамтамасыз ету қызметтері бойынша тәжірибе алмасты.
Талаптар «өте жақсыға» орындалады, бірақ конференцияны ұйымдастыруға және өкізуге мемлекеттік авиацияның басқару органдары тарапынан елеусіз ескертулер бар
Ұшу қауіпсіздігі бойынша конференция атүсті немесе төмен ұйымдастырушылық деңгейде өткізілген
немесе
конференция нәтижелері бойынша орындалуы әлеуетті түрде ұшу қауіпсіздігі деңгейін арттыруға әкелетін пәрменді ұсынымдар қабылданбаған
немесе
конференция ұшуды басқару және қамтамасыз ету қызметтері бойынша тәжірибе алмасуға әкелмеді.
Ұшу қауіпсіздігі бойынша конференция өткізілген жоқ.
Ұшу қауіпсіздігі бойынша арнайы сабақтар
Ұшу қауіпсіздігі бойынша арнайы сабақтар жоспарланған, авиациялық оқиғаларды болғызбау бағдарламасында көрсетілген, айлық жоспарларға және сабақтар кестелеріне енгізілген, үнемі өткізіледі.
Арнайы сабақтар тақырыбы мен мазмұнында Нұсқаулықтың 138-тармағында айқындалған мақсатқа қол жеткізілген.
Арнайы сабақтар қатысты бөлігінде барлық авиациялық персоналға жеткізілген.
Арнайы сабақтар бойынша есепке алу-есеп беру материалы бар, белгіленген тәртіппен сақталады.
Талаптар «өте жақсыға» орындалады, бірақ елеусіз кемшіліктер бар:
арнайы сабақтардың тақырыбы мен мазмұнын жоспарлауда, оларды есепке алуда және материалдарын сақтауда
немесе
арнайы сабақтар материалдары авиациялық персоналдың 90% азына жеткізілген.
Ұшу қауіпсіздігі бойынша арнайы сабақтар жоспарланған, бірақ авиациялық оқиғаларды болғызбау бағдарламасында көрсетілмеген
немесе
айлық жоспарларға және сабақтар кестелеріне енгізілмеген
немесе
үнемі жүргізілмейді
немесе
арнайы сабақтар тақырыбы мен мазмұнында Нұсқаулықтың 138-тармағында айқындалған мақсатқа қол жеткізілмеген
немесе
арнайы сабақтар материалдары авиациялық персоналдың 60% азына жеткізілген.
немесе
арнайы сабақтар бойынша есепке алу-есеп беру материалдары жоқ немесе дұрыс сақталмаған.
Арнайы сабақтар жоспарланбайды және/немесе жүргізілмейді
немесе
авиациялық персоналды арнайы сабақтармен қамту 30% азды құрайды
немесе
жоспарланған арнайы сабақтардың көп бөлігінің тақырыбы мен мазмұнында ұшу қауіпсіздігін басқарумен және қамтамасыз етумен байланысты емес материалдар бар.
Апатқа ұшыраған әуе кемесінің экипажына көмек көрсету бойынша кешенді жаттығулар
Жаттығулар кезеңділігі жылына 2 реттен сиретпей ұйымдастырылған.
Кешенді жаттығудың ұйымдастырушылық-әдістемелік құжаттары толық көлемде жасалған.
Жеке құрам апатқа ұшыраған әуе кемесінің экипажына көмек көрсету бойынша қажетті дағдылар мен шеберлікті меңгерген (бекіткен).
Жеке құраммен жаттығуды талдау жүргізілген.
Есепке алу-есеп беру материалы бар, белгіленген тәртіппен сақталады.
Талаптар «өте жақсыға» орындалады, бірақ елеусіз кемшіліктер бар:
кешенді жаттығуды жоспарлауда, ұйымдастыруда, өткізу әдістемесінде немесе есепке алу-есеп беру құжаттамасының сақталуында
немесе
кешенді жаттығуға жетекшілерді дайындауда және/немесе олардың оқу материалын беруінде ескертулер болған.
немесе
кешенді жаттығуды өткізу қорытындылары бойынша жеке құрам қажетті дағдылар мен шеберлікті толық меңгермеген.
Кешенді жаттығулар ұйымдастырылған, бірақ:
кешенді жаттығудың ұйымдастырушылық- әдістемелік құжаттары толық көлемде жасалмаған
немесе
жеке құрам апатқа ұшыраған әуе кемесінің экипажына көмек көрсету бойынша қажетті дағдылар мен шеберлікті іс жүзінде меңгермеген (бекітпеген)
немесе
жаттығуды өткізу қорытындылары бойынша жеке құраммен талдау жүргізілмейді
немесе
есепке алу-есеп беру материалы жоқ.
