Қазақстан Республикасының Еңбек кодексі 138-5-бабының 3-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

«КЕЛІСІЛДІ»:
Қазақстан Республикасы
Еңбек және халықты әлеуметтік
қорғау министрі
___________ Т. Дүйсенова
2014 жылғы 7 сәуір

Қазақстан Республикасы
индустрия және жаңа технологиялар
министрінің міндет атқарушысының
2014 жылғы 6 қаңтардағы
№ 4 бұйрығымен бекітілді
«Құрылыс бұйымдары мен конструкцияларын өндірудің» Кәсіби стандарты

Параграф
1. Кептіргіш камералар мен пештерді тиюші түсуріші операторы

құрылыс бұйымдары мен конструкцияларын өндірудегі түсіретін және орналыстыратын оператор.

51. Атқаратын қызметтің жалпы сипаттамасы – жаңа қалыптанған және кептірілген қамқабырғалық материалдар, керамикалық және силикат кірпіш, керамикалық және гипстік тақта, блоктар, сусіңгіш құбырлар, жабынқыш және өзге бұйымдар кесілетін үстелден, баспақ және тасымалдауыштан алу, кептіргіш вагоншаларға, конвейер люлькаларына, тасымалдауыштарға, стеллаждарға, оймыш үстелдерге, торларға салу.

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
1-Қосымша
Еңбек қызметінің түрлері, кәсіптер, біліктілік деңгейлері
Рет­тік нө­мі­рі
Қыз­мет тү­рі­нің ата­уы
Ең­бек на­ры­ғы­ның үр­ді­сте­рін ес­ке­ру­мен кә­сіп­тің ата­уы
01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік жік­те­уі­шіне сәй­кес кә­сіп ата­уы
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
1
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен пеш­тер­ді тию және тү­сі­ру, жөн­деу, іс­ке қо­су, ме­ха­низмдер­ді тоқ­та­ту және ши­кі­затты тию мен тү­сі­ру, ди­а­том­дық, тү­те­тін және жы­лу те­же­уіш бұй­ым­дар үшін бей­ім­де­лу бой­ын­ша жұ­мыстар­ды бас­қа­ру.
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен пеш­тер­ді тию және тү­сі­ру бой­ын­ша опе­ра­тор
Әй­нек, әй­нек бұй­ым­дар­ды және ке­ра­ми­ка­ны күй­ді­ру пеш­те­рі­нің опе­ра­то­ры
Өн­ді­ріс және қа­быр­ға­лық және тар­ту ма­те­ри­ал­да­рын күй­ді­ру бой­ын­ша қон­дыр­ғы опе­ра­тор­ла­ры
Ма­те­ри­ал­дар­ды күй­ді­ру­ші.
Құ­ры­лыс ке­ра­ми­ка­ның бұй­ым­да­рын күй­ді­ру­ші.
2-3
2
Құ­ры­лыс өнім­де­рін және құ­ры­лым­да­рын дай­ын­дау ба­ры­сын­да әре­кет ету­ші ших­та­ны құ­ру және мөл­ше­рін анық­тау; ших­та­ны ті­зім (гра­фик) және тех­но­лон­ги­я­лық про­цесс бой­ын­ша пеш­ке жүк­теу; жүк­те­гіш құ­рал­дар­мен бас­қа­ру
Ших­та­ла­у­шы
Ших­та­ла­у­шы
3
3
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­да­ры мен бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­яың қа­лып­тау ая­сын­да қа­лып­тау ма­ши­на­сы­ның жұ­мысын бас­қа­ру
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­да­ры мен бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­яың қа­лып­та­у­шы­сы
Қа­лып­та­у­шы ма­ши­на­лар­дың ма­ши­ни­сті
2-4
4
Өң­дел­ме­ген өнім­нің ақа­улық­та­ры­ның ал­дын алу, са­па­сын тек­се­ру; өң­дел­ме­ген кір­піш­ті қон­ды­ру, жа­бын­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­ды орам­ды күй­дір­гіш пеш ка­ме­ра­сы­на қон­ды­ру.
Отыр­ғы­зу­шы
Мыс пен та­сты өң­жеп ор­на­ту бой­ын­ша опе­ра­тор­ла, ап­па­рат­шы­лар, ма­ши­ни­ст­тер.
3-4
5
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­да­ры мен құ­ры­лым­да­рын өң­деу бой­ын­ша ком­плек­стің жұ­мысын қа­шық­тық­тан бас­қа­ру
Құ­ры­лыс өнім­де­рі мен құ­ры­лым­да­рын­ның өн­ді­ру­ін бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы ар­қы­лы­ның опе­ра­то­ры
Ағаш ті­ле­тін қон­дыр­ғы­лар­ды, па­нел­дер­ді, бл­ок­тар­ды, дай­ын­да­ма­лар­ды, құ­ры­лыс кон­струк­ци­я­ла­рын өн­ді­рі­ру және өзге құ­рал­дар бой­ын­ша опе­ра­тор.
3-4
6
Та­сы­мал­да­ғы­штың жыл­дамды­ғын рет­теу. Та­сы­мал­да­ғы­штың жағ­дай­ын тек­се­ру. Өң­дел­ме­ген жа­ңа­қа­лып­тас­қан кеп­ті­рі­л­ген ке­ра­ми­ка­лық және си­ли­кон­ды кір­піш­ті, ке­ра­ми­ка­лық және гип­сті тақ­та­лар­ды, бл­ок­тар­ды, су­сің­гіш бл­ок­тар­ды, жа­бын­қыш және өзге де ке­се­тін үстел­ден алы­на­тын бұй­ым­дар­ды, прес­сті және та­сы­мал­да­ғы­шты, олар­ды кеп­тір­гіш ва­гон­ша­ға, кон­вей­ер­дің ас­па бе­сі­гіне қа­лау, та­сы­мал­да­ғы­штар, стел­ла­ждар­дар, ке­сі­л­ген үстел­ше­лер, тор­лар.
Құ­ры­лыс құ­ры­л­ғы­ла­ры мен кон­струк­ци­я­ла­рын алып - қа­ла­у­шы (Съем­щик-уклад­чик)
Ағаш ті­ле­тін қон­дыр­ғы­лар­ды, па­нел­дер­ді, бл­ок­тар­ды, дай­ын­да­ма­лар­ды, құ­ры­лыс кон­струк­ци­я­ла­рын өн­ді­рі­ру бой­ын­ша ор­на­ту опе­ра­то­ры. Құ­ры­лым­дар мен өзге қон­дыр­ғы­лар­дың опе­ра­то­ры
2-3
7
Ке­ра­ми­ка­лық кір­піш­ті өн­ді­ру­де­гі, бе­тон­ды қо­с­па­ны, ав­то­мат­ты элек­тро­пі­сі­ру ма­ши­на­ла­рын, бас­қа­ру бағ­дар­ла­ма­сы­мен қам­ты­л­ған құ­ры­л­ғы­лар мен ма­ши­на­лар­ды, ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған кон­вей­ер жо­лақ­та­рын және өзге ана­ло­ги­я­лық құ­ры­лыс құ­ры­л­ғы­лар­дың бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­я­ла­рын рет­теп, ав­то­мат­тан­ды­ры­л­ған тех­но­ло­ги­я­лық жо­лақ­тар­дың үз­дік­сіз жұ­мыс ат­қа­руын қам­та­ма­сыз ету рет­те­у­ші, жөн­же­у­ші.
Құ­ры­лыс өнім­де­рі мен құ­ры­лым­да­ры­ның өн­ді­ру­де­гі бұй­ым­дар­ды жөн­де­у­ші
Құ­ры­лыс өнім­де­рі мен құ­ры­лым­да­ры­ның өн­ді­ру­де­гі бұй­ым­дар­ды жөн­де­у­ші
3-4

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
2-Қосымша
Камералар мен пештерді тиюші түсуріші операторы
1 Кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
8131 – Әй­нек, әй­нек бұй­ым­дар­ды және ке­ра­ми­ка­ны күй­ді­ру пеш­те­рі­нің опе­ра­тор­ла­ры
ҚР Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 Та­рау «Құ­ры­лыс ма­те­рал­дар­ды өн­ді­ру» (ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау 27 ақ­пан 2013 жы­лы № 81-ө-м. Бұй­ры­ғы.ҚР Әді­лет ми­ни­стр­лі­гін­де 7 на­урыз 2013 жы­лы № 8362 тір­кел­ген)
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
Ши­кі­зат, жа­нар­май жән қа­быр­ға­лық бұй­ым­дар­ды ти­ю­ші тү­сі­ру­ші (2-3 раз­ряд)
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
2
2
3
3
Кесте 2. Камералар мен пештерді тиюші түсуріші операторының еңбек жағдайына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл, га­з­ды­лық жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның жы­л­ғы 31 шіл­де­де­гі № 182-Ө бұй­ры­ғы­на сәй­кес 2007 Ті­зім­ге кі­ре­тін өн­ді­рі­стің, цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
ҚР ТЖМ бұй­ры­ғы 29.12.2008 ж. № 219 сәй­кес:
- кірі­спе нұс­қа­ма­лық – жұ­мысқа алу, бас­қа ма­ман­дық бой­ын­ша жұ­мысқа ауы­сты­ру;
- ке­зек­тен тыс – жұ­мыс тех­но­ло­ги­я­сы­ның өзге­руі, бас­қа жұ­мыс уча­сті­гіне ауы­сты­ру ке­зін­де, жұ­мысты қа­уіп­сіз орын­дау ере­же­сін бұз­ған­да – Мем­ле­кет­тік ин­спек­тор нме­се өн­ді­рі­стік қа­да­ға­лау тұл­ға­сы­ның та­ла­бы­мен.
- мер­зім­ді – жар­ты жыл­да бір рет.
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
Та­лап еті­ле­тін жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
2
Жал­пы ор­та­ша неме­се кә­сі­би-тех­ни­ка­лық бі­лім. Өн­ді­рі­сте кә­сі­би дай­ын­дық неме­се қыс­қа­мер­зім­ді кур­стар кә­сі­по­рын ба­за­сы­ның негі­зін­де, жұ­мыс орын­да оқу, нұс­қа­улық же­тек­ші­мен.
Тех­ни­ка­лық бі­лім­нің бел­гі­лен­ген бі­лік­ті­лік дең­гейі.
Жұ­мыс орын­да оқу ке­зе­ңі.
Нұс­қа­улық.
3
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
Кесте 3. Кептіруші қамералардағы және пештердегі тиеу және алу операторының еңбек функцияларын анықтаушы, кәсіби стандарттың бірліктер тізімі.
