📌 Ескерту. Күші жойылды - ҚР 06.04.2016 № 482-V Заңымен (қолданысқа енгізілу тәртібін 39-баптың 2-т. қараңыз).
Ес­кер­ту. Бүкiл мәтiн бой­ын­ша "Жұ­мыспен қам­ту мә­се­ле­лерi жөнiн­де­гi уәкiлет­тi ор­ган", "Жұ­мыспен қам­ту мә­се­ле­лерi жөнiн­де­гi уәкiлет­тi ор­ган­ның" де­ген сө­здер тиiсiн­ше "Уәкiлет­тi ор­ган", "Уәкiлет­тi ор­ган­ның" де­ген сө­здер­мен ауы­сты­рыл­ды - Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның 2005.10.22. N 84 За­ңы­мен.
Осы Заң ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту са­ла­сын­да­ғы құқық­тық, эко­но­ми­ка­лық және ұй­ым­дық қа­ты­на­стар­ды рет­тей­дi.

1) әле­умет­тiк жұ­мыс ор­ны – жұ­мыс бе­ру­ші Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ны­са­на­лы топ­тар­да­ғы аза­мат­та­рын жұ­мысқа ор­на­ла­сты­ру үшiн жер­гiлiк­тi ат­қа­ру­шы ор­ган­мен шарт негі­зін­де құ­ра­тын, жұ­мыс бе­ру­шiнiң олар­дың ең­бе­гiне ақы тө­леу шы­ғын­да­ры iшi­на­ра өте­летiн жұ­мыс ор­ны;

2) әле­умет­тік ке­лі­сім­шарт – бір жа­ғы­нан, жұ­мыспен қам­ту­ға жәр­дем­де­су­дің мем­ле­кет­тік ша­ра­ла­ры­на қа­ты­са­тын Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның жұ­мыс­сыз, өз бе­тін­ше жұ­мыспен ай­на­лы­су­шы және та­бысы аз аза­мат­та­ры және орал­ман­дар қа­та­рын­да­ғы же­ке тұл­ға және екін­ші жа­ғы­нан, ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы­ның ара­сын­да­ғы та­рап­тар­дың құқық­та­ры мен мін­дет­те­рін ай­қын­дай­тын ке­лі­сім;

7) жастар прак­ти­ка­сы – жер­гі­лік­ті ат­қа­ру­шы ор­ган­дар өңір­лік ең­бек на­ры­ғын­да­ғы жағ­дай­ды ес­ке­ре оты­рып ұй­ым­да­сты­ра­тын, тех­ни­ка­лық және кә­сіп­тік, ор­та бі­лім­нен кей­ін­гі, жо­ға­ры бі­лім бе­ру­дің кә­сіп­тік бі­лім бе­ру бағ­дар­ла­ма­ла­рын іс­ке асы­ра­тын бі­лім бе­ру ұй­ым­да­ры­ның тү­лек­те­рі ал­ған кә­сі­бі (ма­манды­ғы) бой­ын­ша ба­стап­қы жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін жи­нақ­тау мақ­са­тын­да іс­ке асы­ра­тын ең­бек қыз­ме­ті­нің тү­рі;

10) жұ­мыспен қам­ту­ға жәр­дем­де­су­дің бел­сен­ді ша­ра­ла­ры – мем­ле­кет Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сын­да бел­гі­лен­ген тәр­тіп­пен жү­зе­ге асы­ра­тын, өз бе­тін­ше жұ­мыспен ай­на­лы­су­шы­лар, жұ­мыс­сыздар және та­бысы аз адам­дар қа­та­рын­да­ғы Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның аза­мат­та­рын және орал­ман­дар­ды мем­ле­кет­тік қол­дау ша­ра­ла­ры;

15-1) кор­по­ра­ти­ві­ші­лік ауы­сты­ру – Дү­ни­е­жү­зі­лік са­уда ұй­ы­мы­на мү­ше ел­дің ау­ма­ғын­да құ­ры­л­ған, Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғы­нан тыс жер­де ор­на­лас­қан және сон­да жұ­мыс іс­тей­тін заң­ды тұл­ға­да бас­шы, ме­не­джер неме­се ма­ман ла­у­а­зы­мын­да ең­бек қыз­ме­тін жү­зе­ге асы­ра­тын ше­тел­дік­ті неме­се аза­мат­тығы жоқ адам­ды осы заң­ды тұл­ға­ның Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сы­на сәй­кес құ­ры­л­ған фи­ли­ал­да­ры­на, ен­ші­лес ұй­ым­да­ры­на, өкіл­дік­те­ріне ең­бек шар­тын­да ай­қын­дал­ған, бі­рақ үш жыл­дан ас­пай­тын мер­зім­ге, бір жы­л­ға ұзар­ту құқы­ғы­мен уа­қыт­ша ауы­сты­ру;

15-2) кә­сіп­тік бағ­дар­лау – Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның аза­мат­та­ры­на, орал­ман­дар­ға олар­дың қа­жет­ті­лік­те­рін, мүм­кін­дік­те­рін және ең­бек на­ры­ғын­да­ғы әле­умет­тік-эко­но­ми­ка­лық аху­ал­ды ес­ке­ре оты­рып, өзін-өзі кә­сіп­тік тұр­ғы­дан ай­қын­да­у­ға, жұ­мыспен қам­ту­дың оң­тай­лы тү­рін таң­да­у­ға жәр­дем­де­су­дің ар­найы ша­ра­лар ке­ше­ні;

16) Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның та­бысы аз аза­мат­та­ры (от­ба­сы­ла­ры) – Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сы­на сәй­кес ата­у­лы әле­умет­тiк кө­мек және (неме­се) он се­гіз жас­қа дей­ін­гі ба­ла­лар­ға та­ғай­ын­да­ла­тын және тө­ле­не­тін ай сай­ын­ғы мем­ле­кет­тік жәр­де­ма­қы алу­ға құқы­ғы бар, ең­бек­ке жа­рам­ды жас­та­ғы же­ке тұ­лға­лар;

17) қо­ғам­дық жұ­мыстар – жер­гі­лік­ті ат­қа­ру­шы ор­ган­дар ұй­ым­да­сты­ра­тын, қыз­мет­кер­дiң ал­дын ала кәс­iп­тік да­яр­ла­удан өтуiн та­лап ет­пей­тiн, әле­умет­тiк пай­да­лы ба­ғыт­та­ғы және Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы аза­мат­та­ры­ның уа­қыт­ша жұ­мыспен қам­ты­луын қам­та­ма­сыз ету үшiн уәкі­лет­тi ор­ган­ның жол­да­ма­сы бой­ын­ша олар орын­дай­тын ең­бек қыз­метiнiң түр­лерi;

22-1) "Аза­мат­тар­ға ар­нал­ған үкі­мет" мем­ле­кет­тік кор­по­ра­ци­я­сы (бұ­дан әрі – Мем­ле­кет­тік кор­по­ра­ция) – Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сы­на сәй­кес мем­ле­кет­тік қыз­мет­тер көр­се­ту, "бір те­ре­зе" қа­ғи­да­ты бой­ын­ша мем­ле­кет­тік қыз­мет­тер көр­се­ту­ге өті­ніш­тер қа­был­дау және көр­се­ті­ле­тін қыз­мет­ті алушы­ға олар­дың нәти­же­ле­рін бе­ру жө­нін­де­гі жұ­мысты ұй­ым­да­сты­ру үшін, сон­дай-ақ элек­трон­дық ны­сан­да мем­ле­кет­тік қыз­мет­тер көр­се­ту­ді қам­та­ма­сыз ету үшін Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Үкі­ме­ті­нің ше­ші­мі бой­ын­ша құ­ры­л­ған заң­ды тұл­ға;

25) эко­но­ми­ка­лық тұр­ғы­дан бел­сен­дi ха­лық (жұ­мыс кү­шi) – та­у­ар­лар, жұ­мыстар мен қыз­мет­тер өн­ді­ру үшін жұ­мыс кү­шін ұсы­ну­ды қам­та­ма­сыз ете­тін, ха­лық­тың эко­но­ми­ка­лық бел­сен­ді­лі­гін өл­шеу үшін бел­гі­лен­ген жас­та­ғы ха­лық­тың бө­лі­гі (эко­но­ми­ка­да жұ­мыспен қам­ты­л­ған­дар және жұ­мыс­сыздар);

Ес­кер­ту. 1-бап жа­ңа ре­дак­ци­яда - ҚР 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 12.06.2014 № 209-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 27.10.2015 № 365-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз) Заң­да­ры­мен.

3) өз бе­тін­ше жұ­мыспен ай­на­лы­су­шы­лар, оның ішін­де өзі­нің тұ­ты­нуы­на ар­нал­ған өн­ді­рі­сті қо­са ал­ған­да, кі­ріс алу үшін та­у­ар­лар өн­ді­ру­мен, жұ­мыстар орын­да­у­мен және қыз­мет­тер көр­се­ту­мен (өт­кі­зу­мен) же­ке-да­ра ай­на­лы­са­тын же­ке тұ­лға­лар, өн­ді­рі­стік ко­опе­ра­тив­тер мү­ше­ле­рі, от­ба­сы­лық кә­сі­по­рын­дар­дың (ша­ру­а­шы­лық­тар­дың) ең­бе­ка­қы тө­лен­бей­тін жұ­мыс­кер­ле­рі мен жал­да­ма­лы жұ­мыс­кер­лер­дің ең­бе­гін пай­да­ла­на­тын жұ­мыс бе­ру­ші­лер жа­та­ды.
Өз бе­тін­ше жұ­мыспен ай­на­лы­су­шы­лар­ды ай­қын­дау әді­сте­ме­сін ор­та­лық ат­қа­ру­шы ор­ган­мен ке­лі­су бой­ын­ша мем­ле­кет­тік ста­ти­сти­ка са­ла­сын­да­ғы уәкі­лет­ті ор­ган бе­кі­те­ді;

Ес­кер­ту. 2-бап жа­ңа ре­дак­ци­яда - ҚР 2005.10.22 N 84 За­ңы­мен; өзге­ріс ен­гі­зіл­ді - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді).

Ес­кер­ту. 3-бап­қа өзгер­ту ен­гі­зіл­ді - Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның 2009.01.16. N 121 За­ңы­мен.

1) Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның аза­мат­та­ры­на, Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сын­да тұ­рақ­ты тұ­ра­тын ше­тел­дiк­тер мен аза­мат­тығы жоқ адам­дар­ға қыз­мет пен кәс­iп түр­лерiн ер­кiн таң­да­у­ға бiр­дей мүм­кiн­дiк­тер­дi, әдiл де қо­лай­лы ең­бек жағ­дай­ла­рын, жұ­мыс­сыздық­тан әле­умет­тiк қор­ғауды қам­та­ма­сыз ету­ге;

13) Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы аза­мат­та­ры­ның ше­тел­де­гi және ше­тел­дiк­тер­дiң Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ау­ма­ғын­да­ғы ең­бек қыз­метiне бай­ла­ны­сты мә­се­ле­лер­дi ше­шудi қо­са ал­ған­да, ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту про­бле­ма­ла­рын ше­шу­де ха­лы­қа­ра­лық ын­ты­мақ­та­стық­ты ұй­ым­да­сты­ру­ға;

Ес­кер­ту. 4-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2007.01.12. N 222 (ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен ба­стап ал­ты ай өт­кен­нен кей­ін қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2011.07.15 N 461-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін ал­ты ай өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

4) жұ­мыс­сыздар­ды, та­бысы аз адам­дар қа­та­рын­да­ғы жұ­мыспен қам­ты­л­ған­дар­ды және же­ті жас­қа дей­ін­гі ба­ла­лар­ды ба­ғып-кү­ту­мен ай­на­лы­са­тын адам­дар­ды кә­сіп­тік да­яр­ла­у­ға, қай­та да­яр­ла­у­ға, олар­дың бі­лік­ті­лі­гін арт­ты­ру­ға, сон­дай-ақ жұ­мыс­сыздар үшін қо­ғам­дық жұ­мыстар ұй­ым­да­сты­ру­ға;

Ны­са­на­лы топ­тар­ға:
та­бысы аз адам­дар;
жиыр­ма то­ғыз жас­қа дей­ін­гі жастар;
ба­ла­лар үй­ле­рі­нің тәр­би­е­ле­ну­ші­ле­рі, же­тім ба­ла­лар мен ата-ана­ның қам­қор­лы­ғын­сыз қал­ған жиыр­ма то­ғыз жас­қа дей­ін­гі ба­ла­лар;
кәме­лет­ке тол­ма­ған ба­ла­лар­ды тәр­би­е­леп отыр­ған жал­ғы­зі­лік­ті, көп ба­ла­лы ата-ана­лар;
Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­да­рын­да бел­гі­лен­ген тәр­тіп­пен асы­ра­уын­да тұ­рақ­ты кү­тім­дi, кө­мек­ті неме­се қа­да­ға­ла­уды қа­жет ете­ді деп та­ны­л­ған адам­дар бар аза­мат­тар;
зей­нет­кер­лік жас ал­дын­да­ғы адам­дар (жа­сы­на бай­ла­ны­сты зей­нет­кер­лік­ке шы­ғу­ға екі жыл қал­ған);
мү­ге­дек­тер;
Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Қа­ру­лы Кү­ш­те­рі қа­та­ры­нан боса­ған адам­дар;
бас бо­станды­ғы­нан ай­ы­ру және (неме­се) мәж­бүр­леп ем­деу орын­да­ры­нан боса­ты­л­ған адам­дар;
орал­ман­дар;
жо­ға­ры және жо­ға­ры оқу ор­ны­нан кей­ін­гі бі­лім бе­ру ұй­ым­да­рын бі­ті­ру­ші­лер;
жұ­мыс бе­ру­ші-заң­ды тұл­ға­ның та­ра­ты­луы­на не жұ­мыс бе­ру­ші-же­ке тұл­ға­ның қыз­ме­тін тоқ­та­туы­на, қыз­мет­кер­лер са­ны­ның неме­се шта­ты­ның қы­сқа­руы­на бай­ла­ны­сты жұ­мыстан боса­ты­л­ған адам­дар;
қыл­мыстық-ат­қа­ру ин­спек­ци­я­сы про­ба­ция қыз­ме­ті­нің есе­бін­де тұр­ған адам­дар;
тер­ро­ризм ак­ті­сі­нен жә­бір­ле­ну­ші адам­дар және оның жо­лын ке­су­ге қа­тыс­қан адам­дар кі­ре­ді.
Жер­гiлiк­тi ат­қа­ру­шы ор­ган­дар ең­бек ры­но­гын­да­ғы жағ­дай мен бюд­жет қа­ра­жа­ты­на қа­рай ны­са­на­лы топ­тар­ға жа­та­тын адам­дар­дың бұ­ған қо­сым­ша тiз­бесiн, сон­дай-ақ әле­умет­тiк қор­ғау жөнiн­де қо­сым­ша ша­ра­лар бел­гiлей ала­ды.
Ес­кер­ту. 5-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2005.10.22 N 84, 2007.05.15 N 253, 2009.05.05 N 159-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 2012.02.15 N 556-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 03.11.2014 N 244-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 23.11.2015 № 415-V (01.01.2016 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 2-та­рау 5-1-бап­пен то­лық­ты­рыл­ды - ҚР 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) За­ңы­мен, өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2012.11.26 N 57-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 29.09.2014 N 239-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 6-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2004.01.27 N 524, 2007.01.11 N 218, 2007.01.12 N 222 (ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен ба­стап ал­ты ай өт­кен­нен кей­ін қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2009.07.17 N 188-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 2010.03.19 № 258-IV, 2010.12.29 N 372-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi), 2011.01.06 N 378-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2011.07.05 N 452-IV (2011.10.13 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2012.07.10 N 36-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 13.06.2013 № 102-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 03.07.2013 № 124-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 13.01.2014 N 159-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 29.09.2014 N 239-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 29.12.2014 № 269-V (01.01.2015 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

