"Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы" Қазақстан Республикасының 2009 жылғы 18 қыркүйектегі Кодексінің 117-бабының 2-тармағына сәйкес Қазақстан Республикасының Үкіметі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:

2. "Кәсіптік қызметтің жекелеген түрлерін, сондай-ақ аса қатерлі көздермен байланысты жұмыстарды жүзеге асыру үшін медициналық психиатриялық жарамсыздықтар тізбесін бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2002 жылғы 18 маусымдағы N 668 қаулысының (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2002 ж., N 18, 201-құжат) күші жойылды деп танылсын.

Қазақстан Республикасы
Үкіметінің
2009 жылғы 4 желтоқсандағы
N 2015 қаулысымен
бекітілген
Кәсіптік қызметтің жекелеген түрлерін, сондай-ақ жоғары қауіп көзіне байланысты жұмысты жүзеге асыруға арналған медициналық психиатриялық қарсы айғақтар тізбесі
Ме­ди­ци­на­лық пси­хи­ат­ри­я­лық қар­сы ай­ғақ­тар (жал­пы және қо­сым­ша)
Жо­ға­ры қа­уіп кө­зіне бай­ла­ны­сты жұ­мыстар
1
2
Жал­пы пси­хи­ат­ри­я­лық қар­сы ай­ғақ­тар жо­ға­ры қа­уіп кө­зіне бай­ла­ны­сты жұ­мыстар­дың бар­лық түр­ле­рі үшін):
ауыр тұ­рақ­ты неме­се жиі ас­қы­на­тын ау­ру­лар бай­қа­ла­тын со­зыл­ма­лы пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры;
нев­роз­дық ауыт­қу­лар (же­ке ай­қын­да­ла­ды);
па­рок­сиз­маль­ды ауыт­қу­ла­ры бар қо­ян­шық ау­руы.
Мы­на­лар­ды өн­ді­ру және қол­да­ну:
хи­ми­я­лық заттар мен қо­сы­лы­стар:
азот қыш­қы­лы, азот то­тығы, ам­ми­ак;
ак­риль қыш­қы­лы, ме­та­крил қыш­қы­лы, олар­дың эфир­ле­рі, нит­рил­де­рі (А);
три­нит­ро­то­лу­ол, ди­нит­ро­фе­нол, ди­нит­ро­бен­зол, ани­лин, гек­со­ген;
ди­нит­ро­хлор­бен­зол және бас­қа­ла­ры, уро­тро­пин, кси­ли­дин, кре­о­зол­дар, пик­рин қыш­қы­лы;
май­лы қа­тар­дың амин қо­сы­лы­ста­ры және олар­дың туын­ды­ла­ры;
хош иісті қа­тар­дың амин­де­рі:
бен­зи­дин мен оның қо­сы­лы­ста­ры, ди­а­ни­ди­зин, то­лу­и­дин мен оның қо­сы­лы­ста­ры, наф­тил­амин­дер (олар­дың негі­зін­де бо­я­ғы­штар­ды қол­да­ну және зерт­ха­на­лық жағ­дай­да пай­да­ла­ну);
ба­рий­дің ери­тін және ері­мей­тін қо­сы­лы­ста­ры;
Бен­золмен және оның туын­ды­ла­ры­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар:
на­ша­қор­лық, уыт­құ­мар­лық.
бен­зол және оның туын­ды­ла­ры (то­лу­ол, кси­лол, сти­рол және бас­қа­ла­ры), хош иісті қа­тар­дың га­ло­ид туын­ды­ла­ры, га­ло­ид бен­зил­де­рі мен хлор­лы бен­зи­ли­ден (сон­дай-ақ зерт­ха­на­лық жағ­дай­да пай­да­ла­ну);
аз­о­бо­я­ғы­штар, ан­тра­хи­нон­ды, фта­ло­ци­а­нил­ді бо­я­ғы­штар;
ме­талл бе­рил­лийі және оның қо­сы­лы­ста­ры, бе­рил­лий то­тығ­ы­нан жа­сал­ған қыш бұй­ым­дар­ды ме­ха­ни­ка­лық өн­деу, бе­ри­лий­ден ших­та­лар, қо­рыт­па­лар дай­ын­дау;
бе­та-наф­тол­дар;
бром және оның қо­сы­лы­ста­ры;
Май­лы қа­тар­дың кө­мір­су­те­гі­ле­рі­нің га­ло­ид туын­ды­ла­ры­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар:
уыт­құ­мар­лық.
май­лы қа­тар­дың кө­мір­су­те­гі­ле­рі­нің га­ло­ид туын­ды­ла­ры (ди­хлор­этан, төрт хлор­лы кө­мір­те­гі, ви­нил хло­ри­ді, хлор­лы ме­тил, хло­ро­форм, бром­этил, трих­пор­эти­лен, хло­ро­прен және бас­қа­ла­ры);
гид­ра­зин және оның қо­сы­лы­ста­ры;
ди­ме­тил­фор­ма­мид, ди­ме­тил­аце­та­мид және бас­қа да май­лы қыш­қыл­дар­дың амид­те­рі;
изо­ци­а­нат­тар (А);
сон­дай-ақ жа­сан­ды және син­те­ти­ка­лық тал­шық­тар­ды (ок­са­лон, СВМ, ари­мид кө­мір­тек­ті) ме­ха­ни­ка­лық қай­та өң­деу, бо­яу, тер­мо­өң­деу;
май­ла­ғы­штар­ды дай­ын­дау, қол­да­ну;
кад­мий және оның қо­сы­лы­ста­ры;
кокс пен кокс га­зы; кокс­теу өнім­де­рін жи­нақ­тау, жи­нақ­тал­ған кө­мір­су­те­гі­лер­ді рек­ти­фи­ка­ци­я­лау, кок­сті хи­ми­я­лық за­уыт­тар­да тас­кө­мір қа­ра май­ла­рын та­зар­ту және қай­та өң­деу, сон­дай-ақ кокс хи­мия өнер­к­ә­сі­бі өнім­де­рі­нен жа­сал­ған (қа­ра май­лар, шай­ыр­лар, құм­дар және бас­қа­ла­ры) ас­фальт-бе­тон жа­бын­да­рын тө­се­у­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
крем­ний­дің ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­ста­ры және олар­дың негі­зін­де­гі май­ла­ғы­штар(А);
ли­тий және оның қо­сы­лы­ста­ры;
мар­га­нец және оның қо­сы­лы­ста­ры, мар­га­нец то­тығы, дәне­кер­леу ма­те­ри­ал­да­ры (элек­трод­тар,ұн­тақ­ты сым­дар мен флю­стер); мар­га­нец­ті бо­лат­ты және құ­ра­мын­да 10%-дан астам мар­га­нец бар ме­тал­дар­ды бал­қы­ту; кен өн­ді­ру, мар­га­нец қо­сы­лы­ста­рын қай­та өң­деу және ұсақ­тал­ған түр­де қол­да­ну;
ме­та­нол;
то­ти­яйн және оның қо­сы­лы­ста­ры, сон­дай- ақ олар­ды өн­ді­ру;
ни­кель және оның қо­сы­лы­ста­ры;
ор­га­ни­ка­лық жел­дет­кіш­тер, тозуға қар­сы вул­ка­ни­за­ци­я­лау, вул­ка­ни­за­ция ин­ги­би­тор­ла­ры (кап­такс, ти­урам, Д неозон және бас­қа­ла­ры);
сон­дай-ақ хлор­лы ор­га­ни­ка­лық, фос­фор­лы ор­га­ни­ка­лық пе­сти­цид­тер­ді, кар­ба­мин туын­ды қыш­қыл­дар­ды, ме­талл ор­га­ни­ка­лық және бас­қа да пе­сти­цид­тер­ді қой­ма­лар­да сақ­тау;
мақ­та және оны ал­ғаш­қы өң­деу;
пла­ти­на ме­тал­дар, ал­тын, кү­міс және олар­дың қо­сы­лы­ста­ры мен қо­рыт­па­ла­ры;
Мұ­най­мен, та­би­ғи га­з­бен және олар­дың туын­ды­ла­ры­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар:
на­ша­қор­лық, уыт­құ­мар­лық.
