3 сәуірдегі № 115 бұйрығына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы
БҰЙЫРАМЫН:

1. «Жалпы білім беру ұйымдарына арналған жалпы білім беретін пәндердің, таңдау курстарының және факультативтердің үлгілік оқу бағдарламаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2013 жылғы 3 сәуірдегі № 115 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 8424 болып тіркелген, «Егемен Қазақстан» газетінің 2013 жылғы 12 маусымдағы № 146 (28085) санында жарияланған) мынадай өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін:
көрсетілген бұйрыққа 177-қосымша орыс тілінде жаңа редакцияда жазылсын, мемлекеттік тілдегі мәтіннің 1-38 тармақтары өзгермейді;
39-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«39. Оқу жүктемесінің бөлінуі:
1-кесте
Сынып
Апталық сағат саны
Жылдық сағат саны
1
2 сағат
66 сағат
2
3 сағат
102 сағат
3
3 сағат
102 сағат
4
4 сағат
136 сағат
»;
мынадай мазмұндағы 47-тармақпен толықтырылсын:
«47. Шет тілін игеру деңгейін бағалаудың жалпыеуропалық жүйесі бойынша А1, А2 деңгейлеріне жету үшін білім алушылар осы Үлгілік оқу бағдарламасының қосымшасына сәйкес оқу басылымдарында көрсетілген  лексикалық-грамматикалық минимумды игереді.»;
осы бұйрыққа 1-қосымшаға сәйкес Бастауыш білім беру деңгейінің
1-4-сыныптарына арналған «Қазақ тілі» пәні бойынша үлгілік оқу бағдарламасы (оқыту қазақ тілінде емес) қосымшамен толықтырылсын;
көрсетілген бұйрыққа 185-қосымшада:
39-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
«39. Оқу жүктемесінің бөлінуі:
1-кесте
Сынып
Апталық сағат саны
Жылдық сағат саны
1
1 сағат
33 сағат
2
1 сағат
34 сағат
3
1 сағат
34 сағат
4
1 сағат
34 сағат
»;
192, 193, 194, 195, 196, 197, 198, 199-қосымшалар осы бұйрыққа 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9-қосымшаларға сәйкес редакцияда жазылсын;
осы бұйрыққа 10, 11- қосымшаларға сәйкес 199-1, 199-2-қосымшалармен толықтырылсын;
көрсетілген бұйрыққа 200-қосымша осы бұйрыққа
12-қосымшаға сәйкес редакцияда жазылсын;
көрсетілген бұйрыққа 201-қосымшада:
12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
«12. Оқу пәнінің мазмұны 7 бөлімді қамтиды:
1) «Ғылым әлемі»;
2) «Ғалам. Жер. Адам»;
3) «Заттар және материалдар»;
4) «Тірі және өлі табиғаттағы үдерістер»;
5) «Энергия және қозғалыс»;
6) «Экология және тұрақты даму»;
7) «Әлемді өзгертетін жаңалықтар».
13. Оқу пәнінің базалық мазмұны. «Ғылым әлемі» бөлімі келесі бөлімшелерді қамтиды:
1) ғылымның рөлі;
2) зерттеу мәселесі;
3) зерттеуді жоспарлау;
4) деректерді жинау және жазу;
5) деректерді талдау;
6) қорытынды және талқылау.
14. «Ғалам. Жер. Адам» бөлімі мынадай бөлімшелерді қамтиды:
1) макро- және микроәлем;
2) жер туралы жалпы мағлұматтар. Жер планетасының пайда болуы Жердің құрылымы мен құрамы;
3) жер қабықтары және олардың құрамдас бөліктері;
4) жердегі тіршілік;
5) жер бетін бейнелеу тәсілдері;
6) материктер мен мұхиттар;
7) халық географиясы.
15. «Заттар және материалдар» бөлімі мынадай бөлімшелерді қамтиды:
1) заттардың құрылысы мен қасиеттері;
2) заттардың жіктелуі;
3) заттардың пайда болуы және заттарды алу.
16. «Тірі және өлі табиғаттағы үдерістер» бөлімі мынадай бөлімшелерді қамтиды:
1) өлі табиғаттағы үдерістер;
2) тірі табиғаттағы үдерістер.
17. «Энергия және қозғалыс» бөлімі келесі бөлімшелерді қамтиды:
1) энергия түрлері мен көздері;
2) қозғалыс.
18. «Экология және тұрақты даму» бөлімі мынадай бөлімшелерді қамтиды:
1) экожүйелер. Экожүйенің компоненттері;
2) тірі ағзалардың алуан түрлілігі;
3) табиғатты қорғау.
19. «Әлемді өзгертетін ашылулар» бөлімі келесі бөлімшелерді қамтиды:
1) әлемді өзгерткен жаңалықтар;
2) болашақ жаңалықтары.
3-тарау. Оқыту мақсаттарының жүйесі
20. Бағдарламада оқыту мақсаттарын кодтау арқылы ұсынылған. Кодтық белгіде бірінші сан сыныпты, екінші және үшінші сандар – бөлім мен бөлімшенің, төртінші сан – оқыту мақсатының реттік санын білдіреді.
Білім алушылар білуі тиіс:
Бөлімдер
Бөлімшелер
5-сынып
6-сынып
1. Ғылым әлемі
1.1 Ғылымның рөлі
5.1.1.1 ғылымның қызметтерін адам іс-әрекетінің түрі ретінде анықтау
6.1.1.1 жаратылыстану ғылымдарының зерттеу нысандарын атау
1.2 Зерттеу сұрағы
5.1.2.1 зерттеу сұрағы мен болжамды тұжырымдау
6.1.2.1 тәуелді, тәуелсіз және бақыланатын айнымалыларды анықтау
1.3 Зерттеуді жоспарлау
5.1.3.1 зерттеу жоспарын құрастыру;
5.1.3.2 зерттеу жүргізу кезін-дегі техника қауіпсіздігі ережелерін тұжырымдау
6.1.3.1 жоспар бойынша зерттеу жұмысын жүргізу;
6.1.3.2 қауіпсіз жұмыс жүргізудің жағдайларын анықтау
1.4 Деректерді жинау және жазу
5.1.4.1 нысандар параметрлерін өлшем бірліктермен анықтау;
5.1.4.2 бақылаулар мен өлшеу деректерін тіркеу
6.1.4.1 Халықаралық бірліктер жүйесінің өлшем бірліктерін пайдалану
1.5 Деректерді талдау
5.1.5.1 қайталанған өлшеулер кезіндегі арифметикалық орташа шаманы есептеу және тенденцияларын анықтау
6.1.5.1 алынған деректерді графикалық түрде көрсету
1.6 Қорытынды және талқылау
5.1.6.1 зерттеу сұрағы бойынша қорытынды тұжырымдау
6.1.6.1 алынған қорытындыларды түрлі формада көрсету
2. Ғалам. Жер. Адам
2.1 Макро- және микроәлем
5.2.1.1 макро- және микроәлем нысандарын ажырата білу және мысалдар келтіру
6.2.1.1 макро- және микроәлем нысандарының параметрлерін атау
2.2 Жер туралы жалпы мағлұматтар
5.2.2.1 Жер ғаламшарының пайда болуын түсіндіру;
5.2.2.2 Жердің құрылысы мен құрамын атау
6.2.2.1 Жер бетіндегі бақыланатын үдерістер мен құбылыстарды түсіндіру;
6.2.2.2 Жердің қасиеттерін түсіндіру
2.3 Жер қабықтары және олардың құрамдас бөліктері
5.2.3.1 Жер қабықтары және олардың құрамдас бөліктерін сипаттау
6.2.3.1 Жердің сыртқы қабықтарының өзара байланысын түсіндіру
2.4 Жердегі тіршілік
5.2.4.1 Жерде тіршіліктің пайда болуын сипаттау;
5.2.4.2 тіршілік ету үшін қажетті жағдайларын анықтау
6.2.4.1 Жердегі тіршіліктің пайда болуы туралы ғылыми болжамдарды салыстыру;
6.2.4.2 адамның Жердегі тіршілік етуінің қазіргі жағдайларын бағалау
2.5 Жер бетін бейнелеу тәсілдері
5.2.5.1 «жоспар» және «шартты белгілер» ұғымдарын түсіндіру;
5.2.5.2 шартты белгілерді қолданып, жергілікті жердің планын оқу;
5.2.5.3 бір тәсіл бойынша жергілікті жердің түсірілімін жасау;
5.2.5.4 рәсімдеу талаптарына сай жергілікті жердің қарапайым жоспарларын сызу
6.2.5.1 географиялық карталар мен шартты белгілерді жіктеу;
6.2.5.2 шартты белгілерді пайдаланып, географиялық карталарды оқу;
6.2.5.3 масштабты пайдаланып, арақашықтықты есептеу;
6.2.5.4 географиялық координаттарды анықтау;
6.2.5.5 - сағаттық белдеулер картасын пайдаланып, уақытты анықтау
2.6 Материктер мен мұхиттар
5.2.6.1 материктер мен дүние бөліктерін игеру және зерттеу тарихын сипаттау;
5.2.6.2 мұхиттарды зерттеу тарихын сипаттау
6.2.6.1 жоспар бойынша материктер мен олардың физикалық-географиялық аймақтарының табиғат ерекшеліктерін анықтау;
6.2.6.2 жоспар бойынша мұхиттар табиғатының ерекшеліктерін анықтау
2.7 Халық географиясы
5.2.7.1 дүниежүзі халқының нәсілдік құрамын және негізгі нәсілдер мен нәсіларалық топтардың таралу аймақтарын анықтау;
5.2.7.2 нәсілдік белгілердің қалыптасу факторларын анықтау;
5.2.7.3 нәсілдер теңдігін дәлелдеу
6.2.7.1 халықтың қоныстану заңдылықтарын анықтау;
6.2.7.2 халық тығыздығының көрсеткіштеріне баға беру;
6.2.7.3 дүниежүзіндегі халық тығыздығының жоғары және төмен аймақтарын анықтап, себептерін түсіндіру
3. Заттар және материалдар
3.1 Заттардың құрылысы мен қасиеттері
5.3.1.1 бөлшектердің сұйық және газдарға таралуын түсіндіру;
5.3.1.2 заттардың қатты, сұйық және газ күйіндегі құрылымын бөлшектер теориясына сәйкес түсіндіру;
5.3.1.3 заттардың қасиеттерін: тығыздығын, аққыштығын, жылу және электрөткізгіштігін, созылмалығын, иілімділігін сипаттау;
5.3.1.4 физикалық және химиялық құбылыстарды ажырату
6.3.1.1 атомдар мен молекулаларды, жай және күрделі заттарды ажырату;
6.3.1.2 атомның негізгі бөлшектерін және олардың орналасуын сипаттау;
6.3.1.3 заттардың қасиеттерін (балқу және қайнау температураларын) сипаттау
3.2 Заттардың жіктелуі
5.3.2.1 қоспалардан таза заттарды ажырату;
5.3.2.2 қоспалардың түрлерін сипаттау және бөлу әдістерін ұсыну;
5.3.2.3 құрамы белгілі ерітінді дайындау;
5.3.2.4 еріген заттың массалық үлесін анықтау;
5.3.2.5 заттардың ерігіштігі бойынша, металдар және бейметалдарға жіктеу
6.3.2.1 заттарды органикалық және бейорганикалық заттарға жіктеу;
6.3.2.2 тірі және өлі табиғаттағы қышқылдық, сілтілік және бейтарап орталарды ажырату және әмбебап индикатор көмегімен ортаны анықтау;
6.3.2.3 бейтараптану үдерісін түсіндіру
3.3 Заттардың түзілуі және алынуы
5.3.3.1 табиғатта түзілген және жасанды жолмен алынған заттарға мысалдар келтіру;
5.3.3.2 зертханалық жағдайда заттарды бөлінуін түсіндіру
6.3.3.1 табиғи және жасанды материалдардың артықшылықтары мен кемшіліктерін анықтау;
6.3.3.2 тұрмыстық химия өнімдерін қолдану саласын және оларды қауіпсіз қолдану ережелерін түсіндіру;
6.3.3.3 Қазақстандағы пайдалы қазбалардың кен орындарын және қолдану салаларын анықтау;
6.3.3.4 Қазақстандағы пайдалы қазбаларды өндеудің ірі орталықтарын атау және көрсету;
6.3.3.5 пайдалы қазбаларды өндіру мен өңдеудің қоршаған ортаға әсерін түсіндіру
4. Тірі және өлі табиғаттағы үдерістер
4.1 Өлі табиғаттағы үдерістер
5.4.1.1 өлі табиғатта болатын үдерістерді атау (табиғатта заттардың айналымы, тау түзілу, үгілу, климаттық үдерістер);
5.4.1.2 өлі табиғат-тағы болып жатқан үдерістердің себеп-салдарын түсіндіру
6.4.1.1 өлі табиғаттағы болып жатқан үдерістерді модельдеу (тау түзілу, үгілу, заттардың табиғаттағы айналымы);
6.4.1.2 табиғаттағы заттардың химиялық айналымын түсіндіру
4.2 Тірі табиғаттағы үдерістер
5.4.2.1 тірі ағзалардың ортақ қасиеттерін сипаттау;
5.4.2.2 тірі ағзалардың құрылымдық деңгейлерін сипаттау;
5.4.2.3 микроскоппен жұмыс істеу ережелерін қолдану;
5.4.2.4 уақытша микропрепарат дайындау;
5.4.2.5 фотосинтез үдерісін түсіндіру;
5.4.2.6 өсімдіктерде пигменттердің болуын зерттеу;
5.4.2.7 фотосинтездің жүруі үшін қажетті жағдайларды зерттеу
6.4.2.1 жасуша компоненттерін анықтау;
6.4.2.2 тірі ағзаларға тән үдерістерді түсіндіру;
6.4.2.3 ағзалардың қоректену типтерін ажырату;
6.4.2.4 толыққанды тамақтану рационын құру;
6.4.2.5 азық-түлік өнімдердегі органикалық заттардың болуын тестілеу;
6.4.2.6 ағзалардағы қоректік заттардың тасымалдануын модельдеу;
6.4.2.7 тыныс алғанда және тыныс шығарғандағы ауа құрамындағы айырмашылықты зерттеу;
6.4.2.8 ағзадағы бөлініп шығатын өнімдерді атау;
6.4.2.9 тірі ағзалардағы тітіркендіргіштерге жауап беру реакциясын зерттеу
5. Энергия және қозғалыс
5.1 Энергия түрлері мен көздері
5.5.1.1 энергия түрлерін ажырату;
5.5.1.2 температура мен жылу энергиясын ажырату;
5.5.1.3 термометрді пайдалана отырып температураны өлшеу;
5.5.1.4 ғимараттарда жылу оқшаулағышта-рын пайдаланудың практикалық әдістерін түсіндіру;
5.5.1.5 жылулық ұлғаюды сипаттау;
5.5.1.6 энергияның өзара айналымына мысалдар келтіру
6.5.1.1 энергия көздерін атау;
6.5.1.2 энергияны шығарумен және оның жұтылуымен байланысты үдерістерді атау және мысалдар келтіру;
6.5.1.3 электр энергиясының бірлігін атау;
6.5.1.4 электр энергиясының құнын есептеу;
6.5.1.5 энергияны алудың балама көздерін ұсыну
5.2 Қозғалыс
5.5.2.1 тірі және өлі табиғатта қозғалыстың маңыздылығына мысалдар келтіру және түсіндіру;
5.5.2.2 әртүрлі жануарлардың қаңқа түрлерінің ерекшелік-терін зерттеу;
5.5.2.3 денелер қозғалысының себебін анықтау
6.5.2.1 қозғалыстың салыстырмалылығына мысалдар келтіру және түсіндіру;
6.5.2.2 қатты денелер, сұйықтар мен газдардың қысымдарын айыра білу;
6.5.2.3 адам қаңқасының құрылысын сипаттау;
6.5.2.4 бұлшық еттің құрылысын сипаттау;
6.5.2.5 тірі ағзалар үшін қысымның мәніне мысалдар келтіру;
6.5.2.6 атмосфералық қысымды өлшеу және оның мәнін түсіндіру
6. Экология және тұрақты даму
6.1 Экожүйелер
5.6.1.1 экожүйенің құрамдас бөліктерін анықтау;
5.6.1.2 экожүйе түрлерін жіктеу;
5.6.1.3 экожүйеге экологиялық факторлардың ықпал етуін түсіндіру;
5.6.1.4 табиғи және жасанды экожүйелерді салыстыру
6.6.1.1 экожүйе құрамдас бөліктерінің өзара байланысын графикалық түрде көрсету және түсіндіру;
6.6.1.2 экожүйелердің ауысу себептерін түсіндіру;
6.6.1.3 экологиялық пирамидада энергия мен заттардың ауысуын түсіндіру;
6.2 Тірі ағзалардың сан алуандығы
5.6.2.1 ағзаларды тірі табиғат дүниесіне жіктеу;
5.6.2.2 біржасушалы және көпжасушалы ағзаларды сипаттау
6.6.2.1 өсімдіктер мен жануарлардың түрлерін анықтау үшін ағзалардың өзіндік ерекшеліктерін қолдану;
6.6.2.2 жергілікті экожүйелердегі тірі ағзалардың алуан түрлілігін зерттеу
6.3 Табиғатты қорғау
5.6.3.1 Қазақстан Республикасының экологиялық мәселелерін атау;
5.6.3.2 өз аймағының экологиялық мәселелерін зерттеу;
5.6.3.3 Қазақстан Республикасы Қызыл кітабының маңыздылығын анықтау
6.6.3.1 өз аймағындағы кейбір экологиялық мәселелердің себептерін талдау;
6.6.3.2 экологиялық мәселелерді шешу жолдарын ұсыну
7. Әлемді өзгертетін жаңалықтар
7.1
Әлемді өзгертетін жаңалықтар
5.7.1.1 әлемді өзгерткен ғылыми жаңалықтарға мысалдар келтіру
6.7.1.1 әлемді өзгерткен жаңалықтардың маңызын талқылау;
6.7.1.2 қазақстандық ғалымдардың жаратылыс-тану ғылымдарын дамытуда қосқан үлестерін талқылау
7.2
Болашақ жаңалықтары
5.7.1.2 болашақ ғылыми зерттеулер үшін идеялар ұсыну
6.7.1.3 ғылыми зерттеулер бағыттарының болашақта-ғы дамуына болжам жасау
21. Осы оқу бағдарламасы негізгі орта білім беру деңгейінің 5-6-сыныптарына арналған «Жаратылыстану» оқу пәні бойынша жаңартылған мазмұндағы үлгілік оқу бағдарламасының Ұзақ мерзімді жоспарына сәйкес іске асырылады.
22. Тоқсандағы бөлімдер және бөлімдер ішіндегі тақырыптар бойынша сағат сандарын бөлу мұғалімнің еркіне қалдырылады.»;
көрсетілген бұйрыққа 202, 203, 204, 205, 206, 207, 208, 210, 211, 212, 213, 214, 215, 216, 217, 218 қосымшалары осы бұйрыққа 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28 қосымшаларға сәйкес редакцияда жазылсын;
осы бұйрыққа 29, 30 қосымшаларына сәйкес 218-1, 218-2 қосымшаларымен толықтырылсын.

2) осы бұйрық мемлекеттік тіркелген күннен бастап күнтізбелік он күн ішінде оның көшірмесін қағаз және электронды түрде қазақ және орыс тілдерінде «Республикалық құқықтық ақпарат орталығы» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнына ресми жариялау және Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің эталондық бақылау банкіне енгізу үшін жолдауды;

5) осы бұйрық мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің Заң қызметі және халықаралық ынтымақтастық департаментіне осы тармақтың 1), 2), 3) және 4) тармақшаларында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді ұсынуды қамтамасыз етсін.

1 қыркүйектен бастап пайда болған қатынастарға қолданылады, 6, 8-сыныптары үшін 2018 жылғы 1 қыркүйектен бастап, 9 (10)-сыныптары үшін 2019 жылғы
1 қыркүйектен бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға тиіс.

