қауіпсіздігіне
(топыраққа) қойылатын
гигиеналық нормативтерді
бекіту туралы
«Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» 2009 жылғы 18 қыркүйектегі Қазақстан Республикасы Кодексінің 144-бабының 6-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

Қазақстан Республикасы
Ұлттық экономика министрінің
2015 жылғы 25 маусымдағы
№ 452
бұйрығымен бекітілген
Қоршаған ортаның қауіпсіздігіне(топыраққа) қойылатын гигиеналық нормативтер
Топырақтағы химиялық заттардың рұқсат етілген шекті шоғырлануы
(бұдан әрі – РШШ)
р/с
№
заттардың атауы
аяны (кларкты) ескере отырып топырақтың РШШ шамасы мк/кг
лимиттеуші көрсеткіш
1
2
3
4
жылжымалы нысаны
1
кобальт*(1)
5,0
жалпы санитариялық
2
фтор*(2)
2,8
транслокациялық
3
хром*(3)
6,0
жалпы санитариялық
суда еритін нысаны
4
фтор
10,0
транслокациялық
5
бенз(а)пирен
0,02
жалпы санитариялық
6
ксилолдар (орто-, мета-, пара)
0,3
транслокациялық
7
күшала
2,0
транслокациялық
8
ОФУ*(4)
3000,0
су және жалпы санитариялық
9
сынап
2,1
транслокациялық
10
қорғасын
32,0
жалпы санитариялық
11
қорғасын+сынап
20,0+1,0
транслокациялық
12
элементарлық
күкірт
160,0
жалпы санитариялық
күкіртсутек
0,4
ауа
күкірт қышқылы
160,0
жалпы санитариялық
13
стирол
0,1
ауа
14
формальдегид
7,0
-«-
15
хлорлы калий
560,0
су
Топырақты санитариялық-химиялық және радиологиялық көрсеткіштер бойынша бағалау
Р/с
№
қауіптілік
дәрежесі
ластану дәрежесі
химиялық заттардағы РШШ арту жиілігі
радиоактивті заттармен ластану көрсеткіші
1
2
3
4
5
1
қауіпсіз
таза
<1
табиғи деңгей
2
қауіпті
қатты ластанған
1-10
табиғи деңгейден 1,5 есе асып түседі
3
аса қауіпті
10-25
табиғи деңгейден 2 есе асып түседі
4
экологиялық зілзала
>25
табиғи деңгейден 3 есе асып түсуі
Топырақты микробиологиялық және паразитологиялық көрсеткіштер бойынша бағалау
р/с №
қауіпті лік дәре
жесі
ласта
ну дәре жесі
микробиологиялық және паразитологиялық көрсеткіштері
термо филдер топырағын өзін-өзі тазарту көрсеткіші
ко
ли титрі
ана эроб тар титрі (Cl.
perfringers)
1 кг топырақтағы гель минт
тер жұмыртқаларының саны
0,25 м2 учаске
дегі шыбын дардың қуыр шақтары мен дернәсілдерінің саны
хлебник овтың санитар иялық саны
1
2
3
4
5
6
7
8
9
1
қауіпсіз
таза
>1,0
>0,1
0
0
0,98-1,0
0,01-0,0002
2
салыс тырмалы қауіпсіз
аз лас тан ған
1,0-0,01
0,1-0,001
1-10
10-ға дейін
0,85-0,98
0,01-0,00002
3
қауіпті
орташа лас тан ған
0,01-0,001
0,001-0,0001
11-100
10-100
0,7-0,85
0,00002-0,00001
4
аса қауіпті
қатты лас тан ған
<0,001
<0,0001
>100
>100
<0,7
0,00001
Топырақтың физикалық тозу критерийлері, химиялық және биологиялық ластану көрсеткіштері
р/с
№
көрсеткіштер (шоғырлануы
мг/дм3-де)
параметрлері
салыстырмалы түрде қанағаттанарлық жағдай
экологиялық зілзала
төтенше экологиялық жағдай
1
2
3
4
5
негізгі көрсеткіштер
1
радиоактивті ластануы, Кu/км 2 :
цезий-137
40-тан астам
40-15
15-ке дейін
стронций-90
3-тен астам
3-1
1-ге дейін
плутоний (изотоптар сомасы)
0,1-ден астам
0,1-0,05
0,05-ке дейін
2
химиялық заттардың РШШ-сының асып түсуі:
қауіптіліктің 1-ші сыныбы, (бенз(а)пирен,
диоксиндерді қоса алғанда)
3 -тен артық
3-2
2-ге дейін
қауіптіліктің
2-ші сыныбы
10 -нан артық
10-5
5 -ке дейін
қауіптіліктің 3-ші сыныбы (мұнай және мұнай өнімдерін қоса алғанда)
25-тен артық
25-10
10-ға дейін