мұ­най, та­би­ғи газ, пи­ро­бен­зол, сон­дай-ақ озо­ке­рит өн­ді­ру және өң­деу, ав­то­мо­биль және авиа­ция май­ла­рын қай­та қал­пы­на кел­ті­ру; шек­те­улі және шек­те­у­сіз кө­мір­су­те­гі­лер­ді (по­ли­эти­лен, ди­ви­нил, изо­прен және бас­қа­ла­ры), еріт­кіш бен­зин­ді бө­лу; мұ­най құ­я­тын ке­ме­лер­ді, ци­стер­на­лар­ды, ре­зер­ву­ар­лар­ды та­за­лау; та­у­ар парк­те­ріне қыз­мет көр­се­ту, сы­на­ма­лар­ды ірік­теу, мұ­най­дың ара­лық және соң­ғы өнім­де­рін­нің ши­кі­затта­рын зерт­ха­на­лық ба­қы­лау; мұ­най өн­ді­ру жө­нін­де­гі ұң­ғы­ма­лар мен қон­дыр­ғы­лар­ды пай­да­ла­ну, жөн­деу;
жер­де си­рек кез­де­се­тін эле­мент­тер­дің аэро­золь­да­ры және олар­дың қо­сы­лы­ста­ры;
сон­дай-ақ сы­нап пен оның қо­сы­лы­ста­рын өн­ді­ру, бал­қы­ту, қо­с­па­лар­дан та­зар­ту; сы­нап­ты тер­мо­метр­лер, лю­ми­нес­цент­тік шам­дар, бас­қа да фи­зи­ка­лық және жа­рық тех­ни­ка­сы ас­пап­та­ры, бо­я­у­лар, сы­нап­ты ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­стар; сы­нап­тық элек­тро­лиз; ашық сы­нап­пен бай­ла­ныс ке­зін­де­гі жұ­мыстар; ша­тыр­ла­у­ық сы­нап­тар­ды өн­ді­ру, сы­нап тү­зет­кіш­те­рі­мен жұ­мыстар; жа­бық сы­нап­ты, ама­ли­гам (сто­ма­то­ло­ги­яда) при­бор­лар, фар­ма­цев­ти­ка­лық және кос­ме­ти­ка­лық пре­па­рат­тар өн­ді­ру;
кен­дер мен кон­цен­трат­тар­дан алын­ған қор­ға­сын; қо­рыт­па­лар, құ­ра­мын­да қор­ға­сын, ақ бо­я­уы бар құр­ғақ пиг­мент­тер алу; жа­бық ке­ңі­стіктер­де қор­ға­сы­н­мен қап­тау, бұй­ым­дар­ды жұ­қар­ту, тығ­ы­здау, қор­ға­сын­дау; қор­ға­сын­ды ме­ха­ни­ка­лық және қол­мен өң­деу; аг­ло­ме­ра­ция; под­шип­ник­тер­ді құю; қор­ға­сын­ды ак­ку­му­ля­тор­лар, бо­я­у­лар­дан, жы­л­ты­рақ­тар­дан тұ­ра­тын үгі­ті­л­ген қор­ға­сын; қор­ға­сын ван­на­лар­да шы­нық­ты­ру;
шы­ны­дан және шы­ны тал­шық­та­ры­нан тұ­ра­тын қор­ға­сын өн­ді­ру және өң­деу; құ­ра­мын­да қор­ға­сын бар то­пы­рақ жа­бы­л­ған үстің­гі бет­тер­ді дәне­кер­леу және ке­су; қор­ға­сын бо­я­у­ла­ры үне­мі қол­да­ны­ла­тын май­лау жұ­мыста­ры; қор­ға­сын­нан бұй­ым­дар дай­ын­дау; пье­зо­ке­ра­ми­ка мен шы­ны кри­сталл це­мент өн­ді­ру және қол­да­ну; қор­ға­сын ке­нін бай­ы­ту: ұсақ­тау, ара­ла­сты­ру және құ­ра­мын­да қор­ға­сын суль­фи­ді бар шаң-то­заң­ның пай­да бо­луы­на бай­ла­ны­сты бас­қа да үде­рі­стер; қор­ға­сын­ның аз мөл­ше­рін же­ке­лей бал­қы­ту: жа­быст­ы­ру, по­ли­гра­фи­я­лық өн­ді­ру (ли­но­тип­тік жұ­мыстар, қол­мен жи­нау және бас­қа­ла­ры);
се­лен, те­лур;
Кү­кірт­ті ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­стар­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: на­ша­қор­лық, уыт­құ­мар­лық.
кү­кірт­ті ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­стар; суль­фа­нат жиын­тық­та­ры, ме­тил кү­кірт­ті қо­сы­лы­стар, кү­кірт­ті, кү­кірт қыш­қы­лын өн­ді­ру; кү­кірт­ті және кү­кірт ан­гид­рид­тер, кү­кірт­ті су­те­гі­ні, кү­кірт­ті кө­мір­те­гін бө­лу;
ци­а­ни­стік қо­сы­лы­стар, ци­ан­ды су­тек­ті қыш­қыл мен оның қо­сы­лы­ста­ры, ци­а­на­мид­тер;
син­те­ти­ка­лық ка­у­чук, ре­зең­ке қо­с­па­ла­рын дай­ын­дау, ре­зең­ке­ні вул­ка­ни­за­ци­я­лау;
Син­те­ти­ка­лық шай­ыр­лар­мен және пла­сти­ка­лық мас­са­лар­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: уыт­құ­мар­лық.