Кешенді жаттығулар жылына екі реттен сиретпей жүргізіледі немесе жүргізілмейді.
немесе
кешенді жаттығуды ұйымдастыру және/немесе оны өткізу әдістемесі қажетті дағдылар мен шеберлікті меңгеруге (бекітуге) әкелген жоқ.
Ұшқыш құрамын ұшуда ерекше жағдайлардағы іс-қимылдарға даярлау
Ұшуда ерекше жағдайларды зерделеу бойынша теориялық сабақтар Нұсқаулықтың 178-тармағында белгіленген кезеңділікпен жоспарланған және уақтылы жүргізіледі. Сабақтарды өткізу туралы мәліметтер сынып журналдарында көрсетілген.
Авиациялық тренажерлардағы (әуе кемелерінің кабиналарындағы) практикалық сабақтар бөлімнің ұшқыш құрамын толық қамтумен ұдайы негізде ұйымдастырылған.
Бөлімде пайдаланылатын әуе кемелерінің типтеріне кешенді тренажерлар бар немесе олар болмаған кезде бөлімнің барлық ұшқыш құрамы басқа авиациялық бөлімдердегі тренажерларда (олар бар болған жағдайда) кезеңдік оқытып-үйретумен өтеді.
Ұшуда ерекше жағдайларды зерделеу бойынша теориялық сабақтар Нұсқаулықтың 178-тармағында белгіленген кезеңділікпен жоспарланған, бірақ олардың уақтылы өткізілмеуі туралы мәліметтер бар (немесе сынып журналдарында жазулар жоқ)
немесе
авиациялық тренажерлардағы (әуе кемелерінің кабиналарындағы) ұдайы тәжірибелік сабақтар ұйымдастырылған, бірақ оқытып-үйретумен бөлімнің кемінде 90% аз ұшқыш құрамы қамтылған. Ұшқыш құрамының ұшудағы ерекше жағдайлардағы іс-қимылдар бойынша тұрақты дағдылары бар
немесе
бөлімде пайдаланылатын әуе кемелерінің типтеріне кешенді тренажерлар болмаған кезде басқа авиациялық бөлімдердегі тренажерларда (олар бар болған жағдайда) кезеңдік оқытып-үйретуді бөлімнің 90% дейін аз ұшқыштар құрамы өтеді.
Ұшуда ерекше жағдайларды зерделеу бойынша теориялық сабақтар Нұсқаулықтың 178-тармағында белгіленген кезеңділікті бұзумен жоспарланған, оларды өткізбегені туралы жеке оқиғалар бар (немесе сыныптық журналдарда жазулар жоқ).
немесе
авиациялық тренажерларда (әуе кемелерінің кабиналарында) практикалық сабақтар ұдайы ұйымдастырылмаған
немесе
ұшқыш құрамында ұшуда ерекше жағдайлардағы іс-қимылдардың әлсіз дағдылары бар
немесе
бөлімде пайдаланылатын әуе кемелерінің типтеріне кешенді тренажерлар болған кезде басқа авиациялық бөлімдердегі тренажерларда (олар бар болған кезде) кезеңдік оқытып-үйретуді бөлімнің 60% дейін аз ұшқыш құрамы өтеді.
Ұшуда ерекше жағдайларды зерделеу бойынша теориялық сабақтар жоспарланбаған
немесе
статикалық тренажерларда (әуе кемелерінің кабиналарында) практикалық сабақтар ұйымдастырылмаған
немесе
ұшқыш құрамында ұшуда ерекше жағдайлардағы іс-қимылдардың дағдылары жоқ
немесе
бөлімде пайдаланылатын әуе кемелерінің типтеріне кешенді тренажерлар жоқ, бұл ретте бөлімнің ұшқыш құрамы басқа авиациялық бөлімдердегі тренажерларда (олар бар болған кезде) оқытып-үйрету үшін жіберілмейді.

Кқф – іс-шаралар толық көлемде орындалған, авиациялық бөлімдерде әзірленген қатер факторлары туралы ескертулер саны;
Nаф – Nаф – әскери бөлімде лауазымды адамдардың себеп-факторлардың («адами фактор») бірінші тобы бойынша анықталған авиациялық оқыс оқиғалардың саны;
Nбо – басқару органдар (мемлекеттік авиацияның ұшу қауіпсіздігі органы) лауазымды адамдарының себеп-факторлардың («адами фактор») бірінші тобы бойынша анықталған авиациялық оқыс оқиғалардың саны;
Nжалпы – авиациялық бөлімде себеп-факторлардың («адами фактор») бірінші тобы бойынша анықталған авиациялық оқыс оқиғалардың жалпы саны.