5-1) орталық атқарушы орган бөлген квота шегінде, тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің аумағында не квотадан тыс корпоративішілік ауыстыру шеңберінде еңбек қызметін жүзеге асыру үшін шетелдік жұмыскерге жұмысқа орналасуға және жұмыс берушілерге шетелдік жұмыс күшін тартуға рұқсаттар беру, сондай-ақ көрсетілген рұқсаттарды тоқтата тұру және кері қайтарып алу;

5-2) ор­та­лық ат­қа­ру­шы ор­ган ай­қын­дай­тын тәр­тіп­пен ауыр жұ­мыстар­да­ғы, зи­ян­ды, қа­уіп­ті ең­бек жағ­дай­ла­ры бар жұ­мыстар­да­ғы жұ­мыс орын­да­рын есеп­ке ал­май, жұ­мыс орын­да­ры са­ны­ның екі­ден төрт пай­ы­зы­на дей­ін­гі мөл­ше­рін­де мү­ге­дек­тер үшін жұ­мыс орын­да­ры­ның кво­та­сын бел­гі­леу;

Ес­кер­ту. 7-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2004.01.27 № 524, 2005.04.13 № 40 (2005.01.01 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi), 2005.10.22 № 84, 2009.01.16 № 121, 2010.04.29 № 272-IV; 2011.06.27 № 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2011.07.22 № 478-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2011.07.05 № 452-IV (2011.10.13 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 2012.02.15 № 556-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді), 13.06.2013 № 102-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 03.07.2013 № 124-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 27.10.2015 № 365-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

1) бiлiм бе­ру са­ла­сын­да­ғы жер­гі­лік­ті ат­қа­ру­шы ор­ган­дар­дан, бі­лiм бе­ру ұй­ым­да­ры­нан, ма­ман­дар да­яр­ла­уды, қай­та да­яр­ла­уды және олар­дың бiлiк­тiлi­гiн арт­ты­ру­ды жү­зе­ге асы­ра­тын әр­түр­лi ұй­ым­дар­дың оқу ор­та­лық­та­ры­нан тү­лек­тер­дің жұ­мысқа ор­на­ла­суы ту­ра­лы мәлi­мет­тер­ді, оқы­ту жүр­гiзiлетiн кәс­iп­тер (ма­ман­дық­тар) ту­ра­лы, нақ­ты кәс­iп­тер (ма­ман­дық­тар) бой­ын­ша да­яр­лан­ған және да­яр­ла­нуы мен бі­ті­руі жос­пар­ла­нып отыр­ған ма­ман­дар са­ны ту­ра­лы ақ­па­рат сұ­ра­ту­ға;

Ес­кер­ту. 8-бап жа­ңа ре­дак­ци­яда - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді).

1) жұ­мыс бе­ру­ші заң­ды тұл­ға­ның та­ра­ты­луы­на не жұ­мыс бе­ру­ші же­ке тұл­ға қыз­ме­ті­нің тоқ­та­ты­луы­на, жұ­мыс­кер­лер са­ны­ның неме­се шта­ты­ның қы­сқар­ты­луы­на, жұ­мыс бе­ру­ші­нің эко­но­ми­ка­лық жай-күй­і­нің на­шар­ла­у­ы­на әкеп соқ­қан өн­ді­ріс, орын­да­ла­тын жұ­мыстар мен көр­се­ті­ле­тін қыз­мет­тер кө­ле­мі­нің тө­мен­де­уіне бай­ла­ны­сты ал­да­ғы уа­қыт­та жұ­мыс­кер­лер­дiң жұ­мыстан босай­ты­ны, боса­ты­ла­тын жұ­мыс­кер­лер­дiң ла­у­а­зым­да­ры мен кә­сіп­те­рі, ма­ман­дық­та­ры, бiлiк­тiлi­гi және ең­бе­ка­қы мөл­шерi көр­сетi­ле оты­рып, боса­ты­луы мүм­кiн жұ­мыс­кер­лер­дiң са­ны мен са­нат­та­ры және олар боса­ты­ла­тын мерзiм­дер ту­ра­лы ақ­па­рат­ты ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы­на жұ­мыстан боса­ту ба­ста­лар­дан ке­мін­де бір ай бұ­рын то­лық кө­лем­де бе­ру­ге;

3) ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы бер­ген жол­да­ма­ға тиiстi бел­гi қою ар­қы­лы жұ­мысқа қа­был­дау неме­се жұ­мысқа қа­был­да­удан бас тар­ту се­бебiн көр­се­те оты­рып, ол ту­ра­лы дер кезiн­де (ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы оған аза­мат­тар­ды жi­бер­ген күн­нен ба­стап бес жұ­мыс күнi iшiн­де) ха­бар­ла­у­ға;