син­те­ти­ка­лық шай­ыр­лар мен пла­сти­ка­лық мас­са­лар­ды мы­на­дай негіз­де:
сти­рол (сти­рол­дың по­ли­мер­ле­рі мен тең по­ли­мер­ле­рі, по­ли­эфир шай­ыр­лар, лак­тар, же­лім­дер, шы­ны пла­сти­ка­лар және бас­қа­ла­ры); шай­ыр­лар­ды, пласт­мас­са­лар­ды, лак­тар мен же­лім­дер­ді қай­та өң­деу, қол­да­ну;
фе­нол және фор­маль­де­гид (А) (шай­ыр­лар, лак­тар, же­лім­дер, бас­қа­ла­ры); пресс-ұн­тақ­тар­ды, пресс ма­те­ри­ал­дар­ды қай­та өң­деу; же­лім­дер­ді, лак­тар­ды, сі­ңі­ру құ­рам­да­рын, бай­ла­ны­стыр­ғы­штар­ды және бас­қа­лар­ды қол­да­ну;
крем­ний - ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­стар (шай­ыр­лар, лак­тар, сұй­ық си­ли­кон­дар, по­ли­мер­лер­ді, пресс ма­те­ри­ал­дар­ды қай­та өң­деу);
изо­ци­а­нат­тар (А) (по­ли­уре­тан­дар, по­ли­уре­тан­дар кө­бі­гі, по­ли­мо­че­ви­на­лар және бас­қа­ла­ры);
фтор­ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­стар (по­ли­мер­лер мен тең по­ли­мер­лер), фтор­пла­стар­ды тер­ми­я­лық және ме­ха­ни­ка­лық қай­та өң­деу;
ви­нил­хло­рид және ви­нил­де­хло­рид, олар­дың по­ли­мер­ле­рі мен тең по­ли­мер­лер, пер­хлор­ви­нил, же­лім­дер, лак және бас­қа­ла­ры;
шай­ыр­лар мен пласт­мас­са­лар­ды қай­та өң­деу, же­лім­дер­ді, лак­тар­ды қол­да­ну және бас­қа­ла­ры;
эпи­хл­ор­гид­рин (А); эпок­сид шай­ыр­лар мен олар­дың негі­зін­де­гі пласт­мас­са­лар, ком­паун­дар;
ак­рил және ме­та­крил қыш­қыл­дар (А), олар­дың по­ли­мер­ле­рі, тең по­ли­мер­лер; эмуль­си­я­лар­ды, лак­тар­ды, бо­я­у­лар­ды қол­да­ну және бас­қа­ла­ры;
али­фат­тық және шек­те­у­сіз кө­мір­су­те­гі­лер (по­ли­эти­лен, по­ли­про­пи­лен), олар­дың по­ли­мер­ле­рі мен тең по­ли­мер­ле­рі; тақ­та­та­сты шай­ыр­лар (А) және олар­дың бө­лі­ну про­це­сте­рі;
сүр­ме­лер және оның қо­сы­лы­ста­ры;
тал­лий­дің мо­но­кри­стал­да­ры және оның қо­сы­лы­ста­ры (сон­дай-ақ өсі­ру);
қор­ға­сын мен этил сұй­ы­ғы­ның тет­ра­эти­лі; этил сұй­ы­ғын жан­ғыш заттар­мен ара­ла­сты­ру;
Этил­ден­ді­рі­л­ген бен­зин­мен жұ­мыс іс­теу үшін қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: уыт­құ­мар­лық
ұшу ап­па­рат­та­ры мен ав­то­мо­биль кө­лі­гіне жа­нар­май құю; ме­ха­ни­ка­лан­ды­рыл­ма­ған стан­ци­я­лар­да этил­ден­ді­рі­л­ген бен­зин­ді ағы­зу, құю;
мұ­най ба­за­ла­рын­да, бен­зин қой­ма­ла­рын­да, бен­зо­ко­лон­ка­лар­да қон­дыр­ғы­лар мен ыдыс­тар­ды та­за­лау;
ко­бальт және оның ко­сы­лы­ста­ры;
бес­то­тық­ты ва­на­дий, фер­ро­ва­на­дий; құ­ра­мын­да тұ­ра­тын шлак­тар бар ва­на­дий­ді қай­та өң­деу;
мо­либ­ден, воль­фрам және олар­дың қо­сы­лы­ста­ры;
ти­тан, оны өң­деу, ме­талл ти­тан­ды және оның қо­сы­лы­ста­рын қал­пы­на кел­ті­ру;
цир­ко­ний, воль­фрам және олар­дың қо­сы­лы­ста­ры (воль­фрам-ко­бальт, ти­тан-ко­бальт қо­рыт­па­ла­ры, цир­ко­ний­дің ме­талл ұн­тақ­та­ры);
ур­сол және ур­сол бо­я­ғы­штар (А) (үл­бір­ді бо­яу);
фтор және оның қо­сы­лы­ста­ры;
алю­ми­ний (элек­тро­л­из­дік алу), бал­қы­ты­л­ған шпат­ты өн­ді­ру және қол­да­ну;
хром (А), хром қыш­қы­лы (А), құ­ра­мын­да жа­на­ма құ­ра­уы­штар тү­рін­де­гі хром қо­сы­лы­ста­ры бар заттар­ды қо­са ал­ған­да, олар­дың қо­сы­лы­ста­ры және қо­рыт­па­ла­ры;
2) фар­ма­ко­ло­ги­я­лық заттар:
Фар­мо­ко­ло­ги­я­лық заттар­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
мор­фин және оның туын­ды­ла­ры;
ви­та­мин­дер;
суль­фа­нил­амид­ті пре­па­рат­тар;
пи­ра­зо­лон­ды пре­па­рат­тар;
іс­ік­ке қар­сы пре­па­рат­тар;
гор­мо­наль­ды пре­па­рат­тар;
ней­ро­леп­тиктер;
ан­ти­ко­а­гу­лянт­тар;
ане­сте­тиктер (фто­ро­тан);
фе­нол­дар және оның туын­ды­ла­ры;
фор­маль­де­гид­тер (А), май­лы қа­тар­да­ғы бас­қа да аль­де­гид­тер;
фос­фор (са­ры және қы­зыл), фос­фор­лы ор­га­ни­ка­лық қо­сы­лы­стар, оның ішін­де фос­фат­тар­дың пла­сти­фи­ка­тор­ла­ры;
фтал қыш­қы­лы, фтал ан­гид­ри­ді және олар­дың туын­ды­ла­ры;
фу­ран­дар және олар­дың туын­ды­ла­ры;
фур­фу­рол­дар тет­ра­гид­ро­фу­ран­дар және бас­қа­ла­ры;
хлор және оның қо­сы­лы­ста­ры, құ­ра­мын­да хлор бар қо­с­па­лар;
хлор­наф­та­лин­дер (А) және олар­дың қо­сы­лы­ста­ры, гид­ро­ок­си­наф­та­лин және наф­тол­дар;
