Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 9 қаңтардағы Экологиялық кодексінің 17-бабының 1-7) тармақшасына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

Казахстан Республикасы
Энергетика министрінің
2014 жылғы 25 қарашадағы
№ 145 бұйрығымен
бекітілген
Коммуналдық қалдықтардың түзілу және жинақталу нормаларын есептеудің үлгілік қағидалары

1. Осы коммуналдық қалдықтардың түзілу және жинақталу нормаларын есептеудің үлгілік қағидалары (бұдан әрі - Қағидалар) Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 9 қаңтардағы Экологиялық кодексінің 17-бабының 1-7) тармақшасына сәйкес әзірленді және коммуналдық қалдықтардың түзілу және жинақталу нормаларын есептеудің тәртібін анықтайды.

халқының саны 300 мың адамға дейінгі қалаларла учаскелер жайлылықтың әрбір түрі бойынша тұрғындардың жалпы санының 2%-ын;
халқының саны 300 - 500 мың адам болатын қалаларда учаскелер жайлылықтың әрбір түрі бойынша тұрғындардың жалпы санының 1%-ын;
халқының саны 500 мың адамнан асатын қалаларда - 0,5 %-ын қамти отырып тандалады (соның ішінде жайлы емес сектор бойынша кемінде 500 адам).

12. Егер бір учаскеде түзілген және жинақталған қалдықтардың жалпы көлемі арнайы техниканың (қоқыс тасығыштың) шанағын толтырған және басқа учаскелерден қоқысты тиеу мүмкін болмаған жағдайда, қалдықтардың массасын қоқыс тиелген және бос машиналарды автомобиль таразысында өлшеу жолымен анықтауға рұқсат етіледі.

17. Қалдықтардың жинақталуын анықтаған кезде бірдей сыйымдылықтағы стандартты контейнерлер пайдаланылады. Қалдықтарды барынша толық есепке алу және біркелкі емес түзілу мен жинақталу коэффициентін анықтау мақсатында қосымша контейнерлер орнату көзделеді, оларды орнату қажеттілігі мен олардың саны тандап алынған учаскелерді тексерген кезде нақтыланады.
Өлшеу басталғанға дейін бір тәулік бұрын барлық контейнерлер толық тазартылуға тиіс.