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның №
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның ата­уы (кә­сі­би стан­дарт­тың бір­лік­тер ті­зі­мі)
1
Қол­да­ны­ла­тын құ­рал­дар мен ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Ма­те­ри­ал­дар мен құ­рал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау, құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жою.
2
Кеп­ті­ру­ші қа­ме­ра­лар­да­ғы және пеш­тер­де­гі ти­еу және алу жұ­мыста­рын бас­қа­ру, рет­теу, ши­кі­затты ти­еу және алу құ­рал­да­ры мен ме­ха­низмде­рін жі­бе­ру және тоқ­та­ту, жы­лу­и­зо­ля­ци­я­лық құ­рал­дыр­ды олар­дың жан­ды­ру ке­зін­де­гі өнер­кі­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік­ті қам­та­ма­сыз ету. Ши­кі­заттың құ­нар­ла­у­шы құ­ры­л­ға және кеп­ті­ру­ші ба­ра­бан­дар­ға бір қа­лып­ты тү­су­ін бас­қа­ру және қамм­та­ма­сыз ету. Бұй­ым­дар­дың фа­сонн­ды са­лу және жан­ды­ру­шы ва­гон­ша­лар мен өзге де жан­ды­ру­ға ар­нал­ған құ­ры­л­ғы­лар­ды.
Жан­ды­ры­л­ған ши­кі­затты қою.
3
Құ­рал­дың жағ­дай­ын ба­қы­ла­у­шы тек­се­ру. Құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры мен ко­струк­ци­я­лар­дың, орын­дал­ған жұ­мыстар­дың са­па­сын ба­ға­лау.
4-Кесте. Кептіруші қамералардағы және пештердегі тиеу және алу операторымен орындалатын, КС бірліктерінің сипаттамасы.
Ең­бек функ­ция сы №
Ең­бек мәні
Ең­бек құ­рал­да­ры
Мін­дет­тер (ең­бек іс-әре­кет­те­рі)
1
Фор­ма­лы бұй­ым­дар, Кеп­ті­ру­ші қа­ме­ра­лар және күй­ді­ру­ші пеш­те­рі
күй­ді­ру­ші кеп­тір­гіш ва­го­нет­ка­лар, ар­ба­лар, ас­пап­тар
Ме­ха­ни­ка­лы және ав­то­мат­ты ите­ру­ші
1-1) Қол­да­ны­ла­тын құ­рал­дар мен ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Ма­те­ри­ал­дар, кө­те­ру­ші­лер, ите­ру­ші­лер мен құ­рал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау
1-2) Тех­но­ло­ги­я­лық про­цес­стің та­лап­та­ры­на сай тем­пе­ра­ту­ра­лы және гид­ров­ли­ка­лық ре­жи­де­гі пеш­тер мен кеп­ті­ру­ші ка­ме­ра­лар­ды бас­қа­ру.
1-3) Жаб­дық­тар­ды, ме­ха­низмдер­ді, ап­па­ра­ту­ра­лар­ды, ато­мат­ты тех­но­ло­ги­я­лық жо­лақ­та­ға про­фи­лак­ти­ка­лық қыз­мет көр­се­ту,
2
2-1) Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен пеш­тер­ді тию және тү­сі­ру 2-2) жөн­деу, іс­ке қо­су, ме­ха­низмдер­ді тоқ­та­ту
2-3) ши­кі­затты тию мен тү­сі­ру үшін бей­ім­де­лу бой­ын­ша жұ­мыстар­ды бас­қа­ру.
3
3-1) Бұй­ым­ға ти­іс­ті тию мен тү­сі­ру тек­се­рі­сі.
Бл­эн­дер­лер жағ­дай­ы­ның, кеп­тір­гіш ва­го­нет­ка­лар­дың және күй­ді­ру­ші ар­ба­лар­дың тек­се­рі­сі
3-2) Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­ның, күй­ді­ру­ші пе­ші­нің қақ­па­сы­ның жа­бы­луы­нын дұ­ры­стығ­ы­ның тек­се­рі­сі.
5-Кесте. СБШ 2-деңгейі кептіргіш камералар мен пештерді тиюші түсуріші операторың құзыреттеріне, іскерлігі, дағдылары және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1) -  1-3)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің тию және тү­сі­ру бой­ын­ша тех­но­ло­ги­я­лық опе­ра­ци­я­лар. Бұй­ым­дар­ды күй­ді­ру ар­ба­ла­ры­на отыр­ғы­зу­ды, қа­лып­тан­ған бұй­ым­дар­ды кеп­тір­гіш ар­ба­лар­ған неме­се ва­гон­ша­лар­ға тию тек­се­рі­сі.
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің, ме­ха­низмдер­дің жұ­мысын­да тех­но­ло­гия мен қа­ғи­да­ла­ры және ши­кі­затты тию және тү­сі­ру­ге бей­ім­де­лу.
Қа­рау ере­же­ле­рі, жаб­дық­тар мен ме­ха­низмдер­ді дай­ын­дау, кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің тем­пе­ра­ту­ра­лық ре­жим­де­рі­нің жөн­ге кел­ті­ру.
Ши­кі­зат са­па­сы­на қой­ы­ла­тын та­лап­тар.
2-1
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің тию және тү­сі­ру
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің тию және тү­сі­ру, бұй­ым­дар­ды күй­ді­ру ар­ба­ла­ры­на отыр­ғы­зу
3-1
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
бұй­ым­дар­дын тию және тү­сі­ру­дің дұ­ры­стығ­ы­ның тек­се­рі­сі
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің тию және тү­сі­ру, бұй­ым­дар­ды күй­ді­ру ар­ба­ла­ры­на отыр­ғы­зу
6 Кесте. СБШ 3-деңгейі кептіргіш камералар мен пештерді тиюші
түсуріші операторың құзыреттеріне, іскерлігі, дағдылары және
біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1) -  1-3)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті кеп­ті­ру са­па­сын және дер­бес­тік мін­дет­тер­ді анық­та­уын көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Қол­да­ны­ла­тын құ­рал­дар мен ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Ма­те­ри­ал­дар, кө­те­ру­ші­лер, ите­ру­ші­лер мен құ­рал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау
2-1) - 2-3)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Тех­но­ло­ги­я­лық про­цес­стің та­лап­та­ры­на сай тем­пе­ра­ту­ра­лы және гид­ров­ли­ка­лық ре­жи­де­гі пеш­тер мен кеп­ті­ру­ші ка­ме­ра­лар­ды бас­қа­ру.
Кеп­ті­ру­дің және күй­ді­ру үде­рі­сі­нің тех­но­ло­ги­я­сы.
Ма­те­ри­ал­дың ұр­ға­шы­лык­та­ры және күй­ді­ру­дің тем­пе­ра­ту­ра­лық ре­жи­мі.
3-1) -  3-2)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Кеп­тір­гіш ка­ме­ра­лар мен күй­ді­ру пеш­тер­дің тию және тү­сі­ру, кеп­ті­ру­ді тек­се­ру.
өң­ді­рі­л­ген бұй­ым­ның са­па­сы­на та­лап­тар.

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа 3-Қосымша
Шихталаушы
1-Кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
8131-ших­та­ла­у­шы
Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 Та­рау «Құ­ры­лыс ма­те­рал­дар­ды өн­ді­ру»
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
Ших­та­ла­у­шы (3-4 раз­ряд)
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
3
3-4
Кесте-2. Шихталаушының еңбек жағдайына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның жы­л­ғы 31 шіл­де­де­гі № 182-Ө бұй­ры­ғы­на сәй­кес 2007 Ті­зім­ге кі­ре­тін өн­ді­рі­стің, цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл, га­з­ды­лық жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
Та­лап еті­ле­тін жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
3
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
Таблица 3. Шихталаушының еңбек қызметін анықтайтын кәсіби стандарттың бірліктер тізімі
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның №
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның ата­уы (кә­сі­би стан­дарт­тың бір­лі­гі)
1
Қол­да­ны­ла­тын жаб­дық­тар мен ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру. Ма­те­ри­ал­дар мен жаб­дық­тар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау.
2
Пер­лит, вер­ми­ку­лит, до­ло­мит және өзге ма­те­ри­ал­дар­ды күй­ді­ру (күп бо­лып ке­бу) үшін әре­кет ету­ші ших­та­ны мөл­шер­леу және жа­сау. Жұ­мыс кесте­ге және күй­ді­ру тех­но­ло­ги­я­сы­на сәй­кес ших­та­ны пеш­ке са­лу. Ба­қы­ла­у­лы-өл­шеу және іс­ке қо­су ап­па­ра­ту­ра­ны қол­да­ну­мен са­лу ме­ха­низмде­рі­мен, пеш­те­рі­мен, мөл­шер­ле­уі­ші­мен, та­сы­мал­да­уы­штар­мен, скип­тар­мен бас­қа­ру. Ма­те­ри­ал­дар­дың бір қа­лып­ты ке­лу­ін қа­да­ға­лау.
3
Жа­быс­қан бал­шық­тан және үгін­ді, құм, ша­мот­тан ва­гон­ша­лар­ды та­за­лау. Ірі бал­шық та­ста­рын сын­ды­ру және олар­ды тор ар­қы­лы өт­кі­зу. Бал­шық­тан ар­тық заттар­ды шы­ға­ру.Жаб­дық­тың жай күй­ін ба­қы­лау тек­се­рі­сі. Кел­ген ма­те­ри­ал­дар мен ком­по­нент­тер­дің са­па­сы­на ба­ға бе­ру. Орын­дал­ған жұ­мыстар­дың са­па­сы­на тал­дау және ба­ға бе­ру.
4-Кесте. Шихталаушымен орындалатын кәсіби стандарттың бірліктер тізімі
Ең­бек функ­ци­я­сы
№
Ең­бек мәні
Ең­бек құ­рал­да­ры
Мін­дет­тер (ең­бек іс-әре­кет­те­рі)
1
Ма­те­ри­ал­дар (бал­шық, пер­лит, вер­ми­ку­лит, до­ло­мит, құм, бо­я­уы­штар және өзге де ком­по­нент­тер).
Тех­ни­ка­лық құ­жат­на­ма. Шой­ын бал­қыт­қы­штар, пеш­тер, ка­ме­ра­лар, скип­тер және өзге де жүк кө­тер­гіш ме­ха­низмдер бей­ім­де­лу және жаб­дық­тау.
Сле­сар­лық құ­рал­дар, бей­ім­де­лу.