Қазақстан Республикасы
Білім және ғылым министрі
міндетін атқарушысының
2017 жылғы 25 қазандағы
№ 545 бұйрығына 1-қосымша
Бастауыш білім беру деңгейінің
1-4-сыныптарына арналған
«Қазақ тілі» оқу пәні (оқыту
қазақ тілінде емес) бойынша
үлгілік оқу бағдарламасына
қосымша
1-4-сыныптарына арналған лексикалық-грамматикалық минимум
1-сынып:
Өзім ту­ра­лы – 17 сөз
№
№
Лек­си­ка­лық ми­ни­мум (ак­тив)
CT
Аб­со­лют­ті жи­і­лік
Грам­ма­ти­ка­лық ми­ни­мум
1
1
жоқ
мд
16115
Өр­нек:
Бұл кім?
Бұл – оқу­шы.
Бұл – Гү­лім.
Бұл не?
Бұл – ой­ын­шық.
... – кім?
... – оқу­шы.
Кім­нің аты?
Ме­нің атым.
Се­нің атың.
Се­нің атың кім?
Ме­нің атым– ... .
Ме­нің жа­сым ал­ты­да.
Ме­нің кі­та­бым бар.
Көп­тік ма­ғы­на:
Кі­тап­тар
Қа­лам­дар
Кім­дер?
Шақ­тық ма­ғы­на (осы іс-әре­кет):
Мен отыр­мын.
Сен отыр­сың.
2
2
бар
мд
13032
3
3
жас
зт
3142
4
4
ат
зт
7955
5
5
кім?
ес
6799
6
6
ой­ын­шық
зт
238
7
7
бұл
ес
32850
8
8
мен
ес
12260
9
9
не?
ес
1482
10
10
неше?
ес
1766
11
11
же­ті
ет
1832
12
12
оқу­шы
зт
7370
13
13
отыр
ет
22038
14
14
сен
ес
15345
15
15
ол
ес
62796
16
16
кі­тап
зт
4405
17
17
қа­лам
зт
3586
Ме­нің мек­те­бім – 17 сөз
18
1
қыр­күй­ек
ет
468
Өр­нек:
Бұл кі­тап па?
Иә, бұл – кі­тап.
Қан­дай?
Қы­зыл қа­лам.
Қа­ра қа­рын­даш.
Ақ сө­мке.
Бұй­ы­ру ма­ғы­на­сы:
Сен сал.
Сен оқы.
Сен жаз.
Бү­гін оқы.
Бү­гін жаз.
Нешін­ші?
Бі­рін­ші сы­нып
Бі­рін­ші са­бақ
Бі­рін­ші қыр­күй­ек
Бі­рін­ші күн...
19
2
жаз
ет
3676
20
3
ақ
сн
1201
21
4
қа­ра
сн
4765
22
5
қы­зыл
сн
2112
23
6
мек­теп
зт
7586
24
7
оқы
ет
11511
25
8
бү­гін
үс
5350
26
9
күн
зт
18245
27
10
сал
ет
4983
28
11
бі­рін­ші
са
7289
29
12
сы­нып
зт
2380
30
13
бер
ет
40295
31
14
ал
ет
43359
32
15
тақ­та
зт
653
33
16
тың­да
ет
25
34
17
са­бақ
зт
5562
Ме­нің от­ба­сым және до­ста­рым – 12 сөз
35
1
аға
зт
3389
Кім­нің от­ба­сы?
Ме­нің от­ба­сым.
Кім­нің до­сы?
Ме­нің­до­сым.
Се­нің до­сың.
Кім­ні­ңа­у­ла­сы?
Ме­ні­ңа­у­лам.
Се­нің аулаң.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Ағам­ды жақ­сы кө­ре­мін.
36
2
ана
зт
4671
37
3
дос
зт
3312
38
4
әп­ке
зт
853
39
5
әже
зт
3091
40
6
іні
зт
800
41
7
қа­рын­дас
зт
527
42
8
әке
зт
5583
43
9
от­ба­сы
зт
8643
44
10
ата
зт
2501
45
11
сің­лі
зт
205
46
12
жақ­сы/көр
ет
8118/13790
Қор­ша­ған әлем – 14 сөз
47
1
ағаш
зт
2439
Өр­нек:
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Күн жы­лы.
Бұл не?
Бұл – қо­ян.
Бұл – ағаш.
(Шақ­тық ма­ғы­на)
нақ осы іс-әре­кет:
Мен жүр­мін.
Сен жүр­сің.
Сіз жүр­сіз.
Ол жүр.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Мен ой­най­мын.
Ме­на­у­ла­да ой­най­мын.
Мен­кө­ше­де ой­най­мын.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Мен көр­дім.
Мен қас­қыр­ды көр­дім.
Та­уды көр­дім.
48
2
аула
зт
281
49
3
бар
ет
16156
50
4
ой­на
ет
2295
51
5
жүр
ет
16849
52
6
жы­лы
сн
5260
53
7
қар
зт
1528
54
8
қас­қыр
зт
1065
55
9
үй
зт
11948
56
10
қо­ян
зт
923
57
11
көр
ет
13790
58
12
суық
сн
769
59
13
тау
зт
4647
60
14
кө­ше
зт
3965
Са­я­хат - 16 сөз
61
1
әу­е­жай
зт
213
Ды­быст­ар­ды­үй­ре­ней­ік!
Ә, І, Ө, Қ, Ғ
кө­лік [кө­лүк]
әу­е­жай, іні, кө­лік, қа­ла, аға.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Мен де­мал­дым.
Сен де­мал­дың.
Сіз де­мал­ды­ңыз.
Ол де­мал­ды.
Неге?
Кө­лік­ке мін­ді.
Ол ұш­ақ­қа отыр­ды.
Мә­ши­не­ге отыр­ды.
Немен?
Кө­лік­пен бар­дым.
Ұшақ­пен бар­дым.
Қай­да?
Әу­е­жай­ға бар­дым.
Са­я­хат­қа шық­тым.
62
2
ауыл
зт
6069
63
3
ұна
ет
1935
64
4
де­мал
ет
562
65
5
де­ма­лыс
зт
1349
66
6
ер­тең
үс
1228
67
7
жиыр­ма
са
1024
68
8
жол
зт
11756
69
9
ке­ше
үс
733
70
10
кө­лік
зт
1415
71
11
са­я­хат
зт
404
72
12
қа­ла
зт
10871
73
13
мін
ет
1354
74
14
шық
ет
12374
75
15
теп
ет
699
76
16
ұшақ
зт
450
Салт-дәс­түр және ауыз әде­би­е­ті – 16 сөз
77
1
айт
ет
23421
Ды­быст­ар­ды үй­ре­ней­ік!
Ұ, Ү, Ң, һ
үй­рен [үй­рөн]
үй­рен, ме­нің, Гауһар
Қа­лай?
Сен жыл­дам жүр.
Бұй­ы­ру ма­ғы­на­сы:
Дұ­рыс айт.
Жыл­дам жүр.
Дом­бы­ра тарт.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Мен ай­та­мын.
Дом­бы­ра тар­та­мын.
78
2
біл
ет
165
79
3
дом­бы­ра
зт
810
80
4
дұ­рыс
сн
4443
81
5
ер­те­гі
зт
1549
82
6
жат­та
ет
557
83
7
жыл­дам
үс
654
84
8
ша­шу
зт
99
85
9
қы­зық
сн
379
86
10
ме­ре­ке
зт
1432
87
11
жұм­бақ
зт
1156
88
12
сәлем­дес
ет
164
89
13
сіз
ес
6119
90
14
сый­ла
ет
1170
91
15
тарт
ет
6839
92
16
тұр
ет
28643
Та­ғам мен су­сын – 14 сөз
93
1
сүт
зт
1218
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Сіз сор­па іш­ті­ңіз.
Ол ал­мұрт же­ді.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Мен ал­мұрт жей­мін.
Сен бот­қа жей­сің.
Немен?
Қа­сық­пен жей­мін.
Мен бал­мұз­дақ­ты қа­сық­пен жей­мін.
Сен сор­па­ны қа­сық­пен іш.
Бұй­ы­ру ма­ғы­на­сы:
Сүт іш.
Та­мақ іш.
Бал­мұз­дақ же.
Нан же.
94
2
ал­мұрт
зт
108
95
3
нан
зт
697
96
4
бот­қа
зт
85
97
5
же
ет
2063
98
6
іш
ет
2242
99
7
қа­сық
зт
165
100
8
қи­яр
зт
94
101
9
пі­сір
ет
576
102
10
сор­па
зт
190
103
11
та­мақ
зт
2062
104
12
тәт­ті
сн
369
105
13
бал­мұз­дақ
зт
233
106
14
шы­рын
зт
260
Тәні са­удың – жа­ны сау – 14 сөз
107
1
мұ­рын
зт
528
Мен­шік­тік ма­ғы­на:
Ме­нің қо­лым.
Ме­нің оң қо­лым.
Се­нің қо­лың.
Се­нің сол қо­лың.
Бұй­ы­ру ма­ғы­на­сы:
Сен та­за­ла.
Сен жу.
Нені?
Үй­ді та­за­ла.
Қо­лың­ды жу.
Ті­сің­ді жу.
Мә­лік қо­лын жу­ды.
Мә­лік қо­лын, ая­ғын жу­ды.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Мен та­за­лай­мын.
Сен та­за­лай­сың.
Сіз жуа­сыз.
Ол жу­а­ды.
108
2
аяқ
зт
3242
109
3
бас
зт
10983
110
4
көз
зт
12837
111
5
тазала
ет
381
112
6
ауыз
зт
3734
113
7
жу
ет
676
114
8
құлақ
зт
2432
115
9
шаш
зт
825
116
10
қол
зт
11526
117
11
оң
сн
1240
118
12
сол
сн
215
119
13
су
зт
7800
120
14
тіс
зт
790
2-сынып:
№
№
Лек­си­ка (ак­тив)
CT
Аб­со­лют­ті жи­і­лік
Грам­ма­ти­ка­лық ми­ни­мум
Өзім ту­ра­лы – 24 сөз
1
1
ән
зт
3544
Мен­шік­тік ма­ғы­на:
Ме­нің бөл­мем.
Ме­нің бөл­мем жа­рық.
Ме­нің іс­ім
Ме­нің сүй­ік­ті іс­ім.
Қан­дай?
Тәр­тіп­ті ба­ла.
Та­за бөл­ме.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Мен жи­най­мын.
Сен би­лей­сің.
Сіз ән ай­та­сыз.
Ол кө­мек­те­се­ді.
Бұй­ы­ру ма­ғы­на­сы:
Бөл­ме­ні жи­на.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс- әре­кет):
Мен үй­ре­не­мін.
Мен тіл үй­ре­не­мін.
2
2
би­ле
ет
1032
3
3
бір­ге
үс
2618
4
4
бөл­ме
зт
937
5
5
жи­на
ет
2138
6
6
жүз
ет
737
7
7
көй­лек
зт
576
8
8
ки
ет
1205
9
9
мы­нау
ес
760
10
10
кеш­ке
үс
177
11
11
кө­мек­тес
ет
1162
12
12
тіл
зт
19604
13
13
жа­рық
зт
1313
14
14
пәтер
зт
376
15
15
су­рет
зт
4079
16
16
сүй­ік­ті
сн
641
17
17
кел
ет
34526
18
18
тәр­тіп­ті
сн
229
19
19
ту
ет
2966
20
20
үй­рен
ет
2311
21
21
түс (мез­гіл)
үс
397
22
22
шал­бар
зт
212
23
23
жей­де
зт
130
24
24
іс
зт
8726
Ме­нің от­ба­сым және до­ста­рым – 26 сөз
25
1
адам
зт
25614
Кім?
Анам ша­қыр­ды.
Нені?
Сый­лық­ты бер­дім.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Мөл­дір­ті­лек айт­ты.
Қан­дай?
Ол – қам­қор адам.
Бұй­ы­ру ма­ғы­на­сы:
Жақ­сы бол.
Жақ­сы адам бол.
Қам­қор бол.
Қай­да?
Дастар­қан­ға кел.
Кім­ге?
Шың­ғы­сқа ті­лек айт.
26
2
емес
ет
18238
27
3
әдеп­ті
сн
488
28
4
ба­уыр (омо­ним)
зт
1088
29
5
бой
зт
5218
30
6
дастар­қан
зт
581
31
7
дәм­ді
сн
325
32
8
және
шл
39765
33
9
көп
сн
12872
34
10
жақ­сы
сн
8118
35
11
көр­ші
зт
1009
36
12
күл (у)
ет
2408
37
13
қам­қор
зт
208
38
14
ең
үс
9017
39
15
қу­ан
ет
1286
40
16
қы­сқа
сн
961
41
17
неме­ре
зт
561
42
18
бол
ет
108133
43
19
сый­лық
зт
1395
44
20
та­ту
сн
393
45
21
гүл
зт
2753
46
22
ті­лек
зт
942
47
23
ұзын
сн
878
48
24
үл­кен
сн
7146
49
25
ша­қыр
ет
3229
50
26
қан­дай?
ес
21378
Ме­нің мек­те­бім – 18 сөз
51
1
ап­та
зт
939
Қай­да?
Кі­тап үстел­де жа­тыр.
Бұл не?
Бұл – ас­ха­на.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Біз оқу­шы­мыз.
Олар оқу­шы.
Нешін­ші?
Екін­ші сы­нып.
Екін­ші сы­нып­та оқи­мыз.
Нені?
Дәп­тер­ді аш.
Орын­дық­ты ал.
Кім­нен?
Ай­жан­нан сұ­ра.
Мез­гіл­ді біл­ді­ре­тін сө­здер:
Күн­де­са­б­ақ­қа ба­ра­мын.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Бір ап­та­да же­ті күн бар.
52
2
ас­ха­на
зт
394
53
3
аш
ет
2918
54
4
біз
ес
21267
55
5
дай­ын­да
ет
1939
56
6
жа­тыр
ет
5815
57
7
қой
ет
7522
58
8
дәп­тер
зт
2223
59
9
доп
зт
751
60
10
қай­та­ла
ет
1588
61
11
са­на
ет
980
62
12
сөй­ле
ет
5530
63
13
үзі­ліс
зт
163
64
14
сұ­ра
ет
5 187
65
15
орын­дық
зт
296
66
16
сыз
зт
291
67
17
ұл
зт
1974
68
18
қыз
зт
2277
Ме­нің ту­ған елім – 20 сөз
69
1
ауа
зт
2472
Кім­нің?
Ме­нің ота­ным.
Ме­нің елім.
Ме­нің ту­ған елім.
Қан­дай?
Та­за­ауа.
Мөл­дір бұ­лақ.
Жа­сыл ор­ман.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Ор­ман­ға бар­дым.
Жа­ну­ар­ды көр­дім.
Та­у­ға шық­тым.
Да­ла­да ой­на­дым.
Нені?
Мен Ота­ным­ды жақ­сы кө­ре­мін.
70
2
би­ік
сн
2211
71
3
бақ­ша
зт
360
72
4
бұ­лақ
зт
837
73
5
да­ла
зт
3997
74
6
құс
зт
559
75
7
ел
зт
22098
76
8
елор­да
зт
209
77
9
жа­ну­ар
зт
1228
78
10
жер
зт
19611
79
11
кең
сн
1936
80
12
қай?
ес
3889
81
13
жа­сыл
сн
389
82
14
мөл­дір
сн
176
83
15
ор­ман
зт
2249
84
16
отан
зт
1878
85
17
сақ­та
ет
5789
86
18
әде­мі
сн
1303
87
19
та­би­ғат
зт
2 925
88
20
өсім­дік
зт
1620
Тәні са­удың-жа­ны сау – 30 сөз
89
1
дә­ру­мен
зт
84
Мен­шік­тік ма­ғы­на:
Дә­рі­гер­дің ке­ңе­сі.
Дә­ру­мен­нің пай­да­сы.
Дә­ру­мен­нің ден­са­улық­қа пай­да­сы.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Кө­зім ауыр­ды.
Құ­ла­ғым ауыр­ды.
Дә­рі­гер ке­ңес бер­ді.
Немен?
Тұ­мау­мен ауыр­дым.
Са­бы­н­мен жуын­дым.
Ау­ру­мен кү­ре­су ке­рек.
Қай­да?
Сен қай­да бол­дың?
Мен ем­ха­на­да бол­дым.
Мез­гіл­ді біл­ді­ре­тін сө­здер:
Қа­зір дә­рі­гер­ге ба­ра­мын.
Не?
Жат­тығу пай­да­лы.
Үне­мі жат­тығу жа­сай­мын.
90
2
дә­рі­гер
зт
768
91
3
дә­рі­ха­на
зт
32
92
4
дене
зт
1734
93
5
ден­са­улық
зт
2 403
94
6
ем­де
ет
370
95
7
ем­ха­на
зт
146
96
8
же­ңіл
сн
721
97
9
жөтел
зт
89
98
10
ке­ңес
зт
4388
99
11
жү­гір
ет
1849
100
12
тон
зт
351
101
13
күт
ет
2 878
102
14
қай­да?
ес
3480
103
15
етік
зт
412
104
16
жат­тығу
зт
506
105
17
бал
зт
489
106
18
қы­сқы
сн
330
107
19
мық­ты
сн
23
108
20
ке­рек
мд
14306
109
21
пай­да­лы
сн
974
110
22
са­бын
зт
133
111
23
ауыр
ет
1441
112
24
жұ­қа
сн
153
113
25
қа­зір
үс
7047
114
26
тұ­мау
зт
37
115
27
қа­лың
сн
1351
116
28
көр­сет
ет
11867
117
29
үне­мі
үс
461
118
30
шы­нық
ет
77
Салт-дәс­түр және ауыз әде­би­е­ті – 25­сөз
119
1
ас­пап
зт
476
Өр­нек:
Мен­шік­тік ма­ғы­на:
Біз­дің қо­на­ғы­мыз.
Әжем­нің ба­уыр­са­ғы.
Қа­шан?
Сен қа­шан кел­дің?
Ауы­л­ға қа­шан ба­ра­мыз?
Не (ні)?
Асық (ты) ой­най­мын.
Өлең (ді) жат­тай­мын.
Қай­дан?
Қо­нақ­тан кел­дім.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Ер­те­гі өте қы­зық екен.
Та­қия өте әде­мі.
Шақ­тық ма­ғы­на (осы іс-әре­кет):
Атам төр­де отыр.
Үміт тақ­та­да тұр.
120
2
асық
зт
204
121
3
ба­уыр­сақ
зт
180
122
4
бә­рі
ес
8 756
123
5
сал­қын
сн
352
124
6
жа­ңы­лт­паш
зт
259
125
7
қа­шан?
ес
1538
126
8
тақ­пақ
зт
207
127
9
бәй­ге
зт
367
128
10
аз
сн
2427
129
11
кө­же
зт
203
130
12
қо­нақ
зт
1 772
131
13
ар­қан
зт
322
132
14
құрт
зт
174
133
15
кү­рес
ет
714
134
16
са­на­мақ
зт
37
135
17
ма­қал
зт
454
136
18
мол
сн
1 508
137
19
өлең
зт
13532
138
20
өте
үс
5404
139
21
ба­та
зт
703
140
22
та­қия
зт
90
141
23
төр
зт
675
142
24
әр­түр­лі
сн
3727
143
25
ша­пан
зт
238
Қор­ша­ған ор­та – 24 сөз
144
1
қар­лы­ғаш
зт
451
Қай­да?
Ор­ман­да аң­дар бар.
Ас­пан­да жұл­ды­здар бар.
Көп­тік ма­ғы­на:
Құ­стар – біз­дің до­сы­мыз.
Кө­бе­лек­тер әде­мі.
Қа­шан?
Көк­тем­де күн жы­лы
Жа­з­да ауы­л­ға ба­ра­сың ба?
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Бәй­ше­шек жи­най­мыз.
Не?
Да­ла­да бәй­ше­шек өсе­ді.
Бо­лым­сыздық ма­ғы­на:
Қы­зыл бағ­дар­шам­ға жүр­ме.
Аға­шты сын­дыр­ма
145
2
ас­пан
зт
1 537
146
3
ауа райы
зт
34
147
4
бәй­ше­шек
зт
76
148
5
ит
зт
1578
149
6
бай­қа
ет
3238
150
7
тоқ­та
ет
2008
151
8
жұл­дыз
зт
1 028
152
9
жаз
зт
603
153
10
кө­бе­лек
зт
323
154
11
бағ­дар­шам
зт
162
155
12
жаң­быр
зт
652
156
13
көк­тем
зт
1024
157
14
жау
ет
923
158
15
са­ры
сн
1132
159
16
құй
ет
762
160
17
аң
зт
918
161
18
тор­ғай
зт
572
162
19
сын­дыр
ет
244
163
20
жа­пы­рақ
зт
827
164
21
қа­ра
ет
11895
165
22
мысық
зт
1035
166
23
қыс
зт
611
167
24
күз
зт
1050
Са­я­хат – 21 сөз
168
1
аял­да­ма
зт
154
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Біз шық­тық.
Олар шық­ты.
Сұ­ра­у­лы сөй­лем:
Сен­дер са­я­хат­қа шық­тың­дар ма?
Сен­дер са­я­хат­қа немен бар­дың­дар?
Қа­лай?
Са­яб­ақ­қа жа­яу бар­дық.
Қан­ша?
Са­ябақ­та көп кеп­тер көр­дім.
169
2
ерекше
үс
3361
170
3
жаяу
сн
427
171
4
жет
ет
8527
172
5
жолақы
зт
10
173
6
сапар
зт
413
174
7
зат
зт
1543
175
8
көне
сн
972
176
9
кеме
зт
875
177
10
қыдыр
ет
156
178
11
көл
зт
1505
179
12
теңге
зт
2283
180
13
саябақ
зт
307
181
14
шомыл
ет
160
182
15
серуен
зт
126
183
16
сияқты
шл
6 311
184
17
кептер
зт
74
185
18
төле
ет
1 382
186
19
жоғары
үс
5364
187
20
өйткені
шл
693
188
21
ұста
ет
3355
3-сынып:
Жан­ды та­би­ғат – 24 сөз
№
№
Лек­си­ка (ак­тив)
CT
Аб­со­лют­ті жи­і­лік
Грам­ма­ти­ка­лық ми­ни­мум
1
1
ара
зт
6528
Кө­мек­ші сө­здер:
Түл­кі: «Сәлем, Қас­қыр!» – де­ді.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Аға­штың жа­пы­ра­ғы жа­сыл.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Күз кел­ді.
Көк­тем шық­ты.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Да­ла­да қыз­ғал­дақ өсе­ді.
Ағаш гүл­де­ді.
Неге?
Сиыр­ға су бер­дік.
Неде?
Ке­ме­де жо­ла­у­шы­лар бар.
2
2
құ­мыр­сқа
зт
285
3
3
ба­лық
зт
1251
4
4
се­кір
ет
929
5
5
түйе
зт
1587
6
6
та­уық
зт
409
7
7
жән­дік
зт
264
8
8
қой
зт
3976
9
9
үй­рек
зт
290
10
10
сиыр
зт
864
11
11
кө­гер­шін
зт
70
12
12
өс
ет
4078
13
13
жыл­қы
зт
1176
14
14
ме­кен­де
ет
145
15
15
құлын
зт
339
16
16
қыз­ғал­дақ
зт
95
17
17
тө­мен
үс
2483
18
18
бо­та
зт
209
19
19
қо­зы
зт
469
20
20
бұ­зау
зт
434
21
21
төл
зт
542
22
22
ұя
зт
695
23
23
ұш
ет
2019
24
24
лақ
зт
170
Жақ­сы­дан үй­рен, жа­ман­нан жи­рен – 26 сөз
25
1
ақыл­ды
сн
509
Өр­нек:
Кім­ге?
Мен – ма­ған
Сен – са­ған
Ол ма­ған ке­ңес бер­ді.
Бо­лым­сыздық ма­ғы­на:
Жал­қау бол­ма.
Са­б­ақ­қа ке­шік­пе.
Жа­ман сөз айт­па.
Қо­қы­сты та­ста­ма.
Жал­қау бол­ма.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Ай­жан – ұқып­ты қыз.
Сен кім­ге рен­жі­дің?
Мен еш­кім­ге рен­жі­ме­дім.
Мен­шік­тік ма­ғы­на:
Өзім жи­най­мын.
Өзі­ме ке­рек.
Қан­дай?
Бұл сұ­рақ оңай.
Бұл жат­тығу қиын.
Мо­даль сө­здер:
– Бұл қы­зық мульт­фильм.
– Рас па?
26
2
апар
ет
1319
27
3
қа­уіп
зт
918
28
4
әр­қа­шан
үс
552
29
5
та­ста
ет
279
30
6
бө­ліс
ет
552
31
7
ере­же
зт
2596
32
8
ер­ке
сн
202
33
9
еш­кім
ес
2378
34
10
жал­қау
сн
144
35
11
жа­ман
сн
1459
36
12
тен­тек
сн
172
37
13
ке­шік
ет
503
38
14
кө­тер
ет
4913
39
15
қа­те
зт
515
40
16
мі­нез
зт
1059
41