Ес­кер­ту. 9-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2004.01.27 N 524, 2005.10.22 N 84, 2007.05.07 N 244 (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 2007.05.15 N 253, 2007.07.27 N 320 (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 2009.05.05 N 159-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 2010.04.29 № 272-IV, 21.06.2013 N 106-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 23.11.2015 № 415-V (01.01.2016 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Шетелдiк жұмыс күшiн тарту, сондай-ақ Қазақстан Республикасынан шет елге жұмыс күшiн әкету жұмысқа орналастыратын елдiң банктерiне жұмыскердің атына кепілді жарна енгiзу арқылы шарт мерзiмi аяқталғаннан кейiн жұмыскердiң өз елiне оралуына кепiлдiк берілген жағдайда ғана жүзеге асырылады.
Кепілді жарнаны Қазақстан Республикасының банктеріне енгізу тәртібін, шарттарын және олардың мөлшерін орталық атқарушы орган айқындайды.
📌 Ескерту. 10-бап жаңа редакцияда - ҚР 2005.10.22 N 84 Заңымен; өзгерістер енгізілді - ҚР 2007.01.12 N 222 (ресми жарияланған күнінен бастап алты ай өткеннен кейін қолданысқа енгізіледі), 2007.07.06 N 276, 2011.07.15 N 461-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін алты ай өткен соң қолданысқа енгізіледі), 2011.07.22 № 478-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 03.07.2013 № 124-V (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 29.09.2014 N 239-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi); 24.11.2015 № 421-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

Осы Заңның шетелдiк жұмыс күшiн квоталау және шетелдiк қызметкерге жұмысқа орналасуға және жұмыс берушіге шетелдiк жұмыс күшін тартуға рұқсат беру туралы нормалары:
мемлекеттік органдарда жұмыс iстейтiн, Қазақстан Республикасының Үкіметі белгiлеген тәртiппен расталған құжаттары бар;
дербес бiлiм беру ұйымдарында, олардың ұйымдарында, сондай-ақ "Назарбаев Қорында" басшылар және мамандар лауазымдарында жұмыс iстейтiн жоғары бiлiмдi;
Қазақстан Республикасының инвестициялар саласындағы заңнамасына сәйкес инвестициялық басым жобаны іске асыруға арналған инвестициялық келісімшарттар жасасқан Қазақстан Республикасының заңды тұлғаларында жұмыс істейтін, сондай-ақ аталған заңды тұлғалар (не олардың мердігерлері) бас мердігер, мердігер, қосалқы мердігер немесе сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі саласында (іздену және жобалау қызметін, инжинирингтік көрсетілетін қызметтерді қоса алғанда) көрсетілетін қызметтерді орындаушы ретінде инвестициялық қызмет объектісі пайдалануға берілгеннен кейін бір жыл өткенге дейінгі мерзімге тартатын ұйымдарда басшылар және жоғары білімі бар мамандар ретінде, сондай-ақ инвестициялық басым жобаны іске асыруға арналған инвестициялық келісімшарттарда айқындалатын кәсiптер тізбесіне және санға сәйкес білікті жұмысшылар ретінде жұмыс істейтін;
Қазақстан Республикасы Мемлекеттік жоспарлау жүйесінің индустриялық-инновациялық даму саласындағы құжаттарында дамытылуы көзделген жоғары оқу орындарында басшылар және жоғары білімді оқытушылар лауазымдарында жұмыс iстейтiн, Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен расталған құжаттары бар;
индустриялық-инновациялық жобаны іске асыру мақсатында индустриялық-инновациялық қызметті мемлекеттік қолдау саласындағы уәкілетті орган біліктілігі жоғары шетел мамандарын тартуға инновациялық грант беру туралы шешім қабылдаған ұйымдарда басшылар және жоғары білімді мамандар лауазымдарында жұмыс істейтін;
ұлттық даму институттарында, олармен байланысты ұйымдарда басшылар және жоғары білімді мамандар лауазымдарында жұмыс істейтін;
Инновациялық технологиялар паркi" арнайы экономикалық аймағының дербес кластерлік қорында басшы және жоғары бiлiмді мамандар лауазымдарында жұмыс істейтін;
Қазақстан Республикасының аумағында халықаралық мамандандырылған көрмені ұйымдастыру және өткізу жөніндегі қызметті жүзеге асыратын ұйымдарда жұмыс істейтін;
Қазақстан Республикасының аумағындағы халықаралық мамандандырылған көрмеге қатысушылар немесе қатысушылардың қызметкерлері болып табылатын;
арнайы экономикалық аймақтардың қатысушылары болып табылатын заңды тұлғаларда құны бір миллион айлық есептік көрсеткіштен жоғары жобалармен жұмыс істейтін, сондай-ақ арнайы экономикалық аймақтардың аумағында құрылыс-монтаж жұмыстарын орындау кезеңінде және орталық атқарушы органның, жергілікті атқарушы органдардың және мүдделі орталық мемлекеттік органдардың өкілдерінен тұратын ведомствоаралық комиссия орталық атқарушы органның және арнайы экономикалық аймақтарды құру, олардың жұмыс істеуі және таратылуы саласындағы мемлекеттік реттеуді жүзеге асыратын орталық атқарушы органның бірлескен шешімімен бекітілген тәртіппен айқындайтын санаттар мен адам саны тізбесіне сәйкес объект (объектілер) пайдалануға берілгеннен кейін бір жыл өткенге дейін арнайы экономикалық аймақтардың аталған қатысушылары (не олардың мердігерлері) бас мердігер, мердігер, қосалқы мердігер немесе көрсетілетін қызметтерді орындаушы ретінде тартатын ұйымдарда жұмыс істейтін;
Қазақстан Республикасында тұрақты тұратын шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарға қолданылмайды.

1-1. Осы Заңның шетелдiк жұмыс күшiн жыл сайын квоталау туралы нормалары Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындайтын экономика секторларында корпоративішілік ауыстыру шеңберінде Қазақстан Республикасының аумағында еңбек қызметін жүзеге асыратын шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарға қолданылмайды.