Көрсеткіштіңалынған мәні ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметті бағалау кестеге сәйкес айқындалады
Э ұқбж
Ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметті бағалау
Авиациялық бөлімнің ҰҚБЖтиімділігінің өлшемшарттары
≥ 0,8
өте жақсы
ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметтің тиімділігі
0,79 ÷ 0,35
жақсы
ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметтің нәтижелілігі
0,34 ÷ 0
қанағаттанарлық
ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызметтің жеткіліктілігі
-0,01 ÷ - 1
қанағаттанарлықсыз
тиімсіз (қолайлы емес) ұшу қауіпсіздігін басқару жөніндегі қызмет
Ескертпе: авиациялық бөлімде себеп-факторлардың («адами фактор») бірінші тобы бойынша авиациялық оқыс оқиғаларболған кездетиімділік көрсеткіші (Э ұқбж) Кқф/10 қатынасымен айқындалады.

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «___» _________
№___ бұйрығына
7-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
9-қосымша
Қауіпті факторлар
Қауіпті факторларды болдырмау үшін жүргізілетін
негізгі іс-шаралар
1. Бөлімшелердің, авиациялық бөлімдер мен қамтамасыз ету бөлімдерінің инженерлік-авиациялық қызметтері ұйымдық-штаттық құрылымының шешілетін міндеттердің көлемі мен күрделілігіне сәйкес келмеуі
1. Инженерлік-авиациялық қызметтің ұйымдық-штаттық құрылымын шешілетін міндеттерге сәйкес жетілдіру.
2. Инженерлік-авиациялық қызметтің бөлімшелерін жеке құраммен жасақтау.
2. Авиациялық техниканың ақаулығын қалпына келтіру үшін басқа әуе кемелерінен алынған агрегаттарды пайдалану қажеттігіне байланысты монтаждау-бөлшектеу жұмыстары санының елеулі артуына әкеп соқтыратын қосалқы бөлшектермен, агрегаттармен қанағаттанарлықсыз қамтамасыз ету
1. Қосалқы бөлшектер мен агрегаттардың қажетті санын айқындау және жбдықтау органынан талап ету мақсатында авиациялық техниканың істен шығуы мен ақаулығына уақтылы талдау жүргізу.
2. Авиациялық техника ресурстарының шығысын және әуе кемелерінің жөндеуге кетуін шешілетін міндеттерге сәйкес жоспарлау.
3. Авиациялық мүлік қорын құру.
3. Инженерлік-техникалық құрам және ұшқыш құрамы кәсіби даярлығының жеткіліксіз деңгейі (авиациялық техниканы ұшуға дайындау жөніндегі жұмыстарды орындау кезінде).
1. Авиациялық техникада жұмыстың толық және сапалы орындалуын бақылау жүйесін ұдайы жетілдіру.
2. Авиациялық техниканың құрылымын және пайдалану қағидаларын, анағұрлым қауіпті және жиі қайталанатын құрылымдық және өндірістік кемшіліктерді және авиациялық техниканың істен шығуын болғызбау әдістерін зерделеу.
3. Пайдаланылатын авиациялық техниканың эргономикалық кемшіліктерін зерделеу және олардың жұмыс сапасына ықпал етуін жою жөніндегі шараларды іске асыру.
4. Авиация мамандарын басқа авиациялық бөлімдерде анықталған қауіпті факторлар, сондай-ақ оны пайдалануды ұйымдастырудағы кемшіліктер туралы жедел және объективті түрде хабардар ету, оларды жою жөніндегі тиімді іс-шараларды пысықтау және іске асыру
4. Инженерлік-техникалық құрамның әуе кемелерінің ұшу саны азайған жағдайда ұшуға дайындық және регламенттік жұмыс түрлерін орындауда практикалық дағдыларының болмауы.
1. Авиациялық техникада орындалатын жұмыстардың көлемі мен күрделілігінің қолда бар күштер мен құралдарға, сондай-ақ инженерлік-техникалық (ұшқыш) құрамының кәсіби даярлығы деңгейіне сәйкес келуін қамтамасыз ету.
2. Авиациялық техниканы ұшуға дайындау жөніндегі жұмыстарды орындаудағы тұрақты дағдыларды сақтау үшін дайындық түрлері бойынша кешенді тренаждар өткізу.