3) био­ло­ги­я­лық пре­па­рат­тар:
ме­ди­ци­на­лық прак­ти­ка­да­ғы және дә­рі­ха­на­лық ме­ке­ме­лер­де­гі ан­ти­био­тиктер (А);
мик­ро­био­ло­ги­я­лық син­тез өнім­де­рі:
са­ңы­ра­у­құ­лақ­тар-про­ду­цент­тер, бе­л­ок­ты-ви­та­мин­ді кон­цен­трат­тар (БВК), жем ашыт­қы­ла­ры, құ­ра­ма жем (А);
ме­ди­ци­на­лық прак­ти­ка­да, дә­рі­ха­на­лық ме­ке­ме­лер­де ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғын­да және эко­но­ми­ка­ның бас­қа да са­ла­ла­рын­да­ғы фер­мент­ті пре­па­рат­тар, био­ши­рат­қы­штар;
ди­а­гно­сти­ка­ла­у­ға, ем­де­у­ге ар­нал­ған ал­лер­ген­дер;
қан пре­па­рат­та­ры (А), им­мун­ды био­ло­ги­я­лық пре­па­рат­тар;
ин­фек­ци­я­лан­ған ма­те­ри­ал; гель­минт­тер жұқ­ты­ры­л­ған ма­те­ри­ал;
бру­цел­лез қоз­дыр­ғы­шы; мал ша­ру­а­шы­лы­ғын­да (бру­цел­лез бой­ын­ша эпи­зоо­ти­я­лық жай-күй­ге қа­ра­ма­стан), мен­шік ны­са­ны­на қа­ра­ма­стан, мал­дан алын­ған ши­кі­заттар мен азық-тү­лік­тер­ді қай­та өң­деу жө­нін­де­гі кә­сі­по­рын­дар­да жұ­мыс іс­теу ке­зін­де;
КУ қы­з­ба­сы бой­ын­ша қо­лай­сыз аумақ­тар­да­ғы мал ша­ру­а­шы­лы­ғын­да­ғы, КУ қы­з­ба­сы­мен ауы­ра­тын ауыл ша­ру­а­шы­лы­ғы мал­да­ры­нан алын­ған ши­кі­заттар мен өнім­дер­ді қай­та өн­дей­тін кә­сі­по­рын­дар­да­ғы КУ қы­з­ба­сы қоз­дыр­ғы­шы;
4) өнер­к­ә­сіп­тік аэро­зол­дар:
аб­ра­зив­тер және құ­ра­мын­да аб­ра­зив бар ма­те­ри­ал­дар (қа­лып­ты ақ, хром­ды элек­тр­лі ко­рунд­тар, мо­но­ко­рунд­тар);
бор кар­би­ді, эль­бор, крем­ний кар­би­ді және құ­ра­мын­да крем­ний бар бас­қа да ма­те­ри­ал­дар (крем­ний­дің ер­кін және аморф­ты қос қыш­қы­лы): әй­нек, ди­нас, крем­ний­лі мыс қо­рыт­па­ла­ры, си­лу­мин және бас­қа­ла­ры;
кен­ді және кен­ді емес қаз­ба­лар, кө­мір­ді бар­лау, та­у­лы жер­де ашық және жер астын­да өн­ді­ру, олар­ды бай­ы­ту және қай­та өң­деу ке­зін­де; құю жұ­мыста­ры ке­зін­де: жер дай­ын­дау, құй­ма­ны қа­лып­тау, сын­ды­ру, ке­су, та­за­лау, та­зар­ту және құм құю жұ­мыста­ры; сон­дай-ақ ме­тал­дар мен қо­рыт­па­лар­ды құр­ғақ те­гі­стеу, ме­тал­дар жа­ла­ту, олар­дан ме­талл ұн­тақ­тар мен бұй­ым­дар алу ке­зін­де;
сон­дай-ақ құ­ра­мын­да ас­бе­ст бар кен­дер­ді бар­лау, өн­ді­ру (10% ас­бе­ст және одан да көп), құ­ра­мын­да 10%-ға дей­ін ас­бе­ст бо­ла­тын жа­сан­ды ас­бе­с­ті, ас­бе­ст­ті це­мент бұй­ым­да­рын, ас­бе­ст­ті ба­ке­лит­ті, во­лок­нин, ас­бе­ст­ті ре­зең­ке­лер­ді қай­та өң­деу ке­зін­де;
сон­дай-ақ бас­қа да си­ли­кат және құ­ра­мын­да си­ли­кат бар бұй­ым­дар­ды қай­та өң­деу ке­зін­де: шы­ны және ми­не­рал тал­шық, це­мент, саз, ша­мот, бок­сит, нефе­лин­ді си­е­нит­тер, ди­стек­сил­ли­ма­нит, оли­вин, апа­тит­тер, слю­да­лар, ду­нит, хром­маг­не­зит, фор­сте­рит, әк та­стар, ба­рит, кот­ле­нит, туф­тар, пем­за­лар, пер­лит, те­мір-кен­ді кон­цен­трат­тар және ме­тал­лур­ги­яда­ғы аг­ло­ме­рат­тар және бас­қа­ла­ры;
сон­дай-ақ кө­мір, қа­ра күйе, жа­сан­ды гра­фит, кокс (мұ­най­лы, тақ­та­та­сты және бас­қа­ла­ры) өн­ді­ру, қай­та өң­деу ке­зін­де, та­би­ғи және жа­сан­ды ал­маз­дар өң­деу және қол­да­ну ке­зін­де;
мақ­та­ны, зығ­ыр­ды, ка­ра қу­рай­ды, жүн­ді, кен­дір­ді, дән­ді, те­ме­кі­ні, сү­рек­ті, шым­те­зек­ті, құл­мақ­ты қай­та өң­деу ке­зін­де, қа­ғаз, та­би­ғи жі­бек және бас­қа да ма­те­ри­ал­дар өн­ді­ру ке­зін­де алы­на­тын өсім­дік, жа­ну­ар тек­тес шаң-то­заң­дар;
ор­га­ни­ка­лық емес лю­ми­но­фор­лар­дың (оның ішін­де құ­ра­мын­да ке­мін­де 5 %-дан кад­мий бар) шаң-то­заң­дар;
до­ға­лы плаз­ма­лы, газ жа­лы­ны­мен дәне­кер­леу, ері­ту және ке­су, ұш­та­сты­ра жа­на­сты­рып дәне­кер­леу (бал­қы­та оты­рып), элек­тр­қож дәне­кер­леу ке­зін­де алы­на­тын дәне­кер­лен­ген:
құ­ра­мын­да 20% және одан көп мар­га­нец бар ме­тал­дар (ни­кель, хром, фтор қо­сы­лы­ста­ры, бе­рил­лий, қор­ға­сын);
құ­ра­мын­да 20%-ға дей­ін мар­га­нец бар те­мір, ал­лю­ми­ний, маг­ний, ти­тан, мыс, мы­рыш, мо­либ­ден, ва­на­дий, воль­фрам то­тық­та­ры;
5) фи­зи­ка­лық фак­тор­лар:
Фи­зи­ка­лық фак­тор­лар­мен жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу).