2-1. Жергілікті атқарушы органдар тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында еңбек қызметін жүзеге асыру үшін орталық атқарушы орган бөлген квота шегінде, Қазақстан Республикасының Үкіметі белгілейтін адамдарды қоспағанда, жұмыс берушілерге шетелдік жұмыс күшін тартуға және шетелдік қызметкерлерге жұмысқа орналасуға рұқсаттар береді, сондай-ақ аталған рұқсаттарды тоқтата тұрады және кері қайтарып алады.

Жұмыс берушiлерге корпоративішілік ауыстыру шеңберінде ауыстырылатын шетелдiк жұмыс күшiн тартуға рұқсаттар берудің шарттары мен тәртiбiн Қазақстан Республикасының Yкiметi айқындайды.

4. Қазақстан Республикасының аумағында еңбек қызметiн жүзеге асыру үшiн тартылатын шетелдiк жұмыс күшiнiң бiлiм деңгейi (кәсiби даярлығы) мен практикалық жұмыс тәжiрибесi (стажы) жұмыстар мен кәсiптердiң бiлiктiлiк анықтамалығына және қызметшiлер лауазымдарының бiлiктiлiк анықтамалығына сәйкес жұмысшылардың кәсiптерiне және басшылардың, мамандар мен қызметшілердің лауазымдарына қойылатын біліктілік талаптарына сай келуге тиiс.

📌 Ескерту. 11-бапқа өзгерістер енгізілді - ҚР 2004.01.27 N 524, 2006.06.05 N 146, 2007.01.12 N 222 (ресми жарияланған күнінен бастап алты ай өткеннен кейін қолданысқа енгізіледі), 2007.07.06 N 276, 2007.07.27 N 320 (қолданысқа енгізілу тәртібін 2-баптан қараңыз), 2011.01.19 N 395-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi), 2011.07.15 N 461-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін алты ай өткен соң қолданысқа енгізіледі), 2011.07.22 № 478-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі), 2012.01.09 № 535-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 03.07.2013 № 124-V (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 03.12.2013 № 151-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 10.06.2014 № 208-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 12.06.2014 № 209-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi); 27.10.2015 № 365-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 29.10.2015 № 376-V (01.01.2016 бастап қолданысқа енгізіледі); 23.11.2015 № 417-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 24.11.2015 № 421-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 24.11.2015 № 422-V (01.01.2016 бастап қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

1) жұ­мыспен қам­ту­ға жәр­дем­де­су­дің бел­сен­ді ша­ра­ла­ры­на қа­ты­су үшін Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның аза­мат­та­рын және орал­ман­дар­ды са­нат­тар бой­ын­ша ірік­теу мен бө­лу­ді, Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сы­на сәй­кес олар­дың әле­умет­тік қол­да­у­ға мұқ­тажды­ғын ай­қын­да­уды;

10) та­бысы аз адам­дар қа­та­рын­да­ғы жұ­мыспен қам­ты­л­ған­дар­ды және же­ті жас­қа дей­ін­гі ба­ла­лар­ды ба­ғып-кү­ту­мен ай­на­лы­са­тын адам­дар өті­ніш бер­ген жағ­дай­да, олар­ды ең­бек на­ры­ғы­ның қа­жет­ті­лік­те­ріне сәй­кес кә­сіп­тік да­яр­ла­у­ға, қай­та да­яр­ла­у­ға және бі­лік­ті­лі­гін арт­ты­ру­ға жі­бе­ру­ді;

Ес­кер­ту. 2-та­рау 12-1-бап­пен то­лық­ты­рыл­ды - ҚР 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) За­ңы­мен; жа­ңа ре­дак­ци­яда - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді).

Ес­кер­ту. 14-бап­қа өзге­ріс ен­гі­зіл­ді - ҚР 2009.01.16 N 121; 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

2. Ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы жұ­мыс із­деп жүр­ген адам­ды – же­ке ба­сын ку­әлан­ды­ра­тын құ­жат­тың негі­зін­де, ал "элек­трон­дық үкі­мет­тің" веб-пор­та­лы ар­қы­лы өті­ніш бер­ген кез­де элек­трон­дық құ­жат ны­са­нын­да­ғы өті­ніш негі­зін­де жұ­мыс­сыз ре­т­ін­де тір­ке­уді жү­зе­ге асы­ра­ды.

3. Ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы өті­ніш бе­рі­л­ген күн­нен ба­стап бес жұ­мыс кү­ні­нен ке­шік­тір­мей, өтiнiш бер­ген адам­дар­ды мем­ле­кет­тік ор­ган­дар­дың және (неме­се) ұй­ым­дар­дың ақ­па­рат­тық жүй­е­ле­рі ар­қы­лы өті­ніш бе­ру­ші ту­ра­лы де­ректер­ді тек­сер­ген­нен кей­ін ны­са­нын ор­та­лық ат­қа­ру­шы ор­ган бекi­тетiн дер­бес есеп­ке алу кар­точ­ка­сы­на мәлi­мет­тер­дi ен­гi­зу ар­қы­лы жұ­мыс­сыздар ретiн­де тір­кей­ді.

4. Ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғын­да тiр­кел­ген жұ­мыс­сыздар – күн­тiз­белiк он күн iшiн­де бiр рет­тен си­рет­пей ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғын­да, ал ауыл­дық ел­дi ме­кен­дер­де тұ­ра­тын жұ­мыс­сыздар ай­ы­на бiр рет­тен си­рет­пей кент, ауыл, ауыл­дық округ әкi­мiн­де бел­гi­ленiп тұ­ру­ға тиiс.
Ес­кер­ту. 15-бап жа­ңа ре­дак­ци­яда - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз).

Ес­кер­ту. 16-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2005.10.22. N 84, 2009.01.16. N 121; 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

тұр­ғы­лық­ты жерiн ауы­сты­ру­ды;
тұ­рақ­ты, уа­қыт­ша, мау­сым­дық жұ­мысқа, аза­мат­тық-құқық­тық си­патта­ғы шар­ттар бой­ын­ша жұ­мысқа ор­на­ла­су­ды;
кәс­iп­кер­лiк қыз­мет­пен шұ­ғыл­да­ну­ды;
ұй­ым­дық құқық­тық ны­са­ны мен мен­шiк ны­са­ны­на қа­ра­ма­стан, ұй­ым­ға құ­ры­л­тай­шы (ор­тақ құ­ры­л­тай­шы) бо­лу­ды;
мү­ге­дек­тiк то­бын бел­гiле­удi неме­се оның өзге­руiн;
зей­не­та­қы та­ғай­ын­да­уды және өзге де та­быст­ар­ды қо­са ал­ған­да, жұ­мыс­сыз­бен ал­да­ғы уа­қыт­та жұ­мыс iстеу тәр­тiбiне ық­пал ететiн өзгерiстер ту­ра­лы мәлi­мет­тер­дi дер кезiн­де (бес жұ­мыс күнi iшiн­де) та­быс ету­ге мiн­дет­тi.

2. Осы бап­тың 1-тар­ма­ғы­ның 4) тар­мақ­ша­сын­да бел­гі­лен­ген мә­лі­мет­тер­ді жа­сыр­ған, кө­рі­неу жал­ған мә­лі­мет­тер неме­се қол­дан жа­сал­ған құ­жат­тар ұсын­ған жағ­дай­лар­да, жұ­мыс­сыздар тір­ке­уден шы­ға­ры­ла­ды және Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­да­ры­на сәй­кес жа­у­ап­ты­лық­қа тар­ты­ла­ды.
Ес­кер­ту. 17-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2005.10.22 N 84; 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 3-та­рау 17-1-бап­пен то­лық­ты­рыл­ды - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді).

1. Тiр­кел­ген жұ­мыс­сыз аза­мат­тар үшiн кәс­i­би да­яр­лы­ғы­на, ең­бек ста­жы­на және бұ­рын­ғы ма­манды­ғы бой­ын­ша жұ­мыс тә­жiри­бесiне, соң­ғы жұ­мыс ор­ны­ның жағ­дай­ла­ры­на (ақы тө­ле­нетiн қо­ғам­дық жұ­мыстар­ды қо­с­па­ған­да), ден­са­улық жағ­дай­ы­на, жа­ңа жұ­мыс ор­ны­на көлiк­тiң қо­лай­лы­лы­ғы­на сәй­кес ке­летiн жұ­мыс, ал же­ті жас­қа дей­ін­гі ба­ла­лар­ды ба­ғып-кү­ту­мен ай­на­лы­са­тын, та­бысы аз адам­дар қа­та­рын­да­ғы адам­дар үшін икем­ді және то­лық емес жұ­мыс уа­қы­ты ре­жи­мін­де­гі жұ­мыс та лай­ық­ты жұ­мыс деп есеп­те­ледi. Көлiк­тiң қо­лай­лы­лы­ғын тиiстi ат­қа­ру­шы ор­ган ай­қын­дай­ды.

2. Бiрiн­шi рет жұ­мыс iз­деп жүр­ген, бiрақ кәс­iбi (ма­манды­ғы) жоқ, сон­дай-ақ, екi жыл­дан астам уа­қыт бойы жұ­мысы бол­ма­ған адам­дар үшiн - ал­дын-ала кәс­iп­тiк да­яр­лық­ты та­лап ететiн жұ­мысты, ал он­дай жұ­мыс бе­ру мүм­кiн бол­ма­ған жағ­дай­да, аза­мат­тар­дың жас және өзге де ерекшелiк­терi мен Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ең­бек заң­на­ма­сы­ның та­лап­та­ры ес­керiлетiн бас­қа ақы тө­ле­нетiн жұ­мысты (уа­қыт­ша си­патта­ғы жұ­мысты қо­са ал­ған­да) лай­ық­ты жұ­мыс деп есеп­те­у­ге бо­ла­ды.

Ес­кер­ту. 18-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2007.05.15 N 253, 2009.01.16. N 121; 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 18-1-бап­пен то­лық­ты­рыл­ды - ҚР 2005.10.22. N 84; өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 18-2-бап­пен то­лық­ты­рыл­ды - ҚР 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) За­ңы­мен; өзге­ріс ен­гі­зіл­ді - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді).