3. Инженерлік-техникалық (ұшқыш) құраммен авиациялық техниканы зерделеу бойынша көрсету бақылау сабақтарын, білімі мен практикалық дағдылары тексерілетін дайындық түрлерін практикада орындаумен кешенді тренаждар өткізу.
4. Инженерлік-техникалық құраммен ақаулықтарды іздеу және жою, регламенттік жұмыстар мен әскери жөндеу бойынша көрсету бақылау сабақтарын білімі мен практикалық дағдыларын тексерумен өткізу.
5. Авиациялық техникада жұмыстарды орындау технологиясын бұзу.
1. Жол берілетін қателіктердің себептерін кейіннен оларды болғызбау жөніндегі іс-шараларды пысықтаумен және іске асырумен талдау.
2. Авиациялық техникаға қызмет көрсетуге жалпы қолданыстағы жерүсті қызмет көрсетудің ақаусыз құралдарын жіберу.
3. Авиациялық техниканы пайдалану кезінде техникалық құжаттамада көзделген, ақаусыз және салыстырылып тексерілген бақылау-тексеру аппаратурасын, сервистік жабдық пен құрал-сайманды пайдалану.
4. Жұмыстарды ақаусыз таңбаланған құрал-сайманмен орындау.
5. Техникалық құжаттама талаптарында көзделген сұрыпталған шығыс және жанар-жағармай материалдарын қолдану.
6. Нәтижелерді құжаттаумен және талдаумен авиациялық техниканы ұшуға дайындаудың толықтығымен сапасын бағалау үшін объективті бақылау құралдарын пайдалану.
7. Авиациялық техниканы пайдалануды климат және маусымдық жағдайлардың ерекшеліктерін ескерумен ұйымдастыру.
8. Жеке құрамның кінәсінен авиациялық қозғалтқыштардың газ-ауа жолына бөгде заттардың (бітешіг, мұз, құрал-сайман, авиақозғалтқыштарды сынақтан өткізуге арналған алаң бетіндегі заттар, киім-кешек және т.б.) түсу жағдайларын болдырмау.
9. Әуе кемелерін қардан, мұздан, құмнан, жәндіктерден сапалы тазартпау және сыртқы ортаның басқа да қолайсыз әсер ету фактілеріне жол бермеу.
10. Реттеу жұмыстарын жүргізу кезінде реттеудің дұрыс емес нәтижелерін болдырмау.
11. Кейіннен сыртқы қабатының герметикалығын бұзумен, зақымдаумен, қозғалтқышқа түсіп кетуімен, отынның, майлар мен басқа да сұйықтықтардың ағып кетуімен ұшуда олардың жұлынып кетуіне әкеп соқтыратын шамдардың, есіктердің, қақпақтардың, люктардың, капоттардың, тығындардың жабылмауын (сапасыз жабылуын) болғызбау.
12. Әуе кемелерінің әртүрлі жүйелері құбырлары қосымша сомындарының зақымдануына, әуе кемелері жүйелері агрегаттары және құбырлары бекітпе элементтері мен қамыттарының дұрыс бекітілмеуіне жол бермеу.
13. Қызмет көрсету, агрегаттарды ауыстыру жөніндегі жұмыстарды, басқару жүйесінде, бұранда механизмдерінде пысықтауды орындау кезінде дұрыс бақылап бекітпеу немесе оның болмауы жағдайларын болдырмау.
14. Сүзгі элементтерін тексеру және жуу кезінде техникалық құжаттама талаптарын сақтау.
15. Бір орындаушының басқаға аяқталмаған жұмыстарды беру жағдайларын болдырмау, бұл жұмыс көлемінің толық орындалмауына және істен шығудың туындауына әкеп соқтыруы мүмкін.
6. Авиациялық техникада жұмыстардың орындалуын әрбір операция бойынша тиісті бақылаудың болмауы
1. Авиациялық техникадағы жұмыстардың барлық түрлері үшін бақылау операцияларының және әрбір операция бойынша бақылау карталарының тізбесін әзірлеу.
2. Авиациялық техникада жұмыстар орындау кезінде әрбір операция бойынша бақылауды жүзеге асыру жөніндегі нұсқаулардың талаптарын орындау.
3. Авиация бас инженері қолданысқа енгізетін өзгерістер мен толықтыруларға сәйкес техникалық құжаттаманы жаңарту.
7. Авиациялық техниканың сенімділігін артыруға бағытталған өнеркәсіп бюллетеньдерін орындамау.