ион­да­у­шы сәу­ле­лер, ра­дио­ак­тив­ті заттар мен ион­да­у­шы сәу­ле­лер­дің көз­де­рі (олар­мен бар­лық жұ­мыстың түр­ле­рі);
ион­да­май­тын сәу­ле­лер: 30 мГц - 300 ГГц (ОВЧ, УВЧ, СВЧ, КВЧ) және 30 мГЦ (ВЧ, СЧ, НЧ, ОНЧ, ИНЧ, СНЧ, КНЧ) тө­мен ағым­да­ғы ра­дио­жи­і­лік­тің ла­зер­лі, элек­тр­лі маг­нит­ті өрі­сте­рі және тұ­рақ­ты электр және маг­нит өрі­сте­рі (жұ­мыстың бар­лық түр­ле­рі);
өн­ді­рі­стік ді­ріл: жер­гі­лік­ті неме­се жал­пы;
өн­ді­рі­стік, қар­қын­ды шуы бар, сон­дай-ақ 81 ДЦБ-дан және одан жо­ға­ры шуы бар ед­әу­ір кер­не­улі есту ана­ли­за­то­ры;
уль­тра­ды­быс (бай­ла­ны­стық бе­рі­лу), уль­тра­ды­бысты де­фек­тес­коп­тар­мен және ме­ди­ци­на­лық ап­па­ра­ту­ра­мен жұ­мыс іс­теу;
кес­сон­дар­да, ба­ро­ка­ме­ра­лар­да және сүң­гу­ір ко­стюм­дер­де жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі жо­ға­ры ат­мо­сфе­ра­лық қы­сым;
өн­ді­рі­стік үй-жай­лар­да­ғы жұ­мыс ай­ма­ғын­да­ғы ауа­ның тө­мен тем­пе­ра­ту­ра­сы (өн­ді­рі­стік үй-жай­лар мик­ро­кли­ма­ты­ның са­ни­та­ри­я­лық нор­ма­ла­ры бой­ын­ша рұқ­сат еті­л­ген мәні­нен тө­мен);
жұ­мыс ау­ма­ғын­да­ғы жо­ға­ры тем­пе­ра­ту­ра (өн­ді­рі­стік үй-жай­лар­да­ғы мик­ро­кли­мат­тың са­ни­та­ри­я­лық нор­ма­ла­ры бой­ын­ша рұқ­сат еті­л­ген мәні­нен жо­ға­ры) және қар­қын­ды жы­лу сәу­ле­ле­рі (140 Вт/кв.м-дан жо­ға­ры);
көз­ге күш тү­сі­ре­тін жұ­мыстар ке­зін­де:
дәл­дік раз­ряд­та­ры 0,15 мм-ге дей­ін­гі және 0,15 мм-ден 0,3 мм-ге дей­ін­гі объ­ек­ті­мен пре­ци­зи­он­ды жұ­мыстар;
СНЕ бой­ын­ша дәл­дік раз­ряд­та­ры III және IV дә­ре­же­де­гі (0,5 - 1 мм) көз­ге күш тү­сі­ре­тін жұ­мыстар­да және дис­плей­лер­дің экран­да­рын қа­да­ға­ла­у­ға және ақ­па­рат­тар­ды бей­не­леЙ­тін бас­қа да құ­рал­дар­ға бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
ша­ма­дан тыс фи­зи­ка­лық жүк­те­ме­лер:
ауы­сым ішін­де ер адам­дар үшін қол­мен (кг есеп­те­ген­де­гі жүк) неме­се күш са­лып Н-ға, (Н=0,1 кг/с) үне­мі - 30 кг-нан ар­тық неме­се 300 Н-дан ар­тық орын­да­ла­тын жүк­тер­ді ауы­сты­ру ке­зін­де;
ауы­сым ішін­де қол­мен ауы­сты­ра­тын және кө­те­ре­тін жүк сал­ма­ғы­ның ша­ма­сы ке­зін­де (ауы­сым­дық жүк ай­на­лы­мы), жұ­мыс жа­сап жа­тқан жер бе­ті­нен 12 тон­на­дан ар­тық кө­те­ру ке­зін­де, еден­нен неме­се жұ­мыс жа­сап жа­тқан жер бе­ті­нен ед­әу­ір тө­мен дең­гей­ден 5 тон­на­дан ар­тық кө­те­ру ке­зін­де;
мәж­бүр­лі қа­лып­та ұзақ тұ­руы­на, оның ішін­де, тү­ре­ге­ліп тұ­рып неме­се ло­каль­дық бұл­шық ет­тер­дің ши­ры­ғуы­на, са­у­сақ және бі­лек бұл­шық ет­те­ріне ерекше күш тү­сі­ру­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де;
қос қол­мен сал­ма­ғы 10 кг-нан ар­тық жүк­ті неме­се бір қол­мен сал­ма­ғы 5 кг-нан ар­тық жүк­ті оқ­тын-оқ­тын ұстап тұ­ру ке­зін­де (ер адам­дар үшін);
де­не­нің бір ауы­сым­да 300-ден ар­тық оқ­тын-оқ­тын ең­ке­ю­іне бай­ла­ны­сты (көз­бен ша­ма­ла­ған­да тігі­нен 30 гра­дустан ар­тық ша­ма­да);
ауы­сым­ның 50%-ынан астам уа­қы­тын­да мәж­бүр­лі қа­лып­та тұ­ру­ға ту­ра ке­ле­тін (ті­зер­леп оты­ра­тын, жү­ре­леп оты­ра­тын, ет­бе­ті­мен жа­та­тын, ас­па­лы орын­да­ғы, тү­ре­геп тұ­ра­тын) жұ­мыстар ке­зін­де;
ды­быс ап­па­ра­ты­на күш тү­сі­ру­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де:
оқы­ту­шы­лық, дик­тор­лық, ак­тер­лік жұ­мыстың во­каль­ды-әң­гі­ме­ле­су түр­ле­рін­де, те­ле­фон стан­ци­я­сын­да­ғы жұ­мыстар­да.