Коммуналдық қалдықтардың
түзілу және жинақталу нормаларын
есептеудің үлгілік қағидалары
1-қосымша
Тұрғын үй қоры мен тұрғын емес үй-жайлар объектілерінің түрлері
№
Ком­му­нал­дық қал­дық­тар жи­нақ­та­ла­тын объ­ек­ті­лер
Есеп­тік бір­лік
1
Жай­лы және жай­лы емес үй­лер
1 тұр­ғын
2
Жа­тақ­ха­на­лар, ин­тер­нат­тар, ба­ла­лар үй­ле­рі, қарт­тар үй­ле­рі және сол си­яқ­ты­лар
1 орын
3
Қо­нақ үй­лер, са­на­то­рий­лер, де­ма­лыс үй­ле­рі
1 орын
4
Ба­ла­бақ­ша­лар, бө­бек­жай­лар
1 орын
5
Ме­ке­ме­лер, ұй­ым­дар, офи­стер, кең­се­лер, жи­нақ банк­те­рі, бай­ла­ныс бө­лім­ше­ле­рі
1 қыз­мет­кер
6
Емханалар
1 келіп кету
7
Ауруханалар, өзге де емдеу-сауықтыру мекемелері
1 төсек-орын
8
Мек­теп­тер және өзге де оқу орын­да­ры
1 оқу­шы
9
Мейрамханалар, дәмханалар, қоғамдық тамақтану мекемелері
1 отыратын орын
10
Театрлар, кинотеатрлар, концерт залдары, түнгі клубтар, ойынханалар, ойын автоматтарының залы
1 отыратын орын
11
Мұ­ра­жай­лар, көр­ме­лер
Жал­пы ала­ңы 1 м2
12
Ста­ди­он­дар, спорт алаң­да­ры
Жо­ба бой­ын­ша 1 орын
13
Спорт, би және ой­ын зал­да­ры
Жал­пы ала­ңы 1 м2
14
Азық-түлік, өнеркәсіптік тауар дүкендері, супермаркеттер
сауда алаңы 1 м2
15
Машиналардан сату
сауда орнының 1 м2
16
17
Ба­зар­лар, са­уда па­ви­льон­да­ры, дүң­гір­шек­тер, сө­ре­лер
Са­уда ала­ңы 1 м2
18
Азық-тү­лік та­у­ар­ла­ры­ның кө­тер­ме ба­за­ла­ры, қой­ма­ла­ры
Жал­пы ала­ңы 1 м2
19
Өнер­к­ә­сіп­тік та­у­ар­лар­дың кө­тер­ме ба­за­ла­ры, қой­ма­ла­ры
Жал­пы ала­ңы 1 м2
20
Тұр­мыстық қыз­мет кор­се­ту үйі: ха­лық­қа қыз­мет көр­се­ту
Жал­пы ала­ңы 1 м2
21
Вок­зал­дар, ав­то­вок­зал­дар, әу­е­жай­лар
Жал­пы ала­ңы 1 м2
22
Жа­ға­жай­лар
Жал­пы ала­ңы 1 м2
23
Дә­рі­ха­на­лар
Са­уда ала­ңы 1 м2
24
Ав­то­тұ­рақ­тар, ав­то­мо­биль­ді жуу орын­да­ры, АЖС, га­раж­дар
1 ма­ши­на-орын
25
Ав­то­мо­биль ше­бер­ха­на­ла­ры
1 жұ­мыс­шы
26
Га­раж ко­опе­ра­тив­те­рі
1 га­раж­ға
27
Ша­шта­раз­дар, кос­ме­ти­ка­лық са­лон­дар
1 жұ­мыс ор­ны
28
Кір жу­а­тын орын­дар, хи­ми­я­лық та­за­лау орын­да­ры, тұр­мыстық тех­ни­ка­ны жөн­деу орын­да­ры, тігін ате­лье­сі
Жал­пы ала­ңы 1 м2
29
Зер­гер­лік, аяқ ки­ім­ді, са­ғат­тар­ды жөн­деу ше­бер­ха­на­ла­ры
Жал­пы ала­ңы 1 м2
30
Жөн­деу және қыз­мет көр­се­ту орын­да­ры (кі­лт­тер жа­сау және сол си­яқ­ты­лар.)
1 жұ­мыс ор­ны
31
Мон­ша­лар, сау­на­лар
Жал­пы ала­ңы 1 м2
32
Қа­ла­ның ау­ма­ғын­да жап­пай іс-ша­ра­лар ұй­ым­да­сты­ра­тын заң­ды ұй­ым­дар
1000 қа­ты­су­шы
33
Бау-бақ­ша ко­опе­ра­тив­те­рі
1 учас­ке

Коммуналдық қалдықтардың
түзілу және жинақталу нормаларын
есептеудің үлгілік қағидалары
2-қосымша
Нысан
Тұрғын үй қоры объектісінің коммуналдық паспорты
Қала ________________________________________________________________

оның ішінде
жасыл екпелер бар ___________________________________________________
жабыны қатты ________________________________________________________
оның ішінде жаяусоқпақтар ___________________________________________

8. Қайталама шикізатты бөлек жинау жүргізіле ме (қандай және қанша)
_____________________________________________________________________
Қолдары:
Т.А.Ә., лауазымы
Нысан
Тұрғын емес үй-жайлар объектілерінің коммуналдық паспорты
Қала

______________________________________________________________

ойын-сауық кәсіпорындары үшін (орын саны) ___________________________
қоғамдық тамақтану кәсіпорындары үшін (тағам түрі) __________________

Оның ішінде:
сауда алаңы _________________________________________________________
қоймалық және қосалқы алаң __________________________________________

Оның ішінде:
жасыл екпелер бар ___________________________________________________
жабын қатты _________________________________________________________

ме? (қандай және қанша) _____________________________________________
Қолдары:
Т.А.Ә., лауазымы