1. Инженерлік-авиациялық қызметті өзекті техникалық құжаттамамен қамтамасыз ету.
2. Инженерлік-авиациялық қызметтің мамандарын бюллетеньдер бойынша жұмыстарды орындау тәртібіне оқытып-үйрету.
3. Инженерлік-авиациялық қамтамасыз ету бөлімшелерін бюллетеньдер бойынша жұмыстарды орындау үшін мүлікпен қамтамасыз ету.
4. Пайдаланушының күшімен орындалуы мүмкін емес бюллетеньдер бойынша жұмыстарды орындау үшін өнеркәсіп өкілдерін шақыру.

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «___» _________
№___ бұйрығына
8-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
10-қосымша
Қауіпті факторлар
Қауіпті факторларды болдырмау үшін
жүргізілетін негізгі іс-шаралар
1. Әуеайлақты күтіп ұстаудағы және ұшуға дайындаудағы бұзушылықтар
1. Әуеайлақтың авиациялық аға бастығы комиссиясының (кемінде жылына 2 рет) әуеайлаққа техникалық қарап тексеруді жүргізуі.
Комиссия жұмысының нәтижесі анықталған кемшіліктер актісі мен оларды жою жоспары болып табылады.
2. Әуеайлаққа техникалық қарап тексеруді жүргізу барысында әуеайлақ маңындағы аумақта ұшу қауіпсіздігіне қауіп төндіретін объектілер мен құрылыстардың салынуын бақылау.
3. Қамтамасыз ету бөліміне (бөлімшесіне) әуеайлақ төсемесін жөндеуге және дайындауға қажетті уақыт бөлуді ескере отырып, ұшуды жоспарлау:
1) әр айда қатарынан кемінде 3 тәулік;
2) жоспарлы ұшуға дайындық кезінде кемінде 3 сағат;
3) ауысымдар арасындағы ұшуға дайындық кезінде кемінде1 сағат.
4. Ұшуға әуеайлақты қабылдау кезінде ұшулар жетекшісі қамтамасыз ету бөлімшесінің командирімен бірлесіп, ұшу-қону жолағы, шеткі және жиектегі қауіпсіздік жолақтары шегінде құрғату-су ағызу жүйесі құдықтарының мықты жабылуын тексеру.
5. Әуеайлақты тексеру аяқталғаннан кейін топырақтың
(қар қабатының) мықтылығы мен тегістігін көрсете отырып, әуеайлақтың ұшуға әзірлік жай-күйін есепке алу журналы бойынша ұшулар жетекшісіне әуеайлақты тапсыру.
6. Ұшу барысында жасанды ұшу-қону жолағын қарап тексеруді ұшу ауысымында кемінде 1 рет жүргізу.
7. Әуеайлақты периметр бойынша екі қатарлы тікенекті сыммен қоршау.
8. Әуеайлақты күрделі жөндеуді және реконструкциялауды орындағаннан кейін ұшу жолағы элементтері геометриялық өлшемдерінің әуеайлақтың формуляры мен басты жоспарына сәйкес келуі.
9. Мынадай ақаулықтарды дереу жою:
1) жасанды жабындардың бетінде бөгде заттардың, көктайғақтың болуы;
2) қорғаусыз ашықарматураның өткір ұштары, өткір ұштары
бар плиталардың сынықтары мен тереңдігі 30 миллиметрден (бұдан әрі – мм) астам сынықтар;
3) ұшу-қону жолағында және магистральдық басқару жолында тиісінше 25 және 30 мм астам плиталардың өзара кертпештері;
4) биіктігі 30 мм астам жіктердің үстінде жатқан резеңке-битумнан жасалған білікшелер;
5) ұшу-қону жолағының асфальт-бетонды жабынындағы тереңдігі 30 мм астам және басқару жолында 50 мм астам із жолдар, толқын тәрізді кедір-бұдыр мен ауытқулар.
10. Көктемде және ұшу алаңының топырақты бөлігін (топырақты ұшу-қону жолағының, қауіпсіздік жолақтарының) жөндеуден кейін нивелирлік түсірілім арқылы сыртқы беттің тегістігін бақылау.
11. 3 м тақтайшаны төсеп салған кезде ұшу жолағының топырақ бөлігіндегі тегіс еместікті бақылау: көлік ұшақтары үшін кемінде 15 сантиметр (бұдан әрі – см), басқа үлгідегі әуе кемелері үшін – кемінде 10 см (қар қабатының тегістігіне қойылатын талаптар ұқсас).