Ме­ди­ци­на­лық пси­хи­ат­ри­я­лық қар­сы ай­ғақ­тар (жал­пы және қо­сым­ша)
Кә­сіп­тік қыз­мет­тің же­ке­ле­ген түр­ле­рі
1
2
Жал­пы пси­хи­ат­ри­я­лық қар­сы ай­ғақ­тар (кә­сіп­тік қыз­мет­тің же­ке­ле­ген ке­зін­де):
ауыр тұ­рақ­ты неме­се жиі ас­қы­на­тын ау­ру­ла­ры бай­қа­ла­тын со­зыл­ма­лы пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры;
нев­роз­дық ауыт­қу­лар (же­ке ай­қын­да­ла­ды);
па­рок­сиз­маль­ды ауыт­қу­ла­ры бар қо­ян­шық ау­руы.
Жал­пы пси­хи­ат­ри­я­лық қар­сы ай­ғақ­тар кә­сіп­тік қыз­мет­тің тө­мен­де көр­се­ті­л­ген бар­лық түр­ле­ріне қол­да­ны­ла­ды
Би­ік­тікте жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
жо­ға­ры­ға шы­ға­тын неме­се би­ік­тікке кө­те­рі­лу­ге бай­ла­ны­сты би­ік­тікте жұ­мыс іс­теу, сон­дай-ақ кө­тер­гіш құ­рал­дар­ға қыз­мет көр­се­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар;
Электр қон­дыр­ғы­лар­ға қыз­мет көр­се­ту жө­нін­де­гі жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар:
пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры (же­ке ай­қын­да­ла­ды).
қу­а­ты 127 вольт және одан жо­ға­ры жұ­мыс іс­теп тұр­ған электр қон­дыр­ғы­ла­ры­ның қыз­мет көр­се­туі жө­нін­де­гі жұ­мыстар, же­дел қо­су­ды жү­зе­ге асы­ру, осы электр қон­дыр­ғы­ла­рын­да рет­теу, мон­таж­дау жұ­мыста­рын және жо­ға­ры вольт­ты сы­нақ­тар­ды орын­дау;
Ор­ман қор­ғау жұ­мысы ке­зін­де қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу).
мем­ле­кет­тік ор­ман қор­ғау жұ­мыста­ры: құ­ла­ту, ағы­зу, та­сы­мал­дау және аға­шты ал­ғаш­қы өң­деу бой­ын­ша;
Шал­ғай­да­ғы аудан­дар­да, жер асты және мұ­най-газ өнер­к­ә­сі­бін­де жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу).
шал­ғай­да­ғы, жет­кі­лік­сіз қо­ны­стан­ған, шө­лейт­ті аудан­дар­да­ғы, мұ­най-газ өнер­к­ә­сі­бін­де, оның ішін­де вах­та­лық әдіспен, сон­дай-ақ те­ң­із­де­гі бұр­ғы­лау ке­зін­де­гі жұ­мыстар;
жер асты жұ­мыста­ры­ның бар­лық түр­ле­рі;
шө­лейт­ті, шал­ғай­да­ғы және жет­кі­лік­сіз қо­ны­стан­ған аудан­дар­да қиын кли­мат­тық-гео­гра­фи­я­лық жағ­дай­лар­да ор­на­лас­қан, гид­ро­ме­тео­ро­ло­ги­я­лық стан­ци­я­лар­да­ғы, бай­ла­ныс ғи­ма­рат­та­рын­да­ғы жұ­мыстар;
ел­дің шал­ғай­да­ғы, ха­лық аз қо­ны­стан­ған, же­ту қиын, бат­пақ­ты және та­у­лы аудан­дар­да­ғы (оның ішін­де вах­та­лық экс­пе­ди­ци­я­лық әдіспен), гео­ло­ги­я­лық бар­лау, то­по­гра­фи­я­лық, құ­ры­лыс және бас­қа да жұ­мыстар;
Га­з­бен жұ­мыс іс­теу қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар:
пси­хи­ка­лық ауыт­қу­лар ре­мис­си­я­сы­ның са­ты­ла­ры, син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
ашық газ және мұ­най фон­тан­да­ры­ның пай­да бо­луы мен жой­ы­луы­ның ал­дын алу жө­нін­де­гі әс­ке­ри­лен­ді­рі­л­ген бө­лім­дер мен жа­сақ­тар­да­ғы жұ­мыс; әс­ке­ри­лен­ді­рі­л­ген та­у­лы, та­у­лы жер­де кұт­қа­ру ко­ман­да­ла­рын­да­ғы, өрт­тен қор­ғау, шұ­ғыл ме­ди­ци­на­лық кө­мек қыз­ме­т­ін­де­гі жұ­мыс;
Әс­ке­ри­лен­ді­рі­л­ген қыз­мет­тер­де жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
әс­ке­ри­лен­ді­рі­л­ген кү­зет­те­гі, банк жүй­е­сін­де­гі ин­кас­са­ция ап­па­рат­та­ры­мен ар­найы бай­ла­ныс қыз­ме­т­ін­де­гі, ба­ғы­ны­сты­лы­ғы­на қа­ра­ма­стан, қыз­мет­кер­ле­ріне атыс қа­руын ұстап жү­ру­ге және қол­да­ну­ға рұқ­сат еті­л­ген ми­ни­стр­лік­тер мен ве­дом­ство­лар­да­ғы жұ­мыс;
Жа­ры­лу және өрт қа­уіп­ті­лі­гі бар жұ­мыстар­да жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
жа­ры­лу және өрт қа­уіп­ті­лі­гі бар өн­ді­рі­стер­де жа­ры­л­ғыш ма­те­ри­ал­дар қол­да­ну­ға бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
Ста­н­ок­тар мен пре­стер­де жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй.
то­кар­лық, фре­зер­лік және бас­қа да ста­н­ок­тар­да­ғы, штамп­тай­тын пре­стер­де­гі жұ­мыстар;
Кө­лік­те жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу).
кө­лік қоз­ға­лы­сы­на, оның ішін­де іш­те­гі­сіне ті­ке­лей бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
қы­сым­да тұр­ған ыдыс­тар­мен қыз­мет көр­се­ту­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
Қа­зан­дық­та, га­з­ды қа­да­ға­лау қыз­ме­т­ін­де жұ­мыс іс­теу ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу).
қа­зан­дық­та­ғы, га­з­ды қа­да­ға­лау қыз­ме­т­ін­де­гі жұ­мыстар;
Кө­лік құ­рал­да­рын жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар:
пси­хи­ка­лық да­муы­ның те­же­луі (же­ке ай­қын­да­ла­ды, үш жыл­дан кей­ін қай­та ку­әлан­ды­ры­ла­ды); син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
ав­то­мо­биль, мо­то­кө­лік құ­рал­да­рын, оның ішін­де: мо­то­цик­л­дер, мо­то­рол­лер­лер, мо­то­нарт­тар А са­на­ты­ның бар­лық түр­ле­рі мен мар­ка­ла­рын, сон­дай-ақ қа­ла­лық электр кө­лі­гін жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
Қол­мен бас­қа­ры­ла­тын ша­ғын трак­тор­лар­ға және ав­то­мо­биль­дер­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: мас­кү­нем­дік­тің, на­ша­қор­лық­тың, уыт­құ­мар­лық­тың ре­мис­си­я­сыз ағы­мы.