1-1) Тех­ни­ка­лық құ­жат­на­ма­ның та­лап­та­ры зер­де­леу.
1-2) Әре­кет ету­ші ших­та­ны мөл­шер­леу және жа­сау
1-3) Жүк­те­у­ші қон­дыр­ғы­лар­ды дай­ын­дау
1-4) Шық­қан ақа­улық­тар­ды жою.
2
Ма­те­ри­ал­дар (бал­шық, пер­лит, вер­ми­ку­лит, до­ло­мит, құм, бо­я­уы­штар және өзге де ком­по­нент­тер).
Ме­ха­низмдер, құ­ры­л­ғы­лар, шой­ын бал­қыт­қы­штар­ға және пеш­тер­ге ших­та­лар­ды жүк­теу бой­ын­ша жаб­дық­тау.
Ин­ди­ка­ция және сиг­нал бе­ру жүй­е­сі.
2-1) Тех­но­ло­ги­я­лық кар­та­ға сәй­кес ших­та­лар­ды шой­ын бал­қыт­қы­штар­ға және пеш­тер­ге са­лу.
2-2) Жүк­те­у­ші құ­ры­л­ғы­лар­ды бас­қа­ру.
2-3) Ма­те­ри­ал­дар­дың бір қа­лып­ты ке­лу­ін қам­та­ма­сыз ету.
2-4) Мін­дет­тер­ді орын­да­ған кез­де қол астын­да­ғы­лар­дың жұ­мыста­ры­на ба­қы­лау және өзге­рі­стер ен­гі­зу
2-5) Бе­рі­л­ген құ­зі­рет ішін­де ше­шім қа­был­дау.
3
Дай­ын бұй­ым­дар және кон­струк­ци­я­ла р
Дай­ын бұй­ым­дар мен кон­струк­ци­я­лард ы алу ме­ха­низ­мі.
Ба­қы­ла­у­лы-өл­шеу құ­рал және сай­ман­да­ры.
3-1) Жа­быс­қан бал­шық­тан және үгін­ді, құм, ша­мот­тан ва­гон­ша­лар­ды та­за­лау. Ірі бал­шық та­ста­рын сын­ды­ру және олар­ды тор ар­қы­лы өт­кі­зу. Бал­шық­тан ар­тық заттар­ды шы­ға­ру.
3-2) Жа­сал­ған бұй­ым­дар­дың және кон­струк­ци­я­лар­дың са­па­сын тек­се­ру.
3-3) Орын­дал­ған жұ­мыстар­дың са­па­сы­на тал­дау, ба­ға бе­ру, қыз­мет­те өзгер­ту­лер.
5-Кесте. СБШ 2-деңгейі шихталаушының құзыретіне, іскерлігіне,
дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1)-1-3)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­лар­ды тү­сі­ну. Жаб­дық­тар­ды және ме­ха­низмдер­ді жұ­мысқа дай­ын­дау. Әре­кет ету­ші ших­та­лар­ды мөл­шер­леу және жа­сау.
Жаб­дық­тар­ды және ме­ха­низмдер­ді жұ­мысқа дай­ын­дау. Әре­кет ету­ші ших­та­лар­ды мөл­шер­леу және жа­сау ере­же­ле­рі.
2-1)-2-3)
Тех­но­ло­ги­я­лық кар­та­ға сәй­кес ших­та­лар­ды шой­ын бал­қыт­қы­штар­ға және пеш­тер­ге са­лу.
Пеш­тер, мөл­шер­ле­уіш, та­сы­мал­да­уы­штар, скип­тар­дың қон­дыр­ғы­сы,ба­қы­ла­у­лы-өл­шеу және іс­ке қо­су ап­па­ра­ту­ра­лар. Ших­та­лар­дың құ­ра­мы өнім­нің са­па­сы­на әсер етуі. Ших­та­лар­ды жа­сау құ­ра­мы­на және әді­сіне та­лап­тар.Ших­та­лар­ды шой­ын бал­қыт­қы­штар­ға және пеш­тер­ге са­лу тех­но­ло­ги­я­сы
3-1)-3-2)
Жа­быс­қан бал­шық­тан және үгін­ді, құм, ша­мот­тан ва­гон­ша­лар­ды та­за­лау. Ірі бал­шық та­ста­рын сын­ды­ру және олар­ды тор ар­қы­лы өт­кі­зу. Бал­шық­тан ар­тық заттар­ды шы­ға­ру.
Ва­гон­ша­лар­ды та­за­лау, ірі бал­шық та­ста­рын сын­ды­ру, бал­шық­тан ар­тық заттар­ды шы­ға­ру әдіс, құ­рал­да­ры.

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
4-Қосымша
Құрылыс материалдар, бұйымдар және констркцияларды қалыптаушы
1-Кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
8211 – Қа­лып­та­у­шы ма­ши­на­лар­дың ма­ши­ни­сті
ҚР Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 Та­рау «Құ­ры­лыс ма­те­рал­дар­ды өн­ді­ру»
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар, бұй­ым­дар және кон­стрк­ци­я­лар­ды қа­лып­та­у­шы (2-5 раз­ряд)
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
2
2
3
3-4
4
5
Кесте-2. Қалыптаушының еңбек жағдайына, біліміне және
тәжірибесіне қойылатын талаптар
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл га­з­ды­лық, жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның жы­л­ғы 31 шіл­де­де­гі № 182-Ө бұй­ры­ғы­на сәй­кес 2007 Ті­зім­ге кі­ре­тін өн­ді­рі­стің, цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
ҚР ТЖМ бұй­ры­ғы 29.12.2008 ж. № 219 сәй­кес:
- кірі­спе нұс­қа­ма­лық – жұ­мысқа алу, бас­қа ма­ман­дық бой­ын­ша жұ­мысқа ауы­сты­ру;
- ке­зек­тен тыс – жұ­мыс тех­но­ло­ги­я­сы­ның өзге­руі, бас­қа жұ­мыс уча­сті­гіне ауы­сты­ру ке­зін­де, жұ­мысты қа­уіп­сіз орын­дау ере­же­сін бұз­ған­да – Мем­ле­кет­тік ин­спек­тор нме­се өн­ді­рі­стік қа­да­ға­лау тұл­ға­сы­ның та­ла­бы­мен.
- мер­зім­ді – жар­ты жыл­да бір рет.
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
Та­лап еті­ле­тін жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
2
Жал­пы ор­та­ша неме­се кә­сі­би-тех­ни­ка­лық бі­лім. Өн­ді­рі­сте кә­сі­би дай­ын­дық неме­се қыс­қа­мер­зім­ді кур­стар кә­сі­по­рын ба­за­сы­ның негі­зін­де, жұ­мыс орын­да оқу, нұс­қа­улық же­тек­ші­мен.
Тех­ни­ка­лық бі­лім­нің бел­гі­лен­ген бі­лік­ті­лік дең­гейі.
Жұ­мыс орын­да оқу ке­зе­ңі.
Нұс­қа­улық.
3
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
4
Кә­сі­би және тех­ни­ка­лық бі­лім­нің жо­ға­ры дең­гей­лі­бі­лік­ті­лі­гі, прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се бі­лік­ті­лік дең­гейі жо­ғар­ғы тех­ни­ка­лық бі­лім және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
3-дең­гей­ін­де 1 жыл
3-кесте. Құрылыс материалдарын, бұйымдары мен құрылымдарын
қалыпқа құюшымен орындалатын еңбек функцияларын анықтаушы,кәсіби
стандарттың бірліктер тізімі
№ Ең­бек функ­ци­я­ла­ры
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның ата­уы (кә­сі­би стан­дарт­тың бір­лік­тер ті­зі­мі)
1
Қол­да­ны­ла­тын құ­рал­дар мен ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Ма­те­ри­ал­дар мен құ­рал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау, құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жою.
2
Қа­лып­тық құ­рал­ға қа­жет­ті кон­си­стен­ци­я­лы ши­кі­заттың бір қа­лып­ты тү­су­ін қамм­та­ма­сыз ету.
Өнер­к­ә­сіп­тік қа­уіп­сіз­дік та­лап­та­рын сақ­тай оты­рып құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­я­ла­ры­ның қа­лып­та­сты­ру.
3
Құ­рал­дың жағ­дай­ын ба­қы­ла­у­шы тек­се­ру. Құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры мен ко­струк­ци­я­лар­дың, орын­дал­ған жұ­мыстар­дың са­па­сын ба­ға­лау.
4-кесте.Қалыптаушымен орындалатын құрылыс материалдары,
бұйымдары мен конструкциялардың КС бірліктерінің сипаттамасы
Ең­бек функ­ци­я­сы №
Ең­бек затта­ры
Ең­бек жаб­дық­та­ры
Мін­дет­те­рі (ең­бек әре­кет­те­рі)
1
Те­мір бе­тон бұй­ым және кон­струк­ци­я­лар, ас­бе­со­це­мент­ті және ги­со­кар­тон­ды бұй­ым­дар
Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма. Нұс­қа­ма­лар, үл­гі­лер, электр өл­ше­гіш құ­рал­дар,
Та­сы­мал­да­ғыш жо­лақ­тар, қол сай­ман, мөл­шер өл­ше­гіш­тер,
прес­стей­тін және кес­кіш жаб­дық­тар, бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы, жү­кар­ба
1-1) Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма та­лап­та­рын үй­ре­ну.
1-2) Құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жою, ма­те­ри­ал­дар (це­мент, ар­ма­ту­ра, cу, қо­с­па­лар ) мен құ­рал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау.
1-3) Қол­да­ны­с­та­ғы құ­рал­дар мен ме­ха­н­из­дер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
2
2-1) Про­ект­те көр­се­ті­л­ген­дей жағ­дай­да фик­са­ци­я­лан­ған ар­ма­тур­лы кар­ка­сты қа­лып­қа са­лу; ке­піл бөл­шек­тер­ді, мон­таж­ды іл­мек­тер­ді, астар­лар­ды, кін­дік те­мір­лер­ді, ал­ды­на­ла кер­нел­ген ар­ма­ту­ра­ны қа­лып­қа са­лу.
2-2) Бе­тон­ды қо­с­па­мен қа­лып­ты тол­ты­ру; қа­лып­ты кел­ті­ру­ші құ­рал­ға қо­с­па­ның бір­кел­кі тү­су­ін қам­та­ма­сыз ету.
3
3-1) Қа­лып­тан­ған (ке­сі­л­ген) бұй­ым­дар­дың са­па­сын тек­се­ру. Құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­я­ла­ры­ның са­па­сын ба­ға­лау.