12. Ұзындығы кемінде 200 метр (әуе кемесінің типіне байланысты – 270 метр), ені кемінде 100 метр авариялық тежеу алаңының болуы.
13. Әуедегі кіреберіс жолақтарындағы кедергілер биіктігінің ұшу-қону жолағының шетінен учаскелердегі шекті жол берілген еңістерге сәйкес болуы: 400 метр – 0,005, 1450 метр – 0,013, 9000 метр – 0,02.
14. Ұшу-қону жолағының шетінде төсемі анағұрлым қатты 20 метр өтпелі учаскелердің, жасанды жабындардың жиектері бойынша – кемінде 0,5 метр өтпелердің болуы.
15. Ұшу жолағының шекарасында қар үйінділерінің болмауы. Қар үйіндісі кемінде 1:15 аспайтын еңіспен орындалуы тиіс.
16. Авиациялық қозғалтқыштарды уақытынан бұрын алуды ескерту үшін мемлекеттік авиацияны басқару органдары мен авиациялық бөлімдерде іс-шаралар жоспарын пысықтау, жыл сайын.
2. Авиациялық отынды қабылдауды, сақтауды және сапасын бақылауды ұйымдастырудағы кемшіліктер.
1. Әуеайлақ жанар-жағармай материалдары қоймасында авиациялық отынды (оны теміржол цистерналарынан ағызып алудан бастап және әуе кемелерінің бактарына құюға дейін) жабық түрде айдау технологиясын сақтау.
2. Шығыс резервуарларында қабылдау, ағызу және тазарту құбыржолдарының, ағызу крандары мен әуе сүзгілерінің болуы.
3. Отынды сүзгілеу схемасының белгіленген талаптарға сәйкес келуі және номиналдық жіңішкелігі 5 – 7 микрометрден аспайтын жанармайды екі рет сүзгілеуді қамтамасыз ету.
4. Жанар және жағармай материалдары қоймасының зертханасы мен бақылау пунктінің жабдықпен және бақылау материалдарымен жабдықталуының басшылық құжаттардың талаптарына сәйкес келуі.
5. Әуе кемелеріне сапалы жанармай құюды қамтамасыз ететін негізгі жұмыстарды орындау технологиялық картасының ережелерін қатаң сақтау.
6. Авиациялық майды (сұйықтықты) тек тұндырудан, сүзгілеуден және тазалығын тексергеннен кейін қолдану. Майды (сұйықтықты) бақылап талдауды шығыс сыйымдылығын әрбір толтыру кезінде жүргізу.
7. Жабдық орнатылған отын құбыржолдарын акт жасай отырып, төзімділік пен герметикалыққа сынау (тереңдетілген – жылына 1 рет, тереңдетілмеген – екі жылда 1 рет).
3. Зарядтау аккумуляторлық станциялар жұмысындағы кемшіліктер (олқылықтар).
1. Зарядтау аккумуляторлық станцияларының үй-жайларында мәжбүрлеп желдетумен (қышқыл және сілті цехтары үшін бөлек), орталықтандырылған жылытумен және су құбырымен тиісті бөлмелер санының болуы.
2. Зарядтау аккумуляторлық станциялардың бақылау-өлшеу аппаратурасымен, құрал-сайманмен, қондырғылармен, ыдыспен және басқа да мүлікпен жабдықталуының басшылық құжаттардың талаптарына сәйкес болуы.
3. Аккумуляторлық батареяларда регламенттеу жұмыстарын авиациялық бөлімде әзірленетін және қамтамасыз ету бөлімімен (бөлімшесімен) келісілетін жоспар-кестеде көзделген мерзімдерде орындау.
4. Әуе кемелеріне әуеайлақтық-техникалық қызмет көрсету құралдарын пайдалануды ұйымдастырудағы кемшіліктер.
1. Әуе кемелеріне әуеайлақтық-техникалық қызмет көрсету құралдарын пайдалану кезінде негізгі қуат қондырғысының (жүйенің, агрегаттың) әрбір 50 ± 10 және 200 (+40, – 30) сағат жұмыс атқарымы сайын регламенттік жұмыстарды жоспарлау және орындау. Регламенттік жұмыстарды базалық шассиге нөмірлік техникалық қызмет көрсетуді жүргізумен қатар орындау.
2. Тиісті техникалық қызмет көрсетуден және регламенттік жұмыстардан өтпеген, сондай-ақ басшылық құжаттарда тізбесі жарияланған басқа да кемшіліктері бар автомобиль және арнайы автомобиль техникасын пайдалануға жол бермеу.