17
қо­қыс
зт
140
42
18
оңай
сн
1053
43
19
өз
ес
29594
44
20
рен­жі
ет
452
45
21
қиын
сн
1702
46
22
сы­пайы
сн
165
47
23
үл­гі­лі
сн
191
48
24
ұқып­ты
сн
271
49
25
шу­ла
ет
244
50
26
рас
мд
1190
Уа­қыт – 18 сөз
51
1
дей­ін
шл
12102
Неше?
Са­ғат то­ғыз.
Са­ғат он жа­рым.
Са­ғат он екі.
8-ге 5 ми­нут қал­ды
9-дан 10 ми­нут кет­ті
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Түс­ке дей­ін мек­теп­ке ба­ра­мын.
Тү­стен кей­ін үй­ір­ме­ге ба­ра­мын.
Қан­ша?
Жыл­дың төрт мез­гі­лі бар.
Нешін­ші?
Үшін­ші сы­нып.
Ал­тын­шы қа­тар.
Екі мың он же­тін­ші жыл.
52
2
ер­те
үс
1429
53
3
жа­рым
са
308
54
4
жиі
сн
1256
55
5
жыл
зт
30882
56
6
кей­ін
үс
2635
57
7
кет
ет
22105
58
8
күн­діз
үс
450
59
9
қал
ет
16242
60
10
мез­гіл
зт
939
61
11
мың
са
3667
62
12
са­ғат
зт
2331
63
13
та­ңер­тең
үс
686
64
14
тәу­лік
зт
369
65
15
кеш
зт
514
66
16
түн
зт
2109
67
17
уа­қыт
зт
6767
68
18
қол­дан
ет
3403
Сәу­лет өне­рі – 20 сөз
69
1
сәу­лет
зт
274
Өр­нек:
Кө­мек­ші сө­здер:
Ғи­ма­рат­тың ішін­де
Мұ­на­ра­ның жа­нын­да
Мек­теп­тің ал­дын­да
Үй­дің ар­тын­да
Неден?
Са­рай­ды кір­піш­тен са­ла­ды.
Есік­ті аға­штан жа­сай­ды.
Не қа­жет?
Құ­ры­лы­сқа құм қа­жет.
Құ­ры­лы­сқа шы­ны қа­жет.
Құ­ры­лы­сқа кір­піш қа­жет.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Күм­без­дің тү­сі көк.
Қан­дай?
Сән­ді ғи­ма­рат.
Би­ік мұ­на­ра.
70
2
бәй­те­рек
зт
321
71
3
ғи­ма­рат
зт
1 935
72
4
қа­бат
зт
1132
73
5
ескі
сн
619
74
6
жа­ңа
сн
8617
75
7
ки­із
зт
721
76
8
мұ­на­ра
зт
214
77
9
кір
ет
4762
78
10
қыз­ғы­лт
сн
194
79
11
қа­быр­ға
зт
1048
80
12
құм
зт
586
81
13
құ­ры­лыс
зт
2868
82
14
са­рай
зт
811
83
15
сырт
зт
1673
84
16
тас
зт
2367
85
17
те­мір
зт
2334
86
18
тө­бе
зт
1163
87
19
ор­на­лас
ет
1604
88
20
шы­ны
зт
279
Өнер – 30 сөз
89
1
қу
сн
234
Кім?
Би­ші би­лей­ді.
Ән­ші сахна­да ән ай­та­ды.
Не?
Бұл – бұй­ым.
Мы­нау – қо­быз.
Қан­дай?
Зер­гер­лік бұй­ым­дар әде­мі.
Неден?
Сыр­ға­ны кү­мі­стен жа­сай­ды.
Нені?
Кі­лем­ді то­қы­ды.
Немен?
Қо­бы­з­бен күй тар­та­ды.
Шақ­тық ма­ғы­на
(нақ­ты осы іс-әре­кет):
То­қып жа­тыр.
Кі­лем то­қып жа­тыр.
Әжем кі­лем то­қып жа­тыр.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Кі­лем әде­мі. Өйт­ке­ні оны әжем то­қы­ды.
90
2
ал­тын
зт
2271
91
3
ал­қа
зт
140
92
4
бұй­ым
зт
811
93
5
бел­гі­лі
сн
4524
94
6
би
зт
4084
95
7
бұ­рын
үс
3197
96
8
зер­гер
зт
175
97
9
іл
ет
1322
98
10
қи­мыл
зт
223
99
11
кі­лем
зт
412
100
12
көр­ме
зт
1342
101
13
күй
зт
2126
102
14
ше­бер
зт
756
103
15
кү­міс
зт
730
104
16
қо­быз
зт
202
105
17
қо­лө­нер
зт
298
106
18
қыл­қа­лам
зт
54
107
19
мон­шақ
зт
135
108
20
ою
зт
1192
109
21
өнер
зт
4301
110
22
өр­нек
зт
576
111
23
сан­дық
зт
217
112
24
сахна
зт
853
113
25
бо­яу
зт
185
114
26
сыр­ға
зт
137
115
27
те­рі
зт
518
116
28
то­қы
ет
412
117
29
тү­сір
ет
2663
118
30
үн
зт
2109
Атақ­ты тұ­лға­лар – 26 сөз
119
1
ақын
зт
6361
Кім?
Жа­зу­шы кі­тап жа­за­ды.
Аудар­ма­шы сө­зді ауда­ра­ды.
Қан­дай?
Абай – ұлы тұл­ға.
Қ.Сәт­ба­ев – бі­лім­ді ға­лым.
Бекзат – әлем­ге та­ны­мал спорт­шы.
Шақ­тық ма­ғы­на
(күн­де­лік­ті іс-әре­кет):
Ұстаз ба­ла­лар­ды оқы­та­ды.
Жа­зу­шы кі­тап жа­за­ды.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Жа­зу­шы үне­мі жа­за­ды.
Ға­лым үне­мі ой­лай­ды.
Бұй­ы­ру сө­здер:
Сен өлең жат­та.
Сен шы­ғар­ма­ны оқы.
120
2
аудар
ет
3174
121
3
әң­гі­ме
зт
3876
122
4
ба­лу­ан
зт
648
123
5
ба­тыр
зт
2600
124
6
бі­лім­ді
сн
2081
125
7
ға­лым
зт
6534
126
8
да­ра
сн
250
127
9
жұ­мыс
зт
13756
128
10
жа­зу­шы
зт
2265
129
11
же­ке
сн
7961
130
12
жа­ңа­лық
зт
1025
131
13
зерт­те
зт
9371
132
14
ірі
сн
2460
133
15
қар­сы
үс
4597
134
16
өмір
зт
10465
135
17
та­ны­мал
сн
596
136
18
да­рын­ды
сн
121
137
19
әлем
зт
3646
138
20
тұл­ға
зт
3543
139
21
тұң­ғыш
сн
1026
140
22
қа­лай
ес
5039
141
23
ұлы
сн
3695
142
24
ұстаз
зт
1833
143
25
бі­рақ
шл
14620
144
26
шы­ғар­ма
зт
3478
Су – тір­ші­лік кө­зі – 24 сөз
145
1
өзен
зт
4644
Қан­дай?
Өзен­нің суы тұ­щы.
Көл­дің суы сал­қын.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Біз шөл­де­дік.
Олар шөл­де­ді.
Бо­лым­сыздық ма­ғы­на:
Су­ды төк­пе.
Су­ды үнем­де.
Сө­здер тір­ке­сі:
Те­рең көл.
Әде­мі жа­ға­жай.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Су­дың дәмі жоқ.
Су­дың иісі жоқ.
Қа­лау мән­ді сөй­лем:
Су­сын іш­кім ке­ле­ді.
Су­сын іш­кім кел­мей­ді.
146
2
ай­на­ла
зт
724
147
3
көл­шік
зт
30
148
4
асты
зт
12
149
5
су­сын
сн
219
150
6
әрине
мд
2393
151
7
бет
үс
6029
152
8
бу
зт
161
153
9
дәм
зт
472
154
10
жа­ға­жай
зт
18
155
11
иіс
зт
507
156
12
мұз
зт
612
157
13
қай­на
ет
454
158
14
ақ
ет
256
159
15
үнем­де
ет
212
160
16
лас
сн
101
161
17
құ­дық
зт
237
162
18
там­шы
зт
279
163
19
те­ңіз
зт
2242
164
20
те­рең
сн
1892
165
21
төк
ет
884
166
22
тұ­щы
сн
444
167
23
қат
ет
350
168
24
шөл­де
ет
115
Де­ма­лыс мә­де­ни­е­ті. Ме­ре­ке­лер – 20 сөз
169
1
алаң
зт
1184
Өр­нек:
Қи­мыл­дың ба­ғы­ты:
Сен көр­ме­ге бар­дың ба?
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Біз құт­тық­та­дық.
Сен­дер құт­тық­тадың­дар.
Сіз­дер құт­тық­та­ңы­здар.
Олар құт­тық­та­ды.
Қай­да?
Олар са­я­жай­да де­мал­ды.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Ма­ған «Ба­ла­пан» мульт­фи­лі­мі ұнай­ды.
Сеп­те­улік шы­ла­у­лар:
Ме­ре­ке­ден кей­ін үй­ге ба­ра­мын.
Са­бақ­таң соң ой­най­мын.
170
2
арала
ет
693
171
3
көңілді
сн
293
172
4
өткіз
ет
4187
173
5
бірлік
зт
4009
174
6
бос
сн
969
175
7
думан
зт
137
176
8
күтім
ет
465
177
9
жеңіс
зт
1171
178
10
жоспар
зт
1273
179
11
көшет
зт
86
180
12
құттықта
ет
473
181
13
шеру
зт
144
182
14
қоштас
ет
138
183
15
мерекеле
ет
51
184
16
мәлімет
зт
2266
185
17
саяжай
зт
88
186
18
таныс
ет
1375
187
19
топ
зт
5941
188
20
шипажай
зт
40
4-сынып:
Ме­нің Ота­ным – Қа­зақ­стан – 32 сөз
№
№
Лек­си­ка (ак­тив)
CT
Аб­со­лют­ті жи­і­лік
Грам­ма­ти­ка­лық ми­ни­мум
1
1
ай­мақ
зт
2735
Қан­дай?
Бағ­дар­шам­ның тү­сі қы­зыл, са­ры,жа­сыл.
Ту­дың тү­сі көк.
Бі­рік­кен сөз (екі сө­зден жа­са­ла­ды):
Ел+таң­ба, қо­нақ+жай.
Неде?
Ел­таң­ба­да ша­ңы­рақ­тың су­ре­ті бар.
Ілік сеп­тік + тәу­ел­дік жал­ғауы­ның ІІІ жа­ғы:
Қа­зақ­стан­ның аза­ма­ты
Қа­зақ­стан­ның тең­ге­сі
Қа­лай?
Қа­зақ елі бір­лік­те өмір сү­ре­ді.
Ха­бар­лы сөй­лем:
Қа­зақ­стан­ның ау­ма­ғы үл­кен.
Сұ­ра­у­лы сөй­лем:
Ту­дың тү­сі көк пе?
2
2
аудан
зт
3405
3
3
ұлт
зт
6005
4
4
ба­рыс
зт
2481
5
5
ба­тыс
зт
2104
6
6
бей­не­ле
ет
451
7
7
ел­ба­сы
зт
1159
8
8
ел­таң­ба
зт
119
9
9
ер­кін
сн
1250
10
10
міне
ес
2849
11
11
көк
сн
1461
12
12
қы­ран
зт
421
13
13
мақ­тан
ет
440
14
14
мәң­гі
үс
462
15
15
мем­ле­кет
зт
8993
16
16
оң­тү­стік
зт
1026
17
17
жи­нал
зт
1266
18
18
ор­та­лық
зт
4772
19
19
орын
зт
1892
20
20
рәміз
зт
104
21
21
сол­тү­стік
зт
1698
22
22
сүр
ет
1574
23
23
та­ны
ет
1908
24
24
анау
ес
577
25
25
тәу­ел­сіз
сн
2232
26
26
кү­зет
ет
329
27
27
ту
зт
474
28
28
ұлан
зт
175
29
29
ха­лық
зт
16505
30
30
ша­ңы­рақ
зт
561
31
31
ше­га­ра
зт
1098
32
32
шы­ғыс
зт
1711
Ада­ми құн­ды­лық­тар – 36 сөз
33
1
адал
сн
1566
Өр­нек:
Мен­шік­тік ма­ғы­на:
Біз­дің мақ­са­ты­мыз.
Сен­дер­дің мақ­сат­та­рың.
Сіз­дер­дің мақ­сат­та­ры­ңыз.
Олар­дың мақ­са­ты.
Қан­дай?
Қо­на­қ­жай ха­лық.
Ақыл­ды ба­ла.
Адал дос.
Ха­бар­лы сөй­лем:
Ме­нің туы­с­қа­ным – қа­ра­пай­ым адам.
Мен до­сым­нан ұял­дым.
Кім­ді?
Ең­бек­қо­ра­дам­ды құр­мет­тей­мін.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Жақ­сы оқуым ке­рек, се­бе­бі ол ме­нің бо­ры­шым.
Ме­нің ой­ым­ша, до­стар адал бо­луы ке­рек.
34
2
аза­мат
зт
3651
35
3
ал­ғаш­қы
сн
1784
36
4
ата­ме­кен
зт
1119
37
5
са­быр­лы
сн
85
38
6
әдет
зт
722
39
7
бас­па­на
зт
279
40
8
бо­рыш
зт
376
41
9
до­стық
зт
893
42
10
ыстық
сн
805
43
11
жа­у­ап­ты
сн
660
44
12
жо­март
сн
523
45
13
ең­бек­қор
сн
96
46
14
шын­дық
зт
1516
47
15
кө­рік­ті
сн
192
48
16
қа­ра­пай­ым
сн
1433
49
17
қарт
зт
748
50
18
қа­си­ет
зт
2981
51
19
та­ны­стыр
ет
1044
52
20
осын­дай
сн
3292
53
21
құр­мет
зт
1260
54
22
мақ­сат
зт
6876
55
23
мей­і­рім­ді
сн
226
56
24
мін­дет
зт
3536
57
25
ой­ым­ша
үс
69
58
26
пі­кір
зт
3214
59
27
рет
зт
5304
60
28
се­бе­бі
шл
816
61
29
ор­та
ес
5646
62
30
сый­лы
сн
128
63
31
шы­дам
зт
109
64
32
ті­рек
зт
663
65
33
туы­с­қан
зт
177
66
34
уә­де
зт
454
67
35
ұмыт
ет
1607
68
36
ұял
ет
521
Мә­де­ни мұ­ра – 24 сөз
69
1
ай­тыс
зт
299
Нені?
Ке­се­не­ден құ­мы­ра­ны көр­дім.
Неден?
Құ­мы­ра мыстан жа­сал­ған.
Жыр­дан үзін­ді жат­тай­мыз.
Ілік сеп­тік + тәу­ел­дік жал­ғауы­ның ІІІ жа­ғы:
Абай­дың қол­жа­з­ба­сы.
Қа­з­ақ­ты­ңм­ә­де­ни­е­ті.
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Біз мұ­на­ра­ға бар­дық.
Сен­дер мұ­на­ра­ға бар­дың­дар.
Сіз­дер мұ­на­ра­ға бар­ды­ңы­здар.
Олар мұ­на­ра­ға бар­ды.
70
2
бас­па
зт
514
71
3
саз
зт
489
72
4
ға­сыр
зт
4919
73
5
қа­сы
ке
1502
74
6
сән­ді
зт
181
75
7
же­ті­ген
зт
49
76
8
жыр
зт
1725
77
9
мә­де­ни­ет
зт
3782
78
10
ке­сене
зт
173
79
11
қол­жа­з­ба
зт
273
80
12
құ­мы­ра
зт
183
81
13
қым­бат
сн
886
82
14
ма­ңы­зды
сн
2925
83
15
те­ке­мет
зт
63
84
16
қор­жын
зт
284
85
17
мұ­ра
зт
1338
86
18
ес­керт­кіш
зт
827
87
19
таң­ғал
ет
366
88
20
тап
ет
6204
89
21
тиын
зт
273
90
22
құ­жат
зт
4907
91
23
мыс
зт
551
92
24
ту­ра­лы
шл
8011
Ма­ман­дық­тар әле­мі – 28 сөз
93
1
ас­паз
зт
123
Жік­тік жал­ғау:
Біз су­рет­ші­міз.
Сен­дер ті­л­ші­сің­дер.
Сіз­дер са­ту­шы­сыздар.
Олар жүр­гі­зу­ші­лер.
Қо­сым­ша­лар: -шы, -ші
су­рет­ші
ті­л­ші
аудар­ма­шы
жа­зу­шы
Қо­сым­ша:- гер
заң­гер
дә­рі­гер
қар­жы­гер
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Ас­паз ас әзір­лей­ді.
Са­ту­шы ки­ім са­та­ды.
Нау­бай­шы нан пі­сі­ре­ді.
Шақ­тық ма­ғы­на (ке­лер шақ):
Мен заң­гер бо­ла­мын.
Сен су­рет­ші бо­ла­сың.
Сіз мұ­ға­лім бо­ла­сыз.
Ол құ­ры­лыс­шы бо­ла­ды.
Тұй­ық еті­стік: -у
Ма­ман­дық­ты дұ­рыс таң­дау.
Көп оқу.
Са­б­ақ­қа жақ­сы дай­ын­да­лу
94
2
осы
ес
25995
95
3
бо­ла­шақ
зт
2438
96
4
да­я­шы
зт
40
97
5
ди­қан
зт
77
98
6
есеп­те
ет
1406
99
7
есеп­ші
зт
14
100
8
жүр­гі­зу­ші
зт
643
101
9
қи
ет
253
102
10
құ­ры­лыс­шы
зт
123
103
11
қыз­мет
зт
11732
104
12
ән­ші
зт
755
105
13
ек
ет
471
106
14
ма­ман­дық
зт
1319
107
15
нау­бай­шы
зт
7
108
16
саз­гер
зт
144
109
17
сат
ет
6132
110
18
са­ту­шы
зт
232
111
19
сән­гер
зт
9
112
20
таң­да
ет
1803
113
21
тігу­ші
зт
5
114
22
тік
ет
527
115
23
ті­л­ші
зт
160
116
24
түр
зт
9399
117
25
би­ші
зт
109
118
26
ұста
зт
282
119
27
ұш­қыш
зт
215
120
28
ша­шта­раз
зт
52
Та­би­ғат құ­бы­лы­ста­ры – 40 сөз
121
1
абай­ла
ет
144
Шақ­тық ма­ғы­на
(өт­кен іс-әре­кет):
Жел соқ­ты.
Жаң­быр жа­уды.
Кем­пір­қо­сақ шық­ты.
Жал­ғау­лар­дың орын тәр­ті­бі:
Тү­бір+көп­тік жал­ғау+тәу­ел­дік жал­ғау
Та­би­ғат апат+тар+ы.
Шақ­тық ма­ғы­на (ке­лер шақ):
Су аға­ды.
Мұз ери­ді.
Бо­лым­сыз ма­ғы­на:
Мен қо­рық­пай­мын.
Ол тоң­бай­ды.
Мез­гіл үстеу:
Бы­л­тыр қыс жы­лы бол­ды.
Биыл қыс жы­лы бо­ла­ды.
122
2
ақ­қа­ла
зт
120
123
3
гүл­де
ет
95
124
4
ашық
сн
1889
125
5
аяз
зт
611
126
6
биыл
үс
655
127
7
бо­ран
зт
419
128
8
ауыс
ет
770
129
9
бұлт
зт
481
130
10
бұр­шақ
зт
198
131
11
бы­л­тыр
үс
628
132
12
да­уыл
зт
242
133
13
еру
ет
623
134
14
қаш
ет
1231
135
15
жаң­быр­лы
сн
26
136
16
жел
зт
820
137
17
кем­пір­қо­сақ
зт
98
138
18
күр­кі­ре
ет
252
139
19
қат­ты
сн
2995
140
20
қо­лай­лы
сн
615
141
21
қол­ша­тыр
зт
31
142
22
қо­рық
ет
604
143
23
құ­ла
ет
211
144
24
құ­лақ­шын
зт
47
145
25
құр­ғақ
сн
243
146
26
құт­қар
ет
610
147
27
қо­ңыр
сн
693
148
28
най­за­ғай
зт
208
149
29
өрт
зт
448
150
30
сар­ғай
ет
107
151
31
сәу­ле
зт
657
152
32
та­ғы
шл
6215
153
33
жай­сыз
сн
45
154
34
сөн­дір
ет
103
155
35
тай­ғақ
сн
63
156
36
қай­та
үс
4920
157
37
тоң
ет
176
158
38
тұ­ман
зт
22
159
39
ша­на
зт
177
160
40
шаң­ғы
зт
186
Қор­ша­ған ор­та­ны қор­ғау – 36 сөз
161
1
азаю
ет
694
Көп­тік ма­ғы­на:
Қа­зақ­стан­да қо­рық­тар бар. Ор­ман­да те­ректер, қай­ың­дар өсе­ді.
Қай­да?
Гүл­за­рда қыз­ғал­дақ, ра­у­шан гүл­де­рі өсе­ді.
Неге?
Ара гүл­ге қон­ды.
Қан­дай?
Қы­зыл қа­лам­пыр.
Ақ ра­у­шан­гүл.
Са­ры жа­пы­рақ.
Сөй­лем құ­ры­лы­мы:
Сіз­дер гүл те­ре­сіз­дер.
Олар құс­қа дән бе­ре­ді.
162
2
ки­ік
зт
284
163
3
ар­тық
сн
1881
164
4
ая
ет
787
165
5
та­мыр
зт
828
166
6
бұ­тақ
зт
536
167
7
гүл­зар
зт
33
168
8
дән
зт
1739
169
9
емен
зт
138
170
10
жақ
ет
656
171
11
жой­ыл
ет
515
172
12
жы­лан
зт
717
173
13
ін
зт
319
174
14
ба­ға­ла
ет
4586
175
15
кө­гал
зт
46
176
16
қай­ың
зт
188
177
17
жу­сан
зт
115
178
18
бозтор­ғай
зт
62
179
19
қо­рек­тен
ет
194
180
20
қо­рық
зт
168
181
21
ма­са
зт
234
182
22
мұ­хит
зт
568
183
23
өр­мек­ші
зт
114
184
24
нем­құ­рай­ды
үс
46
185
25
ра­у­шан­гүл
зт
5
186
26
сек­се­уіл
зт
50
187
27
си­рек
сн
470
188
28
тер
ет
156
189
29
те­рек
зт
235
190
30
то­ғай
зт
326
191
31
ма­рал
зт
30
192
32
тү­тін
зт
318
193
33
тыш­қан
зт
3
194
34
қор­ға
ет
3787
195
35
шөл
зт
409
196
36
ая­ла
ет
153
Ға­рыш­қа са­я­хат – 31 сөз
197
1
ай­лақ
зт
67
Қо­сым­ша: -кер
Ол –ға­рыш­кер.
Немен?
Ол зы­мы­ран­мен ұшты.
Сөй­лем­де­гі сө­здер­дің орын тәр­ті­бі:
Ба­ста­уыш+ба­ян­да­уыш.
Зы­мы­ран ұшты.
Ті­кұ­шақ ұшты.
Сеп­те­улік шы­лау:
Ға­рыш­қа ұш­қан соң, ас­пан құ­пи­я­ла­рын біл­дім.
198
2
ар­найы
үс
2219
199
3
ай­нал
ет
6002
200
4
әуе
зт
426
201
5
жар­қы­ра
ет
428
202
6
ба­тыл
сн
477
203
7
ға­лам­шар
зт
306
204
8
ға­рыш
зт
773
205
9
ға­рыш­кер
зт
95
206
10
ғы­лым
зт
3739
207
11
дөң­ге­лек
сн
518
208
12
тар
сн
441
209
13
жы­мың­да
ет
45
210
14
жо­ғал
ет
682
211
15
зы­мы­ран
зт
99
212
16
із­де
ет
2409
213
17
үр­кер
зт
50
214
18
ке­ңі­стік
зт
867
215
19
то­заң
зт
42
216
20
құ­пия
зт
888
217
21
ма­ра­пат
зт
62
218
22
мә­зір
зт
62
219
23
орал
ет
2160
220
24
ұқсас
сн
673
221
25
сал­мақ
зт
662
222
26
се­рік
зт
591
223
27
сы­нақ
зт
312
224
28
тү­зу
сн
319
225
29
алыс
сн
698
226
30
жа­қын
сн
2073
227
31
ша­қы­рым
зт
351
Бо­ла­ш­ақ­қа са­я­хат – 29 сөз
228
1
ақ­па­рат
зт
3514
Сұ­ра­у­лы сөй­лем:
Се­нің ар­ма­ның бар ма?
Тұй­ық еті­стік (-у) + мо­даль сөз (қа­жет):
Ал­ға ұм­тыл+у қа­жет.
Қа­лау, ті­лек ма­ғы­на:
ет.тү­бір+ гі+м ке­ле­ді
Қа­зақ ті­лін мең­гер+гі+м ке­ле­ді.
Бел­гі­сіз­дік ма­ғы­на:
Бір­не­ше тіл­ді мең­ге­ру.
229
2
ақта
ет
504
230
3
алға
үс
2755
231
4
арман
зт
1520
232
5
атқар
ет
3368
233
6
әсіресе
үс
2002
234
7
бірнеше
ес
1953
235
8
даму
ет
6059
236
9
ақырын
үс
310
237
10
жақында
ет
1025
238
11
көпір
зт
292
239
12
заман
зт
3318
240
13
келесі
сн
844
241
14
күнтізбе
зт
122
242
15
озық
сн
396
243
16
өзге
сн
2802
244
17
қатыс
ет
8733
245
18
меңгер
ет
1400
246
19
ойлас
ет
127
247
20
пән
зт
933
248
21
сенім
зт
1275
249
22
сұйық
сн
632
250
23
шарша
ет
547
251
24
үлгер
ет
594
252
25
үміт
зт
1179
253
26
кезінде
үс
3296
254
27
шетел
зт
957
255
28
шешім
зт
2315
256
29
өзгер
ет
3481

Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрі міндетін атқарушысының 2017 жылғы 25 қазандағы № 545 бұйрығына
2-қосымша
Қазақстан Республикасы
Білім және ғылым министрінің
2013 жылғы 3 сәуірдегі
№ 115 бұйрығына
192-қосымша
Негізгі орта білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған
«Қазақ тілі» пәнінен жаңартылған мазмұндағы үлгілік оқу бағдарламасы
(оқыту қазақ тілінде)

тірек сөздер арқылы тақырыпты болжау, негізгі ойды анықтау, негізгі және қосымша ақпаратты анықтау, қыстырма, қаратпа, одағай сөздер арқылы өз ойын білдіру;

мәтіндегі негізгі және қосымша ақпаратты түсіну, лексиканың ауызекі сөйлеу және жазба стильдік айырмашылықтарын мәтін арқылы тану, хат, хабарлама, жарнама, нұсқаулық, хабарландырудың құрылымы, жанрлық ерекшеліктері, ауызекі сөйлеу стиліндегі мәтіндер, оқылым стратегияларын қолдану, қажетті ақпаратты таба білу;

мәтін бөлімдеріне (кіріспе, негізгі бөлім, қорытынды) жоспар құру, хат, хабарлама, жарнаманы жанрлық ерекшеліктеріне сәйкес жазу, сюжетті суреттер негізінде әңгіме жазу, эссенің бөлімдерін меңгеру (кіріспе, негізгі бөлім, қорытынды), мекен мен оқиғаны сипаттайтын не суреттейтін эссе жазу;

орфографиялық норма: қазақ тілінің дыбыстар жүйесі, үндестік заңы, емле заңдылықтары;
орфоэпиялық норма: ілгерінді, кейінді, тоғыспалы ықпал;
лексикалық норма: сөздердің тура және ауыспалы мағынасы, көп мағыналы сөздер, синоним, омоним, антоним;
грамматикалық норма: туынды сөздер, күрделі сөздер, зат есімнің мағыналық түрлері, сын есім, шырай категориясы, сан есім, мағыналық түрлері, төл сөз бен төлеу сөз, автор сөзі;
пунктуациялық норма: төл сөз, төлеу сөз, автор сөзінің тыныс белгілерін дұрыс қолдану.

көтерілген мәселені болжау, әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі көтерілген мәселені талдау, мәтін мазмұнын түсіну, детальді ақпаратты түсіну, жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау, жалпы және нақты сұрақтар, мәтін мазмұнын шынайы өмірмен байланыстыру, ресми сөздер мен тіркестерді, терминдерді орынды қолдану, диалогке қатысу;

мәтіннен негізгі және детальді ақпаратты анықтау, ауызекі сөйлеу мен көркем сөйлеуді тілдік құралдар арқылы тану, ауызекі сөйлеу мен көркем сөйлеудің құрылымдық және жанрлық ерекшеліктерін ажырату, мәтін негізінде нақтылау сұрақтарын құрастыру, оқылым стратегияларын қолдану, комментарий жасау, іріктеп оқу, рөлге бөліп оқу, сілтеме жасау;

әртүрлі жанрдағы мәтіндер жазу үшін жоспар құру, мінездеме, өмірбаян, құттықтауды жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай жазу, графиктік мәтін құрастыру, эссе жазу барысында абзацты жүйелі құрастыру, «келісу, келіспеу» эссесін жазу, жинақы мәтін жазу, мәтіндегі орфографиялық және пунктуациялық қателерді сөздіктерге, емле ережелеріне сүйеніп, түзету, редакциялау;

орфографиялық норма: жеке, бірге, бөлек, дефис арқылы жазылатын сөздер;
орфоэпиялық норма: сөз екпіні, тіркес екпіні, логикалық екпін;
лексикалық норма: көнерген сөз, эвфемизим, дисфемизм, неологизм, термин, диалект сөз, кәсіби сөз, табу сөздер;
грамматикалық норма: есімдік, етістік, етіс түрлері, салт және сабақты етістік, үстеу, үстеудің мағыналық түрлері;
пунктуациялық норма: қазақ тіліндегі тыныс белгінің түрлері, даралаушы тыныс белгілері.

мәтін негізінде оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау, әлеуметтік-қоғамдық, оқу-еңбек тақырыптарына байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас, жаңалық, ән, көркем әдеби шығармалардан үзінді) автор көзқарасы мен көтерілген мәселені талдау, факті мен көзқарасты ажырату, дауыс ырғағы мен сөйлеу мәнері арқылы негізгі ойды анықтау, дәлелді жауап беру, салыстыру, талқылау, коммуникативтік жағдаятқа сайкөркем бейнелеуіш, эмоционалды-экспрессивті сөздерді және мақал-мәтелдер мен тұрақты тіркестерді еркін қолданып, диалогке қатысу, пікірталаста тез және дұрыс шешім қабылдай білу;

мәтіндік және графиктік ақпаратты интерпретациялау, тілдік құралдар арқылы публицистикалық және ресми стиль ерекшеліктерін тану, хроника, хабар, очерктердің және кеңсе құжаттарының қызметтік жазбалардың құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату, мәтіннің тақырыбын, құрылымын, мақсатты аудиториясын, тілдік ерекшеліктерін талдау, мәтін негізінде проблемалық сұрақтар құрастыра білу, комментарий жасау, іріктеп оқу, зерттеп оқу, сілтеме жасау;

күрделі жоспар құру, шағын мақала, нұсқаулық, әңгіме құрастырып жазу, графиктік мәтін түрінде берілген процесті сипаттап жазу, дискуссивті эссе жазу, жинақы мәтін жазу, мәтін негізінде лексикалық түзетулер енгізу, редакциялау;

орфографиялық норма: жалғаулар мен шылаулардың ерекшелігін ескере отырып, үндестік заңына сәйкес орфографиялық нормаға сай жазу;
орфоэпиялық норма: сөйлеу тіліндегі интонация, кідіріс, логикалық екпіннің мәнін түсініп қолдану;
лексикалық норма: фразеологизм, мақал-мәтелдердің эмоционалды мәнін, көркемдік ерекшеліктерін түсініп қолдану;
грамматикалық норма: есімше, көсемше, тұйық етістік, шақ, рай түрлері, еліктеу сөздер, шылау түрлері, одағай, оқшау сөздер;
пунктуациялық норма: сөйлем соңында және сөйлем ішінде қойылатын тыныс белгілерін (даралаушы және ерекшелеуші) дұрыс қолдану.

«Қазақ тілі» пәнінің базалық білім мазмұны:

дәйексөз, үзінді негізінде мәселені болжау, әлеуметтік-қоғамдық, мәдени-тарихи тақырыптарға байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас үзінді) автор көзқарасы мен экспресивті-эмоционалды сөздердің рөлін талдау, астарлы ойды анықтау, тұрмыстық, әлеуметтік мәтіндерді талдау арқылы негізгі ойды анықтау, перифраз түрінде берілген сұрақтар арқылы мәтіннен қажетті ақпаратты таба білу, көтерілген мәселе бойынша ой тұжырымдау, коммуникативтік жағдаятқа сай ғылыми және халықаралық терминдерді, ғылыми деректерді орынды қолданып, диалог, монолог, полилогта өз ойын дәлелді, жүйелі жеткізу;

тұтас және аралас мәтіндердегі ақпаратты салыстыру, тілдік құралдар арқылы публицистикалық және ғылыми стиль ерекшеліктерін тану, мақала, аннотация, презентация құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату, ғылыми және публицистикалық стильде жазылған мәтіндерді талдау, сілтеме жасау;

тезистік жоспар құру, мақала, аннотация, тезис құрастырып жазу, графиктік мәтіндердегі деректердің маңызды тұстарын анықтап жазу, аргументативті эссе жазу,бұқаралық ақпарат құралдары материалдары негізінде стильдік ауытқуларды, орынсыз қолданылған сөз оралымдарын талдап, стильдік түзетулер жасау, редакциялау;

орфографиялық норма: бас әріппен жазылатын күрделі-құрама атауларды орфографиялық нормаға сай жазу;
орфоэпиялық норма: әуен, әуез, тембр, қарқын, кідірісті сөйлеу мәнеріне сай қолдану;
лексикалық норма: сөздік қор мен сөздік құрам;
грамматикалық норма: сөз тіркестерінің байланысу тәсілдері мен түрлері, есімді және етістікті сөз тіркестері, тұрлаулы және тұрлаусыз сөйлем мүшелері, сөйлемнің бірыңғай мүшелері мен айқындауыш мүшелері, жай сөйлем,жай сөйлемнің айтылу мақсатына қарай бөлінуі;
пунктуациялық норма: қабаттаса қолданылатын тыныс белгілері.

әртүрлі жанрдағы орта көлемді мәтіндердегі мақсатты аудитория мен тілдік құралдардың рөлін талдау, тыңдалған мәтіндегі ақпаратты өмірлік мәселелермен байланыстыра білу, мәтіннің мақсаты арқылы негізгі ойды анықтау, мәтінде айтылған ойға өз көзқарасын білдіру, сыни тұрғыдан баға беру;

тұтас емес мәтіндердегі мәліметтерді салыстыру, өңдеу, қазақ тілі стильдері мен шешендік сөздің түрлерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану, мақала, аннотация, презентация, тезистердің құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату, әртүрлі стильдегі мәтіндердің қызметін, құрылымын, ерекшелігін салыстыру, белгілі бір мақсат үшін оқылым стратегияларын тиімді қолдана білу, ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтар, ғылыми еңбектерден алынған деректерді дәлел ретінде қолдану, авторына сілтеме жасау;

күрделі жоспар құру, әртүрлі жанрда мәтіндер құрастыру, жағдаятты талқылау, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе), перифраз тәсілдері арқылы жинақы мәтін (аннотация, тезис) жазу, тұтас емес (кесте, диаграмма, сызба, сурет) мәтіндердегі мәліметтерді салыстыру, өңдеу;

орфографиялық норма: жинақталған материалдар негізінде көзделген мақсатқа сәйкес ауызша және жазбаша мәтіндер үшін күрделі жоспар құру, мақсатты аудиторияның қызығушылығын ынталандыру үшін әртүрлі жанрда мәтіндер құрастыру, мәтін құрылымын сақтай отырып, бірнеше графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректерді салыстыру, маңызды тұстары мен үрдістерді (тенденция) анықтап жазу,эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, көтерілген мәселе бойынша екіжақты пікірді немесе жағдаятты талқылау, біреуіне таңдау жасап, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе, оқылым және тыңдалым материалдары бойынша автордың негізгі ойын сақтай отырып, перифраз тәсілдері арқылы жинақы мәтін (аннотация, тезис) жазу, жазба жұмысын абзацтар мен бөліктерге бөлу, ойын (ақпарат, идея) дұрыс жүйелеп, логикалық түзетулер енгізу, редакциялау;
орфоэпиялық норма: мәнмәтін бойынша тілдік бірліктерді орфографиялық нормаға сай жазу;
лексикалық норма: лексикалық стилистика заңдылықтарын дұрыс қолдану;
грамматикалық норма: құрмалас сөйлем жасалу жолдарын, түрлерін білу, салалас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіріп қолдану, сабақтас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіріп қолдану, аралас құрмалас сөйлемдердің жасалу жолдарын білу, қолдану;
пунктуациялық норма: құрмалас сөйлемнің тыныс белгілерін (даралаушы, ерекшелеуші, ойдың аражігін ажырататын) ережеге сай қолдану.

15. Бағдарламада «оқыту мақсаттары» сан мен әріптен тұратын кодтық белгімен белгіленді. Кодтық белгідегі бірінші сан сыныпты, әріппен берілген белгі сөйлеу әрекетінің дағдысын (тыңдалым және айтылым, оқылым, жазылым, әдеби тіл нормалары), әріппен қоса берілетін сандар бөлімшедегі оқыту мақсатының реттік нөмірін көрсетеді. 7.2.1.2 кодында: «7» – сынып, «2.1» – бөлім мен бөлімше, «2» – оқыту мақсатының реттік саны.

Білім алушылар:
5-сынып
6-сынып
7-сынып
8-сынып
9-сынып
1.
Болжау
5.1.1.1
тірек сөздер мен ұсынылған иллюстрация лар арқылы тақырыпты болжау
6.1.1.1
мәтіннің атауын талқылау және алғашқы бөлігін тыңдау арқылы көтерілетін мәселені болжау
7.1.1.1
мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау
8.1.1.1
мәтіннен алынған дәйексөздерге, үзінділерге сүйене отырып, көтерілетін мәселені болжау
9.1.1.1
мәтін мазмұны бойынша дайындал ған сұрақтарға болжаммен жауап беру, түпнұсқа мен салыстыру
2.
Әртүр
лі жанрдағы мәтін
дерді талдау
5.1.2.1
әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени, тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (ән мәтіні, хабарлама, жарнама, хабарландыру) көтерілген мәселені түсіндіру
6.1.2.1
әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (нұсқаулық, құттықтау, хабарландыру, өмірбаян, жаңалық, интервью) көтерілген мәселені талдау
7.1.2.1
әлеуметтік-қоғамдық, оқу-еңбек тақырып-тарына байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас, жаңалық, ән, көркем әдеби шығармалар дан үзінді) автор көзқарасы мен көтерілген мәселені талдау
8.1.2.1
әлеуметтік-қоғамдық, мәдени-тарихи тақырыптарға байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас үзінді) автор көзқарасы мен экспресивті-эмоционалды сөздердің рөлін талдау
9.1.2.1
қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық, ғылыми тақырып тарға байланыс ты әртүрлі жанрдағы кең көлемді мәтіндер дегі (дәріс, интервью, пікірталас, мақала, Жолдау) мақсатты аудитория мен көркемде гіш құралдар дың рөлін талдау
3.
Мәтін нен ақпа ратты анық тау
5.1.3.1
тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, негізгі және қосымша ақпаратты анықтау
6.1.3.1
тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, детальді ақпаратты анықтау
7.1.3.1
тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпарат бойынша факті мен көзқарасты ажырата білу
8.1.3.1
тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпараттан астарлы ойды анықтау
9.1.3.1
тыңдалған мәтіндегі ақпаратты өмірлік мәселелер мен байланыс тыра білу
4.
Негізгі ойды анық
тау
5.1.4.1
тірек сөздер мен жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау
6.1.4.1
мәтіннің құрылымдық ерекшелігіне назар аудара отырып, жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды
анықтау
7.1.4.1
мәтін тақырыбы, сөйлеушінің дауыс ырғағы мен сөйлеу мәнері арқылы негізгі ойды анықтау
8.1.4.1
мәтінде көтерілген мәселені (тұрмыстық, әлеуметтік) талдай отырып, негізгі ойды анықтау
9.1.4.1
мәтіннің мақсаты арқылы негізгі ойды анықтау
5.
Тыңдалым матер иалы бойынша жауап беру және баға лау
5.1.5.1
тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру, көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру
6.1.5.1
тыңдалған мәтін мазмұны бойынша жалпы және нақты сұрақтарға жауап беру, мәтіндегі ақпаратты шынайы өмірмен байланыстыру
7.1.5.1
проблемалық сұрақтарға тыңдалған мәтіннен деректер келтіре отырып, дәлелді жауап беру, өз жауабын өзгенің жауабымен салыстыру, талқылау
8.1.5.1
перифраз түрінде берілген сұрақтар арқылы мәтіннен қажетті ақпаратты таба білу, көтерілген мәселе бойынша ой тұжырымдау
9.1.5.1
мәтіндегі айтылған ойға өз көзқарасын білдіреді, сыни тұрғыдан баға беріп айту
6.
Сөйлеу мәден иетін дамыту
5.1.6.1
коммуникатив
тік жағдаятқа сай эмоционалды сөздерді, дауыс ырғақтары арқылы қыстырма, қаратпа, одағай сөздерді еркін қолданып, диалогке даярлықсыз қатысу, өз пікірін білдіру
6.1.6.1
коммуника тивтік жағдаятқа сай
ресми сөздер мен тіркестер, дайын тіркестер мен терминдерді
орынды қолданып, диалогке қатысу, ойын анық жеткізу
7.1.6.1
коммуникатив тік жағдаятқа сай
көркем бейнелеуіш, эмоционалды-экспрессивті сөздерді және мақал-мәтелдер мен тұрақты тіркестерді еркін қолданып, диалогке қатысу, пікірталаста тез және дұрыс шешім қабылдай білу
8.1.6.1
коммуникатив тік жағдаятқа сай ғылыми және халықаралық терминдерді, ғылыми деректерді орынды қолданып, диалог, монолог, полилогта өз ойын дәлелді, жүйелі жеткізу
9.1.6.1
қоғамдық-саяси, ғылыми, коммуникативтік жағдаятқа сай тиісті сөздер мен фразалар ды таңдау, орта көлемді монолог дайындау