Коммуналдық қалдықтардың
түзілу және жинақталу нормаларын
есептеудің үлгілік қағидалары
3-қосымша
Формасы
Бастапқы жазба бланкісі
_____________
(күні)
___________________________________________________ объектісі бойынша
(атауы, мекенжайы)
Кон­тей­нер­дің р/с №
Жи­нал­ған қал­дық­тар қа­ба­ты­ның би­ік­ті­гі, һ, м
Кон­тей­нер негі­зі­нің ала­ңы, S, м2
Кон­тей­нер­де­гі қал­дық­тар­дың кө­ле­мі, h*S, м3
Қал­дық­тар ти­ел­ген кон­тей­нер­дің мас­са­сы (қо­қыс та­сығ­ыш), m3, кг
Бос кон­тей­нер­дің мас­са­сы (қо­қыс та­сығ­ыш), mп, кг
Кон­тей­нер­де­гі қал­дық­тар­дың мас­са­сы, m3 - mп
1
2
...
Тәу­лік ішін­де­гі жиы­ны
Vтәу
Мтәу

Коммуналдық қалдықтардың
түзілу және жинақталу нормаларын
есептеудің үлгілік қағидалары
4-қосымша
Нысан
Объектілердің топтары бойынша коммуналдық қалдықтардың түзілу мен жиналуының жиынтық айлық (маусымдық) ведомосі
20__жылғы ___ ___________бастап ____ _______________ дейін
Жайлылық типі ___________________________________________
Ап­та­ның күн­де­рі
Объ­ек­ті­нің ата­уы
Объ­ек­ті­нің қыз­мет тү­рі
Есеп­тік бір­лік­тің са­ны
Жи­нақ­тал­ған ком­му­нал­дық қал­дық­тар­дың кө­ле­мі/мас­са­сы
Ор­та­ша тығ­ы­зды­ғы, кг/м3
Бар­лы­ғы қай­та­лам а ши­кі­зат ірік­теп алын­ды (бө­лек жи­на­ған кез­де)
жал­пы
1 есеп­тік бір­лік­ке
кг
м3
кг
м3
кг
м3
Дүй­сен­бі
Сей­сен­бі
Сәр­сен­бі
Бей­сен­бі
Жұ­ма
Сен­бі
Жек­сен­бі
Тәу­лі­гіне ор­та­ша
Қолдары
Т.А.Ә., лауазымы

Коммуналдық қалдықтардың
түзілу және жинақталу нормаларын
есептеудің үлгілік қағидалары
5-қосымша
Нысан
Коммуналдық қалдықтардың түзілуі мен жинақталуының жиынтық жылдық ведомосі
Жайлылық типі ____________________________________________________
Объ­ект
Ай
Өл­ше­не­тін бір­лік­тің са­ны
Қал­дық­тар­дың жи­на­луы
Бір­тек­ті емес ко­эф­фи­ци­ент
Бө­лек жи­нау, кг
жал­пы
өл­ше­не­тін 1 бір­лік­ке
жал­пы
өл­ше­не­тін 1 бір­лік­ке
м3
кг
м3
кг
м3
кг
м3
кг
м3
кг
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
Барлығы
Тәулігіне орташа
Қолдары
Т.А.Ә., лауазымы

Коммуналдық қалдықтардың
түзілу және жинақталу нормаларын
есептеудің үлгілік қағидалары
6-қосымша
Коммуналдық қалдықтардың түзілу және жинақталу нормаларын есептеу

V конт=h*S
мұндағы һ - контейнердің түбінен бастап жинақталған коммуналдық қалдықтардың жоғарғы нүктесіне дейінгі биіктік, м;
S - контейнер түбінің алаңы, м2;

Vтәу=Vконт1+Vконт2+Vконт3...
мұндағы Vконт1 Vконт2, Vконт3 - контейнерлік алаңда орналасқан әрбір контейнер бойынша коммуналдық қалдықтардың түзілуі мен жинақталуының тәуліктік көлемі. Есептеу контейнерлік алаңда орналасқан контейнердің санына байланысты жүргізіледі;

mконт =m3- mп
мұндағы m3 - қалдықтар тиелген контейнердің массасы, кг;
mп - қалдықтардан бос контейнердің массасы, кг;

mтәу=mконт1+mконт2+mконт3...
мұндағы mконт1, mконт2, mконт3 - контейнерлік алаңда орналасқан әрбір контейнер бойынша коммуналдық қалдықтардың тәуліктік массасы. Есептеу контейнерлік алаңда орналасқан контейнерлердің санына байланысты жүргізіледі;