5. Әуеайлақта автокөлік, ұшуды жерүсті қамтамасыз ету құралдарының және жолаушылар қозғалысын ұйымдастырудағы бұзушылықтар.
1. Белгіленген маршруттар және таңбасы (межелеу) бар бағыттар бойынша әуеайлақта машиналардың қозғалысы әуеайлақтың ұшу алаңы бойынша жеке құрамның және автомобиль техникасының қозғалу маршруттарының схемасына сәйкес.
2. Машина жүргізушілерінің мынадай қағидаларды сақтауы:
1) ұшу-қону жолағына, басқару жолына шығу үшін рұқсат алып, жүргізуші ұшу-қону жолағына, басқару жолына дейін 50 метр жетпей тоқтайды, әуе кемесінің жоқ екеніне көз жеткізеді және тек содан кейін қозғалысты жалғастырады;
2) басқару жолы бойынша қозғалған кезде жүргізуші қарсы жүріп келе жатқан әуе кемесіне дейін кемінде 100 метр қалғанда оның жүру қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін басқару жолын босатады, жиекке шығады және тоқтайды.
3. Әуе кемесіне қызмет көрсету үшін келген машиналар жүргізушілерінің әуе кемесі технигінің барлық командалары мен өкімдерін орындайды. Машинаның әуе кемесіне 10 метрден жақын келуіне әуе кемесі технигінің рұқсатынсыз жол берілмейді.
4. Әуе кемесін сүйреп тарту кезінде жүргізуші сүйреп тартуды басқаратын адамға бағынады. Сүйреп тарту әуе кемесінің сынуын болдырмау үшін жылдамдықты 20 км/сағ. асырмай қалыпты (жұлқусыз, күрт бұрылусыз) жүргізіледі. Түнгі уақытта сүйреп тарту кезінде және әуе кемесінде нашар көріну кезінде аэронавигациялық шамдар, ал тартқышта – жақын жарық фаралар қосылады.
6. Әуеайлақты және әуе қозғалысын басқару объектілерін электрмен жабдықтаудағы бұзушылықтар (олқылықтар).
1. Әуеайлақтарды электрмен жабдықтау кемінде екі байланыссыз түрде өзара резервтегі электр энергиясымен қоректендіру көздерінен.
2. Әуе қозғалысын басқару, радионавигация, қондыру және байланыс объектілерін электрмен жабдықтау кепілді электр энергиясымен қоректендіру қалқандарынан.
3. Жылыту аспаптарын, сондай-ақ әуеайлақтың кез келген басқа
да объектілерін әуе қозғалысын басқару, радионавигация, қондыру және байланыс объектілерін кепілді қоректендіру қалқанына қосуға тыйым салу.
7. Әуе кемелері ұшуларының қауіпсіздігіне қауіп төндіретін объектілердің әуеайлақ маңындағы аумақта орналасуы және салынуы.
1. Мекемелердің, кәсіпорындар мен ұйымдардың әуе кемелері ұшуларының қауіпсіздігіне қауіп төндіретін объектілерді әуеайлақ маңындағы аумақта орналастыру жөніндегі қызметіне бақылауды жүзеге асыру.

Қорғаныс министрінің
2020 жылғы «___» _________
№___ бұйрығына
9-қосымша
Мемлекеттік авиацияда
авиациялық оқиғаларды
болғызбау жөніндегі
нұсқаулыққа
11-қосымша
Қауіпті факторлар
Қауіпті факторларды болдырмау үшін
жүргізілетін негізгі іс-шаралар
1. Радиолокациялық станциялар, радиолокациялық қону жүйелері операторларының, автоматты радиопеленгаторлардың әуе кемелерінің экипаждарына және ұшуға басшылық жасау тобына деректерді берудегі қателіктері.
1. Жеке құрамның кәсіби даярлық деңгейін, функционалдық міндеттерін орындау қабілетін талдау.
2. Тренаждарды қолдана отырып, радиолокациялық станциялар мен пеленгаторлардың есептоптарын әуе кемелерінің экипаждарына және ұшуға басшылық жасау тобының адамдарына ақпаратты дұрыс беру жөніндегі іс-қимылдарға тиімді оқытып-үйрету процесін қалыпты емес жағдайлардағы іс-қимылдарға назар аудара отырып ұйымдастыру.
3. Операторлардың әуе кемелерінің координаталарын айқындаудағы, биіктік, пеленг мағыналарын танып оқу және т.б. білімі мен дағдыларын жүйелі түрде (жылына екі реттен сиретпей) тексеруді қамтамасыз ету.