мы­на­дай кө­лік құ­рал­да­рын жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар: ша­ғын трак­тор­лар мен мо­то­бл­ок­тар (бел­гі­лен­ген тір­ке­уден өт­кен­де­рі); бар­лық са­нат­та­ғы мү­ге­дек­тер­ге, оның ішін­де: Ұлы Отан со­ғы­сы­ның мү­ге­дек­те­ріне, әс­ке­ри қыз­мет­ші­лер қа­та­ры­нан шық­қан мү­ге­дек­тер­ге, ең­бек мү­ге­дек­те­ріне және ба­ла­лық шақ­тан мү­ге­дек­тер­ге ар­нал­ған қол­мен бас­қа­ры­ла­тын ав­то­мо­биль­дер;
Мо­пед­тер­ді жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: нар­ко­леп­ти­ка­лық және ка­таплек­ти­ка­лық ұста­ма­лы пси­хи­ка­лық бұ­зы­лу­лар, син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), пси­хи­ка­лық ау­ру­ла­ры бой­ын­ша мү­ге­дек­тер, мас­кү­нем­дік­тің, на­ша­қор­лық­тың, уыт­құ­мар­лық­тың ре­мис­си­я­сыз ағы­мы.
қоз­ғалт­қы­шы­ның кө­ле­мі 50 см-ден (А са­на­ты) аса­тын мо­пед­тер­дің бар­лық түр­ле­рі мен мар­ка­ла­ры
Жал­дау бой­ын­ша жұ­мыстар­ға құқы­ғы бар ав­то­мо­биль­дер­ді, трак­тор­лар­ды жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хи­ка­лық да­муы­ның те­же­луі (же­ке ай­қын­да­ла­ды, үш жыл­дан кей­ін қай­та ку­әлан­ды­ры­ла­ды), син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), мас­кү­нем­дік­тің, на­ша­қор­лық­тың, уыт­құ­мар­лық­тың ре­мис­си­я­сыз ағы­мы.
то­лық сал­ма­ғы 3500 кг-нан ас­пай­тын, жүр­гі­зу­ші­нің ор­нын қо­с­па­ған­да - 8 орын­ды (В са­на­ты), жал­дау бой­ын­ша жұ­мыстар­ға құқы­ғы бар ав­то­мо­биль­дер, трак­тор­лар және бас­қа да өзді­гі­нен жү­ре­тін ма­ши­на­лар;
Жал­дау бой­ын­ша жұ­мыстар­ға құқы­ғы жоқ ав­то­мо­биль­дер­ді, те­мір жол кө­лі­гін (оның ішін­де жы­л­жы­ма­лы же­ра­с­ты құ­рам­да­рын) жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хи­ка­лық да­муы­ның те­же­луі (же­ке ай­қын­да­ла­ды, үш жыл­дан кей­ін қай­та ку­әлан­ды­ру).
то­лық сал­ма­ғы 3500 кг-нан ас­пай­тын, ал жүр­гі­зу­ші­нің орынды­ғын қо­с­па­ған­да - 8 орын­ды (В са­на­ты), жал­дау бой­ын­ша жұ­мыстар­ға құқы­ғы жоқ ав­то­мо­биль­дер;
Те­мір жол кө­лі­гін (оның ішін­де жы­л­жы­ма­лы же­ра­с­ты құ­рам­да­рын) қо­са ал­ған­да, кө­лік құ­рал­да­рын жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), мас­кү­нем­дік­тің, на­ша­қор­лық­тың, уыт­құ­мар­лық­тың ре­мис­си­я­сыз ағы­мы.
то­лық сал­ма­ғы 3500 кг-нан аса­тын жүк­тер­ді та­сы­мал­да­у­ға ар­нал­ған (С са­на­ты) ав­то­мо­биль­дер;
Тарт­қы­шы бар кө­лік құ­рал­да­рын, құ­рам­дар­ды жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хи­ка­лық да­муы­ның те­же­луі, син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), мас­кү­нем­дік­тің, на­ша­қор­лық­тың, уыт­құ­мар­лық­тың ре­мис­си­я­сыз ағы­мы.
жо­ла­у­шы­лар та­сы­мал­да­у­ға ар­нал­ған және оты­ра­тын ор­ны жүр­гі­зу­ші­нің ор­нын қо­с­па­ған­да 8-ден аса­тын ав­то­мо­биль­дер­ді (Д са­на­ты); то­лық сал­ма­ғы 3500 кг-нан ас­пай­тын жүк­тер­ді та­сы­мал­да­у­ға ар­нал­ған (В са­на­ты), сон­дай-ақ жүр­гі­зу­ші­нің орынды­ғын қо­с­па­ған­да 8 орын­ды (С са­на­ты) неме­се жо­ла­у­шы­лар­ды та­сы­мал­да­у­ға ар­нал­ған, жүр­гі­зу­ші­нің орынды­ғын қо­с­па­ған­да 8-ден ар­тық орын­ды, сал­ма­ғы 3500 кг-нан аса­тын (Д, Е са­нат­ты) тарт­қы­шта­ры бар кө­лік құ­рал­да­ры­ның құ­рам­да­ры;
Электр кө­лі­гін және мо­то­ар­ба­лар­ды жүр­гізу­ге бай­ла­ны­сты қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хи­ка­лық да­муы­ның те­же­луі, син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), мас­кү­нем­дік­тің, на­ша­қор­лық­тың, уыт­құ­мар­лық­тың ре­мис­си­я­сыз ағы­мы.
трам­вай­лар, трол­лей­бу­стар;
мү­ге­дек­тер­ге ар­нал­ған мо­то­ар­ба­лар;
мен­шік ны­са­ны­на және ве­дом­ство­лық ба­ғы­ны­сты­лы­ғы­на қа­ра­ма­стан, та­мақ өнім­де­рін өн­ді­ру, сақ­тау және са­ту үде­рі­сін­де олар­ға бай­ла­ны­сты та­мақ өнер­к­ә­сі­бі кә­сі­по­рын­да­рын­да­ғы, қо­ғам­дық та­мақ­тан­ды­ру мен са­уда­да­ғы, сүт фер­ма­ла­рын­да­ғы, сүт ас үй­ле­рін­де­гі, та­ра­ту пункт­те­рін­де­гі, азық-тү­лік та­у­ар­ла­ры­ның ба­за­ла­ры мен қой­ма­ла­рын­да­ғы жұ­мыстар. Оның ішін­де, са­ни­тар­лық өң­деу, мүк­әм­мал­ды, жаб­дық­тар­ды жөн­деу жө­нін­де­гі жұ­мыстар, сон­дай-ақ кө­лік­тің бар­лық тү­рі­мен та­сы­мал­дау ке­зін­де та­ғам­дық азық-тү­лік­тер­мен ті­ке­лей бай­ла­ны­сы бар жұ­мыстар;
Аза­мат­тық авиа­ци­яда­ғы жұ­мыстар үшін қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: пси­хи­ка­лық бұ­зы­лу­лар ре­мис­си­я­сы­ның са­ты­ла­ры, пси­хи­ка­лық да­му­дың те­же­луі, син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу), пси­хо­ак­тив­ті заттар­ды қол­да­ну­дың сал­да­ры­нан пси­хи­ка­лық және мі­нез-құлық ауыт­қу­ла­ры.