2. Кә­сі­би да­яр­лау, қай­та да­яр­лау және олар­дың бі­лік­ті­лі­гін арт­ты­ру Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­да­ры­на сәй­кес Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Yкi­метi бел­гiле­ген тәр­тiп­пен ең­бек ры­но­гы­ның қа­жет­тiлi­гi ес­керi­ле оты­рып, бюд­жет қа­ра­жа­ты есебi­нен ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы­ның жол­да­ма­сы бой­ын­ша бі­лiм бе­ру ұй­ым­да­рын­да не бiлiм бе­ру қыз­метiне құқы­ғы бар кәс­i­по­рын­дар­да жүр­гiзiледi.
Ең­бек шар­ты бой­ын­ша жұ­мыс іс­тей­тін адам­дар­ды кә­сі­би да­яр­ла­у­ға, қай­та да­яр­ла­у­ға және олар­дың бі­лік­ті­лі­гін арт­ты­ру­ға жі­бе­ру Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның ең­бек заң­на­ма­сы­ның та­лап­та­ры ес­ке­рі­ле оты­рып жү­зе­ге асы­ры­ла­ды.
Кәс­i­би да­яр­лық­тан, қай­та да­яр­лау мен бі­лік­ті­лі­гін арт­ты­ру­дан өтіп жа­тқан та­бысы аз аза­мат­тар қа­та­рын­да­ғы жұ­мыс­сыздар­дың, жұ­мыспен қам­ты­л­ған­дар мен же­ті жас­қа дей­ін­гі ба­ла­лар­ды ба­ғып-кү­ту­мен ай­на­лы­са­тын адам­дар­дың Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­да­ры­на сәй­кес мем­ле­кет­тiк ата­у­лы кө­мек алу­ға құқы­ғы бар.

4. Ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғы кә­сіп­тік да­яр­ла­у­ға, қай­та да­яр­ла­у­ға және бі­лік­ті­лі­гін арт­ты­ру­ға жі­бер­ген, оқу­ды өз бе­тін­ше, дәлел­сіз се­беп­тер­мен тоқ­та­тқан адам­дар ха­лық­ты жұ­мыспен қам­ту ор­та­лы­ғын­да қай­та­дан тір­кел­ген (өті­ніш бер­ген) күн­нен ба­стап бір жыл өт­кен­нен кей­ін оқу­ға қай­та­дан жі­бе­рі­луі мүм­кін.
Ес­кер­ту. 19-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2005.10.22. N 84, та­қы­ры­бы­на және 1, 2, 3-тар­мақ­тар­ға өзгер­ту ен­гі­зіл­ді - 2009.01.16. N 121, 2009.05.05. N 159-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз); 29.09.2014 N 239-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 20-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2005.10.22. N 84, 2007.05.15. N 253, 2009.05.05. N 159-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 13.06.2013 № 102-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 29.09.2014 N 239-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 20-1-бап­пен то­лық­ты­рыл­ды - ҚР 2011.06.27 N 444-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) За­ңы­мен; өзге­ріс ен­гі­зіл­ді - ҚР 24.11.2015 № 421-V За­ңы­мен (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді).

Ес­кер­ту. 4-та­ра­удың та­қы­ры­бы жа­ңа ре­дак­ци­яда - ҚР 2009.07.17. N 188-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз) За­ңы­мен.

2. Ең­бек дел­дал­ды­ғы­мен ай­на­лы­са­тын же­ке және заң­ды тұ­лға­лар, сон­дай-ақ ше­тел­дік жұ­мыс­кер­лер­ді, оның ішін­де осы Заң­ның 11-ба­бы­на сәй­кес тар­та­тын жұ­мыс бе­ру­ші­лер уәкі­лет­ті ор­ган­ға Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сын­да бел­гі­лен­ген тәр­тіп­пен және мер­зім­дер­де ба­стап­қы ста­ти­сти­ка­лық де­ректер­ді ұсы­ну­ға мін­дет­ті.

3. Уәкiлет­тi ор­ган­дар мем­ле­кет­тік ста­ти­сти­ка са­ла­сын­да­ғы уәкі­лет­ті ор­ган­мен, мем­ле­кет­тік кі­ріс ор­ган­да­ры­мен, іш­кі іс­тер ор­ган­да­ры­мен және рес­пуб­ли­ка­лық және өңір­лік дең­гей­де­гi бас­қа да мүд­делi мем­ле­кет­тік ор­ган­дар­мен Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның заң­на­ма­сын­да бел­гі­лен­ген тәр­тіп­пен әр та­рап­тың өз функ­ци­я­ла­рын орын­да­уы үшiн қа­жет бо­ла­тын есеп­тi құ­жат­та­ма­мен және мәлi­мет­тер­мен өте­усiз негiз­де ал­ма­са­ды.

Ес­кер­ту. 21-бап­қа өзге­рі­стер ен­гі­зіл­ді - ҚР 2007.07.06 N 276, 2009.05.05 N 159-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), 2010.03.19 № 258-IV, 2010.12.29 N 372-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi), 2011.07.22 № 478-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 07.11.2014 № 248-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­iн күн­тiз­белiк он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гiзiледi); 24.11.2015 № 421-V (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ған кү­ні­нен кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.

Ес­кер­ту. 22-1-бап жа­ңа ре­дак­ци­яда - 2009.07.17. N 188-IV (қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­лу тәр­ті­бін 2-бап­тан қа­ра­ңыз), өзгер­ту ен­гі­зіл­ді - ҚР 2011.01.06 N 378-IV (ал­ғаш­қы ре­сми жа­ри­я­лан­ға­ны­нан кей­ін күн­тіз­бе­лік он күн өт­кен соң қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді); 29.10.2015 № 376-V (01.01.2016 ба­стап қол­да­ны­сқа ен­гі­зі­ле­ді) Заң­да­ры­мен.