5-кесте. СБШ 2-деңгейі құрылыс материалдарының, бұйымдары мен конструкцияларының қалыптаушысының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1)
1-2)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­лар­ды тү­сі­ну. Жаб­дық­тар­ды және ме­ха­низмдер­ді жұ­мысқа дай­ын­дау. Әре­кет ету­ші қа­лып­тар­ды мөл­шер­леу және жа­сау.
Жаб­дық­тар­ды және ме­ха­низмдер­ді жұ­мысқа дай­ын­дау, құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жою.
6-Кесте. СБШ 3-деңгейі деңгейіқұрылыс материалдарының, бұйымдары мен конструкцияларының қалыптаушысының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
2-1)-2-2)
Же­ке жос­пар­ла­уды, мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі­бұй­ым­дар­дың қал­пын дай­ын­дау шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Күр­де­лі сыз­ба­лар­ды тү­сіне бі­лу. Қол­да­ны­с­та­ғы құ­рал­дардығ жағ­дай­ын те­се­ру.
Та­за­лау, сы­лау, қа­лып­тар­ды құ­ра­с­ты­ру жіне олар­ды дай­ын бо­лу дең­гей­іне бай­ла­ны­сты.
Құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­я­ла­ры­ның қа­лып­тау са­па­сын ба­ға­лау ере­же­ле­рін
7-Кесте. СБШ 4- деңгейі құрылыс материалдарының, бұйымдары мен конструкцияларының қалыптаушысының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар.
Мін­дет­тер­дің шиф­рі
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
3-1)-3-2)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша, ұй­ым­да­сты­ру­шы­лы қ және ба­қы­ла­у­шы­лық, ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гін сақ­тай оты­рып, құ­ры­лыс бұй­ым­да­рын қа­лып­та­уды жү­зе­ге асы­ру­да орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Күр­де­лі сыз­ба­лар­ды тү­сіне бі­лу.
Қа­лып­тау жұ­мыста­ры ба­ры­сын­да ти­іс­ті ма­ши­на­лар мен ме­ха­низмдер­ді бас­қа­ру.
Ба­ғы­ны­шты­лар­дың жұ­мысын қа­да­ға­лай оты­рып кор­рек­ци­я­лық жұ­мыстар жүр­гі­зу.
Ти­іс­ті өкі­лет­тік ше­гін­де ше­шім­дер­ді қа­был­дау.
Бас­қа­ру­дың, ұй­ым­да­сты­ру­дың, ба­қы­лау мен кор­рек­ци­я­лық әре­кет­те­рін­нің, құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры­ның және кон­струк­ци­я­ла­ры­ның қа­лып­та­удың тео­ре­ти­ка­лық незіз­де­рін. Бас­қа­ру­шы­лық және тех­ни­ка­лық ше­шім­дер­дің, кор­рек­ци­я­лық қызт­тің ере­же­ле­рін.

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
5-Қосымша
Отырғызушы
1-кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
8211 – Отыр­ғы­зу­шы.
ҚР Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 Та­рау «Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды өн­ді­ру»
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
Отыр­ғы­зу­шы (4-5 раз­ряд)
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
3
4
4
5
Кесте-2. Құрылыс материалдар, бұйымдар және конструкцияларды өндіру жабдықтарын отырғызушы жұмысының еңбек жағдайына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл га­з­ды­лық, жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның жы­л­ғы 31 шіл­де­де­гі № 182-Ө бұй­ры­ғы­на сәй­кес 2007 Ті­зім­ге кі­ре­тін өн­ді­рі­стің, цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
ҚР ТЖМ бұй­ры­ғы 29.12.2008 ж. № 219 сәй­кес:
- кірі­спе нұс­қа­ма­лық – жұ­мысқа алу, бас­қа ма­ман­дық бой­ын­ша жұ­мысқа ауы­сты­ру;
- ке­зек­тен тыс – жұ­мыс тех­но­ло­ги­я­сы­ның өзге­руі, бас­қа жұ­мыс уча­сті­гіне ауы­сты­ру ке­зін­де, жұ­мысты қа­уіп­сіз орын­дау ере­же­сін бұз­ған­да – Мем­ле­кет­тік ин­спек­тор нме­се өн­ді­рі­стік қа­да­ға­лау тұл­ға­сы­ның та­ла­бы­мен.
- мер­зім­ді – жар­ты жыл­да бір рет.
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
Та­лап еті­ле­тін жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
3
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
4
Кә­сі­би және тех­ни­ка­лық бі­лім­нің жо­ға­ры дең­гей­лі бі­лік­ті­лі­гі, прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се бі­лік­ті­лік дең­гейі жо­ғар­ғы тех­ни­ка­лық бі­лім және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
3-дең­гей­ін­де 1 жыл
3-Кесте.Құрылыс материалдар, бұйымдар және конструкцияларды өндіру жабдықтарын отырғызушының еңбек қызметін анықтайтын кәсіби стандарттың бірліктер тізімі
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның №
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның ата­уы (кә­сі­би стан­дарт­тың бір­лі­гі)
1
Қол­да­ны­с­та­ғы құ­рал­дар­дың және ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Құ­рал­дар мен ма­те­ри­ал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау.
Қыш қо­с­па­ны дай­ын­дау және пеш­тің сырт­қы қа­быр­ға­ла­рын сы­лау.Жүк­ті тарт­па кө­мей­лер­ді шы­ға­ру. Жі­ңіш­ке жо­лақ­ты ба­ғыт­та­ры­ның, ме­талл та­бақ­ша­лар мен дөң­ге­лек­тер­дің қай­та қа­ла­у­ға қа­ты­су.
2
Ши­кі­зат-кір­піш­ті, жа­бын­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, та­стар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­ды жан­ды­ру­шы пеш­тер­дің ка­ме­ра­сы­на отыр­ғы­зу. Ши­кі­заттың ақа­улық­та­рын жою. Тө­мен­гі қа­тар­ды ор­на­ту. Қа­лың ка­нал­дар­ды және аяқ­ша­лар­ды са­лу. Отын­ды құ­быр­лар­дың асты­на жел­тарт­қыш тор­лар­ды ор­на­ту. Жа­бынт­қы­шты отыр­ғы­зу үшін ши­кі­зат-кір­піш­тен жа­сал­ған тас­па­лы құ­рал. За­ман та­ла­бы­на сай кір­піш­ті жа­бынт­қы­шпен неиме­се су­сің­гіш құ­быр­лар­мен отыр­ғы­зу. Ва­гон­ша­лар­ды кел­ті­ру және ай­дау.
3
От­тық­ты ту­ра­лау және қал­дық­та­рын та­за­лау. Құ­рал­дар­ды ба­қы­ла­у­шы тек­се­ру.Құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жой­ып про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­дау. Ин­струк­ци­я­ға сәй­кес жұ­мыстың са­па­сын ба­ға­лау.
4-кесте. Отырғызушымен орындалатын КС бірліктерінің сипатамасы
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның №
Ең­бек құ­рал­да­ры
Ең­бек жаб­дық­та­ры
Мін­дет­тер (ең­бек әре­кет­те­рі)
1
Пеш­тер, ши­кі­зат-кір­піш, та­стар, жа­бынт­қыш, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар, су­сің­гіш тру­ба­лар, ауыр тарт­па кө­мей,жел­тарт­қыш тор.
Тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма. Нұс­қа­ма­лар, үл­гі­лер, электр өл­ше­гіш құ­рал­дар,
Та­сы­мал­да­ғыш жо­лақ­тар, қол сай­ман, мөл­шер өл­ше­гіш­тер,
прес­стей­тін және кес­кіш жаб­дық­тар, бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы, жү­кар­ба, виб­ро­штамп­тар, қа­лып­тық кон­вей­е­ры. ИҚЖ..
1-1) Ма­те­ри­ал­дар­ды жұ­мысқа дай­ын­дау,қыш қо­с­па­ны дай­ын­дау.
2
2-1) Ши­кі­зат-кір­піш­ті, жа­бын­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, та­стар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­ды жан­ды­ру­шы пеш­тер­дің ка­ме­ра­сы­на отыр­ғы­зу.
2-2) Ши­кі­зат-кір­піш­ті, жа­бын­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­дың ор­нын ауы­сты­ру
3
3-1) От­тық­ты ту­ра­лау және қал­дық­та­рын та­за­лау.
3-2)Құ­рал­дың жаң­дай­ын ба­қы­ла­у­шы тек­се­ру.
3-3)Құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жой­ып про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­дау.
5-Кесте. СБШ 3-деңгейі отырғызушының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
Мін­дет­тер­дің №
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1)
Құ­рал­дар­ды отыр­ғы­зу про­цес­сін­де­гі бас­шы­лық­пен, бел­гі­лі бір дә­ре­же­де­гі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті ес­ке­ре оты­рып және отыр­ғы­зу бой­ын­ша өнер­к­ә­сіп­тік про­цес­ске шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Қол­да­ны­с­та­ғы құ­рал­дар­дың және ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Қол­да­ны­с­та­ғы құ­рал­дар­дың және ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру, пеш­ті ши­кі­зат-кір­піш­ті, та­сты, отын­ды қа­был­дау үшін дай­ын­дау, тә­сіл­де­рі.
2-1)
Құ­рал­дар­ды отыр­ғы­зу про­цес­сін­де­гі бас­шы­лық­пен, бел­гі­лі бір дә­ре­же­де­гі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті ес­ке­ре оты­рып және отыр­ғы­зу бой­ын­ша өнер­к­ә­сіп­тік про­цес­ске шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Қол­да­ны­с­та­ғы құ­рал­дар­дың және ме­ха­низмдер­дің жағ­дай­ын тек­се­ру.
Ши­кі­зат-кір­піш­тің, та­сты, жа­бынт­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­ды дөң­ге­лек жа­ну­шы пеш­тер­ге отыр­ғы­зу­дың тех­но­ло­ги­я­сы.
Тө­мен­гі қа­тар­ды ор­на­ту, қа­лың ка­нал­дар­ды және аяқ­ша­лар­ды са­лу, отын­ды құ­быр­лар­дың асты­на жел­тарт­қыш тор­лар­ды ор­на­ту, тас­па­лы ши­кі­зат-кір­піш­тен жа­бынт­қы­шты ор­на­ту үшін жа­сал­ған құ­рал­ды, аға кер­ме­ні жа­са­удың тех­но­ло­ги­я­сы.