5-сы­нып
6-сы­нып
7-сы­нып
8-сы­нып
9-сы­нып
1.
Ақ­па рат­ты тү­сі­ну
5.​2.​1.​1
мәт­ін­де­гі негіз­гі және қо­сым­ша ақ­па­рат­ты тү­сі­ну, анық­тау
6.​2.​1.​1
мәтін­нен негіз­гі және қо­сым­ша, де­таль­ді ақ­па­рат­ты анық­тау, тү­сін­ді­ру
7.​2.​1.​1
мәт­ін­дік және гра­фик­тік (кесте, диа­грам­ма, су­рет, шар­тты бел­гі­лер) ақ­па­рат­ты ин­тер­пре­та­ци­я­лау
8.​2.​1.​1
тұ­тас және ара­лас мәт­ін­дер­де­гі (кесте, диа­грам­ма, сыз­ба, су­рет) ақ­па­рат­тар­ды са­лы­сты­ру
9.​2.​1.​1
тұ­тас емес (кесте, диа­грам­ма, сыз­ба, су­рет) мәт­ін­дер­де­гі мә­лі­мет­тер­ді са­лы­сты­ру, өң­деу
2.
Мәтін нің стиль дік
ерекше­лі­гін та­ну
5.​2.​2.​1
лек­си­ка­ның ауы­зе­кі сөй­леу және жа­з­ба стиль­дік ай­ыр­ма­шы­лық та­рын мәт­ін­дер ар­қы­лы та­ну
6.​2.​2.​1
ауы­зе­кі сөй­леу және көр­кем сөй­ле­удің стиль­дік ерекше­лік­те рін қол­да­ны­л­ған тіл­дік құ­рал­дар ар­қы­лы та­ну
7.​2.​2.​1
пуб­ли­ци­сти­ка лық және ре­сми стиль ерекше­лік­те­рін қол­да­ны­л­ған тіл­дік құ­рал­дар ар­қы­лы та­ну
8.​2.​2.​1
пуб­ли­ци­сти­ка­лық және ғы­лы­ми стиль ерекше­лік­те рін қол­да­ны­л­ған тіл­дік құ­рал­дар ар­қы­лы та­ну
9.​2.​2.​1
қа­зақ ті­лі стиль­де­рі мен ше­шен­дік сө­здің түр­ле­рін қол­да­ны­л­ған тіл­дік құ­рал­дар ар­қы­лы та­ну
3.
Мәтін нің жанр лық ерекше­лі­гін ажы­ра ту
5.​2.​3.​1
хат, ха­бар­ла­ма, жар­на­ма, нұс­қа­улық, ха­бар­лан­ды­ру­дың құ­ры­лы­мы мен ре­сім­де­луі ар­қы­лы жанр­лық ерекше­лік­те­рін ажы­ра­ту
6. 2.3.1
ауы­зе­кі сөй­леу эти­кет­те­рі мен көр­кем сөй­ле­удің құ­ры­лым­дық және
жанр­лық ерекше­лік­те рін ажы­ра­ту
7.​2.​3.​1
хро­ни­ка, ха­бар, очерк­тер­дің және кең­се құ­жат­та­ры­ның, қыз­мет­тік жа­з­ба­лар­дың құ­ры­лы­мы мен ре­сім­де­луі ар­қы­лы жанр­лық ерекше­лік­те­рін ажы­ра­ту
8.​2.​3.​1
ма­қа­ла, ан­но­та­ция, пре­зен­та­ция, құ­ры­лы­мы мен ре­сім­де­луі ар­қы­лы жанр­лық ерекше­лік­те рін ажы­ра­ту
9.​2.​3.​1
ма­қа­ла, ан­но­та­ция, пре­зен­та­ция, тұ­жы­рым­да­ма­лар, те­зи­стер­дің құ­ры­лы­мы мен ре­сім­де­луі ар­қы­лы жанр­лық ерекше­лік те­рін ажы­ра­ту
4.
Мәт­ін­дер­ге са­лыс тыр­ма лы ана­лиз жа­сау
5.​2.​4.​1
ауы­зе­кі стиль­де­гі мәт­ін­дер­дің
маз­мұ­нын, та­қы­ры­бын және тіл­дік құ­рал­да­рын са­лы­сты­ру
6.​2.​4.​1
ауы­зе­кі және ре­сми стиль­де­гі мәт­ін­дер­дің та­қы­ры­бын, маз­мұ­нын, тіл­дік ерекше­лі­гін са­лы­сты­ру
7.​2.​4.​1
иде­я­сы ұқсас пуб­ли­ци­сти­ка лық және көр­кем әде­би­ет сти­лін­де­гі мәт­ін­дер­дің та­қы­ры­бы, құ­ры­лы­мы, мақ­сат­ты ауди­то­ри­я­сы, тіл­дік ерекше­лі­гін са­лы­сты­ра тал­дау
8.​2.​4.​1
та­қы­ры­бы ұқсас ғы­лы­ми және пуб­ли­ци­сти­ка­лық стиль­де­гі мәт­ін­дер­дің та­қы­ры­бын, түр­ле­рін (әң­гі­ме­леу, си­паттау, тал­қы­лау), құ­ры­лы­мын са­лы­сты­ра тал­дау
9.​2.​4.​1
әр­түр­лі стиль­де­гі мәт­ін­дер­дің та­қы­ры­бын, қыз­ме­тін, құ­ры­лы­мын, тіл­дік ерекше­лі­гін са­лы­сты­ра тал­дау
5.
Мәтін бой­ын­ша сұ­рақ тар құ­рас ты­ра бі­лу
5.​2.​5.​1
мәтін маз­мұ­нын тү­сі­ну­ге, нақ­ты ақ­па­рат­тар­ды анық­та­у­ға ба­ғыт­тал­ған сұ­рақ­тар құ­ра­с­ты­ру
6.​2.​5.​1
мәтін­нен негіз­гі және қо­сым­ша ақ­па­рат­ты, кө­те­рі­л­ген мә­се­ле­ні анық­та­у­ға ба­ғыт­тал­ған нақ­ты­лау сұ­рақ­та­рын құ­ра­с­ты­ру
7.​2.​5.​1
мәтін бой­ын­ша про­бле­ма­лық сұ­рақ­тар құ­ра­с­ты­ру
8.​2.​5.​1
пе­ри­фра­за­ның түр­лі тә­сіл­де­рін қол­да­на оты­рып, мәтін бой­ын­ша сұ­рақ­тар құ­ра­с­ты­ру
9.​2.​5.​1
мәт­ін­де кө­те­рі­л­ген мә­се­ле­ге оқыр­ман­ның қа­рым-қа­ты­на­сын анық­та­у­ға ар­нал­ған тал­қы­лау сұ­рақ­та­рын құ­ра­с­ты­ру
6.
Оқы
лым стра­те ги­я­ла рын қол­да ну
5.​2.​6.​1
оқы­лым стра­те­ги­я­ла­рын қол­да­ну:
жал­пы маз­мұ­нын тү­сі­ну үшін оқу, нақ­ты ақ­па­рат­ты та­бу үшін оқу
6.​2.​6.​1
оқы­лым стра­те­ги­я­ла­рын қол­да­ну:
ком­мен­та­рий жа­сау, ірік­теп оқу, рөл­ге бө­ліп оқу
7.​2.​6.​1
оқы­лым стра­те­ги­я­ла­рын қол­да­ну: ком­мен­та­рий жа­сау, ірік­теп оқу, зерт­теп оқу
8.​2.​6.​1
оқы­лым стра­те­ги­я­ла­рын қол­да­ну:
ком­мен­та­рий жа­сау, ірік­теп оқу, тал­дап оқу
9.​2.​6.​1
бел­гі­лі бір мақ­сат үшін оқы­лым стра­те­гия ла­рын ти­ім­ді қол­да­на бі­лу
7. әр­түр­лі ре­сурс көз­де­рі­нен қа­жет­ті ақ­па рат алу
5.​2.​7.​1
эн­цик­ло­пе­дия
лар, ба­ла­лар­ға ар­нал­ған га­зет-жур­нал­дар­дан қа­жет­ті ақ­па­рат­ты ала бі­лу
6.​2.​7.​1
эн­цик­ло­пе
дия, сө­здік, ба­ла­лар­ға ар­нал­ған га­зет-жур­нал­дар­дан қа­жет­ті ақ­па­рат­тар­ды алу, ав­то­ры­на сі­л­те­ме жа­сау
7.​2.​7.​1
ға­лам­тор, эн­цик­ло­пе­дия, га­зет-жур­нал­дар, оқулық­тар­дан алын­ған де­ректер­ді қол­да­ну, ав­то­ры­на сі­л­те­ме жа­сау
8.​2.​7.​1
ға­лам­тор, эн­цик­ло­пе­дия, га­зет-жур­нал­дар, оқулық­тар­дан алын­ған де­ректер­ді дәлел ре­т­ін­де қол­да­ну, ав­то­ры­на сі­л­те­ме жа­сау
9.​2.​7.​1
ға­лам­тор, эн­цик­ло­пе
дия, га­зет-жур­нал­дар, оқулық­тар, ғы­лы­ми ең­бек­тер­ден алын­ған де­ректер­ді дәлел ре­т­ін­де қол­да­ну, ав­то­ры­на сі­л­те­ме жа­сау

5-сы­нып
6-сы­нып
7-сы­нып
8-сы­нып
9-сы­нып
1. Жос
пар құ­ру
5.​3.​1.​1
бе­рі­л­ген мәтін­ге сәй­кес кірі­спе, негіз­гі және қо­ры­тын­ды бө­лім­дер­ді қам­ти­тын қа­ра­пай­ым жос­пар құ­ру
6.​3.​1.​1
әр­түр­лі жанр­да­ғы мәт­ін­дер­ді жа­зу үшін құ­ры­лы­мын ес­ке­ре оты­рып, қа­ра­пай­ым жос­пар құ­ру
7.​3.​1.​1
әр­түр­лі жанр­да­ғы мәт­ін­дер­ді жа­зу үшін құ­ры­лы­мын ес­ке­ре оты­рып, күр­де­лі жос­пар құ­ру
8.​3.​1.​1
та­қы­рып бой­ын­ша ма­те­ри­ал жи­нақ­тап, те­зи­стік жос­пар құ­ру
9.​3.​1.​1
жи­нақ­тал
ған ма­те­ри­ал дар негі­зін­де көз­дел­ген мақ­сат­қа сәй­кес ауыз­ша және жа­з­ба­ша мәт­ін­дер үшін күр­де­лі жос­пар құ­ру
2. Әр­түр
лі жанр­да мәтін дер құ­рас ты­ру
5.​3.​2.​1
жанр­лық ерекше­лік­те­рі не сай ре­сім­де­луі мен құ­ры­лы­мын сақ­тап, хат, жар­на­ма, ха­бар­лан­ды­ру құ­ра­с­ты­рып жа­зу
6.​3.​2.​1
жанр­лық және стиль­дік ерекше­лік­те­ріне сай құ­ры­лы­мын сақ­тай оты­рып, мі­нез­де­ме, құт­тық­тау, өмір­ба­ян құ­ра­с­ты­рып жа­зу
7.​3.​2.​1
жанр­лық және стиль­дік ерекше­лік­те­ріне сай көр­кем­де­гіш құ­рал­дар­ды орын­ды қол­да­на оты­рып, ша­ғын ма­қа­ла, нұс­қа­улық, әң­гі­ме құ­ра­с­ты­рып жа­зу
8.​3.​2.​1
жанр­лық және стиль­дік ерекше­лік­те­ріне сай тіл­дік құ­рал­дар­ды орын­ды қол­да­нып, ма­қа­ла, ан­но­та­ция, те­зис құ­ра­с­ты­рып жа­зу
9.​3.​2.​1
мақ­сат­ты ауди­то­рия
ның қызығ­у­шы­лы­ғын ын­та­лан­ды­ру үшін әр­түр­лі жанр­да мәт­ін­дер құ­ра­с­ты­ру
3.
Жа­з­ба жұ­мыста­рын әр­түр­лі фор­ма
да ұсы­ну
5.​3.​3.​1
сю­жет­ті су­рет­тер­дің (фо­то­су­рет­тер) же­лі­сі бой­ын­ша әң­гі­ме құ­ра­с­ты­ру
6.​3.​3.​1
ұсы­ны­л­ған та­қы­рып бой­ын­ша де­ректер жи­нақ­тай оты­рып, гра­фик­тік мәтін (диа­грам­ма, кесте, сыз­ба) тү­рін­де құ­ра­с­ты­ру
7.​3.​3.​1
мәтін құ­ры­лы­мын (кірі­спе бө­лім, жал­пы мә­лі­мет бе­ру, де­таль­ді мә­лі­мет бе­ру) сақ­тай оты­рып, гра­фик­тік мәтін (шар­тты бел­гі, су­рет, сыз­ба) тү­рін­де бе­рі­л­ген про­це­сті си­паттап жа­зу
8.​3.​3.​1
мәтін құ­ры­лы­мын сақ­тай оты­рып, гра­фик­тік мәт­ін­де­гі (диа­грам­ма, кесте) де­ректер­дің ма­ңы­зды тұ­ста­рын анық­тап жа­зу
9.​3.​3.​1
мәтін құ­ры­лы­мын сақ­тай оты­рып, бір­не­ше гра­фик­тік мәт­ін­де­гі (диа­грам­ма, кесте) де­ректер­ді са­лы­сты­ру, ма­ңы­зды тұ­ста­ры мен үр­ді­стер­ді (тен­ден­ция) анық­тап жа­зу
4.
Эс­се жа­зу
5. 3.4.1
эс­се­нің кірі­спе, негіз­гі, қо­ры­тын­ды бө­лім­де­рін сақ­тай оты­рып, өзіне та­ныс адам­ды, бел­гі­лі бір ме­кен мен оқи­ға­ны си­паттап не су­рет­теп жа­зу
6.​3.​4.​1
эс­се та­қы­ры­бы­нан ауыт­қы­май, аб­зац түр­ле­рін жүй­е­лі құ­ра­с­ты­рып, кө­те­рі­л­ген мә­се­ле бой­ын­ша ке­лі­су-кел­іс­пеу
се­беп­те­рін ай­қын көр­се­тіп жа­зу
(«ке­лі­су, кел­іс­пеу» эс­се­сі)
7.​3.​4.​1
эс­се құ­ры­лы­мы мен да­му же­лі­сін сақ­тап, та­қы­рып­қа бай­ла­ны­сты бе­рі­л­ген мә­се­ле­нің оң­тай­лы ше­ші­лу жол­да­ры неме­се се­беп­те­ріне өз көз­қа­ра­сын жа­зу
(дис­кус­сив­ті эс­се)
8.​3.​4.​1
эс­се құ­ры­лы­мы мен да­му же­лі­сін сақ­тап, мә­се­ле бой­ын­ша ұсы­ны­л­ған ше­шім­нің ар­тық­шы­лы­ғы мен кем­ші­лік тұ­ста­рын са­лы­сты­ру, өз ой­ын дәлел­деп жа­зу
(ар­гу­мен­та­тив­ті эс­се)
9.​3.​4.​1
эс­се құ­ры­лы­мы мен да­му же­лі­сін сақ­тап, кө­те­рі­л­ген мә­се­ле бой­ын­ша екі­жақ­ты пі­кір­ді неме­се жағ­да­ят­ты тал­қы­лау, бі­ре­уіне таң­дау жа­сап, өз ой­ын дәлел­деп жа­зу
(ар­гу­мен­та тив­ті эс­се)
5. Оқы лым және тың­да лым ма­те­ри­ал­да­ры негі­зін­де жи­на қы мәтін (ком­прес­сия) жа­зу
5.​3.​5.​1
оқы­лым және тың­да­лым ма­те­ри­ал­да­ры бой­ын­ша негіз­гі ақ­па­рат­тар­ды сақ­тай оты­рып, жи­на­қы мәтін жа­зу
6.​3.​5.​1
оқы­лым және тың­да­лым ма­те­ри­ал­да­ры бой­ын­ша негіз­гі ой­ды біл­ді­ре­тін сөй­лем­дер­ді ірік­тей оты­рып, жи­на­қы мәтін жа­зу
7.​3.​5.​1
оқы­лым және тың­да­лым ма­те­ри­ал­да­ры бой­ын­ша ті­рек сө­здер мен сөз тір­кесте­рін си­но­ним­дік қа­тар­мен ауы­сты­ра оты­рып, жи­на­қы мәтін жа­зу
8.​3.​5.​1
оқы­лым және тың­да­лым ма­те­ри­ал­да­ры бой­ын­ша мәтін­нің ба­ян­дау же­лі­сін сақ­тап, әр бө­лі­гі­нен алын­ған ақ­па­рат­тар­дан жи­на­қы мәтін (ан­но­та­ция, те­зис) жа­зу
9.​3.​5.​1
оқы­лым және тың­да­лым ма­те­ри­ал да­ры бой­ын­ша ав­тор­дың негіз­гі ой­ын сақ­тай оты­рып, пе­ри­фраз тә­сіл­де­рі ар­қы­лы жи­на­қы мәтін (ан­но­та­ция, те­зис) жа­зу
6. Мәтін дер­ді тү­зе­ту және ре­дак ци­я­лау
5.​3.​6.​1
мәт­ін­де­гі ор­фо­гра­фия
лық қа­те­лер­ді сө­здік­тер­ге сүй­ене оты­рып, тү­зе­ту және ре­дак­ци­я­лау
6.​3.​6.​1 мәт­ін­де­гі ор­фо­гра­фия
лық және пунк­ту­а­ци­я­лық қа­те­лер­ді сө­здік­тер­ге, ем­ле ере­же­ле­ріне сүй­е­ніп, тү­зе­ту, ре­дак­ци­я­лау
7.​3.​6.​1
мәт­ін­де­гі сө­здер­дің та­қы­рып­қа сай орын­ды қол­да­ны­луын тек­се­ру,
си­но­ним­дік қа­тар­мен ауы­сты­ра оты­рып, лек­си­ка­лық тү­зе­ту­лер ен­гі­зу, ре­дак­ци­я­лау
8.​3.​6.​1
БАҚ ма­те­ри­ал­да­ры негі­зін­де стиль­дік ауыт­қу­лар­ды, орын­сыз қол­да­ны­л­ған сөз ора­лым­да­рын тал­дап, стиль­дік тү­зе­ту­лер жа­сау, ре­дак­ци­я­лау
9.​3.​6.​1
жа­з­ба жұ­мысын аб­зац­тар мен бө­лік­тер­ге бө­лу, ой­ын (ақ­па­рат, идея) дұ­рыс жүй­е­леп, ло­ги­ка­лық тү­зе­ту­лер ен­гі­зу, ре­дак­ция
лау