4. Оператор лауазымына кәсіби тұрғыдан даярланған және психологиялық тұрақты, дикциясы мен ден қоюы жақсы әскери қызметшілерді іріктеу.
2. Авиацияны басқару пункттерінің жұмыс орындарына радиолокациялық ақпарат беруді қатарынан үш және одан көп антенна айналымы ішінде тоқтату. Соңғы бағыттау кезеңінде радиолокациялық ақпарат беруді тоқтату.
1. Радиолокациялық станцияларға техникалық қызмет көрсетуді, радиолокациялық станциялардың көпфункционалды жүйелерінің анағұрлым жиі қайталанатын істен шығуларын талдауды және ескертуді ұйымдастыру.
2. Қолда бар радиолокация құралдарын кешенді қолдану, авиацияны басқару пункттерінің жұмыс орындарына радиолокациялық ақпаратты үздіксіз беруді қамтамасыз ету үшін радиолокациялық станциялар резервін құру.
3. Радиолокациялық станциялар есептоптарының радиолокациялық ақпарат беруде қолда бар резервтерін жедел пайдалануы жөніндегі жүйелі жаттықтыруларын жүргізу.
3. Радиолокациялық станциялар, радиолокациялық қону жүйелері операторларының, автоматты радиопеленгаторлардың «Зілзала» сигналын өткізіп алуы немесе оны беруді екі минуттан аса кешіктіруі.
1. Операторлардың «Зілзала» сигналын алу, ұшуға басшылық жасау тобына оларды уақтылы беру іс-қимылдарына жаттықтырулар өткізу.
2. Сигналдарды қабылдау аппаратурасының жұмыс істеу қабілетін, оның ішінде байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын ұшу алдында ұшып тексеру барысында және ұшуды қамтамасыз ету процесінде кезеңдік бақылау.
4. Ұшуда сыналмаған байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын ұшуды қамтамасыз ету үшін пайдалану.
1. Ұшуларды қамтамасыз етуге ұшуда сыналмаған байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын бөлу оқиғаларын болдырмау.
2. Ұшуларды байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын ұшу алдындағы аралап ұшу әдістемесін орындау.
5. Жеке құрамның әуе кемелерінің ұшқыш экипаждарына және ұшуға басшылық жасау тобының адамдарына ақпаратты беруді тоқтатуға (немесе оның бұрмалануына) әкеп соқтыратын байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын іске қосу жөніндегі сауатсыз әрекеттері.
1. Жеке құрамды байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының негізгі жұмыс істеу қағидаттарына, олардың құрылысы мен техникалық мүмкіндіктеріне оқытып-үйретуді, сол білімдерін ұдайы бақылауды ұйымдастыру.
2. Жеке құрамның байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын қабылдау-тарату құрылғыларының резервтегі жиынтықтарына ауыстырып қосу жөніндегі іс-қимылдарға жаттығуының жоғары деңгейіне қол жеткізу.
3. Кезекші ауысым жеке құрамының жоғары жауапкершілігін, орындаушылығы мен тәртіптілігін, өз қызметтік борышы мен жұмыс орнындағы функционалдық міндеттерін нақты орындаудың маңыздылығы жөніндегі түсінігін тәрбиелеу.
6. Байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының электрқоректендіру жүйесіндегі істен шығулары, автономдық көздерді уақтылы іске қоспау.
1. Негізгі және резервтегі электрмен қоректендіру көздерінің жұмыс істеу қабілетіне жүйелі тексеру жүргізу.
2. Автономды автоматтандырылған электрмен қоректендіру көздерін пайдалану.
3. Кезекші ауысымның жеке құрамымен тұтынушыларды сыртқы электрмен қоректендіру көздерінен автономдыға ауыстырып қосу жөнінде тренаждар өткізу, жеке құрамның жаттықтырылу деңгейін ұдайы бақылау.
7. Байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының ұшу уақытында істен шығулары
1. Байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының жай-күйін объективті түрде бақылау, белгіленген шарттарды және оның пайдалану мерзімдерін сақтау;
2. Байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарында жөндеу және регламенттік жұмыстардың барлық түрлерін уақтылы жүргізу;
3. Байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарын ұшуды қамтамасыз етуге дайындау жөніндегі жұмыстардың тізбесін және көлемін белгілеу;
4. Жеке құрамның, негізгі және қосымша байланыс және радиотехникалық қамтамасыз ету құралдарының ұшуды қамтамасыз етуге әзірлігін жүйелі түрде тексеру.