3-1)
Құ­рал­дар­ды отыр­ғы­зу про­цес­сін­де­гі бас­шы­лық­пен, бел­гі­лі бір дә­ре­же­де­гі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті ес­ке­ре оты­рып және отыр­ғы­зу бой­ын­ша өнер­к­ә­сіп­тік про­цес­ске шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет..
От­тық­ты ту­ра­лау және қал­дық­та­рын та­за­лау. Бос ва­гон­ша­ның ауы­спа­лы­лы­ғы.
От­тық­ты ту­ра­лау және қал­дық­та­рын та­за­ла­удың тех­ни­ка­сы. Құ­рал­дар­ды ба­қы­ла­у­шы тек­се­ру­дің әді­сте­рі.Құ­рал­дар­дың ақа­улық­та­рын жой­ып про­фи­лак­ти­ка­лық жұ­мыстар­ды орын­да­удың тә­сіл­де­рі.
6-Кесте. СБШ 4- деңгейі отырғызушының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар.
Мін­дет­терд ің шиф­рі
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
2-2)
Құ­рал­дар­ды отыр­ғы­зу про­цес­сін­де­гі бас­шы­лық­пен, бел­гі­лі бір дә­ре­же­де­гі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті ес­ке­ре оты­рып және отыр­ғы­зу бой­ын­ша өнер­к­ә­сіп­тік про­цес­ске шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет. Ең­бек қор­ғау­ла­ры, тех­ни­ка­лық қа­уіпт­сіз­ді­гін, өрт қа­уіп­сіз­ді­гі­нің та­лап­та­рын сақ­тау.
Ши­кі­зат-кір­піш­ті ң, та­сты, жа­бынт­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­ды отыр­ғы­зу­дың тех­ни­ка­лық ере­же­ле­ріне сәй­кес оры­нын ауы­сты­руы.
Ва­кон­ша­лар­ды ай­дап ке­лу және ай­дап ке­ту. Ва­гон­ша­лар­ды пеш­ке кір­гі­зу.
Мін­дет­тер­ді орын­дау ба­ры­сын­да ба­қы­лау және жұ­мысқа қа­жет­ті кор­рек­ци­я­ны ен­гі­зу. Өз өкі­лет­тік шең­бе­рін­де ше­шім­дер қа­был­дау.
Жан­ды­ру­шы пеш­тер­дің құ­ры­лы­мы және жұ­мыс іс­теу прин­ци­пі.
Ши­кі­зат-кір­піш­тің , та­сты, жа­бынт­қы­шты, ке­ра­ми­ка­лық бл­ок­тар­ды, су­сің­гіш құ­быр­лар­ды отыр­ғы­зу­дың әді­сте­рі.
Отыр­ғы­зу­дың пеш­ті өн­ді­ру­де­гі әсе­рі.
Ши­кі­заттың са­па­сы­на қой­ы­ла­тын та­лап­тар.
Мін­дет­тер­ді орын­дау ба­ры­сын­да ба­қы­лау және жұ­мысқа қа­жет­ті кор­рек­ци­я­ны ен­гі­зу­дің тео­ри­я­лык негіз­де­рі. Бас­қа­ру­шы­лық және тех­ни­ка­лық ше­шім­дер­ді қа­был­да­удың тә­сіл­де­рі.
3-2)
Орын­дал­ған жұ­мыстар­дың са­па­сын тек­се­ру мен ана­л­из­деу. Қыз­мет­ті кор­рек­ци­я­лау.
жі­ңіш­ке жол­дың, ауқым­дар­дың және ба­қыр па­рақ­тар­дың Әдіс-ай­ла­ла­ры

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
6-Қосымша
Құрылыс бұйымдары және кострукцияларды өндіру бойынша басқару құрылғысының операторы
1-Кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
8211 – қа­быр­ға­лы бұй­ы­мы­ның өн­ді­рі­сін­де тіз­бе­сан­дық­ша­ның опе­ра­то­ры.
ҚР Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 та­ра­у­лар: "це­мент­тің өн­ді­рі­сі"; " тас­кен­дір және ас­бе­сто­си­лит бұй­ым­дар­дың өн­ді­рі­сі"; "та­стың өң­де­уі және тас бұй­ым­дар­дың өн­ді­рі­сі"; "те­мір­құй­ма­тас және бе­тон­ды бұй­ым­дар­дың және кон­струк­ци­я­ның өн­ді­рі­сі"; қа­быр­ға және бай­ла­у­шы ма­те­ри­ал­дың өн­ді­рі­сі"
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
Құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры мен кон­струк­ци­я­ла­рын өн­ді­рі­сті бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­ның опе­ра­то­ры (3-6 раз­ряд)
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
3
3, 4
4
5, 6
Кесте-2. Басқару құрылғысының операторы еңбек жағдайына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл га­з­ды­лық, жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның жы­л­ғы 31 шіл­де­де­гі № 182-Ө бұй­ры­ғы­на сәй­кес 2007 Ті­зім­ге кі­ре­тін өн­ді­рі­стің, цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
ҚР ТЖМ бұй­ры­ғы 29.12.2008 ж. № 219 сәй­кес:
- кірі­спе нұс­қа­ма­лық – жұ­мысқа алу, бас­қа ма­ман­дық бой­ын­ша жұ­мысқа ауы­сты­ру;
- ке­зек­тен тыс – жұ­мыс тех­но­ло­ги­я­сы­ның өзге­руі, бас­қа жұ­мыс уча­сті­гіне ауы­сты­ру ке­зін­де, жұ­мысты қа­уіп­сіз орын­дау ере­же­сін бұз­ған­да – Мем­ле­кет­тік ин­спек­тор нме­се өн­ді­рі­стік қа­да­ға­лау тұл­ға­сы­ның та­ла­бы­мен.
- мер­зім­ді – жар­ты жыл­да бір рет.
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
2
Жал­пы ор­та­ша неме­се кә­сі­би-тех­ни­ка­лық бі­лім. Өн­ді­рі­сте кә­сі­би дай­ын­дық неме­се қыс­қа­мер­зім­ді кур­стар кә­сі­по­рын ба­за­сы­ның негі­зін­де, жұ­мыс орын­да оқу, нұс­қа­улық же­тек­ші­мен. Тех­ни­ка­лық бі­лім­нің бел­гі­лен­ген бі­лік­ті­лік дең­гейі.
Жұ­мыс орын­да оқу ке­зе­ңі.
Нұс­қа­улық.
3
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
4
Кә­сі­би және тех­ни­ка­лық бі­лім­нің жо­ға­ры дең­гей­лі­бі­лік­ті­лі­гі, прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се бі­лік­ті­лік дең­гейі жо­ғар­ғы тех­ни­ка­лық бі­лім және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
3-дең­гей­ін­де 1 жыл
3-Кесте. қабырғалы бұйымының өндірісінде тізбесандықшаның операторының еңбек қызметін анықтайтын кәсіби стандарттың бірліктер тізімі
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның №
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның ата­уы (кә­сі­би стан­дарт­тың бір­лі­гі)
1
Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы же­ке неме­се тех­но­ло­ги­я­лық сызық­тың екі бл­ок­тал­ған аг­ре­гат­та­ры­мен өн­ді­ріс­ке ірі қал­қа­ның па­не­лі­нің, гип­со­кар­тон па­рақ­тар­дың және сырт­тың гипс бұй­ым­да­ры­ның бас­қа­руы
2
Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы­мен үш және кө­бі­рек тех­но­ло­ги­я­лық сызық­тың бл­ок­тал­ған аг­ре­гат­та­ры­мен ба­са­ру.
3
Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы­мен отыр­гы­зу­шы ав­то­ма­ты жане оган бай­ла­ны­сты та­сы­мал жаб­дый­а­та­рын бас­ка­ру. Тек­се­ру.
4
Ди­стан­ци­я­лық бас­қар­ма ав­то­мат­тал­ған кон­вей­ер­лік сызық­тың бар­лық ке­ше­ні­нің жұ­мысы­мен, виб­ро­ежі­ре және ежі­ре Ста­но­ва­лар­дың кол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­де.
Кесте-4. Басқару құрылғысы операторымен орындалатын құрылыс материалдары, бұйымдары мен конструкциялардың КС бірліктерінің сипаттамасы.
Мін­детт ер­дің шиф­рі
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1
Гипс, үгін­ді­лер, су, бе­тон­ды қо­с­па, қа­лып­та­у­шы мас­са, кар­ка­стар және ке­піл­дік­тің бөл­шек­тер
Бас­қа­ру пуль­тын және тек­се­ру өл­шеу ас­пап­тың тіз­бе сан­дық­ша­сы­ның, ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы, кас­се­та­лық қон­дыр­ғы­лар, ав­то­мат­тал­ған бе­тон ара­ла­стыр­ғыш түй­ін­шек­тер, те­мір­құй­ма­тас өн­ді­рі­стің жабды­ғы
Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы же­ке неме­се тех­но­ло­ги­я­лық сызық­тың екі бл­ок­тал­ған аг­ре­гат­та­ры­мен өн­ді­ріс­ке ірі қал­қа­ның па­не­лі­нің, гип­со­кар­тон па­рақ­тар­дың және сырт­тың гипс бұй­ым­да­ры­ның бас­қа­руы
2
2-1) Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы­мен үш және кө­бі­рек тех­но­ло­ги­я­лық сызық­тың бл­ок­тал­ған аг­ре­гат­та­ры­мен бас­ка­ру.
2-3) Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы­мен отыр­гы­зу­шы ав­то­ма­ты жане оган бай­ла­ны­сты та­сы­мал жаб­дық­та­рын бас­ка­ру.
3
3-1) Бас­қа­ру құ­ры­л­ғы­сы­мен отыр­гы­зу­шы ав­то­ма­ты жане оган бай­ла­ны­сты та­сы­мал жаб­дық­та­рын бас­ка­ру.
3-3) Пульт­тен де­ген бас­қар­ма кас­се­та­лық қон­дыр­ғы­ның жұ­мысы­мен, ал да ав­то­мат­тал­ған бе­тон ара­ла­стыр­ғыш түй­ін­шек­тер­дің қо­с­па­ла­у­ы­штың со­ма­ның сый­ым­ды­лы­ғы­мен 2000 литр­ден аса кол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­де.
4
Ди­стан­ци­я­лық бас­қар­ма ав­то­мат­тал­ған кон­вей­ер­лік сызық­тың бар­лық ке­ше­ні­нің жұ­мысы­мен, виб­ро­ежі­ре және ежі­ре Ста­но­ва­лар­дың кол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­де.