1. Ор­фо гра­фия
лық нор­ма
5.​4.​1.​1
қа­зақ ті­лі­нің ды­быст­ар жүй­е­сін, үн­дестік за­ңын, емле­лік ерекше­лік­те­рін ес­ке­ре оты­рып, ор­фо­гра­фи­я­лық нор­ма­ға сай жа­зу
6.​4.​1.​1 та­қы­рып бой­ын­ша же­ке сө­здер, бір­ге, бө­лек және де­фис ар­қы­лы жа­зы­ла­тын сө­здер­ді ор­фо­гра­фия
лық нор­ма­ға сай жа­зу
7.​4.​1.​1
жал­ғау­лар мен шы­ла­у­лар­дың ерекше­лі­гін ес­ке­ре оты­рып, үн­дестік за­ңы­на сәй­кес ор­фо­гра­фия-лық нор­ма­ға сай жа­зу
8.​4.​1.​1
та­қы­рып бой­ын­ша бас әріп­пен жа­зы­ла­тын күр­де­лі-құ­ра­ма ата­у­лар­ды ор­фо­гра­фи­я­лық нор­ма­ға сай жа­зу
9.​4.​1.​1 мәнм­әтін бой­ын­ша тіл­дік бір­лік­тер­ді ор­фо­гра­фи­я­лық нор­ма­ға сай жа­зу
2.
Ор­фо­эпи­я­лық нор­ма
5.​4.​2.​1
сөз ішін­де­гі және сөз ара­лы­ғын­да­ғы іл­ге­рін­ді, кей­ін­ді және то­ғы­спа­лы ық­пал заң­ды­лық­та­ры­на сәй­кес ай­та бі­лу
6.​4.​2.​1
ек­пін­нің түр­ле­рін (сөз ек­пі­ні, тір­кес ек­пі­ні, ло­ги­ка­лық ек­пін) сөз және сөй­лем ішін­де орын­ды қол­да­ну
7.​4.​2.​1
сөй­леу ті­лін­де­гі ин­то­на­ция, кі­ді­ріс, ло­ги­ка­лық ек­пін­нің мәнін тү­сі­ніп қол­да­ну
8.​4.​2.​1
сөй­леу ағы­мын­да­ғы ин­то­на­ци­я­ның құ­рам­дас бө­лік­те­рі: әу­ен, әу­ез, тембр, қар­қын, кі­ді­рі­сті сөй­леу мәне­ріне сай қол­да­ну
-
3.
Лек­си­ка­лық нор­ма
5.​4.​3.​1
ту­ра және ауы­спа­лы ма­ғы­на­лы сө­здер­ді, көп ма­ғы­на­лы сө­здер, омо­ним, ан­то­ним, си­но­ним­дер­ді көр­кем­дік ерекше­лік­те­рі не сай қол­да­ну
6.​4.​3.​1
кө­нер­ген сөз, эв­фе­мизм, ди­сфе­мизм, нео­ло­гизм, тер­мин, диа­лект сөз, кә­сі­би сөз, та­бу сө­здер­дің қол­да­ныс ая­сын тү­сі­ну және ажы­ра­та бі­лу
7.​4.​3.​1
фра­зео­ло­гизм, ма­қал-мәтел­дер­дің эмо­ци­о­нал­ды мәнін, көр­кем­дік ерекше­лік­те­рін тү­сі­ніп қол­да­ну
8.​4.​3.​1
сө­здік қор және сө­здік құ­рам ерекше­лік­те­рін тү­сі­ніп қол­да­ну
9.​4.​3.​1
стиль­дік ерекше­лік
тер­ге сай тіл­дік бір­лік­тер­ді дұ­рыс қол­да­на бі­лу
4.
Грам­ма­ти­ка
лық нор­ма
5.​4.​4.​1
жұр­нақ ар­қы­лы жа­сал­ған туын­ды сө­здер­ді және күр­де­лі сө­здер­ді ауыз­ша және жа­з­ба­ша тіл­де­сім ба­ры­сын­да қол­да­ну;
5.​4.​4.​2
зат есім­дер­дің ма­ғы­на­лық түр­ле­рін мәнм­әтін ая­сын­да жал­ғау­лар ар­қы­лы түр­лен­ді­ріп қол­да­ну;
5.​4.​4.​3
сын есім­дер­дің, шы­рай түр­ле­рі­нің көр­кем­дік ерекше­лі­гін та­ну, сын есім­ді зат есім ор­ны­на қол­да­на бі­лу;
5.​4.​4.​4
сан есім­нің ма­ғы­на­лық түр­ле­рін ажы­ра­та бі­лу, сан есім­ді зат есім ор­ны­на қол­да­на бі­лу;
5.​4.​4.​5
төл сөз, тө­леу сөз, ав­тор сө­зі­нің жа­са­лу жол­да­рын, қыз­ме­тін бі­лу, төл сө­зді тө­леу сөз­ге ай­нал­ды­ру
6.​4.​4.​1 сөй­лем­де­гі есім­дік­тің қыз­ме­тін тү­сі­ну, есім­дік­ті зат есім, сын есім­нің ор­ны­на қол­да­ну;
6.​4.​4.​2 еті­стіктің етіс түр­ле­рі мен салт-са­бақ­ты еті­стіктер­дің тір­ке­сім­дік мүм­кін­ді­гін ауыз­ша және жа­з­ба­ша тіл­де­сім ба­ры­сын­да қол­да­ну;
6.​4.​4.​3 үсте­удің ма­ғы­на­лық түр­ле­рін ажы­ра­ту, си­но­ним­дік қа­тар­ла­рын түр­лен­ді­ріп қол­да­ну
7.​4.​4.​1
еті­стіктің есім­ше, кө­сем­ше, тұй­ық еті­стік, шақ, рай түр­ле­рін тіл­де­сім ба­ры­сын­да қол­да­ну;
7.​4.​4.​2 елік­те­уіш сө­здер­дің мәнм­әт­ін­де­гі қол­да­ны­сын тү­сі­ну.
7.​4.​4.​3
шы­лау түр­ле­рін ажы­ра­та бі­лу, орын­ды қол­да­ну;
7.​4.​4.​4
ода­ғай түр­ле­рін ажы­ра­та бі­лу, қол­да­ну;
7.​4.​4.​5
оқ­шау сө­здер­дің қыз­ме­тін тү­сі­ну, ажы­ра­та бі­лу
8.​4.​4.​1
сөз тір­ке­сі­нің бай­ла­ны­су тә­сіл­де­рі мен түр­ле­рі, есім­ді, еті­стікті сөз тір­кесте­рін ажы­ра­ту, қол­да­ну;
8.​4.​4.​2
тұр­ла­у­лы және тұр­лау­сыз сөй­лем мү­ше­ле­рі­нің сөй­лем жа­са­уда­ғы өзін­дік ор­нын, қыз­ме­тін тү­сі­ніп қол­да­ну;
8.​4.​4.​3
сөй­лем ішін­де бі­рың­ғай мү­ше­лер мен ай­қын­да­уыш мү­ше­лер­ді қол­да­на бі­лу;
8.​4.​4.​4
жай сөй­лем­дер­ді ай­ты­лу мақ­са­ты мен құ­ры­лым­дық ерекше­лі­гіне сай қол­да­ну
9.​4.​4.​1 құр­ма­лас сөй­лем жа­са­лу жол­да­рын, түр­ле­рін бі­лу;
9.​4.​4.​2 са­ла­лас құр­ма­лас сөй­лем­дер­дің ма­ғы­на­лық түр­ле­рін ажы­ра­та бі­лу, түр­лен­ді­ріп қол­да­ну;
9.​4.​4.​3 са­бақ­тас құр­ма­лас сөй­лем­дер­дің ма­ғы­на­лық түр­ле­рін ажы­ра­та бі­лу, түр­лен­ді­ріп қол­да­ну;
9.​4.​4.​4 ара­лас құр­ма­лас сөй­лем­дер­дің жа­са­лу жол­да­рын бі­лу, қол­да­ну
5.
Пунк ту­а­ция
лық нор­ма
5.​4.​5.​1
төл сөз, тө­леу сөз, ав­тор сө­зі­нің ты­ныс бел­гі­ле­рін дұ­рыс қол­да­ну
6.​4.​5.​1
қа­зақ ті­лін­де­гі ты­ныс бел­гі­ле­рі­нің түр­ле­рі мен қыз­ме­тін (да­ра­ла­у­шы) тү­сі­ну, дұ­рыс қол­да­ну
7.​4.​5.​1
сөй­лем со­ңын­да және сөй­лем ішін­де қой­ы­ла­тын ты­ныс бел­гі­ле­рін (да­ра­ла­у­шы және ерекше­ле­у­ші) дұ­рыс қол­да­ну
8.​4.​5.​1
сөй­лем со­ңын­да қа­бат­та­сып қой­ы­ла­тын ты­ныс бел­гі­ле­рін дұ­рыс қол­да­ну
9.​4.​5.​1 құр­ма­лас сөйлем­нің ты­ныс бел­гі­ле­рін (да­ра­лау шы, ерекше­ле­у­ші, ой­дың ара­жі­гін ажы­ра­та
тын) ере­же­ге сай қол­да­ну

17. Осы оқу бағдарламасы негізгі орта білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған «Қазақ тілі» оқу пәнінен жаңартылған мазмұндағы үлгілік оқу бағдарламасының ұзақ мерзімді жоспарына сәйкес жүзеге асырылады. Ұзақ мерзімді жоспарда барлық сынып бойынша әр тарауда қамтылуы тиіс оқу мақсаттарының көлемі белгіленген.

18. Тоқсандағы бөлімдер мен бөлімдер ішіндегі тақырыптар бойынша сағат сандарын бөлу мұғалімнің еркіне қалдырылады.
Негізгі орта білім беру деңгейінің
5-9-сыныптарына арналған
«Қазақ тілі» оқу пәнінен жаңартылған
мазмұндағы үлгілік оқу бағдарламасына
қосымша
Негізгі орта білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған
«Қазақ тілі» пәнінен жаңартылған мазмұндағы үлгілік оқу бағдарламасын жүзеге асыру бойынша ұзақ мерзімді жоспар
(оқыту қазақ тілінде)

Лексика-грамматикалық бөлімдер
Грамматикалық
материал
Тақырыптар/ жоспардың мазмұны
Оқыту мақсаттары. Білім алушылар білуге тиісті
1-тоқсан
1. Мәдениет: тіл және қарым-қатынас.
Фонетика
Дауысты, дауыссыз дыбыстардың емлесі.
Үндестік заңы.
Орфографиялық норма
Тыңдалым және айтылым
5.1.1.1 тірек сөздер мен ұсынылған иллюстрациялар арқылы тақырыпты болжау;
5.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру, көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру
Оқылым
5.2.1.1 мәтіндегі негізгі және қосымша ақпаратты түсіну, анықтау;
5.2.2.1 лексиканың ауызекі сөйлеу және жазба стильдік айырмашылықтарын мәтіндер арқылы тану
Жазылым
5.3.1.1 берілген мәтінге сәйкес кіріспе, негізгі және қорытынды бөлімдерді қамтитын қарапайым жоспар құру;
5.3.4.1 эссенің кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдерін сақтай отырып, өзіне таныс адамды, белгілі бір мекен мен оқиғаны сипаттап не суреттеп жазу
Әдеби тіл нормалары
5.4.1.1 қазақ тілінің дыбыстар жүйесін, үндестік заңын, емлелік ерекшеліктерін ескере отырып, орфографиялық нормаға сай жазу
2. Киіну. Сән.Талғам.
Фонетика
Дыбыс үндестігі
Тыңдалым және айтылым
5.1.2.1 әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени, тақырыптарға байланысты диалог,монологтердегі (ән мәтіні, жарнама) көтерілген мәселені түсіндіру;
5.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, негізгі және қосымша ақпаратты анықтау
Оқылым
5.2.3.1 жарнама құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
5.2.5.1 мәтін мазмұнын түсінуге, нақты ақпараттарды анықтауға бағытталған сұрақтар құрастыру
Жазылым
5.3.2.1 жанрлық ерекшеліктеріне сай ресімделуі мен құрылымын сақтап, жарнама құрастырып жазу;
5.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық қателерді сөздіктерге сүйене отырып, түзету және редакциялау
Әдеби тіл нормалары
5.4.2.1 сөз ішіндегі және сөз аралығындағы ілгерінді, кейінді және тоғыспалы ықпал заңдылықтарына сәйкес айта білу
3. Отбасылық дәстүрлер мен мерекелер.
Лексика
Сөз және оның мағынасы
Тыңдалым және айтылым
5.1.2.1 әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени, тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (ән мәтіні, хабарлама) көтерілген мәселені түсіндіру;
5.1.4.1 тірек сөздер мен жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
5.2.4.1 ауызекі стильдегі мәтіндердің мазмұнын, тақырыбын және тілдік құралдарын салыстыру;
5.2.3.1 хаттың құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
5.3.2.1 жанрлық ерекшеліктеріне сай ресімделуі мен құрылымын сақтап, хат құрастырып жазу;
5.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша негізгі ақпараттарды сақтай отырып, жинақы мәтін жазу
Әдеби тіл нормалары
5.4.3.1 тура және ауыспалы мағыналы сөздерді, көп мағыналы сөздеркөркемдік ерекшеліктеріне сай қолдану
2- тоқсан
4. Жануарлар әлемі мен өсімдіктер дүниесі.
Лексика
Омоним.
Синоним.
Антоним
Тыңдалым және айтылым
5.1.2.1 әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (хабарландыру) көтерілген мәселені түсіндіру;
5.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, негізгі және қосымша ақпаратты анықтау
Оқылым
5.2.1.1 мәтіндегі негізгі және қосымша ақпаратты түсіну, анықтау;
5.2.3.1 хабарландырудың құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
5.3.2.1 жанрлық ерекшеліктеріне сай ресімделуі мен құрылымын сақтап хабарландыру құрастырып жазу;
5.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық қателерді сөздіктерге сүйене отырып, түзету және редакциялау
Әдеби тіл нормалары
5.4.3.1 омоним, антоним, синонимдерді көркемдік ерекшеліктеріне сай қолдану
5. Бос уақыт және хобби.
Морфология
Сөздің жасалу жолдары
Тыңдалым және айтылым
5.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру, көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру;
5.1.2.1 әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени, тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (хабарландыру) көтерілген мәселені түсіндіру
Оқылым
5.2.2.1 лексиканың ауызекі сөйлеу және жазба стильдік айырмашылықтарын мәтіндер арқылы тану;
5.2.3.1 хабарлама құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
5.3.4.1 эссенің кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдерін сақтай отырып, өзіне таныс адамды, белгілі бір мекен мен оқиғаны сипаттап не суреттеп жазу;
5.3.1.1 берілген мәтінге сәйкес кіріспе, негізгі және қорытынды бөлімдерді қамтитын қарапайым жоспар құру;
5.3.2.1 жанрлық ерекшеліктеріне сай ресімделуі мен құрылымын сақтап, хабарландыру құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
5.4.4.1 жұрнақ арқылы жасалған туынды сөздерді және күрделі сөздерді ауызша және жазбаша тілдесім барысында қолдану
3-тоқсан
6. Қиял әлемі.
Морфология
Сөздің топтары.
Зат есім.
Зат есімнің мағыналық түрлері.
Зат есімнің түрленуі
Тыңдалым және айтылым
5.1.1.1 тірек сөздер мен ұсынылған иллюстрациялар арқылы тақырыпты болжау;
5.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру, көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру
Оқылым
5.2.2.1 лексиканың ауызекі сөйлеу және жазба стильдік айырмашылықтарын мәтіндер арқылы тану;
5.2.5.1 мәтін мазмұнын түсінуге, нақты ақпараттарды анықтауға бағытталған сұрақтар құрастыру;
5.2.7.1 энциклопедиялар, балаларға арналған газет-журналдардан қажетті ақпаратты ала білу
Жазылым
5.3.4.1 эссенің кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдерін сақтай отырып, өзіне таныс адамды, белгілі бір мекен мен оқиғаны сипаттап не суреттеп жазу;
5.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық қателерді сөздіктерге сүйене отырып, түзету және редакциялау
Әдеби тіл нормалары
5.4.2.2 зат есімдердің мағыналық түрлерін мәнмәтін аясында жалғаулар арқылы түрлендіріп қолдану
7. Көлік және жол белгілері.
Морфология
Сан есім.
Сан есімнің мағыналық түрлері.
Сан есімнің заттануы
Тыңдалым және айтылым
5.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, негізгі және қосымша ақпаратты анықтау;
5.1.4.1 тірек сөздер мен жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
5.2.3.1 нұсқаулық құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
5.2.5.1 мәтін мазмұнын түсінуге, нақты ақпараттарды анықтауға бағытталған сұрақтар құрастыру
Жазылым
5.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша негізгі ақпараттарды сақтай отырып, жинақы мәтін жазу;
5.3.3.1 сюжетті суреттердің (фотосуреттер) желісі бойынша әңгіме құрастыру
Әдеби тіл нормалары
5.4.4.4 сан есімнің мағыналық түрлерін ажырата білу, сан есімді зат есім орнына қолдана білу
8. Адамның сырт келбеті мен мінезі.
Морфология
Сын есім.
Сын есімнің мағыналық түрлері.
Сын есімнің шырайлары.
Сын есімнің заттануы
Тыңдалым және айтылым
5.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай эмоционалды сөздерді, дауыс ырғақтары арқылы қыстырма, қаратпа, одағай сөздерді еркін қолданып, диалогке даярлықсыз қатысу, өз пікірін білдіру;
5.1.4.1 тірек сөздер мен жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
5.2.4.1 ауызекі стильдегі мәтіндердің мазмұнын, тақырыбын және тілдік құралдарын салыстыру;
5.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: жалпы мазмұнын түсіну үшін оқу, нақты ақпаратты табу үшін оқу
Жазылым
5.3.3.1 сюжетті суреттердің (фотосуреттер) желісі бойынша әңгіме құрастыру;
5.3.1.1 берілген мәтінге сәйкес кіріспе, негізгі және қорытынды бөлімдерді қамтитын қарапайым жоспар құру
Әдеби тіл нормалары
5.4.4.3 сын есімдердің, шырай түрлерінің көркемдік ерекшелігін тану, сын есімді зат есім орнына қолдана білу
4-тоқсан
9. Аспан әлемінің құпиялары.
Синтаксис
Төл сөз.
Автор сөзі.
Төлеу сөз.
Төл сөзді төлеу сөзге айналдыру жолдары
Тыңдалым және айтылым
5.1.4.1 тірек сөздер мен жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау;
5.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай эмоционалды сөздерді, дауыс ырғақтары арқылы қыстырма, қаратпа, одағай сөздерді еркін қолданып, диалогке даярлықсыз қатысу, өз пікірін білдіру
Оқылым
5.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: жалпы мазмұнын түсіну үшін оқу, нақты ақпаратты табу үшін оқу;
5.2.7.1 энциклопедиялар, балаларға арналған газет-журналдардан қажетті ақпаратты ала білу
Жазылым
5.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша негізгі ақпараттарды сақтай отырып, жинақы мәтін жазу;
5.3.4.1 эссенің кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдерін сақтай отырып, өзіне таныс адамды, белгілі бір мекен мен оқиғаны сипаттап не суреттеп жазу
Әдеби тіл нормалары
5.4.5.5 төл сөз, төлеу сөз, автор сөзінің жасалу жолдарын, қызметін білу, төл сөзді төлеу сөзге айналдыру
10. Саяхат және демалыс.
Синтаксис
Төл сөз бен автор сөзінің тыныс белгілері
Тыңдалым және айтылым
5.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру, көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру;
5.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай эмоционалды сөздерді, дауыс ырғақтары арқылы қыстырма, қаратпа, одағай сөздерді еркін қолданып, диалогке даярлықсыз қатысу, өз пікірін білдіру
Оқылым
5.2.7.1 энциклопедиялар, балаларға арналған газет-журналдардан қажетті ақпаратты ала білу;
5.2.4.1 ауызекі стильдегі мәтіндердің мазмұнын, тақырыбын және тілдік құралдарын салыстыру;
5.2.3.1 хаттың құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
5.3.3.1 сюжетті суреттердің (фотосуреттер) желісі бойынша әңгіме құрастыру;
5.3.2.1 жанрлық ерекшеліктеріне сай ресімделуі мен құрылымын сақтап, хат құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
5.4.4.5 төл сөз, төлеу сөз, автор сөзінің жасалу жолдарын, қызметін білу, төл сөзді төлеу сөзге айналдыру;
5.4.5.5 төл сөз, төлеу сөз, автор сөзінің тыныс белгілерін дұрыс қолдану