мен­шік ны­са­ны­на және ве­дом­ство­лық ба­ғы­ны­сты­лы­ғы­на қа­ра­ма­стан, аза­мат­тық авиа­ция са­ла­сын­да­ғы жұ­мыстар;
жұ­мыс іс­теу ке­зін­де ме­ди­ци­на­лық пси­хи­ат­ри­я­лық ку­әлан­ды­ру мін­дет­ті бо­ла­тын ба­ста­уыш, ор­та, жо­ға­ры және жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім бе­ру ұй­ым­да­рын­да оқи­тын адам­дар­дың кә­сі­по­рын­дар­да­ғы, ме­ке­ме­лер мен ұй­ым­дар­да­ғы өн­ді­рі­стік прак­ти­ка­сы (та­ғы­лым­да­ма­сы);
хи­рур­ги­я­лық ста­ци­о­нар­лар­да­ғы, пер­зент­ха­на үй­ле­рін­де­гі (бө­лім­ше­ле­рін­де­гі), ба­ла­лар ау­ру­ха­на­ла­рын­да­ғы (бө­лім­ше­ле­рін­де­гі), жа­ңа ту­ған, кү­ні жет­пей ту­ған нә­ре­сте­лер па­то­ло­ги­я­сы бө­лім­ше­ле­рін­де­гі, жүқ­па­лы ау­ру­лар ста­ци­о­нар­ла­рын­да­ғы, пси­хи­ат­ри­я­лық және нар­ко­ло­ги­я­лық ұй­ым­дар­да­ғы, же­дел ме­ди­ци­на­лық жәр­дем стан­ци­я­ла­рын­да­ғы ме­ди­ци­на­лық жұ­мыстар;
жал­пы ор­та, тех­ни­ка­лық және кә­сіп­тік, ор­та бі­лім­нен кей­ін­гі, жо­ға­ры, жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім бе­ру ұй­ым­да­рын­да­ғы жұ­мыстар;
мек­теп­ке дей­ін­гі тәр­би­е­леу және оқы­ту ұй­ым­да­рын­да­ғы (яс­ли, ба­ла бақ­ша), нә­ре­сте­лер үй­ле­рін­де­гі, ба­ла­лар үй­ле­рін­де­гі, мек­теп-ин­тер­нат­тар­да­ғы, же­тім­дер үйі мен от­ба­сы үл­гі­сін­де­гі ба­ла­лар қа­ла­шық­та­рын­да­ғы, ба­ла­лар­ды са­уық­ты­ру, оның ішін­де мау­сым­дық ме­ке­ме­ле­рін­де­гі жұ­мыстар;
ме­ди­ци­на­лық ұй­ым­дар­да­ғы, са­на­то­рий­лер­де­гі, де­ма­лыс үй­ле­рін­де­гі, пан­си­о­нат­тар­да­ғы, ин­тер­нат үй­ле­рін­де­гі ем­де­лу­ші­лер­ді та­мақ­тан­ды­ру­ды ұй­ым­да­сты­ру­ға ті­ке­лей бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
ха­лық­қа са­ни­та­ри­я­лық-ги­ги­е­на­лық қыз­мет көр­се­те­тін мы­на­дай кә­сі­по­рын­дар­да­ғы: кос­ме­ти­ка са­лон­да­рын­да­ғы (ка­би­нет­тер­де­гі), мон­ша­лар­да­ғы, душ ка­би­на­ла­рын­да­ғы, ша­шта­раз­дар­да­ғы, ма­ни­кюр, пе­ди­кюр зал­да­рын­да­ғы жұ­мыстар. Кір­лер­ді қа­был­дау, хи­ми­я­лық та­зар­ту пункт­те­рін­де­гі қо­сал­қы қыз­мет­кер­лер;
Жү­зу жө­нін­де­гі рә­сім­дер­ді жа­са­у­ға бай­ла­ны­сты жұ­мыстар ке­зін­де­гі қо­сым­ша қар­сы ай­ғақ­тар: син­ко­паль­ды жай-күй (та­лу).
бас­сейн­дер­де жү­зу бой­ын­ша ем­деу рә­сім­де­ріне бай­ла­ны­сты жұ­мыстар және ем­дік ван­на­лар­да­ғы жұ­мыстар;
қо­нақ үй­лер­де­гі, жа­тақ­ха­на­лар­да­ғы, алы­сқа жол жү­ре­тін жо­ла­у­шы­лар пой­ы­зда­ры­ның ва­гон­да­рын­да қыз­мет көр­се­ту­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
су дай­ын­да­у­ға ті­ке­лей қа­ты­сы бар су құ­быр­ла­ры құ­ры­лы­ста­ры­на бай­ла­ны­сты жұ­мыстар және су құ­быр­ла­ры же­лі­ле­ріне қыз­мет көр­се­ту­ге бай­ла­ны­сты жұ­мыстар;
мен­шік ны­са­ны­на және ти­е­сі­лі­лік ны­са­ны­на қа­ра­ма­стан, мал ша­ру­а­шы­лы­ғы фер­ма­ла­рын­да­ғы және ке­шен­де­рін­де­гі жұ­мыстар.
Ескертпе:

1. Өнеркәсіптік, темір жол (оның ішінде қозғалмалы жер асты құрамдары) және авиация көлігінің қозғалысына қызмет көрсетумен айналысатын қызметкерлерді психиатриялық куәландыру азаматтардың денсаулығын сақтау саласындағы уәкілетті органмен келісім бойынша тиісті мемлекеттік органдар, кәсіпорындар, мекемелер, акционерлік қоғамдар мен бірлестіктер бекітетін өндірістердің және кәсіптердің тізбесі бойынша жүргізіледі.

Жоғарыдан құлап кетуден сақтанудың негізгі құралы монтаждық белбеу болып табылатын жұмыстар жоғарыға шығу жұмыстары деп есептеледі.

дәрігерлік комиссиялар кәсіптік қызметтің жекелеген түрлерін, сондай-ақ жоғары қауіп көзіне байланысты қызметті орындауға жарамсыз деп танылған адамдарды куәландыруды жыл сайын өткізеді.