5-Кесте. СБШ 2-деңгейі Басқару құрылғысы операторынын құзыреттеріне, іскерлігі, дағдылары және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Іс­ке­қо­су және күт- жаб­дық­тың тоқ­та­уы. Кон­вей­ер­дің жыл­дамды­ғы­ның рет­теу.
Бас­қар­ма­ның және ол­шем ас­пап­тың тіз­бе­сан­дық­ша­сы­ның құ­ры­лы­мы. Кон­струк­ция, жұ­мыстың және жаб­дық­тың қа­на­у­шы­лы­ғы­ның ере­же­сі­нің ре­жи­мін. Тіз­бек­ті­лік және тех­но­ло­ги­я­лық опе­ра­ци­я­ның орын­да­луы­ның уа­кы­тын. Бай­ла­ны­стың және сиг­на­ли­за­ци­я­ның жүй­е­сін.
2-1)
Ди­стан­ци­я­лық бас­қар­ма же­ке аг­ре­гат­тың және кон­вей­ер­лік және ағыл­ма­лы-аг­ре­гат­тық сызық­тың тех­но­ло­ги­я­лық жабды­ғы­ның то­бы­ның жұ­мысы­мен. Ав­то­мат­тал­ған бе­тон түй­ін­шек­тің ди­стан­ци­я­лық бас­қар­ма­сы қо­с­па­ла­у­ы­штың со­ма­ның сый­ым­ды­лы­ғы­ның 2000 литр­ге дей­ін кол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­де. Қа­да­ға­лау соң­мен жаб­дық­тың жұ­мысы­ның күй­і­мен және ол­шем ас­пап­тың көр­се­тім­де­рі­мен
Құ­ры­лым, әре­кет­тің ұста­ны­мы, жұ­мыстың және те­мір­құй­ма­тас өн­ді­рі­стің жабды­ғы­ның қа­на­у­шы­лы­ғы­ның ере­же­сі­нің ре­жи­мі. Бас­қар­ма­ның тіз­бе­сан­дық­ша­сы­ның құ­ры­лы­мы. Тіз­бек­ті­лік және тех­но­ло­ги­я­лық опе­ра­ци­я­ның орын­да­луы­ның уа­кы­ты.
2-2)
Іс­ке­қо­су және ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы­ның және оны­мен то­қу­лы та­сы­мал­дау құ­ры­лым­ның ток­та­уы. Ав­то­мат- отыр­гы­зу­шы­ның және сырт жабды­ғы­ның аг­ре­гат­тық түй­ін­ше­гі­нің жұ­мысы­ның тек­се­рі­сі. Қа­да­ға­лау соң түс- ке­ра­ми­ка бұй­ым­ның са­па­сын тек­се­ру.
ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы­ның, та­сы­мал­дай­тын құ­ры­лым­ның аг­ре­гат­тық түй­ін­ше­гі­нің құ­ры­лы­мы. Ке­ра­ми­ка бұй­ым­дар­дың са­па­сы­на де­ген көр­се­те­тін та­лап­тар;
Кесте-6. СБШ 2-деңгейі Басқару құрылғы операторың құзыреттеріне, іскерлігі, дағдылары және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
3-1)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті және бел­гі­лі бір дер­бес­тік дең­гей­ін көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы­ның, және сырт­тың те­ті­гі­нің жұ­мысын Қа­да­ға­лау. ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы­ның, жұ­мысы­ның аудар­ма­сы­ның жа­са- қол­ды бас­қар­ма­дан ав­то­мат­ты­ға ауда­ру. Бұй­ым­ның отыр­гы­зу тех­но­ло­ги­я­сы­ның бағ­дар­ла­ма­сы­ның өзге­рі­сі.
ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы­ның және тех­но­ло­ги­я­лық сызық­тың сырт­қы аг­ре­га­ты­ның құ­ры­лы­мы. ав­то­мат-отыр­гы­зу­шы­ның қа­на­у­шы­лы­ғы­ның жөн-жо­сық­та­ры қол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­дер­де. Бұй­ым­ның отыр­гы­зу тех­но­ло­ги­я­сы­ның бағ­дар­ла­ма­сы­ның өзге­рі­сі­нің жөн-жо­сық­та­ры.
3-2)
Гип­со­бетон­ға бір­кел­кі құ­юы­ның рет­теу. Кон­вей­ер­дің тас­па­сы­ның қоз­ға­лы­сы­ның жыл­дамды­ғы­ның рет­теу. Кі­ші­пей­іл бел­гі­нің бе­рі­сі іс­ке­қо­су және аяқ-ба­сы­ның тоқ­та­уы.
Құ­ры­лым және аяқ-ба­сы­ның те­ті­гі­нің жұ­мысы­ның ұста­ны­мы. Қа­лып қо­с­па­ның ре­цеп­ту­ра­сын және қо­с­па­ның ком­по­нент­те­рің, ке­піл­дік­тің бөл­шек­те­рі­нің көр­се­те­тін та­лап­тар­ға. Қа­лып мас­са­ның қақ­па­қыл­да­уы­ның мер­зім­де­рі ара тәу­ел­ді­лік от оның са­па­сы. Ірі гип­со­бе­тон па­нель­дер­дің өн­ді­ріс тех­но­ло­ги­я­сын және тех­ни­ка­лық шар­ттар­ды дай­ын па­нель­дер­ге. Па­нель­дің жы­лы­лы­ғың өң­де­уі­нің ре­жи­мі.
3-3)
Ди­стан­ци­я­лық бас­қар­ма кас­се­та­лық қон­дыр­ғы­ның жұ­мысы­мен, ал да ав­то­мат­тал­ған бе­тон түй­ін­шек­тер­дің қо­с­па­ла­у­ы­штың со­ма­ның сый­ым­ды­лы­ғы­мен 2000 литр­ден аса қол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­де.
4-1)
Ди­стан­ци­я­лық бас­қар­ма ав­то­мат­тал­ған кон­вей­ер­лік сызық­тың бар­лық ке­ше­ні­нің жұ­мысы­мен, виб­ро­про­кат және ежі­ре Ста­но­ва­лар­дың қол­ды және ав­то­мат­ты ре­жим­де.
Та­ғай­ын­ды тех­ни­ка­лық құ­жат­та­ма­ның құ­зыр­лы­ғы.
Құ­ры­лым, әре­кет­тің және те­мір­құй­ма­тас өн­ді­рі­стің жабды­ғы­ның қа­на­у­шы­лы­ғы­ның ере­же­сі­нің ұста­ны­мы.

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
7-Қосымша
Қабырға материалдарды өндірісінде алып - қалаушы
1-Кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
Қа­быр­ға ма­те­ри­ал­дар­ды өн­ді­рі­сін­де алып- қа­ла­у­шы
ҚР Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 Та­рау «Құ­ры­лыс ма­те­рал­дар­ды өн­ді­ру» (ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау 27 ақ­пан 2013 жы­лы № 81-ө-м. Бұй­ры­ғы.ҚР Әді­лет ми­ни­стр­лі­гін­де 7 на­урыз 2013 жы­лы № 8362 тір­кел­ген)
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
Ши­кі­зат, жа­нар­май жән қа­быр­ға­лық бұй­ым­дар­ды ти­ю­ші тү­сі­ру­ші
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
2
2
3
3-4
Кесте-2. Қабырға материалдарды өндірісінде алып- қалаушынын еңбек функцияларын анықтаушы, кәсіби стандарттың бірліктер тізімі.
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл, га­з­ды­лық жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
Та­лап еті­ле­тін жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі
2
Жал­пы ор­та­ша неме­се кә­сі­би-тех­ни­ка­лық бі­лім. Өн­ді­рі­сте кә­сі­би дай­ын­дық неме­се қыс­қа­мер­зім­ді кур­стар кә­сі­по­рын ба­за­сы­ның негі­зін­де, жұ­мыс орын­да оқу, нұс­қа­улық же­тек­ші­мен.
Тех­ни­ка­лық бі­лім­нің бел­гі­лен­ген бі­лік­ті­лік дең­гейі.
Жұ­мыс орын­да оқу ке­зе­ңі.
Нұс­қа­улық.
3
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
Кесте-3. Тұтқыр және қабырға материалдардың қалаушының жалға алушының кәсiби стандарттың бiрлiктерiн өндiрiсте еңбектiк функциясын анықтайтын тiзбе
Ең­бек функ­ци­я­сы №
Ең­бек­тiк функ­ци­я­ның аты (кәс­i­би стан­дарт­ты бiр­лi­гі)
1
Транс­пор­тер­ге ме­талл­дық та­бан­дық­та­рын ор­на­ла­сты­ру, қа­ла­у­ың ию.
2
Құ­ры­лыс бұй­ым­да­ры­ның қа­лып­та­суы­на ар­нал­ған жұ­мыстар­ды орын­да­лу.
Таблица-4. Тұтқыр және қабырға материалдардың қалаушының КС
бірліктерінің сипаттауы
Ең­бек функ­ци­я­сы №
Ең­бек мәні
Ең­бек құ­рал­да­ры
Мін­дет­тер (ең­бек іс-әре­кет­те­рі)
1
Шең­бер, жа­нуы­штар, ме­талл­дық та­бан­дық­тар­дын тақ­тай­ша­ла­ры, түтiк­тiң тас­кен­ді­рі
Транс­пор­тер және жаб­дық, ва­го­нет­ка, ро­та­ци­я­лық қы­рық­тық­тар
Транс­пор­тер­ге ме­талл­дық та­бан­дық­та­рын ор­на­ла­сты­ру, қа­ла­у­ың ию.
2
2-1) он­вей­ер ию ас­фальт плит­ка­ла­ры­ның алуы, щта­бель­ге қа­лау қа­лып­тау
2-2)Си­ли­кат кiр­пi­штiң ке­ра­ми­ка­лық ию кеп­тiрiл­ген ши­кi­затты, гип­стi тақ­та­ла­ры, жа­на­дан ка­лып­тал­ган бл­ок­тер­дiң ке­ра­ми­ка­лық ию, құр­ғат­қыш кер­ней тар­тқан, транс­пор­тер қол­ды тығ­ы­зда­ғыш ию ке­сетiн үстел, ке­ра­ми­ка та­ғы бас­қа бұй­ым­дар неме­се кiш­кене үстел ке­сі­л­ген қа­пас және кеп­тiр­гiш ва­го­нет­ка­лар, кон­вей­ер­дiң бесi­гi, транс­пор­тер­лер, стел­ла­ждар, қа­лау пнев­ма­ти­ка­лық ию­шы кө­ме­гi­мен.