Лексика-грамматикалық бөлімдер
Грамматикалық
материал
Тақырыптар/ жоспардың мазмұны
Оқыту мақсаттары.
Білім алушылар білуге тиісті
1-тоқсан
1. Қазақстандағы
көрікті
жерлер.
Лексикография
Орфографиялық норма.
Орфографиялық сөздік
Тыңдалым және айтылым
6.1.1.1 мәтіннің атауын талқылау және алғашқы бөлігін тыңдау арқылы көтерілетін мәселені болжау;
6.1.4.1 мәтіннің құрылымдық ерекшелігіне назар аудара отырып, жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
6.2.2.1 ауызекі сөйлеу және көркем сөйлеудің стильдік ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
6.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: комментарий жасау, іріктеп оқу, рөлге бөліп оқу
Жазылым
6.3.3.1 ұсынылған тақырып бойынша деректер жинақтай отырып, графиктік мәтін (диаграмма, кесте, сызба) түрінде құрастыру;
6.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша негізгі ойды білдіретін сөйлемдерді іріктей отырып, жинақы мәтін жазу
Әдеби тіл нормалары
6.4.1.1 тақырып бойынша жеке сөздер, бірге, бөлек және дефис арқылы жазылатын сөздерді орфографиялық нормаға сай жазу
2. Ұлттық және отбасылық құндылықтар.
Фонетика
Екпін, оның түрлері
Тыңдалым және айтылым
6.1.4.1мәтіннің құрылымдық ерекшелігіне назар аудара отырып, жетекші сұрақтар арқылы негізгі ойды анықтау;
6.1.2.1 әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (құттықтау, интервью) көтерілген мәселені талдау
Оқылым
6.2.2.1 ауызекі сөйлеу және көркем сөйлеудің стильдік ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
6.2.5.1 мәтіннен негізгі және қосымша ақпаратты, көтерілген мәселені анықтауға бағытталған нақтылау сұрақтарын құрастыру
Жазылым
6.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай құрылымын сақтай отырып мінездеме, құттықтау құрастырып жазу;
6.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық және пунктуациялық қателерді сөздіктерге, емле ережелеріне сүйеніп, түзету, редакциялау
Әдеби тіл нормалары
6.4.2.1 екпіннің түрлерін (сөз екпіні, тіркес екпіні, логикалық екпін) сөз және сөйлем ішінде орынды қолдану
3. Әлемнің жеті кереметі.
Лексикография
Орфографиялық норма.
Орфографиялық сөздік
Тыңдалым және айтылым
6.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, детальді ақпаратты анықтау;
6.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны бойынша жалпы және нақты сұрақтарға жауап беру, мәтіндегі ақпаратты шынайы өмірмен байланыстыру
Оқылым
6.2.1.1 мәтіннен негізгі және қосымша, детальді ақпаратты анықтау, түсіндіру;
6.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: комментарий жасау, іріктеп оқу, рөлге бөліп оқу
Жазылым
6.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, қарапайым жоспар құру;
6.3.4.1 эссе тақырыбынан ауытқымай, абзац түрлерін жүйелі құрастырып, көтерілген мәселе бойынша келісу-келіспеу себептерін айқын көрсетіп жазу («келісу, келіспеу» эссесі)
Әдеби тіл нормалары
6.4.1.1 тақырып бойынша жеке сөздер, бірге, бөлек және дефис арқылы жазылатын сөздерді орфографиялық нормаға сай жазу
2-тоқсан
4. Астана – мәдениет пен өнер ордасы.
Лексика
Неологизм сөздер. Термин сөздер. Диалект сөздер. Кәсіби сөздер
Тыңдалым және айтылым
6.1.2.1 әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (хабарландыру, жаңалық) көтерілген мәселені талдау;
6.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сайресми сөздер мен тіркестер, дайын тіркестер мен терминдерді орынды қолданып, диалогке қатысу, ойын анық жеткізу
Оқылым
6.2.3.1 ауызекі сөйлеу этикеттері мен көркем сөйлеудің құрылымдық және жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
6.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: комментарий жасау, іріктеп оқу, рөлге бөліп оқу
Жазылым
6.3.4.1 эссе тақырыбынан ауытқымай, абзац түрлерін жүйелі құрастырып, көтерілген мәселе бойынша келісу-келіспеу себептерін айқын көрсетіп жазу («келісу, келіспеу» эссесі);
6.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық және пунктуациялық қателерді сөздіктерге, емле ережелеріне сүйеніп, түзету, редакциялау
Әдеби тіл нормалары
6.4.3.1 неологизм, термин, диалект сөз, кәсіби сөздердің қолданыс аясын түсіну және ажырата білу
5. Тарихи тұлғалар.
Лексика
Көнерген сөздер. Эвфемизм.
Дисфемизм.
Табу
Тыңдалым және айтылым
6.1.1.1 мәтіннің атауын талқылау және алғашқы бөлігін тыңдау арқылы көтерілетін мәселені болжау;
6.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны бойынша жалпы және нақты сұрақтарға жауап беру, мәтіндегі ақпаратты шынайы өмірмен байланыстыру
Оқылым
6.2.4.1 ауызекі және ресми стильдегі мәтіндердің тақырыбын, мазмұнын, тілдік ерекшелігін салыстыру;
6.2.7.1 энциклопедия, сөздік, балаларға арналған газет-журналдардан қажетті ақпараттарды алу, авторына сілтеме жасау
Жазылым
6.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, қарапайым жоспар құру;
6.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай құрылымын сақтай отырып, өмірбаян құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
6.4.3.1 көнерген сөз, эвфемизм, дисфемизм, табу сөздердің қолданыс аясын түсіну және ажырата білу
3-тоқсан
6. Су – тіршілік көзі. Қазақстандағы өзен-көлдер.
Морфология
Есімдік, оның мағыналық түрлері
Тыңдалым және айтылым
6.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, детальді ақпаратты анықтау;
6.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны бойынша жалпы және нақты сұрақтарға жауап беру, мәтіндегі ақпаратты шынайы өмірмен байланыстыру
Оқылым
6.2.1.1 мәтіннен негізгі және қосымша, детальді ақпаратты анықтау, түсіндіру;
6.2.4.1 ауызекі және ресми стильдегі мәтіндердің тақырыбын, мазмұнын, тілдік ерекшелігін салыстыру
Жазылым
6.3.3.1 ұсынылған тақырып бойынша деректер жинақтай отырып, графиктік мәтін (диаграмма, кесте, сызба) түрінде құрастыру;
6.3.4.1 эссе тақырыбынан ауытқымай, абзац түрлерін жүйелі құрастырып, көтерілген мәселе бойынша келісу-келіспеу себептерін айқын көрсетіп жазу («келісу, келіспеу» эссесі)
Әдеби тіл нормалары
6.4.4.1 сөйлемдегі есімдіктің қызметін түсіну, есімдікті зат есім, сын есімнің орнына қолдану
7. Спорт. Белгілі спорт жұлдыздары.
Морфология
Етістік, оның мағыналық түрлері.
Етіс түрлері
Тыңдалым және айтылым
6.1.2.1 әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (нұсқаулық, өмірбаян) көтерілген мәселені талдау;
6.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, детальді ақпаратты анықтау
Оқылым
6.2.1.1 мәтіннен негізгі және қосымша, детальді ақпаратты анықтау, түсіндіру;
6.2.4.1 ауызекі және ресми стильдегі мәтіндердің тақырыбын, мазмұнын, тілдік ерекшелігін салыстыру
Жазылым
6.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, қарапайым жоспар құру;
6.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай құрылымын сақтай отырып, мінездеме, өмірбаян құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
6.4.4.2 етістіктің етіс түрлері мен салт-сабақты етістіктердің тіркесімдік мүмкіндігін ауызша және жазбаша тілдесім барысында қолдану
8. Қазақ халқының әдет-ғұрыптары мен салт-дәстүрлері. Наурыз.
Морфология
Үстеу.
Үстеудің мағыналық түрлері
Тыңдалым және айтылым
6.1.1.1 мәтіннің атауын талқылау және алғашқы бөлігін тыңдау арқылы көтерілетін мәселені болжау;
6.1.2.1 әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (жаңалық, құттықтау) көтерілген мәселені талдау
Оқылым
6.2.3.1 ауызекі сөйлеу этикеттері мен көркем сөйлеудің құрылымдық және жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
6.2.7.1 энциклопедия, сөздік, балаларға арналған газет-журналдардан қажетті ақпараттарды алу, авторына сілтеме жасау
Жазылым
6.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай құрылымын сақтай отырып, құттықтау құрастырып жазу;
6.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық және пунктуациялық қателерді сөздіктерге, емле ережелеріне сүйеніп, түзету, редакциялау
Әдеби тіл нормалары
6.4.4.3 үстеудің мағыналық түрлерін ажырату, синонимдік қатарларын түрлендіріп қолдану
4-тоқсан
9. Әлемдегі ірі кітапханалар.
Морфология
Үстеу.
Үстеудің мағыналық түрлері
Тыңдалым және айтылым
6.1.2.1 әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (өмірбаян, хабарландыру) көтерілген мәселені талдау;
6.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сайресми сөздер мен тіркестер, дайын тіркестер мен терминдерді орынды қолданып, диалогке қатысу, ойын анық жеткізу
Оқылым
6.2.4.1 ауызекі және ресми стильдегі мәтіндердің тақырыбын, мазмұнын, тілдік ерекшелігін салыстыру;
6.2.5.1 мәтіннен негізгі және қосымша ақпаратты, көтерілген мәселені анықтауға бағытталған нақтылау сұрақтарын құрастыру
Жазылым
6.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша негізгі ойды білдіретін сөйлемдерді іріктей отырып, жинақы мәтін жазу;
6.3.6.1 мәтіндегі орфографиялық және пунктуациялық қателерді сөздіктерге, емле ережелеріне сүйеніп, түзету, редакциялау
Әдеби тіл нормалары
6.4.4.3 үстеудің мағыналық түрлерін ажырату, синонимдік қатарларын түрлендіріп қолдану
10. Ғылым мен технология жетістіктері.
Пунктуация
Тыныс белгілерінің түрлері мен қызметі
Тыңдалым және айтылым
6.1.2.1 әлеуметтік-мәдени, ресми-іскери тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (нұсқаулық, интервью) көтерілген мәселені талдау;
6.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сайресми сөздер мен тіркестер, дайын тіркестер мен терминдерді орынды қолданып, диалогке қатысу, ойын анық жеткізу
Оқылым
6.2.2.1 ауызекі сөйлеу және көркем сөйлеудің стильдік ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
6.2.5.1 мәтіннен негізгі және қосымша ақпаратты, көтерілген мәселені анықтауға бағытталған нақтылау сұрақтарын құрастыру
Жазылым
6.3.3.1 ұсынылған тақырып бойынша деректер жинақтай отырып, графиктік мәтін (диаграмма, кесте, сызба) түрінде құрастыру;
6.3.4.1 эссе тақырыбынан ауытқымай, абзац түрлерін жүйелі құрастырып, көтерілген мәселе бойынша келісу-келіспеу себептерін айқын көрсетіп жазу («келісу, келіспеу» эссесі)
Әдеби тіл нормалары
6.4.5.1 қазақ тіліндегі тыныс белгілерінің түрлері мен қызметін (даралаушы) түсіну, дұрыс қолдану

Лексика-грамматикалық бөлімдері
Грамматикалық
материал
Тақырыптар/
жоспардың мазмұны
Оқыту мақсаттары. Білім алушылар білуге тиісті
1-тоқсан
1. Ауа райы және климаттық өзгерістер.
Фонетика
Интонация.
Кідіріс.
Логикалық екпін
Тыңдалым және айтылым
7.1.1.1 мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау;
7.1.4.1 мәтін тақырыбы, сөйлеушінің дауыс ырғағы мен сөйлеу мәнері арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
7.2.1.1 мәтіндік және графиктік (кесте, диаграмма, сурет, шартты белгілер) ақпаратты интерпретациялау;
7.2.5.1 мәтін бойынша проблемалық сұрақтар құрастыру
Жазылым
7.3.3.1 мәтін құрылымын (кіріспе бөлім, жалпы мәлімет беру, детальді мәлімет беру) сақтай отырып, графиктік мәтін (шартты белгі, сурет, сызба) түрінде берілген процесті сипаттап жазу;
7.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша тірек сөздер мен сөз тіркестерін синонимдік қатармен ауыстыра отырып, жинақы мәтін жазу
Әдеби тіл нормалары
7.4.2.1 сөйлеу тіліндегі интонация, кідіріс, логикалық екпіннің мәнін түсініп қолдану
2. Көшпенділер мәдениеті.
Орфография
Шылаудың емлесі.
Орфография
лық норма
Тыңдалым және айтылым
7.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, оқу-еңбек тақырыптарына байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (көркем әдеби шығармалардан үзінді) автор көзқарасы мен көтерілген мәселені талдау;
7.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай көркем бейнелеуіш, эмоционалды-экспрессивті сөздерді және мақал-мәтелдер мен тұрақты тіркестерді еркін қолданып, диалогке қатысу, пікірталаста тез және дұрыс шешім қабылдай білу
Оқылым
7.2.3.1 хроника құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
7.2.4.1 идеясы ұқсас публицистикалық және көркем әдебиет стиліндегі мәтіндердің тақырыбы, құрылымы, мақсатты аудиториясы, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау
Жазылым
7.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, күрделі жоспар құру;
7.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай көркемдегіш құралдарды орынды қолдана отырып, шағын мақала құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
7.4.1.1 жалғаулар мен шылаулардың ерекшелігін ескере отырып, үндестік заңына сәйкес орфографиялық нормаға сай жазу
3. Денсаулық – зор байлық.
Лексика
Қанатты сөздер.
Фразеологизм. Мақал-мәтелдер
Тыңдалым және айтылым
7.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпарат бойынша факті мен көзқарасты ажырата білу;
7.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай көркем бейнелеуіш, эмоционалды-экспрессивті сөздерді және мақал-мәтелдер мен тұрақты тіркестерді еркін қолданып, диалогке қатысу, пікірталаста тез және дұрыс шешім қабылдай білу
Оқылым
7.2.1.1 мәтіндік және графиктік (кесте, диаграмма, сурет, шартты белгілер) ақпаратты интерпретациялау;
7.2.2.1 публицистикалық және ресми стиль ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
7.2.3.1 кеңсе құжаттарының, қызметтік жазбалардың құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
7.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай көркемдегіш құралдарды орынды қолдана отырып, нұсқаулық құрастырып жазу;
7.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, тақырыпқа байланысты берілген мәселенің оңтайлы шешілу жолдары немесе себептеріне өз көзқарасын жазу (дискуссивті эссе)
Әдеби тіл нормалары
7.4.3.1 фразеологизм, мақал-мәтелдердің эмоционалды мәнін, көркемдік ерекшеліктерін түсініп қолдану
2-тоқсан
4. Сүйіспеншілік пен достық.
Морфология
Етістіктің есімше, көсемше түрлері.
Тұйық етістік
Тыңдалым және айтылым
7.1.1.1 мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау;
7.1.5.1 проблемалық сұрақтарға тыңдалған мәтіннен деректер келтіре отырып, дәлелді жауап беру, өз жауабын өзгенің жауабымен салыстыру, талқылау
Оқылым
7.2.4.1 идеясы ұқсас публицистикалық және көркем әдебиет стиліндегі мәтіндердің тақырыбы, құрылымы, мақсатты аудиториясы, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау;
7.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: комментарий жасау, іріктеп оқу, зерттеп оқу
Жазылым
7.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, күрделі жоспар құру;
7.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, тақырыпқа байланысты берілген мәселенің оңтайлы шешілу жолдары немесе себептеріне өз көзқарасын жазу (дискуссивті эссе)
Әдеби тіл нормалары
7.4.4.1 етістіктің есімше, көсемше түрлерін, тұйық етістікті тілдесім барысында қолдану
5. Музыка өнері және қазақтың киелі домбырасы.
Морфология
Етістіктің шақ түрлері.
Рай түрлері
Тыңдалым және айтылым
7.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, оқу-еңбек тақырыптарына байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (ән, интервью) автор көзқарасы мен көтерілген мәселені талдау;
7.1.4.1 мәтін тақырыбы, сөйлеушінің дауыс ырғағы мен сөйлеу мәнері арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
7.2.5.1 мәтін бойынша проблемалық сұрақтар құрастыру;
7.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтардан алынған деректерді қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
7.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай көркемдегіш құралдарды орынды қолдана отырып, шағын мақала құрастырып жазу;
7.3.6.1 мәтіндегі сөздердің тақырыпқа сай орынды қолданылуын тексеру, синонимдік қатармен ауыстыра отырып, лексикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормалары
7.4.4.1 етістіктің шақ, рай түрлерін тілдесім барысында қолдану
3-тоқсан
6. Ғаламтор ғаламаты.
Морфология
Шылау түрлері.
Шылау емлесі
Тыңдалым және айтылым
7.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпарат бойынша факті мен көзқарасты ажырата білу;
7.1.5.1 проблемалық сұрақтарға тыңдалған мәтіннен деректер келтіре отырып, дәлелді жауап беру, өз жауабын өзгенің жауабымен салыстыру, талқылау
Оқылым
7.2.1.1 мәтіндік және графиктік (кесте, диаграмма, сурет, шартты белгілер) ақпаратты интерпретациялау;
7.2.5.1 мәтін бойынша проблемалық сұрақтар құрастыру
Жазылым
7.3.3.1 мәтін құрылымын (кіріспе бөлім, жалпы мәлімет беру, детальді мәлімет беру) сақтай отырып, графиктік мәтін (шартты белгі, сурет, сызба) түрінде берілген процесті сипаттап жазу;
7.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша тірек сөздер мен сөз тіркестерін синонимдік қатармен ауыстыра отырып, жинақы мәтін жазу
Әдеби тіл нормалары
7.4.4.3 шылау түрлерін ажырата білу, орынды қолдану
7. Қазақстандағы ұлттар достастығы.
Морфология
Еліктеуіш сөз.
Бейнелеуіш сөз
Тыңдалым және айтылым
7.1.1.1 мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау;
7.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай көркем бейнелеуіш, эмоционалды-экспрессивті сөздерді және мақал-мәтелдер мен тұрақты тіркестерді еркін қолданып, диалогке қатысу, пікірталаста тез және дұрыс шешім қабылдай білу
Оқылым
7.2.4.1 идеясы ұқсас публицистикалық және көркем әдебиет стиліндегі мәтіндердің тақырыбы, құрылымы, мақсатты аудиториясы, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау;
7.2.3.1 хроника, хабар, очерктердің құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
7.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, тақырыпқа байланысты берілген мәселенің оңтайлы шешілу жолдары немесе себептеріне өз көзқарасын жазу (дискуссивті эссе);
7.3.6.1 мәтіндегі сөздердің тақырыпқа сай орынды қолданылуын тексеру, синонимдік қатармен ауыстыра отырып, лексикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормалары
7.4.4.2 еліктеуіш сөздердің мәнмәтіндегі қолданысын түсіну
8. Дұрыс тамақтану. Морфология
Одағай.
Одағай түрлері
Тыңдалым және айтылым
7.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, оқу-еңбек тақырыптарына байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (пікірталас, жаңалық) автор көзқарасы мен көтерілген мәселені талдау;
7.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпарат бойынша факті мен көзқарасты ажырата білу
Оқылым
7.2.5.1 мәтін бойынша проблемалық сұрақтар құрастыру;
7.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтардан алынған деректерді қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
7.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, күрделі жоспар құру;
7.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай көркемдегіш құралдарды орынды қолдана отырып, шағын әңгіме құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
7.4.4.4 одағай түрлерін ажырата білу, қолдану
4-тоқсан
9. Жеңіс күні. Ұлы ерлікке тағзым.
Морфология
Оқшау сөздің түрлері.
Оқшау сөздердің қызметі
Тыңдалым және айтылым
7.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, оқу-еңбек тақырыптарына байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, көркем әдеби шығармадан үзінді) автор көзқарасы мен көтерілген мәселені талдау;
7.1.4.1 мәтін тақырыбы, сөйлеушінің дауыс ырғағы мен сөйлеу мәнері арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
7.2.2.1 публицистикалық және ресми стиль ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
7.2.3.1 хроника, хабар, очерктердің құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
7.3.1.1 әртүрлі жанрдағы мәтіндерді жазу үшін құрылымын ескере отырып, күрделі жоспар құру;
7.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай көркемдегіш құралдарды орынды қолдана отырып, шағын мақала құрастырып жазу
Әдеби тіл нормалары
7.4.4.5 оқшау сөздердің қызметін түсіну, ажырата білу
10. Ғылыми фантастика.
Пунктуация
Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілер.
Сөйлем ішінде қойылатын тыныс белгілер
Тыңдалым және айтылым
7.1.1.1 мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау;
7.1.5.1 проблемалық сұрақтарға тыңдалған мәтіннен деректер келтіре отырып, дәлелді жауап беру, өз жауабын өзгенің жауабымен салыстыру, талқылау
Оқылым
7.2.4.1 идеясы ұқсас публицистикалық және көркем әдебиет стиліндегі мәтіндердің тақырыбы, құрылымы, мақсатты аудиториясы, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау;
7.2.5.1 мәтін бойынша проблемалық сұрақтар құрастыру;
7.2.7.1 энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтардан алынған деректерді қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
7.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, тақырыпқа байланысты берілген мәселенің оңтайлы шешілу жолдары немесе себептеріне өз көзқарасын жазу (дискуссивті эссе)
Әдеби тіл нормасы
7.4.5.1 сөйлем соңында және сөйлем ішінде қойылатын тыныс белгілерін (даралаушы және ерекшелеуші) дұрыс қолдану