Өлшеу қызмет көрсету кестесіне сәйкес контейнерлік алаңнан қалдықтарды шығарғанға дейін тәуліктің бір мезгілінде жеті күн бойы (үзіліссіз) жүргізіледі.
Өлшеу жүргізу мерзімдері: қыста - желтоқсан/қаңтар; көктемде - сәуір/мамыр; жазда - маусым/шілде; күзде - қыркүйек/қазан.
Маусымдық кезең ішінде объектіде түзілген коммуналдық қалдықтардың көлемін анықтау (Vмаус, м3) мынадай формула бойынша жүргізіледі:
Vмаус=Vтәу1+ Vтәу2+....+ Vтәу7
мұндағы Vтәу1, Vтәу2 - белгілі бір маусымда әр тәулік ішінде объектіде пайда болған коммуналдық қалдықтардың көлемі;

mмаус=mтәу1+ mтәу2+...+ mтәу7
мұндағы mтәу1 mтәу2 - белгілі бір маусымда тәулік ішінде объектідегі коммуналдық қалдықтардың массасы;

көлемі бойынша (Vтм, м3):
Vтм = Vмаус/(nxa)
массасы бойынша (mтм, кг):
mтм = mмаус/(nxa)
мұндағы n - маусымдық кезең ішінде бақылау тәулігінің саны;
а - есептік бірліктің саны.

көлемі бойынша (Vтом, м3):
Vтом= (Vктм + Vктм + Vжтм +Vкү тм)/n
массасы бойынша (mтом, кг):
mтом= (mктм + mктм + mжтм +mкү тм)/n
мұндағы жоғарғы индекстер «қ», «к», «ж», «кү» - қыста - «қ», көктемде - «к», жазда - «ж», күзде «кү» - есептік бірлікте тиісінше қалдықтар пайда болуының тәуліктік орташа маусымдық нормативтерін білдіреді;
n - қалдықтар пайда болған маусымның саны (n=4).

көлемі бойынша (Vж, м3)
Vж= Vтож х nк
массасы бойынша (mж, кг):
mж= mтожX nк
мұндағы nк- жылдағы күннің саны.

qcp = m/V,
мұндағы m және V - есептік бірлікте тиісінше массасы мен көлемі бойынша коммуналдық қалдықтардың түзілуі мен жинақталуының жылдық немесе орташа маусымдық нормативтері;

көлемі бойынша:
Кбе = Vом/Vж
массасы бойынша:
Кбе = mом/mж

көлемі бойынша:
Кмбе = Vmaxтәу./Voм
мұндағы Vmax тәу. - маусымда объектідегі коммуналдық қалдықтардың түзілуі мен жинақталуының ең жоғарғы тәуліктік көлемі, м3
массасы бойынша:
kсн = mmaxтәу./moм
мұндағы mmax тәу. - маусымда объектідегі коммуналдық қалдықтардың түзілуі мен жинақталуының ең жоғарғы тәуліктік массасы, кг.

3. Нақты және есептік жылдық көлемді салыстыру үшін коммуналдық қалдықтардың пайда болуы мен жинақталуының есептік бірлікте белгіленген жылдық нормативтері есептік бірліктің санына көбейтіледі. Осылайша алынған коммуналдық қалдықтардың түзілуінің есептік жылдық көлемінің айырмасы олардың дәл сол объектіде бір жыл ішінде нақты жинақталуының бес пайызынан аспауға тиіс. Есепті және нақты деректерде бес пайыздан артық айырма болған жағдайда коммуналдық қалдықтардың түзілуінің сараланған нормативтері олар түзілетін негізгі объектілер бойынша талап етілген қателіктермен нәтижеге шыққанға дейін түзетіледі.