2-3)Дым­ды тас­кен­дір ке­судiң ал­дын­да ро­та­ци­я­лық қай­шы­лар­ды және дым­ды па­рақ­тар­ды бе­рудiң транс­пор­терiн қыз­мет көр­се­ту кө­лем­дер­ге сыр­қа­нау.
2-4) Тас­кен­дір алу қа­лып­ты оқ­та­удан кер­ней тарт кi­шi­гiрiм кө­ме­гi­мен күй­ме.
5-Кесте. СБШ 2-деңгейі тұтқыр материалдардың өндiрiсіңде –
қалаушының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне
қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Дү­кен­ге тақ­тай­ша­ла­ры­ның ию шең­бер­лер, жа­нуы­шта­ры­ның қа­ла­уы, транс­пор­тер­ге неме­се тығ­ы­зда­ғы­штың кi­шi­гiрiм күй­месiн алу. Дiң­гек итер­ме­леу неме­се мүн­штiк. Ес­кер­тiл­ген сиг­нал­дар­ды бе­рудiң та­ғы бас­қа­лар­дың ию шең­бер­лер, жа­нуы­шта­ры­ның дұ­рыс iл­герiле­уiне ба­қы­лау.
Жаб­дық­тың қол­да­ну ере­же ию әре­кет ету қа­ғи­да­ты; та­бан­дық­тар­ды және шең­бер­лер, жа­нуы­штар, тақ­тай­ша­лар­дың қа­ла­у­ын алу және ере­же­сi; ес­кер­тiл­ген сиг­нал­дар­ды бе­рудiң ере­же­сi.
6-Кесте. СБШ 3-деңгейі тұтқыр материалдардың өндiрiсіңде – қалаушының құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
2-1)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет
Ас­фальт плит­ка­ла­ры­ның қай­та қүй­ы­луы үшiн үгiн­дiлер­дiң құм ию дай­ын­да­ма­сы. Та­сы­мал­да­ғыш тас­па­сы­на ма­сти­ка­ның шы­ға­руы ас­фальт ма­сти­ка және сал­қын­да­уы­на ба­қы­лау. Транс­пор­тер­дi қоз­ға­лыс жыл­дамды­ғы­ның рет­те­уi. Транс­пор­тер­дiң күй­iн тек­се­ру.
Транс­пор­тер­дiң июдiң ро­та­ци­я­лық қай­шы­ла­ры әре­кет ету қа­ғи­да­ты және құ­ры­л­ғы­сы. Сырт­қы пi­шiн­нiң ию сызық­тық өл­шем­дер­дi бөлiк­те өң­ді­рі­ле­тін бұй­ым­дар­ға (тех­ни­ка­лық шар­ттар ) стан­дарт­та­рын та­лап ете­ді. Па­рақ­тар­дың дым­ды тас­кен­дір ақа­удың бел­гiлерi. Жаб­дық­тың ти­е­тін бөлiк­терiнiң май­лау ере­же­сi. Ма­сти­ка­ның ию плит­ка­лар­дың қа­ла­у­ын түсi­ру ере­же­сi. Пi­шiн бой­ын­ша тақ­та көр­сетiлетiн та­лап­тар. Жа­бы­са­ты­на­тын плит­ка­лар­дың бөлi­нуiнiң тәс­iл­дерi. Жаб­дық­тың құ­ры­л­ғы­сы. Бұй­ым­дар­ды та­сы­мал­да­удың бас­қа жер­ге са­лу ию алу, қа­лау, ере­же. дай­ын бұй­ым­дар­ға кеп­тiрiл­ген көр­сетiлетiн та­лап­тар. Бұй­ым­дар­дың де­фор­ма­ци­я­сы­нан сак­та­лу тәс­iл­де­рі.
2-2)
Та­бан­дық­тар­да­ғы кiр­пi­штiң та­сы­мал­да­уы, ию кiр­пi­шпен та­бан­дық­та­рын қон­ды­ру. Ши­кi­заттың iрiк­те­уi. Тө­сем­дер­дi қон­ды­ру. Жаб­дық­ты тоқ­та­ту және жi­бе­ру, рет­теу. Бос ва­гон­ның ора­луы­ның ию, ва­го­нет­ка­ла­ры­ның та­сы­мал­да­уы. Қа­па­с­та көр­ме ала­ңы, да­яр өнiм­дi қа­ла­у­ға ар­ба­лар­дың ию ва­го­нет­ка­лар, қол ар­ба­ла­ры­ның жүк түсiруi неме­се та­бан­дық­қа түсiруi. Ва­го­нет­ка­лар­дың ию бос ар­ба­ла­ры­на ше­гi­ну.
2-3)
Қа­лау дым­ды па­рақ­тар­дың орам­да­рын­да жа­ба­ғы­ла­ну. За­қым­дан­ған па­рақ­тар­ды iрiк­теу. Өң­де­у­ге кеспе­л­тек­терiнiң ию за­қым­дан­ған па­рақ­та­рын жi­бе­ру. Транс­пор­тер­дiң июдiң ро­та­ци­я­лық қай­шы­ла­рын та­за­лау.
2-4)
Кран­ның тра­вер­сы­мен тір­ке­лудiң жане түтiк­ке өзек­терiн ен­гi­зу. Кон­вей­ер­ге жат­тық­ты­ру үшiн оны қа­лау түтiк жане та­сию элек­тро­кра­нын сүй­е­мел­деу. Түтiк­тен өзек­терiн шұң­қыр­лау. Ка­ландр­ға оқ­та­у­мен түтiк­тiң қон­ды­ру. Түтiк­тiң бiлiк­те­уi. Кон­вей­ер­ге жат­тық­ты­ру үшiн қа­лау бiлiк­теу и ка­ланд­ра­мен оқ­та­у­мен түтiк­тiң алуы кей­iн. Қа­лып­ты оқ­та­удың шұң­қыр­ла­уы.
Алу үшiн кi­шi­гiрiм күй­ме­лер­дi құ­ры­л­ғы кер­ней тар­тқан. Ка­ланд­ра құ­ры­л­ғы. Аман­дық­тың қам­та­ма­сыз етуiн ере­же дым­ды кер­ней тар­тқан.

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
8-Қосымша
Құрылыс материалдарының өндiрiсiнде жабдықтың жөндеушiсi
1 Кесте. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланысы
«Қыз­мет­тер сы­нып­та­уы­шы» 01-2005 Қа­зақ­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның мем­ле­кет­тік сы­нып­та­уы­шы
Ба­за­лық топ
құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­да­ры­ның өн­дiрiсiн­де жаб­дық­тың жөн­де­ушiсi
ҚР Жұ­мыс­шы­лар­дың жұ­мыста­ры мен кә­сіп­те­рі­нің бі­рың­ғай та­риф­тік-бі­лік­ті­лік анық­та­ма­лы­ғы (БТ­БА)
БТ­БА шы­ға­ры­лы­мы, бө­лі­мі
Шы­ға­ры­лым 40 Та­рау «Құ­ры­лыс ма­те­рал­дар­ды өн­ді­ру» (ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау 27 ақ­пан 2013 жы­лы № 81-ө-м. Бұй­ры­ғы.ҚР Әді­лет ми­ни­стр­лі­гін­де 7 на­урыз 2013 жы­лы № 8362 тір­кел­ген)
БТ­БА бой­ын­ша ма­ман­дық
құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­да­ры­ның өн­дiрiсiн­де жаб­дық­тың жөн­де­ушiсi (3-4 раз­ряд)
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
БТ­БА бой­ын­ша раз­ряд­тар
3
4
4
5-6
Кесте-2. құрылыс материалдарының өндiрiсiнде жабдықтың жөндеушiсiнің еңбек жағдайына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар
Кә­сі­бі бой­ын­ша бо­луы мүм­кін жұ­мыс ор­ны (кә­сі­по­рын­дар, ұй­ым­дар)
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­дар­ды, бұй­ым­дар­ды және кон­струк­ция өн­ді­ру бой­ын­ша кә­сі­по­рын
Зи­ян­ды және қа­уіп­ті ең­бек жағ­дайы
Жұ­мыс жо­ғар­лан­ған шуыл, га­з­ды­лық жағ­дай­ын­да бо­луы мүм­кін, ин­ди­ви­ду­ал­ды қор­ға­ныс жаб­дық­та­рын қол­да­ну­ға ие­ле­не­ді.
ҚР Ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау Ми­ни­стрі­нің мін­дет­те­рін ат­қа­ру­шы­ның жы­л­ғы 31 шіл­де­де­гі № 182-Ө бұй­ры­ғы­на сәй­кес 2007 Ті­зім­ге кі­ре­тін өн­ді­рі­стің, цех­тар­дың, кә­сіп­тер мен ла­у­а­зым­дар­дың, ауыр жұ­мыстар­дың, ең­бек жағ­дай­ла­ры зи­ян­ды (ерекше зи­ян­ды) және (неме­се) қа­уіп­ті жұ­мыстар­дың, жұ­мыс уа­қы­тың қы­сқар­ты­л­ған ұз­ақ­тығ­ын, жыл сай­ын­ғы ақы­лы қо­сым­ша ең­бек де­ма­лы­сын және ең­бек ақы­ла­ры­ның жо­ға­ры мөл­ше­рін бе­ру кі­ре­ді.
Жұ­мысқа рұқ­сат бе­ру­дің ерекше та­лап­та­ры
Өмір қа­уіп­сіз­ді­гі ин­струк­та­жын өту
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
Кә­сі­би бі­лім алу және оқы­ту дең­гейі
СБШ бі­лік­ті­лік дең­гейі
3
Жал­пы ор­та­ша неме­се кә­сі­би-тех­ни­ка­лық бі­лім. Өн­ді­рі­сте кә­сі­би дай­ын­дық неме­се қыс­қа­мер­зім­ді кур­стар кә­сі­по­рын ба­за­сы­ның негі­зін­де, жұ­мыс орын­да оқу, нұс­қа­улық же­тек­ші­мен.
Тех­ни­ка­лық бі­лім­нің бел­гі­лен­ген бі­лік­ті­лік дең­гейі.
2-дең­гей­ін­де 1 жыл
4
Тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім­нің бел­гі­лен­ген дең­гейі және прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сі неме­се прак­ти­ка­лық жұ­мыс тә­жі­ри­бе­сін­сіз тех­ни­ка­лық және кә­сі­би бі­лім
3-дең­гей­ін­де 1 жыл
Кесте-3. құрылыс материалдарының өндiрiсiнде жабдықтың жөндеушiсiнің еңбек функцияларын анықтаушы, кәсіби стандарттың бірліктер тізімі.