Лексика-грамматикалық бөлімдері
Грамматикалық
материал
Тақырыптар/ жоспардың мазмұны
Оқыту мақсаттары. Білім алушылар білуге тиісті
1-тоқсан
1. Көне түркі жазбалары және қазақ жазуы.
Орфография
Жалқы есім емлесі
Тыңдалым және айтылым
8.1.1.1 мәтіннен алынған дәйексөздерге, үзінділерге сүйене отырып, көтерілетін мәселені болжау;
8.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпараттан астарлы ойды анықтау
Оқылым
8.2.2.1 публицистикалық және ғылыми стиль ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
8.2.3.1 мақала, аннотация құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
8.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша мәтіннің баяндау желісін сақтап, әр бөлігінен алынған ақпараттардан жинақы мәтін (аннотация) жазу;
8.3.6.1 БАҚ материалдары негізінде стильдік ауытқуларды, орынсыз қолданылған сөз оралымдарын талдап, стильдік түзетулер жасау, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
8.4.1.1 тақырып бойынша бас әріппен жазылатын күрделі-құрама атауларды орфографиялық нормаға сай жазу
2. Адамзаттық құндылықтар және әлем мәдениеті.
Фонетика
Сөйлеу ағымындағы әуен, әуез, тембр, қарқын, кідіріс
Тыңдалым және айтылым
8.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, мәдени-тарихи тақырыптарға байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас үзінді) автор көзқарасы мен экспресивті-эмоционалды сөздердің рөлін талдау;
8.1.4.1 мәтінде көтерілген мәселені (тұрмыстық, әлеуметтік) талдай отырып, негізгі ойды анықтау
Оқылым
8.2.4.1 тақырыбы ұқсас ғылыми және публицистикалық стильдегі мәтіндердің тақырыбын, түрлерін (әңгімелеу, сипаттау, талқылау), құрылымын салыстыра талдау;
8.2.3.1 мақала, презентация құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
8.3.1.1 тақырып бойынша материал жинақтап, тезистік жоспар құру;
8.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай тілдік құралдарды орынды қолданып, мақала құрастырып жазу
Әдеби тіл нормасы
8.4.2.1 сөйлеу ағымындағы интонацияның құрамдас бөліктері: әуен, әуез, тембр, қарқын, кідірісті сөйлеу мәнеріне сай қолдану
2-тоқсан
3. Кәсіп пен еңбек. Болашақ мамандықтары.
Лексика
Сөздік қор. Сөздік құрам
Тыңдалым және айтылым
8.1.4.1 мәтінде көтерілген мәселені (тұрмыстық, әлеуметтік) талдай отырып, негізгі ойды анықтау;
8.1.5.1 перифраз түрінде берілген сұрақтар арқылы мәтіннен қажетті ақпаратты таба білу, көтерілген мәселе бойынша ой тұжырымдау
Оқылым
8.2.1.1 тұтас және аралас мәтіндердегі (кесте, диаграмма, сызба, сурет) ақпараттарды салыстыру;
8.2.5.1 перифразаның түрлі тәсілдерін қолдана отырып, мәтін бойынша сұрақтар құрастыру
Жазылым
8.3.3.1 мәтін құрылымын сақтай отырып, графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректердің маңызды тұстарын анықтап жазу;
8.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, мәселе бойынша ұсынылған шешімнің артықшылығы мен кемшілік тұстарын салыстыру, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе)
Әдеби тіл нормасы
8.4.3.1 сөздік қор және сөздік құрам ерекшеліктерін түсініп қолдану
4. Ғарышты игеру жетістіктері.
Синтаксис
Сөз тіркесінің байланысу тәсілдері. Сөз тіркесінің
байланысу түрлері.
Сөз тіркесінің
түрлері
Тыңдалым және айтылым
8.1.3.1 мәтіннен алынған дәйексөздерге, үзінділерге сүйене отырып, көтерілетін мәселені болжау;
8.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай ғылыми және халықаралық терминдерді, ғылыми деректерді орынды қолданып, диалог, монолог, полилогта өз ойын дәлелді, жүйелі жеткізу
Оқылым
8.2.2.1 публицистикалық және ғылыми стиль ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
8.2.3.1 мақала, презентация құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
8.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай тілдік құралдарды орынды қолданып, аннотация, тезис құрастырып жазу;
8.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша мәтіннің баяндау желісін сақтап, әр бөлігінен алынған ақпараттардан жинақы мәтін (аннотация, тезис) жазу
Әдеби тіл нормасы
8.4.4.1 сөз тіркесінің байланысу тәсілдері мен түрлері, есімді, етістікті сөз тіркестерін ажырату, қолдану
3-тоқсан
5. Биоалуантүрлілік. Қызыл кітапқа енген жануарлар мен өсімдіктер.
Синтаксис
Сөйлемнің
тұрлаулы мүшелері. Сөйлемнің
тұрлаусыз мүшелері
Тыңдалым және айтылым
8.1.5.1 перифраз түрінде берілген сұрақтар арқылы мәтіннен қажетті ақпаратты таба білу, көтерілген мәселе бойынша ой тұжырымдау;
8.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай ғылыми және халықаралық терминдерді, ғылыми деректерді орынды қолданып, диалог, монолог, полилогта өз ойын дәлелді, жүйелі жеткізу
Оқылым
8.2.1.1 тұтас және аралас мәтіндердегі (кесте, диаграмма, сызба, сурет) ақпараттарды салыстыру;
8.2.4.1 тақырыбы ұқсас ғылыми және публицистикалық стильдегі мәтіндердің тақырыбын, түрлерін (әңгімелеу, сипаттау, талқылау), құрылымын салыстыра талдау;
8.2.5.1 перифразаның түрлі тәсілдерін қолдана отырып, мәтін бойынша сұрақтар құрастыру
Жазылым
8.3.2.1 жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай тілдік құралдарды орынды қолданып, мақала құрастырып жазу;
8.3.3.1 мәтін құрылымын сақтай отырып, графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректердің маңызды тұстарын анықтап жазу
Әдеби тіл нормасы
8.4.4.2 тұрлаулы және тұрлаусыз сөйлем мүшелерінің сөйлем жасаудағы өзіндік орнын, қызметін түсініп қолдану
6. Қоршаған орта және энергия ресурстары.
Синтаксис
Сөйлемнің бірыңғай мүшелері. Сөйлемнің
айқындауыш мүшелер
Тыңдалым және айтылым
8.1.4.1 мәтінде көтерілген мәселені (тұрмыстық, әлеуметтік) талдай отырып, негізгі ойды анықтау;
8.1.6.1 коммуникативтік жағдаятқа сай ғылыми және халықаралық терминдерді, ғылыми деректерді орынды қолданып, диалог, монолог, полилогта өз ойын дәлелді, жүйелі жеткізу
Оқылым
8.2.2.1 публицистикалық және ғылыми стиль ерекшеліктерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану;
8.2.4.1 тақырыбы ұқсас ғылыми және публицистикалық стильдегі мәтіндердің тақырыбын, түрлерін (әңгімелеу, сипаттау, талқылау), құрылымын салыстыра талдау
Жазылым
8.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша мәтіннің баяндау желісін сақтап, әр бөлігінен алынған ақпараттардан жинақы мәтін (аннотация, тезис) жазу;
8.3.6.1 БАҚ материалдары негізінде стильдік ауытқуларды, орынсыз қолданылған сөз оралымдарын талдап, стильдік түзетулер жасау, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
8.4.4.3 сөйлем ішінде бірыңғай мүшелер және айқындауыш мүшелерді қолдана білу
7. Жасөспірім және заң.
Синтаксис
Сөйлемнің айтылу мақсатына қарай түрлері
Тыңдалым және айтылым
8.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, мәдени-тарихи тақырыптарға байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас үзінді) автор көзқарасы мен экспресивті-эмоционалды сөздердің рөлін талдау;
8.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпараттан астарлы ойды анықтау
Оқылым
8.2.3.1 мақала, презентация құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
8.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану:
комментарий жасау, іріктеп оқу, талдап оқу;
8.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтардан алынған деректерді дәлел ретінде қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
8.3.1.1 тақырып бойынша материал жинақтап, тезистік жоспар құру;
8.3. 4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, мәселе бойынша ұсынылған шешімнің артықшылығы мен кемшілік тұстарын салыстыру, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе)
Әдеби тіл нормасы
8.4.4.4 жай сөйлемдерді айтылу мақсаты мен құрылымдық ерекшелігіне сай қолдану
4-тоқсан
8. Театр өнері мен мәдениеті.
Синтаксис
Жай сөйлемнің түрлері
Тыңдалым және айтылым
8.1.2.1 әлеуметтік-қоғамдық, мәдени-тарихи тақырыптарға байланысты диалог, монолог, полилогтердегі (интервью, пікірталас үзінді) автор көзқарасы мен экспресивті-эмоционалды сөздердің рөлін талдау;
8.1.3.1 тыңдалған мәтіннің мазмұнын түсіну, ұсынылған ақпараттан астарлы ойды анықтау
Оқылым
8.2.4.1 тақырыбы ұқсас ғылыми және публицистикалық стильдегі мәтіндердің тақырыбын, түрлерін (әңгімелеу, сипаттау, талқылау), құрылымын салыстыра талдау;
8.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтардан алынған деректерді дәлел ретінде қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
8.3.1.1 тақырып бойынша материал жинақтап, тезистік жоспар құру;
8.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша мәтіннің баяндау желісін сақтап, әр бөлігінен алынған ақпараттардан жинақы мәтін (аннотация, тезис) жазу
Әдеби тіл нормасы
8.4.4.4 жай сөйлемдерді айтылу мақсаты мен құрылымдық ерекшелігіне сай қолдану
9. Қазақстандағы туризм және экотуризм.
Пунктуация
Сөйлем соңында қабаттасып қолданыла
тын тыныс белгілері
Тыңдалым және айтылым
8.1.1.1 мәтіннен алынған дәйексөздерге, үзінділерге сүйене отырып, көтерілетін мәселені болжау;
8.1.5.1 перифраз түрінде берілген сұрақтар арқылы мәтіннен қажетті ақпаратты таба білу, көтерілген мәселе бойынша ой тұжырымдау
Оқылым
8.2.1.1 тұтас және аралас мәтіндердегі (кесте, диаграмма, сызба, сурет) ақпараттарды салыстыру;
8.2.5.1 перифразаның түрлі тәсілдерін қолдана отырып, мәтін бойынша сұрақтар құрастыру;
8.2.6.1 оқылым стратегияларын қолдану: комментарий жасау, іріктеп оқу, талдап оқу
Жазылым
8.3.3.1 мәтін құрылымын сақтай отырып, графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректердің маңызды тұстарын анықтап жазу;
8.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, мәселе бойынша ұсынылған шешімнің артықшылығы мен кемшілік тұстарын салыстыру, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе)
Әдеби тіл нормасы
8.4.5.1 сөйлем соңында қабаттасып қойылатын тыныс белгілерін дұрыс қолдану

Лексика-грамматикалық бөлімдер
Грамматика
лық
материал
Тақырыптар/ жоспардың мазмұны
Оқыту мақсаттары. Білім алушылар білуге тиісті
1-тоқсан
1. Мәңгілік Ел – мұратым.
Стилистика
Мәтіндегі сөз таңдау, сөз қолдану (қисыны), сөз әрлеу
Тыңдалым және айтылым
9.1.1.1 мәтін мазмұны бойынша дайындалған сұрақтарға болжаммен жауап беру, түпнұсқамен салыстыру;
9.1.2.1 қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық, ғылыми тақырыптарға байланысты әртүрлі жанрдағы кең көлемді мәтіндердегі (Жолдау) мақсатты аудитория мен көркемдегіш құралдардың рөлін талдау
Оқылым
9.2.3.1 мақала құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
9.2.2.1 қазақ тілі стильдері мен шешендік сөздің түрлерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану
Жазылым
9.3.1.1 жинақталған материалдар негізінде көзделген мақсатқа сәйкес ауызша және жазбаша мәтіндер үшін күрделі жоспар құру;
9.3.2.1 мақсатты аудиторияның қызығушылығын ынталандыру үшін әртүрлі жанрда мәтіндер құрастыру;
9.3.6.1 жазба жұмысын абзацтар мен бөліктерге бөлу, ойын (ақпарат, идея) дұрыс жүйелеп, логикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
9.4.1.1 мәнмәтін бойынша тілдік бірліктерді орфографиялық нормаға сай жазу
2. Жаһандану мәселелері.
Стилистика
Қазақ әдеби стилінің түрлері
Тыңдалым және айтылым
9.1.4.1 мәтіннің мақсаты арқылы негізгі ойды анықтау;
9.1.5.1 мәтіндегі айтылған ойға өз көзқарасын білдіреді, сыни тұрғыдан баға беріп айту;
Оқылым
9.2.1.1 тұтас емес (кесте, диаграмма, сызба, сурет) мәтіндердегі мәліметтерді салыстыру, өңдеу;
9.2.4.1 әртүрлі стильдегі мәтіндердің тақырыбын, қызметін, құрылымын, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау
Жазылым
9.3.3.1 мәтін құрылымын сақтай отырып, бірнеше графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректерді салыстыру, маңызды тұстары мен үрдістерді (тенденция) анықтап жазу;
9.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, көтерілген мәселе бойынша екіжақты пікірді немесе жағдаятты талқылау, біреуіне таңдау жасап, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе)
Әдеби тіл
нормасы
9.4.3.1 стильдік ерекшеліктерге сай тілдік бірліктердің дұрыс қолдана білу
2-тоқсан
3. Тәуелсіздік жылдарындағы Қазақстан. ЭКСПО-2017
Синтаксис
Құрмалас сөйлемнің жасалу жолдары.
Құрмалас сөйлемнің түрлері
Тыңдалым және айтылым
9.1.2.1 қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық, ғылыми тақырыптарға байланысты әртүрлі жанрдағы кең көлемді мәтіндердегі (дәріс, интервью) мақсатты аудитория мен көркемдегіш құралдардың рөлін талдау;
9.1.3.1 тыңдалған мәтіндегі ақпаратты өмірлік мәселелермен байланыстыра білу
Оқылым
9.2.3.1 мақала, тезистердің құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
9.2.6.1 белгілі бір мақсат үшін оқылым стратегияларын тиімді қолдана білу;
9.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтар, ғылыми еңбектерден алынған деректерді дәлел ретінде қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
9.3.5.1 оқылым және тыңдалым материалдары бойынша автордың негізгі ойын сақтай отырып, перифраз тәсілдері арқылы жинақы мәтін (аннотация, тезис) жазу;
9.3.6.1 жазба жұмысын абзацтар мен бөліктерге бөлу, ойын (ақпарат, идея) дұрыс жүйелеп, логикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
9.4.4.1 құрмалас сөйлем жасалу жолдарын, түрлерін білу
4. Адам құқығы мен бостандығы.
Синтаксис
Ыңғайлас салалас.
Себеп-салдар салалас.
Қарсылықты салалас
Тыңдалым және айтылым
9.1.1.1 мәтін мазмұны бойынша дайындалған сұрақтарға болжаммен жауап беру, түпнұсқамен салыстыру;
9.1.5.1 мәтіндегі айтылған ойға өз көзқарасын білдіреді, сыни тұрғыдан баға беріп айту;
9.1.6.1 қоғамдық-саяси, ғылыми, коммуникативтік жағдаятқа сай тиісті сөздер мен фразаларды таңдау, орта көлемді монолог дайындау
Оқылым
9.2.4.1 әртүрлі стильдегі мәтіндердің тақырыбын, қызметін, құрылымын, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау;
9.2.5.1 мәтінде көтерілген мәселеге оқырманның қарым-қатынасын анықтауға арналған талқылау сұрақтарын құрастыру
Жазылым
9.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, көтерілген мәселе бойынша екіжақты пікірді немесе жағдаятты талқылау, біреуіне таңдау жасап, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе);
9.3.6.1 жазба жұмысын абзацтар мен бөліктерге бөлу, ойын (ақпарат, идея) дұрыс жүйелеп, логикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
9.4.4.2 салалас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіру
3-тоқсан
5. Отбасы және демографиялық өзгеріс.
Синтаксис
Түсіндірмелі салалас.
Талғаулы салалас.
Кезектес салалас
Тыңдалым және айтылым
9.1.3.1 тыңдалған мәтіндегі ақпаратты өмірлік мәселелермен байланыстыра білу;
9.1.4.1 мәтіннің мақсаты арқылы негізгі ойды анықтау
Оқылым
9.2.1.1тұтас емес (кесте, диаграмма, сызба, сурет) мәтіндердегі мәліметтерді салыстыру, өңдеу;
9.2.2.1 қазақ тілі стильдері мен шешендік сөздің түрлерін қолданылған тілдік құралдар арқылы тану
Жазылым
9.3.2.1 мақсатты аудиторияның қызығушылығын ынталандыру үшін әртүрлі жанрда мәтіндер құрастыру;
9.3.3.1 мәтін құрылымын сақтай отырып, бірнеше графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректерді салыстыру, маңызды тұстары мен үрдістерді (тенденция) анықтап жазу
Әдеби тіл нормасы
9.4.4.2 салалас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіріп қолдану
6. Биотехнология және гендік инженерия келешегі.
Синтаксис
Шартты бағыныңқы сабақтас.
Қарсылықты бағыныңқы сабақтас.
Мезгіл бағыныңқы сабақтас
Тыңдалым және айтылым
9.1.2.1 қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық, ғылыми тақырыптарға байланысты әртүрлі жанрдағы кең көлемді мәтіндердегі (пікірталас, дәріс) мақсатты аудитория мен көркемдегіш құралдардың рөлін талдау;
9.1.6.1 қоғамдық-саяси, ғылыми, коммуникативтік жағдаятқа сай тиісті сөздер мен фразаларды таңдау, орта көлемді монолог дайындау
Оқылым
9.2.4.1 әртүрлі стильдегі мәтіндердің тақырыбын, қызметін, құрылымын, тілдік ерекшелігін салыстыра талдау;
9.2.6.1 белгілі бір мақсат үшін оқылым стратегияларын тиімді қолдана білу;
9.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтар, ғылыми еңбектерден алынған деректерді дәлел ретінде қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
9.3.1.1 жинақталған материалдар негізінде көзделген мақсатқа сәйкес ауызша және жазбаша мәтіндер үшін күрделі жоспар құру;
9.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, көтерілген мәселе бойынша екіжақты пікірді немесе жағдаятты талқылау, біреуіне таңдау жасап, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе)
Әдеби тіл нормасы
9.4.4.3 сабақтас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіріп қолдану
7. Бұқаралық ақпарат құралдары.
Синтаксис
Себеп бағыныңқы сабақтас.
Қимыл-сын бағыныңқы сабақтас.
Мақсат бағыныңқы сабақтас
Тыңдалым және айтылым
9.1.4.1 мәтіннің мақсаты арқылы негізгі ойды анықтау;
9.1.5.1 мәтіндегі айтылған ойға өз көзқарасын білдіреді, сыни тұрғыдан баға беріп айту
Оқылым
9.2.1.1 тұтас емес (кесте, диаграмма, сызба, сурет) мәтіндердегі мәліметтерді салыстыру, өңдеу;
9.2.3.1 мақала, аннотация, презентация, тұжырымдамалар, тезистердің құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату
Жазылым
9.3.2.1 мақсатты аудиторияның қызығушылығын ынталандыру үшін әртүрлі жанрда мәтіндер құрастыру;
9.3.3.1 мәтін құрылымын сақтай отырып, бірнеше графиктік мәтіндегі (диаграмма, кесте) деректерді салыстыру, маңызды тұстары мен үрдістерді (тенденция) анықтап жазу;
9.3.6.1 жазба жұмысын абзацтар мен бөліктерге бөлу, ойын (ақпарат, идея) дұрыс жүйелеп, логикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
9.4.4.3 сабақтас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіріп қолдану
4-тоқсан
8. Әлемдегі қақтығыстар және бейбітшілік.
Синтаксис
Аралас құрмалас сөйлемдердің жасалу жолдары
Тыңдалым және айтылым
9.1.2.1 қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық, ғылыми тақырыптарға байланысты әртүрлі жанрдағы кең көлемді мәтіндердегі (мақала, интервью) мақсатты аудитория мен көркемдегіш құралдардың рөлін талдау;
9.1.6.1 қоғамдық-саяси, ғылыми, коммуникативтік жағдаятқа сай тиісті сөздер мен фразаларды таңдау, орта көлемді монолог дайындау
Оқылым
9.2.3.1 тұжырымдамалардың құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
9.2.5.1 мәтінде көтерілген мәселеге оқырманның қарым-қатынасын анықтауға арналған талқылау сұрақтарын құрастыру;
9.2.6.1 белгілі бір мақсат үшін оқылым стратегияларын тиімді қолдана білу
Жазылым
9.3.1.1 жинақталған материалдар негізінде көзделген мақсатқа сәйкес ауызша және жазбаша мәтіндер үшін күрделі жоспар құру;
9.3.4.1 эссе құрылымы мен даму желісін сақтап, көтерілген мәселе бойынша екіжақты пікірді немесе жағдаятты талқылау, біреуіне таңдау жасап, өз ойын дәлелдеп жазу (аргументативті эссе)
Әдеби тіл нормасы
9.4.4.4 аралас құрмалас сөйлемдердің жасалу жолдарын білу, қолдану
9. Табиғи ресурстарды тиімді пайдалану.
Пунктуация
Құрмалас сөйлемнің тыныс белгілері
Тыңдалым және айтылым
9.1.2.1 қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық, ғылыми тақырыптарға байланысты әртүрлі жанрдағы кең көлемді мәтіндердегі (дәріс) мақсатты аудитория мен көркемдегіш құралдардың рөлін талдау;
9.1.3.1 тыңдалған мәтіндегі ақпаратты өмірлік мәселелермен байланыстыра білу
Оқылым
9.2.3.1 мақала, презентацияның құрылымы мен ресімделуі арқылы жанрлық ерекшеліктерін ажырату;
9.2.5.1 мәтінде көтерілген мәселеге оқырманның қарым-қатынасын анықтауға арналған талқылау сұрақтарын құрастыру;
9.2.7.1 ғаламтор, энциклопедия, газет-журналдар, оқулықтар, ғылыми еңбектерден алынған деректерді дәлел ретінде қолдану, авторына сілтеме жасау
Жазылым
9.3.2.1 мақсатты аудиторияның қызығушы-лығын ынталандыру үшін әртүрлі жанрда мәтіндер құрастыру;
9.3.6.1 жазба жұмысын абзацтар мен бөліктерге бөлу, ойын (ақпарат, идея) дұрыс жүйелеп, логикалық түзетулер енгізу, редакциялау
Әдеби тіл нормасы
9.4.5.1 құрмалас сөйлемнің тыныс белгілерін (даралаушы, ерекшелеуші, ойдың аражігін ажырататын) ережеге сай қолдану

Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрі міндетін атқарушысының 2017 жылғы 25 қазандағы № 545 бұйрығына
3-қосымша
Қазақстан Республикасы
Білім және ғылым министрінің
2013 жылғы 3 сәуірдегі
№ 115 бұйрығына 193-қосымша
Негізгі білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған
«Қазақ әдебиеті» пәнінен жаңартылған мазмұндағы үлігілік оқу бағдарламасы
(оқыту қазақ тілінде)

2. Қазақ әдебиеті пәні бағдарламасының басты бағыты – білім алушылардың ақыл-ой қабілеті мен тұлғалық қасиеттерінің қалыптасуына, тілдік-эстетикалық талғамдарының дамуына, коммуникативтік құзыреттіліктерінің жетілдірілуіне іргетас қалап, өмірлік дағдыларын шыңдауына, өздігінен білім алуларына мүмкіндік туғызу. Білім алушыларды ұлттық мәдениет пен әдеби мұраларды түсінуге, қазіргі заманғы әдебиетті бағалай білуге үйретеді. Бағдарламада әдеби-теориялық ұғымдар, талдауға, бағалау мен салыстыруға негізделген адамзаттың мәңгілік сұрақтары, қазіргі заманғы дилеммалар, мәселелер қарастырылған.

4. Теориялық материалдар оқушының қазақ әдебиеті туралы ұғымдарын кеңейтуге, әдебиет туралы дүниетанымын қалыптастыруға және адамзатқа ортақ ойларды, дилеммаларды, мінездерді зерттеуге мүмкіндік береді. Қазақ әдебиеті білім деңгейі, ой-өрісі дамыған, әдеби тіл және әдеби формалар арқылы өз ойын еркін жеткізе алатын, туындаған мәселелерді шеше білетін өмірге бейім ұрпақ тәрбиелейді.

әдеби шығарманың фабуласы мен сюжеттік дамуы, кейіпкерлер портреті мен образы, шағын көлемді үзінділерді мәнерлеп оқу, жатқа айту, әдеби шығарманың тақырыбы мен идеясы;

салыстыра суреттеулер мен қарама-қарсы суреттеулерді табу, шығармадағы тілдік бейнелеу: теңеу, эпитет, ауыспалы мағынадағы сөздер, қайталау, өлең құрылысы, эпикалық шығармадағы автор бейнесі, көркем шығармадан алған әсерін сипаттап авторға хат, өлең жазу;

шығарманың тарихи құндылығын бағалау, кейіпкерлерді шынайы өмірмен салыстырып бағалау, әдеби эссе, сыни хабарлама жазу.

әдеби шығарманың жанрын, фабуласын, сюжетін анықтау, шығармада көтерілген әлеуметтік-қоғамдық мәселе, идеясы, кейіпкерлердің типтерін тек тұрғысынан сипаттау, көркем шығармалардан орта көлемді үзінділерді мәнерлеп оқу, жатқа айту;
туған өлкенің табиғаты және тарихы сипатталатын поэтикалық, прозалық шығармаларды білу; туған өлкеге арналған бір өлеңді жатқа мәнерлеп оқу, өлкетану аясында прозалық үзінділер жазудың алғашқы дағдыларын меңгеру;

шығарма композициясындағы белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасау, әдеби көркемдегіш құралдарды пайдаланып шығармадағы табиғат көрінісін, оқиға орнын, кейіпкер бейнесін сипаттап жазу, шығармадағы көркем ауыстырулар: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау;
туған өлкенің ақындары мен жазушыларының шығармашылығы туралы деректер жинау және презентация дайындау. Мәтіннің ақпараттылық, оның көркемдік, тілдік ерекшеліктері негізінен өлкетану сипаттамаларын талдау;

кейіпкерлерді өзара салыстыру, тарихи және көркемдік құндылығына баға беру, кейіпкерлер жүйесінің заманауи жаңашылдығын өзара салыстырып баға беру, әдеби эссе жазу, сыни хабарлама жасау.