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның №
Ең­бек функ­ци­я­сы­ның ата­уы (кә­сі­би стан­дарт­тың бір­лік­тер ті­зі­мі)
1
Құ­ры­лыс ма­те­ри­ал­да­ры­ның өн­дiрiсiн­де жаб­дық­тың жөн­де­уi
Кесте-4. құрылыс материалдарының өндiрiсiнде жабдықтың жөндеушiсiмен орындалатын кәсіби стандарттың бірліктер тізімі
Ең­бек функ­ция сы №
Ең­бек мәні
Ең­бек құ­рал­да­ры
Мін­дет­тер (ең­бек іс-әре­кет­те­рі)
1
И аг­ре­гат­тар, со­рап­тар, цир­ку­ляр Ара­сы, бұр­ғы­лау ста­н­ок­терi бе­то­но­сме­си­тель­ные ста­н­ок­тер, ка­рьер­лер, құр­ға­ту, күй­дiрудiң цех­та­ры­ның көлiк жаб­дық­ты тех­но­ло­ги­я­лық, күш бе­ретiн июдiң гид­рав­ли­ка­лық тығ­ы­зда­ғы­шта­ры, iле­сетiн жаб­дық­ты ке­ра­ми­ка­лық кiр­пiш ию өн­дiрiстiң тех­но­ло­ги­я­лық сызық­та­ры, құ­ры­л­ғы та­сию түсi­ру ма­ши­на­ла­ры ав­то­мат­ты құ­быр ке­су­ші, муф­та ке­су­ші жар­ты­лай ав­то­мат­ты ию және бас­қа
Қо­рек­те­ну ию құ­рал­да­ры­мен ке­сетiн ас­пап, шы­ғыр­шық­тар, ап­па­ра­ту­ра ба­қы­лау-өл­шеу және бас­қа
1 - 1 ) ста­н­ок­тар­ды құ­быр ке­су­ші және жар­ты­лай ав­то­мат­ты құ­быр ке­су­ші, муфт ке­су­ші жөн­деу
1 - 2 ) өн­дiрiстiң тех­но­ло­гия ихы ию сы­ға­тын бұй­ым­дар­дың та­лап­та­ры­на гид­рав­ли­ка­лық тығ­ы­зда­ғы­штар­дың сығ­у­дың әр түр­лi тәр­тiп­терiне жөн­деу қа­рай.
1 - 3 ) ка­рьер­лер, құр­ға­ту, күй­дiрудiң цех­та­ры­ның көлiк жаб­дық­ты тех­но­ло­ги­я­лық, күш бе­ретiн ию тоқ­та­у­сыз жұ­мысын қам­та­ма­сыз ету, жөн­деу, рет­теу.
1 - 4 ) уа­ту құ­ры­л­ғы та­сию түсi­ру ма­ши­на­ла­ры­ның тоқ­та­у­сыз жұ­мысын қам­та­ма­сыз ету, жөн­деу - ап­па­рат­тар­дың ию аг­ре­гат­тар, мөл­шер құ­ры­л­ғы­ла­ры­ның бе­тон­ды рет­теу, ұн тар­ту июы, дай­ын­дау - ар­ма­ту­ра­лық жаб­дық.
1 - 5 ) со­рап­тар­ды тоқ­та­у­сыз жұ­мысты қам­та­ма­сыз ету, жөн­деу, цир­ку­ляр iштi, бас­қа ұқсас жаб­дық­ты және бұр­ғы­лау ста­н­ок­терi.
5-Кесте. СБШ 2-деңгейі құрылыс материалдарының өндiрiсiнде жабдықтың жөндеушінiң құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-1)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Ста­н­ок­тер­дi жөн­деу. Ста­н­ок­тер құ­быр ке­су­ші­ге шы­ғыр­шық­та­рын қон­дыр­ғы ке­сетiн ас­пап және ауы­сы­мы
тас­кен­дір өң­деу бой­ын­ша ста­н­ок­тер­дi құ­быр ке­су­ші­ге құ­ры­л­ғы жал­ға­стыр­ғы­штар­дың ию кер­ней тар­тқан
1-2)
Өн­дiрiстiң тех­но­ло­ги­я­сы ию сы­ға­тын бұй­ым­дар­дың та­лап­та­ры­на сол сығ­у­дың әр түр­лi тәр­тiп­терiне қу­ат­тың гид­рав­ли­ка­лық тығ­ы­зда­ғы­шта­рын жөн­деу 5000 ге дей­iн қа­рай ба­ра­ды.
жөн­де­удiң ере­же ию­дың гид­рав­ли­ка­лық тығ­ы­зда­ғы­шта­ры­ның сығ­у­дың әр түр­лi тәр­тiп­терiне құ­ры­л­ғы
1-3)
Тетiк­тер­дiң түй­iн­дерiнiң ию тоз­ған бөлiк­терiн ауы­сым. Май­да қо­сал­қы бөл­шек­тер­дi за­ме­на и жа­сау. Тетiк­тер­дi жұ­мыста кем­шiлiк­тер­дi жою. Тетiк­тер­дiң бiр бөлiк­терiнiң май­ла­уы. Жаб­дық­тың қа­был­да­у­ға және жөн­де­у­ге ара­ла­су жөн­де­уден кей­iн.
ас­пап­тың то­зуы­ның ық­ти­мал өл­шем­дерi; жаб­дық­тың жөн­деу тәс­iл­дерi және құ­ры­л­ғы­сы; тетiк­тер­дi бар­лық түй­iн­дер­дi құ­ра­с­ты­ру­дың бөл­шек­теу ию ере­же­сi; жаб­дық­тың жүй­есiн май­лау; өл­шеу ас­пап­ты қол­да­ны­ла­тын жұ­мыс ию құ­ры­л­ғы; құ­рал жаб­дық және сұл­ба тех­ни­ка­лық пай­да­ла­ну­ды ере­же, элек­три­че­ску­юi ба­қы­лау-өл­шеу; рет­тiң ию же­ке бөл­шек­терi қыз­мет мерзi­мi.
1-4)
Жұ­мыстың тәр­тiп рет­те­уi және тетiк­тер­дi жұ­мыстың ба­қы­ла­уы, Түй­iн­дер­дiң ию тоз­ған бөлiк­терiн ауы­сым и ал­дын-ала дай­ын­да­ма.
1-5)
Ор­нық­ты­ру және қон­дыр­ғы, керiлiс ста­н­ок­тер­дi тас ке­су­ші ра­ма­ға iштi.
6-Кесте. СБШ 4-деңгейі құрылыс материалдарының өндiрiсiнде жабдықтың жөндеушінiң құзыретіне, іскерлігіне, дағдыларына және біліміне қойылатын талаптар
№ мін­дет­тер­дің
Же­ке және кә­сі­би құ­зы­рет­тер
Бі­лік­те­рі мен дағ­ды­ла­ры
Бі­луі
1-2)
Мақ­сат­тар­ды іс­ке асы­ру ке­зін­де­гі шек­те­улі жа­у­ап­кер­ші­лік­ті көз­дей­тін, бас­шы­лық­пен нор­ма­лар­ды іс­ке асы­ру бой­ын­ша орын­да­у­шы­лық қыз­мет.
Өн­дiрiстiң тех­но­ло­ги­я­сы сы­ға­тын бұй­ым­дар­дың та­лап­та­ры­на сол сығ­у­дың әр түр­лi тәр­тiп­терiне ар­тық қу­ат­тың гид­рав­ли­ка­лық тығ­ы­зда­ғы­шта­рын жөн­деу 5000 10000­ге дей­iн қа­рай аса­ды. Жане тiр­кей­тiн бас­қа­ра­тын құ­рал­дар жөн­де­у­ге қа­ты­сты есеп­те­улер­дi орын­дау. Пай­да­ла­ну­ға өт­кi­зу ма­ши­на­лар­дың, тек­се­руі және бет ке­су­ші пнев­ма­ти­ка­лық жүй­е­лер­дiң гид­рав­ли­ка­лық ию­дын қа­лып­та­удың әр түр­лi тәр­тiп­терiне жөн­деу. Тех­но­ло­ги­я­лық үдерiстiң та­лап­та­ры­на қу­ат­тың гид­рав­ли­ка­лық тығ­ы­зда­ғы­шта­рын жөн­деу 10000 әр түр­лi жұ­мыс тәр­тiп­терiне ар­тық қа­рай.
Өң­деу ас­бе­сто­це­мент­ных үшiн ав­то­мат­ты ста­н­ок­тер­дi ап­па­ра­ту­ра­ның ию, гид­ро­си­стем әр түр­лi құ­рал­дар­ды жөн­де­удiң тәс­iл­дерi жал­ға­стыр­ғы­штар­дың ию кер­ней тар­тқан. Гид­роп­нев­мо­ав­то­ма­ти­ки тео­ри­я­лық негiз­дер. Гид­ро­си­сте­мах қол­да­ны­ла­тын жұ­мыс сұй­ық­тық­та­рын си­патта­ма. Гид­ро тео­ри­я­лық негiз­дер
1-3) –  1-5)
Тетiк­тер­дi жұ­мыстың ба­қы­ла­уы. Қо­рек­те­нудiң көз­дерi­мен ию құ­рал­да­ры­мен рет­те­летiн ап­па­ра­ту­ра­ның қо­су схе­ма­ла­ры­ның жөн­деу ию әдiстерiн зерт­те­ме ба­қы­лау-өл­шеу. Үдет­кi­ш­тер­дi ва­ку­ум­дық жүй­есiн жөн­деу. (бағ­дар­ла­ма ) тәр­тiп бер­ген жаб­дық­тың жұ­мысын қай­та өн­деу.
Ас­пап­тар­дың ию құ­рал­да­ры рет­те­удiң пай­да­ла­ну ию рет­теу, ере­же ба­қы­лау

«Құрылыс бұйымдары және
конструкция өндіру» бойынша
Кәсіби стандартқа
9-Қосымша
Келісім парақшасы
Ме­ке­ме­нің аты
Қа­зақ Рес­пуб­ли­ка­сы ең­бек және ха­лық­ты әле­умет­тік қор­ғау ми­ни­стр­лі­гі
Кәсіби стандарттың экспертизасы және тіркелуі
Осы КС тіркеуден өтті _______________________________________________
Кәсіби стандарттардың реестіріне енгізілген- тіркеу № _______________
Хат (хаттама) № ___________ Күні _______________